Το μάθημα που (δεν) μάθαμε

Γράφει ο Γιώργος Βενετσάνος

 

Ήταν τελικά το πετρέλαιο η κρυφή αιτία πίσω από την τραγωδία του 1922; Ο Αυστριακός δημοσιογράφος και ιστορικός Άντον Τσίσκα δίνει μια ξεκάθαρη απάντηση στο βιβλίο του «Η μάχη για την παγκόσμια δύναμη του πετρελαίου».

 

Ο Τσίσκα ρίχνει μια αποκαλυπτική ματιά στη Μικρασιατική Καταστροφή, αποδεικνύοντας ότι πίσω από τα εθνικά ιδεώδη παιζόταν ένα σκληρό ενεργειακό παιχνίδι. Μετά τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Βρετανία είχε ξεμείνει από δυνάμεις για να ελέγξει τα κοιτάσματα της Μέσης Ανατολής, την ώρα που Γάλλοι και Αμερικανοί πλησίαζαν κρυφά τον Κεμάλ. Έτσι, οι Βρετανοί χρησιμοποίησαν την Ελλάδα σαν «πολιορκητικό κριό» και τον Βενιζέλο ως τον άνθρωπό τους.

 

Όταν ο Ελληνικός Στρατός έφτασε το 1921 μια ανάσα (65 χλμ.) έξω από την Άγκυρα πετυχαίνοντας έναν άθλο. Τότε ο Κεμάλ αναγκάστηκε να τα ξαναβρεί με τους «Μεγάλους». Η ελληνική προέλαση «πνίγηκε» στο Σαγγάριο ποταμό, και λίγους μήνες μετά, τον Ιούνιο του 1922, οι δυνάμεις υπέγραψαν τη μυστική συμφωνία που μοίραζε με ακρίβεια τα πετρέλαια της Μοσούλης (από 23,75% σε BP, Standard Oil, Γαλλική Εταιρεία και 5% στον μεσάζοντα Γκιουλμπενκιάν). Μόλις η μοιρασιά τελείωσε, οι σύμμαχοί μας άλλαξαν στρατόπεδο, εγκατέλειψαν την Ελλάδα και ακολούθησε η Μικρασιατική Καταστροφή και οι Έλληνες που πολέμησαν για τα συμφέροντα των Άγγλων μετρούν χιλιάδες σφαγιασθέντες, χιλιάδες πρόσφυγες, άφατο πόνο και οδυρμό, που παραμένουν στην μνήμη μας μέχρι σήμερα.

 

Αν μεταφερθούμε στο σήμερα, συνειδητοποιούμε ότι η ιστορία επαναλαμβάνεται σχεδόν αυτούσια, απλώς με διαφορετικούς πρωταγωνιστές και νέες ενεργειακές διαδρομές:

 

• Από το πετρέλαιο της Μοσούλης, στο φυσικό αέριο της Ανατολικής Μεσογείου: Όπως τότε η Μοσούλη ήταν το «μήλον της έριδος», έτσι και σήμερα οι Αποκλειστικές Οικονομικές Ζώνες (ΑΟΖ), τα κοιτάσματα στην Κύπρο, την Κρήτη και το Ισραήλ, καθώς και οι αγωγοί ενέργειας αποτελούν την «καρδιά» των σύγχρονων ελληνοτουρκικών εντάσεων και των διεθνών παρεμβάσεων.

 

• Η ευκολία με την οποία οι Μεγάλες Δυνάμεις εγκατέλειψαν την Ελλάδα το 1922 μόλις υπέγραψαν για τα πετρέλαια, θυμίζει έντονα τις σημερινές γεωπολιτικές ισορροπίες. Οι σύμμαχοι «αλλάζουν στρατόπεδο» γιατί στη διεθνή πολιτική δεν υπάρχουν μόνιμοι φίλοι, παρά μόνο μόνιμα συμφέροντα.

 

• Η Ελλάδα το 1922 πολέμησε για τα συμφέροντα των Άγγλων και πλήρωσε το τίμημα με χιλιάδες σφαγιασθέντες και πρόσφυγες, παραμένει επίκαιρο. Στις σύγχρονες περιφερειακές συγκρούσεις, η χώρα μας καλείται συχνά να λειτουργήσει ως το «προκεχωρημένο φυλάκιο» της Δύσης. Η ανάλυση του Τσίσκα μάς προειδοποιεί: όταν οι μικρές χώρες γίνονται οι «εμπροσθοφυλακές» των ισχυρών χωρίς πραγματικές, ακλόνητες εγγυήσεις, κινδυνεύουν να θυσιαστούν μόλις κλειστεί η επόμενη μεγάλη ενεργειακή συμφωνία.

 

Η ιστορία λοιπόν επαναλαμβάνεται με διαφορετικά ενεργειακά προτάγματα, χθες με το πετρέλαιο, σήμερα με το φυσικό αέριο και την ηλεκτρική ενέργεια, όμως οι πόλεμοι και τα διπλωματικά παιχνίδια συνεχίζουν να απαιτούν το ίδιο βαρύ τίμημα σε ανθρώπινες ζωές. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η επιφυλακτικότητα κρίνεται απαραίτητη.

 

Η πολιτική σκηνή χρειάζεται ηγέτες ταυτισμένους με τα συμφέροντα του έθνους, οι οποίοι θα απέχουν προσηλωμένα από τη στάση που ο πρώτος Κυβερνήτης, Ιωάννης Καποδίστριας, αποκάλεσε προδοτική, επισημαίνοντας ότι «ο φιλήκοος των ξένων είναι προδότης».

Οι ευρωπαϊκές πολιτικές ελίτ πολιορκούνται εκ των έσω

Γράφει ο ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ  

 

Οι κεντρώες παρατάξεις στην Ευρώπη κλυδωνίζονται με αφετηρία το 2015 και την κρίση της Ευρωζώνης, αλλά μετά από μία δεκαετία, τα τραύματα οξύνονται ειδικά στις τρείς μεγαλύτερες χώρες, την Βρετανία, την Γαλλία και την Γερμανία. Οι συγκεκριμένες εισέρχονται σε κάθε νέο έτος με αδύναμες και μη δημοφιλείς κυβερνήσεις που πολιορκούνται από την λαϊκή δεξιά και την λαϊκή αριστερά σε συνδυασμό με την στάση της αμερικανικής κυβέρνησης και τα ευθυγραμμισμένα με τις απόψεις της μέσα κοινωνικής δικτύωσης που απεργάζονται τις καταρρεύσεις τους.

