14 Φεβρουαρίου 2026

Η ιστορία της οικογένειας Μεταξά.

Γράφει ο Στυλιανός Καβάζης. 
 
“Μηδέν της τύχης, αλλά πάντα της ευβουλίας και της προνοίας“.
 
Η ιστορία της οικογένειας Μεταξά ξεκινά από το 1081, στα χρόνια της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Ένα μέλος της οικογένειας από την πλευρά του πατέρα του στην περίοδο των Βυζαντινών Αυτοκρατόρων του οίκου των Κομνηνών, σύμφωνα με την «Αλεξιάδα» της Άννας Κομνηνής, είχε το αξίωμα του Υπουργού του Αλέξιου Κομνηνού. Στην πολιορκία της Κωνσταντινουπόλεως, ο Μάρκος Αντώνιος Μεταξάς, συμπολεμιστής του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου, του τελευταίου Αυτοκράτορα, διακρίθηκε για τη γενναιότητα του και την αφοσίωση του. 
 
Την ημέρα της αλώσεως κατάφερε διέφυγε και περνώντας από τη Χίο και την Κρήτη, έφθασε στην Κεφαλλονιά όπου εγκαταστάθηκε στη περιοχή «Φραντζάτα» που μετονομάσθηκε σε «Μεταξάτα» και με απόφαση της ενετικής γερουσίας τα μέλη της οικογένειας Μεταξά απέκτησαν το προνόμιο να φέρουν τον τίτλο του Κόμη. Από τότε η οικογένεια του έδωσε στο Έθνος, αρχιερείς, στρατηγούς, πολιτικούς, διπλωμάτες και άλλους που διακρίθηκαν στα γράμματα και τις επιστήμες. Ανάμεσα τους ο Ανδρέας και ο Κωνσταντίνος Μεταξάς οι οποίοι ηγήθηκαν σημαντικής δυνάμεως αγωνιστών της Κεφαλλονιάς που πολέμησαν στην Πελοπόννησο κατά την Εθνεγερσία του 1821. 
 
Άμεσοι πρόγονοι 
 
Ο Ιωάννης Μεταξάς ήταν απόγονος του οικονομικά ξεπεσμένου Κεφαλληνιακού κλάδου των Αντζουλακάτων της παλαιάς Βυζαντινής οικογένειας των Μεταξάδων, ενώ η οικογένεια αναφέρεται στο «Libro d’Oro» του Ραγκαβή ως μία από αυτές που το 1691, είχαν αποκτήσει από την Γαληνοτάτη Δημοκρατία της Βενετίας, τον τίτλο του κόμη. 
 
Ο Νικόδημος Μεταξάς, Έλληνας μοναχός, είναι ο πρώτος τυπογράφος στην Ανατολή, ο οποίος ίδρυσε τυπογραφείο στην Κωνσταντινούπολη το 1627, κι αργότερα το μετέφερε στην Κεφαλληνία. 
 
Γονείς του Ιωάννη ήταν ο Έπαρχος Παναγής Μεταξάς-Αντζουλακάτος, με καταγωγή από την Κεφαλλονιά και η Ελένη που γεννήθηκε στο Αγρίνιο κι ήταν κόρη του Κωνσταντίνου Τριγώνη με απώτερη καταγωγή από τα Γρεβενά. Ο Ιωάννης ήταν το πρωτότοκο παιδί της οικογένειας και αδέλφια του ήταν ο Κωνσταντίνος, ο οποίος σπούδασε στην Ιατρική σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, αλλά σχετικά νέος οδηγήθηκε στο ψυχιατρείο γι’ αυτό και ο Ιωάννης Μεταξάς του είχε ιδιαίτερη αδυναμία, και η Μαριάνθη. 
 