 

Σε καμία από τις τρείς μεγάλες χώρες της Ευρώπης οι κυβερνήσεις δεν ολοκληρώνουν την κατά το σύνταγμα προβλεπόμενη θητεία τους, πλήν όμως και οι τρείς διακινδυνεύουν στην καλύτερη περίπτωση την παράλυσή τους και στην χειρότερη την αποσταθεροποίησή τους. Κάποιοι ηγέτες μάλλον θα απομακρυνθούν επιδεινώνοντας τις ήδη έκρυθμες συνθήκες, με αποτέλεσμα να εξαφανίζονται οι δυνατότητες περιορισμού και ελέγχου των συνεπειών.

 

Η ικανότητα της Ευρώπης να αντιμετωπίσει την οικονομική της δυστοκία, να αναπληρώσει τα κενά ασφαλείας που δημιουργούνται από την σταδιακή αποχώρηση των Αμερικανών και να συνεχίσει να υποστηρίζει την Ουκρανία, πρόκειται να δοκιμασθεί αποφασιστικά. Οι δημοτικές εκλογές του Μαΐου του 2026 στην Βρετανία αποδεικνύονται μία από τις χειρότερες δοκιμασίες για το εργατικό κόμμα, αλλά και για το συντηρητικό, με το REFORM UK του Nigel Farage να σημειώνει νέα εκλογικά οφέλη που πιστοποιούν πως το προβάδισμά του στις περισσότερες εθνικού επιπέδου αναμετρήσεις για την κάλυψη εδρών του 2025, δεν αποτελούν τυχαία συμβάντα.

 

Στις δημοτικές εκλογές κερδίζει 400 θέσεις δημοτικών συμβούλων στην Αγγλία, Ουαλία και Σκωτία, εξέλιξη που προκαλεί καταπληξία στο εργατικό κόμμα, που σημειώνει απώλειες 260 θέσεων. Τα νέα δεδομένα αποτελούν σχεδόν πλήρη αντιστροφή της νικηφόρας πορείας του στις εθνικές εκλογές του Ιουλίου του 2024 και σηματοδοτούν παγίωση της θέσης του REFORM UK, ανακλώντας ταυτόχρονα την απογοήτευση του εκλογικού σώματος με τα παραδοσιακά κόμματα, κυρίως σε θέματα σχετικά με την μετανάστευση και το κόστος διαβίωσης.

 

Το βασικό ερώτημα που προβάλλει αφορά το γεγονός ότι κατά πόσον τα ήδη ευνοϊκά αποτελέσματα θα προσελκύσουν και νέους ψηφοφόρους. Πάντως ένα ισχυρό REFORM UK θα επισφραγίσει τον κατακερματισμό της βρετανικής πολιτικής κονίστρας, προσφέροντας στον Nigel Farage την απαιτούμενη ορμή, ώστε στις επόμενες εθνικές εκλογές να εκπαραθυρώσει τους εργατικούς και τους συντηρητικούς από το κεντρώο χώρο.

 

Ο Βρετανός πρωθυπουργός Keir Starmer αποδεικνύεται ανίκανος να επιβιώσει μετά το πρώτο εξάμηνο, από την στιγμή που η οποιαδήποτε δημοφιλία του εξαϋλώνεται και θεωρείται περισσότερο από βέβαιο ότι η πρόκληση κατά της ηγεσίας του αναμένεται να προέλθει κυρίως από την αριστερή πλευρά των εργατικών, με συνέπεια να ανακοινώσει την παραίτησή του.

 

Η πρωθυπουργία Burnham

 

Ο διάδοχός του θα αποδειχθεί περισσότερο ανίσχυρος, κλίνοντας προς τα αριστερά, αλλά όπως και αν εξελιχθούν οι καταστάσεις η αδύναμη εντολή μετά την κατά άλλα “συντριπτική” εκλογική νίκη, που επιτυγχάνεται με μόλις το 33% των ψήφων, δεν προσφέρει καμία ασφάλεια στο εργατικό κόμμα. Η συντηρητική παράταξη από την άλλη πλευρά υφίσταται ήδη το φαινόμενο της ενδόρρηξης, με αλλαγές τριών πρωθυπουργών κατά το 2022, με το δικομματικό σύστημα που καθορίζει επί έναν αιώνα την βρετανική πολιτική να αποσυντίθεται.

 

Η άνοδος του Andy Burnham στον πρωθυπουργικό θώκο, με τον κύριο αντίπαλό του, τον βουλευτή των εργατικών Darren Jones να υποχωρεί διστακτικός για να διεκδικήσει την πρωθυπουργία σε πείσμα του γεγονότος ότι του ασκούνται ισχυρές πιέσεις. Προς το παρόν οι κύριοι τομείς των διαφορών του Burnham από τον Starmer, εστιάζονται στην μετατόπιση της ισχύος σε τοπικό επίπεδο, από την στιγμή που εμφανίζεται πεπεισμένος ότι οι τοπικές αρχές διακυβέρνησης διαθέτουν μεγαλύτερες δυνατότητες και αποδεικνύονται περισσότερο υπεύθυνες στην αντιμετώπιση των κατά τόπους προβλημάτων.

 

Υπάρχει επίσης το ζήτημα της εκλογικής μεταρρύθμισης και η πεποίθηση ότι επιβάλλεται να δοθεί μεγάλη προσοχή στα εσωτερικά ζητήματα της χώρας, ίσως με μεγαλύτερες φιλοδοξίες σε σχέση με τις εκτιμώμενες από τους επενδυτές και τους πολιτικούς αναλυτές, κυρίως σε θέματα κοινωνικής πολιτικής.

 

Γαλλία

 

Η Γαλλία κινείται ήδη ακυβέρνητη και έως τον Οκτώβριο του 2025 ανακυκλώνει τρείς πρωθυπουργούς σε ένα δωδεκάμηνο, με κανέναν να έχει την δυνατότητα να επιτύχει την υπερψήφιση του προϋπολογισμού του κράτους. Πρόκειται για το δεύτερο συνεχόμενο έτος χωρίς καταληκτική συμφωνία για τον προϋπολογισμό, γεγονός άνευ προηγουμένου για την Πέμπτη Δημοκρατία και τον πρόεδρο Emmanuel Macron να προσπαθεί παραπαίοντας να ολοκληρώσει το τρέχον δωδεκάμηνο χωρίς άλλα προβλήματα το 2026. Όμως εάν η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Sebastien Lecornu καταρρεύσει εντός του τρέχοντος έτους, οι πιέσεις προς τον Γάλλο πρόεδρο για την διάλυση του κοινοβουλίου και την προκήρυξη πρόωρων εκλογών θα καταστούν αφόρητες.

 

Η παράταξη RASSEMBLEMENT NATIONAL-RN της Marine Le Pen αναμφίβολα θα αυξήσει τις έδρες της, επιδεινώνοντας το κοινοβουλευτικό αδιέξοδο ή ίσως να αποκτήσει και την πλειοψηφία. Εάν η παράταξή της διασφαλίσει 250 έδρες, τότε ο μόλις 30 ετών Jordan Bardella, θα ανελιχθεί στον πρώτο πρωθυπουργό της λαϊκής δεξιάς στην σύγχρονη ιστορία της χώρας, υποχρεώνοντας σε μία ασταθή συγκατοίκηση τον ήδη σοβαρά τραυματισμένο πολιτικά Emmanuel Macron και προκαλώντας ένα σοβαρό σχίσμα στην γαλλική πολιτική σκηνή.

 

Ακόμα πάντως και αν αποφευχθούν οι συγκεκριμένες εξελίξεις η Γαλλία θα παραμείνει παράλυτη, ανίκανη να υπερψηφίζει προϋπολογισμούς, να προωθεί μεταρρυθμίσεις ή να ηγείται στην Ευρώπη. Στην ήδη συγκεχυμένη εικόνα προστίθενται τα μεγάλα οικονομικά της προβλήματα με το έλλειμμα να υπερβαίνει το 6,5%, υπερδιπλάσιο του ορίου του 3% που θέτει η Ευρωζώνη και το επιτόκιο του δεκαετούς ομολόγου να κινείται προς το απαγορευτικό επίπεδο του 5% για ανακύκλωση του δανεισμού. Σε αδρές γραμμές η Γαλλία θυμίζει την Ελλάδα του 2009 και μάλλον σε χειρότερη κατάσταση, με το οικονομικό της μέγεθος να απειλεί ευθέως την Ευρωζώνη.

 

Γερμανία

 

Η Γερμανία έχει τον Σεπτέμβριο πέντε εκλογικές αναμετρήσεις σε ισάριθμα ομόσπονδα κρατίδια, αν και δύο κρίνονται αποφασιστικής σημασίας, της Σαξωνίας και του Μεκλενβούργου-Δυτικής Πομερανίας. Καταλαμβάνοντας την δεύτερη θέση στις ομοσπονδιακές εκλογές του τελευταίου Φεβρουαρίου, η παράταξη της λαϊκής δεξιάς AfD, ηγείται πλέον στις ομοσπονδιακές δημοσκοπήσεις και καρπώνεται την πλειοψηφία στα ανατολικά ομόσπονδα κρατίδια. Πρόκειται για ένα σπάνιο επίτευγμα σε μία χώρα, όπου οι συνασπισμοί αποτελούν τον κανόνα για την διακυβέρνησή της, αλλά δεν διαφαίνονται πλέον πιθανοί.

 

Η ισχυροποιημένη AfD σε συνδυασμό με την εξασθένιση των Σοσιαλδημοκρατών του SPD, εντείνει τις πιέσεις στους συντηρητικούς Χριστιανοδημοκράτες του CDU να εγκαταλείψουν την τακτική του αποκλεισμού της λαϊκής δεξιάς από οποιαδήποτε κυβέρνηση συνασπισμού μετά τον ΙΙ Παγκόσμιο Πόλεμο, ειδικά στην ανατολική πλευρά της χώρας.

 

Μία κίνηση της συγκεκριμένης μορφής ίσως αποδειχθεί τοξική σε ομοσπονδιακό εθνικό επίπεδο και θανατηφόρα για τους ομοσπονδιακούς εταίρους του CDU στις κυβερνήσεις συνασπισμού. Η συμμαχία του Καγκελλαρίου Friedrich Merz με το SPD ήδη πλήττεται και θραύεται από τις διαμάχες για τις συντάξεις, τις μεταρρυθμίσεις στο πεδίο των κοινωνικών επιδοτήσεων και τις δαπάνες, οπότε η εγκατάλειψη αποκλεισμού της λαϊκής δεξιάς, σε συνδυασμό με νέες εκλογικές απώλειες για το SPD, απειλεί να διαλύσει τον κυβερνητικό συνασπισμό.

 

Η πρόσφατη συντριπτική νίκη του AfD μάλιστα στην Σαξωνία με 43,8% και στο Μεκλενβούργο-Δυτική Πομερανία με 38,2%, επιταχύνει τις εξελίξεις με νέα ώθηση των κινήσεων για την απομάκρυνση του Friedrich Merz από την καγκελλαρία. Όμως και τα αποτελέσματα του Βερολίνου όπου η αριστερά εκπαραθυρώνει τους Σοσιαλδημοκράτες του SPD, με το AfD να σημειώνει επίσης μεγάλη άνοδο, αλλά και τα επόμενα εκλογικά αποτελέσματα δεν πρόκειται να ευνοήσουν την κυβερνητική συμμαχία.

 

Πολυετείς ζυμώσεις

 

Καμία από τις συγκεκριμένες εξελίξεις δεν προκύπτει εν μία νυκτί, από την στιγμή που ο πολιτικός κεντρώος χώρος παραπαίει επί μία δεκαετία, με την κρίση του 2015, το Brexit, την κατάληψη της ηγεσίας του εργατικού κόμματος, την ενδόρρηξη των γαλλικών παραδοσιακών παρατάξεων και την σταθερή άνοδο της AfD να σηματοδοτεί μία μη αντιστρεπτή τάση. Όμως τα τραύματα οξύνονται σε επικίνδυνο βαθμό και στις τρείς χώρες ταυτόχρονα, με τις βρετανικές εκλογές του 2024 να εμφανίζουν το χαμηλότερο ποσοστό ψήφο για το άθροισμα εργατικών και συντηρητικών από το 1910.

 

Η νίκη του Emmanuel Macron το 2017 στην Γαλλία συγκαλύπτει και δεν αντιστρέφει την κατάρρευση των σοσιαλιστών και των κεντρώων Ρεπουμπλικάνων, ενώ και το κίνημά του εισέρχεται σε φαινόμενο ενδόρρηξης, με το κοινοβούλιό του να παραλύει λόγω της κυριαρχίας της λαϊκής δεξιάς και της λαϊκής Αριστεράς. Οι γερμανικές εκλογές του Φεβρουαρίου του 2025 αποδεικνύουν πως CDU και SPD καταγράφουν την χειρότερη επίδοσή τους αθροιστικά, από την εποχή της γερμανικής ενοποίησης.

 

Οι πολιτικές δυνάμεις που ωθούν προς τον κατακερματισμό αποδεικνύονται οι ίδιες, ήτοι οργή για τις ανεξέλεγκτες ροές μεταναστών, αποτελμάτωση και επιδείνωση των συνθηκών διαβίωσης, αποβιομηχάνιση και ένα διευρυνόμενο συνεχώς χάσμα μεταξύ της εισοδηματικά ανώτερης αστικής τάξης έναντι όλων των υπολοίπων, όπου προστίθεται και η ενεργειακή κρίση. Ειδικά οι νεαροί ψηφοφόροι απογοητεύονται με το κατεστημένο και εμφανίζονται δεκτικοί στις εναλλακτικές λύσεις που προωθούν η λαϊκή δεξιά και η λαϊκή αριστερά.