Ο Μεταξάς, το ΌΧΙ και οι Άγγλοι
 
Αξίζει να σημειωθεί ότι τέσσερα ολόκληρα χρόνια πριν το περίφημο “ΟΧΙ” του όπως αναφέρεται στην βραβευμένη έκθεση από την Ακαδημία Αθηνών του ακαδημαϊκού Δημητρίου Φωκά, το φθινόπωρο του 1936 ο Ιωάννης Μεταξάς σε συνεδρίαση του Ανωτάτου Ναυτικού Συμβουλίου στο Γενικό Επιτελείο Ναυτικού “ως άλλος προφήτης” είπε: 
 
«…Προβλέπω πόλεμον μεταξύ του Αγγλικού και του Γερμανικού συγκροτήματος. Πόλεμον πολύ χειρότερον από τον προηγούμενον. Εις τον πόλεμον αυτόν θα κάνω ό,τι ημπορώ δια να μην εμπλακή η Ελλάς, αλλά τούτο δυστυχώς θα είναι αδύνατον. Είναι περιττόν να σας είπω ότι η θέσις μας εις την σύρραξιν αυτήν θα είναι παρά το πλευρόν της Αγγλίας….. Το τελευταίον αυτό, προπαντός, να μην εξέλθη της αιθούσης ταύτης…». 
 
Όσοι σήμερα μιλούν για τον Μεταξά κατηγορώντας τον ότι ήταν εκτελεστικό όργανο των Άγγλων, παραβλέπουν το ίδιο το στοιχείο που τους διαψεύδει πιο ηχηρά απ’ όλα είναι ότι ότι ήδη από το 1936 ο ίδιος είχε προβλέψει με ακρίβεια τον επερχόμενο πόλεμο και είχε δηλώσει, με απόλυτη συνείδηση, πως η Ελλάδα θέλοντας και μη, θα σταθεί στο πλευρό της Βρεταννίας. Όχι επειδή το επέβαλε κάποιος ξένος, αλλά επειδή το επέβαλε η γεωπολιτική πραγματικότητα και το συμφέρον επιβίωσης του ελληνικού κράτους. 
 
Όταν ήρθε τελικά το τελεσίγραφο, δεν ρωτήθηκε κανένας άλλος. Σε εκείνον παραδόθηκε. Εκείνος το διάβασε. Εκείνος το απέρριψε.
 
Το «Alors, c’est la guerre» δεν ήταν διπλωματική φιγούρα αλλά η επίσημη πράξη μιας επιλογής που είχε ήδη διατυπώσει προφητικά τέσσερα χρόνια πριν. Δεν είπε το ΟΧΙ κάποιος άλλος «αντί γι’ αυτόν». Το ΟΧΙ το είχε πει ήδη ο ίδιος από το 1936, όταν ανακοίνωσε ότι η Ελλάδα, αργά ή γρήγορα, θα βρεθεί στον δρόμο της τιμής και όχι της υποταγής. Και αυτό ακριβώς έκανε. Όλα τα υπόλοιπα είναι απλώς θόρυβος από ανιστορήτους και εγκαθέτους μπροστά στην καθαρότητα μιας ιστορικής απόφασης, που έγραψε την μοίρα ενός ολόκληρου έθνους. 
 
ΕΠΙΜΕΤΡΟΝ 
 
«Ο καθένας που θέλει να γίνει ηγέτης στην Ελλάδα πρέπει να καταλάβει, ότι αν δεν είναι συσσωματωμένος με όλο το Έθνος, αν δεν κλείνει μέσα του όλους τους πόθους του Έθνους, ότι αν δεν είναι το πνεύμα του βγαλμένο από τα σπλάχνα του Έθνους και δεν έχει αισθανθεί τις ανάγκες και τον πόνο και όλη τη λαχτάρα του Έθνους, οσοδήποτε κι αν γίνει μεγάλος επιστήμων, μπορεί να γίνει επιστημονική κορυφή, αλλά δεν μπορεί να γίνει ποτέ πνευματικός ηγέτης του Έθνους».
~Ιωάννης Μεταξάς~
 
 
Ο Ιωάννης Μεταξάς και ΠΑΙΔΕΙΑ, απευθυνόμενος προς τους εκπαιδευτικούς λειτουργούς σε λόγο του στο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης είπε τα εξής: 
 