 

Ο παράγοντας Trump

 

Επιπλέον η πίεση από τον ευρωσκεπτικιστικό Λευκό Οίκο διευρύνει τις ήδη σοβαρές ρωγμές, με την κυβέρνηση του Donald Trump να επιθυμεί μία περισσότερο κατακερματισμένη και αποκεντρωμένη Ευρώπη, με συνέπεια να υποστηρίζει και επίσημα την λαϊκή δεξιά, που θα προσφέρει το προσδοκώμενο αποτέλεσμα.

 

Είτε και αν οι ΗΠΑ προκαλούν την κυριαρχία της Ευρώπης με το ζήτημα της Γροιλανδίας (που λήγει υπέρ των Αμερικανών), ή με τις απειλές κυρώσεων εναντίον των Ευρωπαίων αξιωματούχων που ελέγχουν τις ρυθμιστικές αρχές που επιβλέπουν την καινοτόμο αμερικανική τεχνολογία και την διακηρυγμένη ανάμειξη του Λευκού Οίκου στις εκλογές στις χώρες της Ευρώπης, παραμένει αμφίβολο το εάν θα επιτύχουν τον σκοπό τους ή θα προκαλέσουν μεγάλες αντιδράσεις.

 

Όμως η πρόθεση, ειδικά όταν οι ΗΠΑ αποσύρουν δυνάμεις από την ανατολική Ευρώπη και αρνούνται να συμμετάσχουν στις δαπάνες για την Ουκρανία, αλλά και για το ΝΑΤΟ, αντιστοιχίζονται με ένα στοίχημα εναντίον του κεντρώου πολιτικού χώρου στην Ευρώπη και ειδικά στην ΕΕ.

 

Το τελικό αποτέλεσμα εστιάζεται στο γεγονός ότι υπάρχουν προς το παρόν τρείς κυβερνήσεις στις ανάλογες μεγάλες χώρες της Ευρώπης, χωρίς δυνατότητες διακυβέρνησης. Ο Andy Burnham, αντιμετωπίζει την πρόκληση να εστιασθεί στην αποσαφήνιση και στην ερμηνεία των στόχων του για την χώρα και να διασφαλίσει ότι όλες οι εκλογικές περιφέρειες θα παραμείνουν συντονισμένες στην πορεία του.

 

Ο Emmanuel Macron θα προσπαθήσει με βάση τις πολιτικές του εμπειρίες να παρατείνει για ένα οκτάμηνο την παραμονή του στην εξουσία, παρά τις αποτελματωμένες συνθήκες και οι εταίροι του Friedrich Merz μάλλον δεν έχουν κάποιον άλλον για να στραφούν. Όμως η επιβίωση δεν αποτελεί διακυβέρνηση και ακόμα και αν διατηρήσουν κακήν κακώς την εξουσία, παραμένουν εξαιρετικά ανίσχυροι για οτιδήποτε άλλο εκτός από την διαχείριση της πτώσης τους.

 

Οδυνηρές συνέπειες για την Ευρώπη

 

Οι επιπλοκές σοβούν στο εσωτερικό των τριών μεγάλων της Ευρώπης, από την στιγμή που η αποφασιστική δράση για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, των επενδύσεων και της παραγωγικότητας, καθίσταται αδύνατη όταν οι κυβερνήσεις προσπαθούν απλώς να επιβιώσουν. Οι συγκεκριμένες δεν πρόκειται να οδηγήσουν την ανάπτυξη της Ευρώπης, αλλά θα την καθηλώσουν, από την στιγμή μάλιστα που Βρετανία και Γαλλία αντιμετωπίζουν συνεχώς διογκούμενο χρέος, χωρίς προοπτική να εφαρμόσουν τις απαραίτητες μεταρρυθμίσεις για να το αντιμετωπίσουν.

 

Η εγκατάλειψη του κεντρώου πολιτικού χώρου στην Βρετανία και η πιθανότητα νέων εκλογών στην Γαλλία, τρομοκρατούν τις αγορές ομολόγων και κάθε αποτυχία του συγκεκριμένου χώρου να εισφέρει κάποιες λύσεις, ενισχύει την πεποίθηση πως μόνον παρατάξεις εκτός του τραυματισμένου συστήματος έχουν την δυνατότητα να το αποκαταστήσουν. Η συγκεκριμένη πεποίθηση εδραιώνει την ανοδική τάση κυρίως της λαϊκής δεξιάς και όχι σε βραχυχρόνιο ορίζοντα, αλλά οι τρείς μεγάλες χώρες της Ευρώπης αποτελούν τον πυρήνα της και όσον θα αδυνατίζει ο κεντρώος πολιτικός χώρος, θα αδυνατίζει ολόκληρη η ήπειρος.

 

Η αδυναμία ευθυγράμμισης της γαλλικής και της γερμανικής πρωτεύουσας, διαχέει την σύγχυση στις Βρυξέλλες, υπονομεύοντας την ικανότητα της Ευρώπης να προχωρεί σε συναινέσεις, προκαλεί περιπλοκές στην εμπορική πολιτική και δυσχεραίνει τις διαβουλεύσεις για τον επόμενο προϋπολογισμό της. Οι ευρωπαϊκές προσπάθειες για τον συντονισμό σε θέματα άμυνας, εμπορίου, ρυθμιστικών αρχών ή στην χρηματοοικονομική πολιτική δεν πρόκειται να αντιμετωπίσουν μόνον την εσωτερική παράλυση, αλλά και την ενεργή εχθρότητα των ΗΠΑ.

 

Η δυνατότητα της Ευρώπης να αναπληρώσει το κενό που δημιουργεί η αμερικανική αποχώρηση εξαρτάται κυρίως από την ύπαρξη μίας στιβαρής εξουσίας στις τρείς μεγάλες της χώρες, δεδομένο που αποκλείεται για το 2026. Η Ουκρανία θα παραμείνει εκτεθειμένη, παρά τις διαβεβαιώσεις περί του αντιθέτου, από την στιγμή που η υποστήριξή της απαιτεί πολιτική βούληση και δαπάνες, που οι ανίσχυρες κυβερνήσεις θα αγωνισθούν απεγνωσμένα να διασφαλίσουν, αντιμετωπίζοντας όμως τις σφοδρές αντιδράσεις κυρίως της λαϊκής δεξιάς.

 

Προς το παρόν η βοήθεια για το 2026 διαφαίνεται εξασφαλισμένη, αλλά η πολιτική αποσταθεροποίηση στις τρείς μεγάλες χώρες της Ευρώπης, προοιωνίζει σκοτεινές εξελίξεις για το Κίεβο, που δεν διαθέτει τις απαιτούμενες αντοχές για να ανταπεξέλθει. Το κενό ηγεσίας στην ομάδα των G-7 ή G-Zero, όπως χαρακτηρίζεται το 2013 από τον γνωστό οργανισμό ανάλυσης και διαχείρισης απειλών και κινδύνων EURASIA GROUP για την αδυναμία διαμόρφωσης στιβαρών κοινών αποφάσεων, στον πυρήνα της διεθνούς πολιτικής, διευρύνεται.

 

Μάλιστα ο Λευκός Οίκος επιταχύνει την διεύρυνση του κενού αντί να αντιστέκεται, με τον Donald Trump να δηλώνει δημόσια την αντίθεσή του με τους τρείς μεγάλους της Ευρώπης σε βαθμό δραστικά μεγαλύτερο σε σχέση με την Ρωσσία, με συνέπεια να ενθαρρύνει την Μόσχα.

 

Η αδύναμη πλέον ομάδα των τριών μεγάλων δεν διαθέτει πλέον την πολυτέλεια να βασίζεται στις ΗΠΑ για την διάσωση της Ουκρανίας και παραμένει εκτεθειμένη στις υβριδικές απειλές της Ρωσίας. Εάν επιπλέον ο Donald Trump εμπλακεί ανοικτά στις εκλογικές αναμετρήσεις στην Ευρώπη και σε θέματα εδαφικής ακεραιότητας, η διατλαντική σχέση εισέρχεται σε αχαρτογράφητα πεδία, με συνέπεια το ήδη καταταλαιπωρημένο μεταπολεμικό πλαίσιο της συμμαχίας, να κινδυνεύει να διαρραγεί.

 

πηγή

Εφεδρείες χωρίς αποστολή – Η κρυφή αδυναμία των σύγχρονων στρατών

Γράφει ο ΤΣΙΛΙΟΠΟΥΛΟΣ ΕΥΘΥΜΙΟΣ  

 

Οι εφεδρείες αποτελούν, θεωρητικά, την απάντηση σε αυτό το δίλημμα: ανταλλάσσουν χρόνο με μάζα. Διατηρούν χαμηλότερο επίπεδο μόνιμης ετοιμότητας, με πολύ μικρότερο κόστος, αλλά μπορούν να κινητοποιηθούν όταν υπάρξει ανάγκη. 

 

Ένα από τα σημαντικότερα διδάγματα του πολέμου στην Ουκρανία είναι ότι η στρατιωτική «μάζα» εξακολουθεί να έχει αξία που δεν μπορεί εύκολα να αντικατασταθεί από την τεχνολογία. Όπλα ακριβείας, drones, δορυφορικές επικοινωνίες και προηγμένα συστήματα πληροφοριών μπορούν να πολλαπλασιάσουν την αποτελεσματικότητα ενός στρατού, δεν μπορούν όμως να εξαλείψουν την ανάγκη για επαρκές ανθρώπινο δυναμικό και δυνατότητα αναπλήρωσης των απωλειών.

 

Το πρόβλημα είναι ότι η στρατιωτική μάζα κοστίζει. Ένας μεγάλος επαγγελματικός στρατός μπορεί να αναπτυχθεί γρήγορα, αλλά απαιτεί υψηλές δαπάνες για μισθούς, εκπαίδευση, εξοπλισμό και διαρκή ετοιμότητα. Σε περίοδο ειρήνης, μεγάλο μέρος αυτής της δυναμικότητας παραμένει ανενεργό. Οι εφεδρείες αποτελούν, θεωρητικά, την απάντηση σε αυτό το δίλημμα: ανταλλάσσουν χρόνο με μάζα. Διατηρούν χαμηλότερο επίπεδο μόνιμης ετοιμότητας, με πολύ μικρότερο κόστος, αλλά μπορούν να κινητοποιηθούν όταν υπάρξει ανάγκη.

 

Το κρίσιμο ερώτημα, ωστόσο, δεν είναι απλώς πόσους εφέδρους διαθέτει μια χώρα. Είναι για ποιον ακριβώς σκοπό τους διατηρεί. Χωρίς σαφή στρατηγική αποστολή, μια εφεδρική δύναμη δύσκολα μπορεί να εκπαιδευτεί, να εξοπλιστεί και να κινητοποιηθεί με τρόπο συνεκτικό.

 

Οι λειτουργίες της εφεδρείας

 

Υπάρχουν τρεις βασικές λειτουργίες που μπορεί να επιτελέσει μια εφεδρεία: να ενισχύει τον επαγγελματικό στρατό με μεμονωμένα στελέχη και ειδικές γνώσεις, να δημιουργεί ένα δεύτερο κλιμάκιο μάχιμων μονάδων και να αναλαμβάνει την άμυνα και την ασφάλεια της ίδιας της χώρας.

 

Η πρώτη είναι η ενίσχυση του επαγγελματικού στρατού. Οι έφεδροι μπορούν να καλύπτουν κενές θέσεις, να προσφέρουν εξειδικευμένες γνώσεις και να μεταφέρουν εμπειρία από τον ιδιωτικό τομέα στις ένοπλες δυνάμεις. Γιατροί, μηχανικοί, ειδικοί πληροφορικής και κυβερνοασφάλειας ή στελέχη με τεχνική εμπειρία μπορούν να προσφέρουν δυνατότητες που θα ήταν εξαιρετικά ακριβό να διατηρούνται σε μόνιμη βάση. Το μοντέλο αυτό είναι ιδιαίτερα χρήσιμο για αεροπορικές και ναυτικές δυνάμεις, όπου η διαθεσιμότητα εξειδικευμένου προσωπικού μπορεί να είναι σημαντικότερη από την αριθμητική μάζα.

 

Το μειονέκτημα είναι ότι μια τέτοια εφεδρεία δημιουργεί κυρίως ένα ισχυρό πρώτο κλιμάκιο. Μπορεί να αυξήσει γρήγορα τη δύναμη που βρίσκεται ήδη σε επιχειρησιακή ετοιμότητα, δεν δημιουργεί όμως από μόνη της στρατηγικό βάθος. Σε έναν παρατεταμένο πόλεμο, ο πρώτος επαγγελματικός στρατός θα χρειαστεί ενισχύσεις, αντικαταστάσεις και νέες μονάδες.

 

Εδώ εμφανίζεται η δεύτερη λειτουργία: η ενίσχυση με συγκροτημένες μονάδες. Οι έφεδροι δεν καλούνται πλέον ένας-ένας για να συμπληρώσουν τον επαγγελματικό στρατό, αλλά κινητοποιούνται ως οργανωμένοι σχηματισμοί, οι οποίοι μπορούν να αναλάβουν επιχειρήσεις ως δεύτερο κλιμάκιο. Ο επαγγελματικός στρατός ουσιαστικά αγοράζει χρόνο, ενώ η εφεδρεία χρησιμοποιεί αυτόν τον χρόνο για να κινητοποιηθεί, να εκπαιδευτεί και να αναπτυχθεί.