«…Κύριοι έργον σας είναι η διάπλασις του χαρακτήρος των παιδιών και η ανάπτυξις της θεληματικότητας τους. Θέλω προ παντός να μας δώσετε παιδιά δημιουργικά, τα οποία να μάθουν όχι να απολαμβάνουν την ζωή αργά και αδρανή, αλλά να αγωνίζονται και να δημιουργούν. Διότι αυτή είναι η ζωή. Ζωή είναι η δράσις όπωσδήποτε να ευρισκεται ο άνθρωπος , είτε εις την υπηρεσία της επιστήμης, είτε εις την τέχνην, είτε του κράτους, είτε της βιομηχανίας, είτε του εμπορίου, είτε της γεωργίας, είτε της απλής χειρωνακτικής εργασίας. Πρέπει το παιδί να μάθει να ανεβαίνει δημιουργώντας και όχι κατεβάζοντας τους άλλους εις επίπεδον χαμηλότερον του ιδικού του. Για να γίνει το μυαλό του δημιουργικό πρέπει να το εξασκήσετε εσείς στα μαθητικά του χρόνια. Διότι όποιο μυαλό στραβώσει και μείνει αδρανές στα μαθητικά του χρόνια , δύσκολα πλέον διορθώνεται, εάν διορθωθεί ποτέ…» 
Ιωάννης Μεταξάς προς την φοιτητική Νεολαία το 1937: 
 
«…Γι ´αυτό και εγώ τώρα σας καλώ εις μίαν νέαν επανάστασιν κατά του ιδίου του εαυτού σας και ζητώ από σας , νέοι και νέες της Ελλάδος ν´ αλλάξετε νοοτροπία. Ας πει ο καθένας κάθε μια δεν θα συλλογισθώ τι θα γίνω που θα φθάσω αλλά τι θα δημιουργήσω ως άτομο…». 
 



Share

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Λίγες οδηγίες πριν επισκεφθείτε το ιστολόγιό μας (Για νέους επισκέπτες)

1. Στην στήλη αριστερά βλέπετε τις αναρτήσεις του ιστολογίου μας τις οποίες μπορείτε ελεύθερα να σχολιάσετε επωνύμως, ανωνύμως ή με ψευδώνυμο, πατώντας απλά την λέξη κάτω από την ανάρτηση που γραφει "σχόλια" ή "δημοσίευση σχολίου" (σας προτείνω να διαβάσετε με προσοχή τις οδηγίες που θα βρείτε πάνω από την φόρμα που θα ανοίξει ώστε να γραψετε το σχόλιό σας). Επίσης μπορείτε να στείλετε σε φίλους σας την συγκεκριμένη ανάρτηση που θέλετε απλά πατώντας τον φάκελλο που βλέπετε στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Θα ανοίξει μια φόρμα στην οποία μπορείτε να γράψετε το email του φίλου σας, ενώ αν έχετε προφίλ στο Facebook ή στο Twitter μπορείτε με τα εικονίδια που θα βρείτε στο τέλος της ανάρτησης να την μοιραστείτε με τους φίλους σας.

2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.

3. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.

4. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.

5. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).

6. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.

7. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.

Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ

Χρήσιμες οδηγίες για τις αναρτήσεις μας.

1. Στις αναρτήσεις μας μπαίνει ΠΑΝΤΑ η πηγή σε οποιαδήποτε ανάρτηση ή μερος αναρτησης που προέρχεται απο άλλο ιστολόγιο. Αν δεν προέρχεται από κάποιο άλλο ιστολόγιο και προέρχεται από φίλο αναγνώστη ή επώνυμο ή άνωνυμο συγγραφέα, υπάρχει ΠΑΝΤΑ σε εμφανες σημείο το ονομά του ή αναφέρεται ότι προέρχεται από ανώνυμο αναγνώστη μας.

2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.

3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.

Σημείωση: Να σημειώσουμε ότι εκτός των αναρτήσεων που υπογράφει ο διαχειριστής μας, όλες οι άλλες απόψεις που αναφέρονται σε αυτές ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες των άρθρων. Τέλος άλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.