 

Αυτή η δυνατότητα αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε έναν πόλεμο μεγάλης διάρκειας. Η εμπειρία των δύο παγκοσμίων πολέμων έδειξε ότι η ταχεία αύξηση ενός στρατού δεν εξαρτάται μόνο από τον αριθμό των εθελοντών. Χρειάζονται αξιωματικοί, υπαξιωματικοί, εξοπλισμός, εγκαταστάσεις και οργανωμένες δομές διοίκησης. Η πραγματική αξία μιας εφεδρείας, επομένως, δεν βρίσκεται μόνο στους ανθρώπους που διαθέτει σήμερα, αλλά στην ικανότητά της να αποτελέσει τον μηχανισμό μαζικής κινητοποίησης αύριο.

 

Η τρίτη λειτουργία είναι η άμυνα της επικράτειας. Η παραδοσιακή αντίληψη ότι ένας πόλεμος διεξάγεται μακριά από την πατρίδα έχει αποδυναμωθεί. Οι επιθέσεις με drones, οι κυβερνοεπιθέσεις, οι δολιοφθορές και οι επιχειρήσεις εναντίον κρίσιμων υποδομών μπορούν να μεταφέρουν τμήματα της σύγκρουσης βαθιά στο εσωτερικό μιας χώρας.

 

Αυτό δημιουργεί ανάγκη για δυνάμεις που μπορούν να προστατεύουν στρατιωτικές εγκαταστάσεις, υποδομές, μεταφορικούς κόμβους και άλλες κρίσιμες υπηρεσίες, αλλά και να υποστηρίζουν τις πολιτικές αρχές σε περιόδους μεγάλης κρίσης. Οι εφεδρείες είναι κατάλληλες γι’ αυτόν τον ρόλο επειδή μπορούν να διαθέτουν τοπική γνώση και να κινητοποιούνται σε μεγαλύτερη κλίμακα χωρίς το κόστος διατήρησης ενός αντίστοιχου μόνιμου στρατού.

 

Η εμπειρία των ΗΠΑ και άλλων

 

Η εμπειρία των ΗΠΑ είναι χαρακτηριστική. Ο αμερικανικός στρατός διαχωρίζει σε σημαντικό βαθμό τις λειτουργίες μεταξύ ενεργού στρατού, Army Reserve και National Guard. Η Reserve παρέχει κυρίως εξειδικευμένες δυνατότητες, ενώ η National Guard μπορεί να αναπτύσσει σχηματισμούς στο εξωτερικό αλλά ταυτόχρονα έχει ισχυρό ρόλο στην αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών και κρίσεων στο εσωτερικό. Έτσι, η εφεδρεία δεν αποτελεί μία ενιαία κατηγορία, αλλά ένα σύνολο διαφορετικών μηχανισμών κινητοποίησης.

 

Αντίστοιχα, χώρες που αντιμετωπίζουν πιο άμεσα την πιθανότητα πολέμου στην επικράτειά τους έχουν επιλέξει πολύ μεγαλύτερες εφεδρικές δυνάμεις. Η Φινλανδία, η Νορβηγία και το Ισραήλ βασίζονται σε συστήματα στα οποία μεγάλα τμήματα του πληθυσμού έχουν αποκτήσει στρατιωτική εκπαίδευση και μπορούν να επανέλθουν σε υπηρεσία. Το μοντέλο αυτό επιτρέπει τη διατήρηση σημαντικής στρατιωτικής μάζας χωρίς το οικονομικό βάρος ενός αντίστοιχου μόνιμου στρατού.

 

Η βασική στρατηγική επιλογή, επομένως, δεν είναι αν μια χώρα «χρειάζεται εφεδρείες». Είναι τι θέλει να κάνει με αυτές. Μια δύναμη που αποτελείται κυρίως από ατομικούς αυξητές μπορεί να ενισχύσει γρήγορα έναν επαγγελματικό στρατό, αλλά δεν μπορεί να εξασφαλίσει τη μακροχρόνια διεξαγωγή ενός πολέμου. Μια οργανωμένη εφεδρεία μάχιμων σχηματισμών προσφέρει στρατηγικό βάθος, αλλά απαιτεί περισσότερο χρόνο και σοβαρή επένδυση σε δομές κινητοποίησης. Μια δύναμη εδαφικής άμυνας μπορεί να προστατεύσει την επικράτεια, αλλά δεν είναι κατ’ ανάγκην κατάλληλη για εκστρατευτικές επιχειρήσεις.

 

Διαφορετικές αποστολές, διαφορετικές εφεδρείες

 

Αυτό είναι και το βασικό πρόβλημα που αναδεικνύεται: οι διαφορετικές αποστολές απαιτούν διαφορετικές εφεδρείες. Δεν μπορούν εύκολα να συνδυαστούν σε μία ενιαία δύναμη χωρίς σαφείς ρόλους, διαφορετικά επίπεδα εκπαίδευσης, νομικά πλαίσια κινητοποίησης και συγκεκριμένους χρόνους ετοιμότητας.

 

Η συζήτηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία για τις ευρωπαϊκές χώρες, καθώς επανέρχεται η πιθανότητα ενός πολέμου υψηλής έντασης και μεγάλης διάρκειας. Η μεταπολεμική αντίληψη των μικρών, πλήρως επαγγελματικών στρατών σχεδιάστηκε σε μεγάλο βαθμό για περιορισμένες και εκστρατευτικές επιχειρήσεις. Ο πόλεμος στην Ουκρανία, όμως, υπενθυμίζει ότι η αποτροπή δεν εξαρτάται μόνο από την τεχνολογική υπεροχή ή την ποιότητα των πρώτων μονάδων. Εξαρτάται και από το αν υπάρχει δυνατότητα αναπλήρωσης ανθρώπων και μονάδων σε βάθος χρόνου.

 

Η εφεδρεία, με αυτή την έννοια, δεν είναι απλώς ένας φθηνότερος στρατός. Είναι μηχανισμός στρατηγικού βάθους. Επιτρέπει στα κράτη να διατηρούν σε περίοδο ειρήνης μικρότερες και οικονομικά διαχειρίσιμες ένοπλες δυνάμεις, διατηρώντας ταυτόχρονα τη δυνατότητα να αυξήσουν γρήγορα τη στρατιωτική τους ισχύ όταν το απαιτήσουν οι συνθήκες.

 

Το κρίσιμο, όμως, είναι να έχει αποφασιστεί εκ των προτέρων τι ακριβώς πρέπει να παράγει αυτή η κινητοποίηση. Χωρίς σαφή αποστολή, οι εφεδρείες κινδυνεύουν να μετατραπούν σε μια δύναμη που είναι ταυτόχρονα ανεπαρκώς εκπαιδευμένη για τον πόλεμο μεγάλης έντασης, πολύ αργή για άμεση αντίδραση και υπερβολικά ακριβή για τις περιορισμένες αποστολές ειρηνικής περιόδου.

 

Η πραγματική αξία μιας εφεδρείας, συνεπώς, δεν μετριέται μόνο σε αριθμούς. Μετριέται από το πόσο γρήγορα μπορεί να μετατρέψει μια κοινωνία σε στρατιωτική ισχύ, όταν αυτό καταστεί αναγκαίο. Και αυτή η δυνατότητα είναι ίσως ένα από τα πιο παραμελημένα στοιχεία της σύγχρονης στρατηγικής.

 

πηγή 

Ιράν-Τουρκία: Στρατηγική συνεργασία διά της εχθρότητας!

Γράφει ο ΓΡΙΒΑΣ ΚΩΣΤΑΣ
 

Στο προηγούμενο άρθρο μου στο SLpress για τη “Γεωπολιτική των Αλπικών Κορυφών” είχα υποστηρίξει ότι το διεθνές σύστημα, ιδιαίτερα σε περιόδους μετάβασης προς μια πολυπολική δομή, δεν επιτρέπει καθαρές και μονοσήμαντες σχέσεις μεταξύ των κρατών. Όταν οι συσχετισμοί ισχύος μεταβάλλονται, οι παλαιές ιεραρχίες αποσυντίθενται και οι νέες δεν έχουν ακόμη σταθεροποιηθεί, οι διεθνείς σχέσεις αποκτούν μεικτό χαρακτήρα. Συνεργασία και ανταγωνισμός, σύγκλιση και σύγκρουση, αποτροπή και αλληλεξάρτηση μπορεί να συνυπάρχουν ανάμεσα στους ίδιους δρώντες, ακόμη και στο ίδιο γεωπολιτικό πεδίο. 

 

Οι σχέσεις αυτές συχνά εμφανίζονται χαοτικές, αντιφατικές ή ακόμη και παράλογες. Στην πραγματικότητα, όμως, παραλογισμός υπάρχει μόνον όταν τις εξετάζουμε μέσα από απλοϊκά σχήματα. Όταν θεωρούμε, δηλαδή, ότι τα κράτη χωρίζονται σε σταθερούς “φίλους” και “εχθρούς”, ότι η συνεργασία αποκλείει τον ανταγωνισμό και ότι η εχθρότητα αποκλείει κάθε σύμπτωση συμφερόντων.

 

Αυτή είναι η “γεωπολιτική της αυλής του νηπιαγωγείου”. Δηλαδή ενός κόσμου όπου τα παιδιά χωρίζονται σε παρέες, οι φίλοι οφείλουν να συμφωνούν σε όλα και οι αντίπαλοι να βρίσκονται πάντοτε σε αντίθετες πλευρές. Όμως, ο πραγματικός κόσμος δεν λειτουργεί έτσι. Και ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της σύνθετης πραγματικότητας είναι η σχέση Ιράν και Τουρκίας, ιδιαίτερα ως προς το ενδεχόμενο απόκτησης πυρηνικών όπλων.

 

Η αμοιβαία νομιμοποίηση της πυρηνικοποίησης

 

Οι πυρηνικές φιλοδοξίες της Τουρκίας δεν αποτελούν απλώς κατασκευή των αντιπάλων της. Τον Σεπτέμβριο του 2019 ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε δημοσίως ότι δεν μπορεί να αποδεχθεί ένα διεθνές σύστημα στο οποίο ορισμένα κράτη διαθέτουν πυρηνικούς πυραύλους, ενώ απαγορεύουν στην Τουρκία να αποκτήσει αντίστοιχες δυνατότητες. Η δήλωση αυτή δεν ισοδυναμούσε βέβαια με εξαγγελία ενός τουρκικού πυρηνικού οπλικού προγράμματος. Αποκάλυπτε, όμως, έναν βαθύτερο τρόπο σκέψης. Δηλαδή, την αντίληψη ότι η κατοχή πυρηνικών όπλων αποτελεί συστατικό της θέσης και της λειτουργίας μιας μεγάλης δύναμης.

 

Για να μετατραπεί, ωστόσο, αυτή η φιλοδοξία σε πολιτική επιλογή, η Άγκυρα θα χρειαζόταν ένα ισχυρό ερέθισμα. Θα έπρεπε να αποδείξει τόσο στο εσωτερικό της όσο και στη διεθνή κοινότητα ότι το περιφερειακό περιβάλλον ασφαλείας έχει μεταβληθεί τόσο δραματικά, ώστε η πυρηνικοποίησή της να αποτελεί αναγκαστική απάντηση και όχι απλώς έκφραση αναθεωρητισμού. Και η πλέον κατάλληλη χώρα για να προσφέρει στην Τουρκία αυτήν τη δικαιολογία είναι το Ιράν.

 

Συγκεκριμένα, η απόκτηση πυρηνικού όπλου, ή έστω “πυρηνικής ικανότητας” (nuclear capability) από την Τεχεράνη θα μπορούσε να παρουσιαστεί από την Άγκυρα ως ανατροπή της περιφερειακής ισορροπίας ισχύος και ως άμεση απειλή για την τουρκική ασφάλεια. Θα αποδυνάμωνε ταυτόχρονα το νομικό εμπόδια της συνθήκης για τη μη διάδοση, δημιουργώντας ένα νέο προηγούμενο στην ευρύτερη περιοχή. Έτσι, η Τουρκία θα μπορούσε τότε να υποστηρίξει ότι δεν επιλέγει ελεύθερα την πυρηνικοποίησή της αλλά “εξαναγκάζεται” σε αυτήν από τη δραματική αλλαγή του στρατηγικού περιβάλλοντος.

 

Το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, άλλωστε, εξακολουθεί να αποτελεί πηγή σοβαρής διεθνούς αβεβαιότητας. Οι δυσκολίες επαλήθευσης και η περιορισμένη πρόσβαση της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας σε κρίσιμες εγκαταστάσεις εντείνουν αυτήν την αβεβαιότητα, ανεξαρτήτως των τελικών προθέσεων της Τεχεράνης.

 

Φυσικά, “πυρηνικοποίηση” δεν σημαίνει ένα και μοναδικό πράγμα. Άλλο είναι η δημιουργία μιας προηγμένης πυρηνικής τεχνολογικής υποδομής, άλλο η απόκτηση λανθάνουσας ικανότητας ταχείας κατασκευής όπλου και άλλο η συγκρότηση επιχειρησιακού πυρηνικού οπλοστασίου με φορείς εκτόξευσης, δόγμα χρήσης και αξιόπιστους μηχανισμούς διοίκησης και ελέγχου. Η μετάβαση της Τουρκίας από το ένα στάδιο στο άλλο δεν θα ήταν ούτε εύκολη ούτε αυτόματη. Θα είχε τεράστιες συνέπειες για τις σχέσεις της με το ΝΑΤΟ, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το διεθνές “καθεστώς μη διάδοσης”. Ένα πυρηνικό Ιράν, όμως, θα μπορούσε να λειτουργήσει ως καταλύτης, μεταβάλλοντας ριζικά την τουρκική εξίσωση κόστους και οφέλους.

 

Συνεργασία χωρίς συνεργασία

 

Και εδώ ακριβώς εμφανίζεται ένας παράδοξος μηχανισμός. Το Ιράν και η Τουρκία μπορεί να έχουν ένα αντικειμενικά κοινό στρατηγικό συμφέρον, δηλαδή τη διάρρηξη του υφιστάμενου πυρηνικού καθεστώτος της περιοχής, ώστε να καταστεί περισσότερο αποδεκτή η εμφάνιση νέων πυρηνικών δυνάμεων.

 

Όμως, αυτό δεν σημαίνει ότι οι δύο χώρες έχουν συμφωνήσει να συνεργαστούν ούτε ότι υπάρχει κάποια μυστική συνεννόηση. Αντιθέτως, πρόκειται για κάτι πολύ πιο σύνθετο. Για μία αντικειμενική στρατηγική συνέργεια, η οποία μπορεί να λειτουργήσει χωρίς πρόθεση, συμφωνία ή επικοινωνία. Θα μπορούσαμε να την ονομάσουμε “συνεργασία χωρίς συνεργασία”.

 

Ακόμη περισσότερο να λειτουργήσει αυτή η συνέργεια, οι δύο χώρες δεν πρέπει να εμφανίζονται ως φίλοι. Αντιθέτως, είναι χρησιμότερο να είναι πραγματικοί ανταγωνιστές ή ακόμη και εχθροί ή τουλάχιστον να προβάλλονται ως τέτοιοι. Μόνον τότε μπορεί η καθεμιά να επικαλεστεί την άλλη ως απειλή που την αναγκάζει να αναζητήσει πυρηνική αποτροπή. Η εχθρότητα, επομένως, δεν καταργεί τη συνέργεια. Αντιθέτως, αποτελεί προϋπόθεσή της.

 

Με άλλα λόγια η Τουρκία χρειάζεται ένα απειλητικό Ιράν για να νομιμοποιήσει μια ενδεχόμενη πυρηνική επιλογή, ενώ το Ιράν, από την πλευρά του, θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει μια πυρηνική ή εμφανώς πυρηνικά φιλόδοξη Τουρκία ως πρόσθετο επιχείρημα για τη δική του στρατηγική. Η σχέση, βέβαια, δεν είναι απολύτως συμμετρική. Για την Τεχεράνη, οι κύριες πηγές πυρηνικής πίεσης παραμένουν το Ισραήλ και οι Ηνωμένες Πολιτείες. Η Τουρκία θα αποτελούσε έναν επιπρόσθετο και όχι τον πρωταρχικό λόγο. Ωστόσο, η ασυμμετρία αυτή δεν ακυρώνει τον μηχανισμό της αμοιβαίας νομιμοποίησης.

 

Έτσι, δύο ανταγωνιστικά κράτη μπορεί να προσφέρουν το ένα στο άλλο ακριβώς εκείνο που χρειάζονται. Δηλαδή τον ανταγωνισμό μεταξύ τους! Όχι τεχνολογία, σχάσιμο υλικό ή άμεση βοήθεια, αλλά την απειλή, τη δικαιολογία και το πολιτικό άλλοθι που καθιστούν εφικτή μια επιλογή η οποία προηγουμένως ήταν δύσκολο να νομιμοποιηθεί.

 

Ιράν και Τουρκία: Ούτε φίλοι ούτε απόλυτοι εχθροί

 

Οι σχέσεις Τουρκίας και Ιράν είναι, έτσι κι αλλιώς, διαχρονικά μεικτές. Οι δύο χώρες ανταγωνίζονται για επιρροή στη Συρία, στο Ιράκ, στον Νότιο Καύκασο και στην Κεντρική Ασία. Εκφράζουν διαφορετικές γεωπολιτικές ταυτότητες και επιδιώκουν διαφορετικές περιφερειακές αρχιτεκτονικές. Ταυτόχρονα, όμως, διατηρούν οικονομικές σχέσεις, ενεργειακές διασυνδέσεις, διπλωματικούς διαύλους και μηχανισμούς ελεγχόμενης διαχείρισης των μεταξύ τους εντάσεων.

 

Η μεταξύ τους σχέση έχει εύστοχα περιγραφεί ως “διαχειριζόμενος ανταγωνισμός”, δηλαδή μια αντιπαλότητα που δεν καταργεί τη συνεργασία και μια συνεργασία που δεν εξαφανίζει την αντιπαλότητα. Στον πραγματικό κόσμο, άλλωστε, τα κράτη δεν έχουν μία ενιαία σχέση. Μπορούν να συνεργάζονται στο εμπόριο, να ανταγωνίζονται για περιφερειακή επιρροή, να συγκρούονται μέσω τρίτων δρώντων και ταυτόχρονα να εξυπηρετούν άθελά τους το ένα τους μακροπρόθεσμους στρατηγικούς σκοπούς του άλλου. Κάθε πεδίο διαθέτει τη δική του λογική, χωρίς να είναι πλήρως αποκομμένο από τα υπόλοιπα.

 

Η κατανόηση αυτής της πραγματικότητας είναι ιδιαίτερα σημαντική για την Ελλάδα. Η Αθήνα δεν πρέπει να θεωρεί ότι επειδή το Ιράν ανταγωνίζεται την Τουρκία αποτελεί αυτομάτως στρατηγικό αντίβαρο προς αυτήν. Σε ορισμένα πεδία, η σύγκρουση Άγκυρας και Τεχεράνης μπορεί πράγματι να περιορίζει την τουρκική ισχύ. Σε άλλα πεδία, όμως, μπορεί να την ενισχύει, προσφέροντας στην Τουρκία την απειλή που χρειάζεται για να προωθήσει εξοπλιστικές, γεωπολιτικές ή ακόμη και πυρηνικές φιλοδοξίες.

 

Αυτό είναι το βασικό πρόβλημα της “γεωπολιτικής της αυλής του νηπιαγωγείου”, η οποία αντιλαμβάνεται τις αντιθέσεις ως μόνιμες και απόλυτες, συγχέει την πρόσκαιρη σύγκλιση με τη συμμαχία και θεωρεί ότι ο εχθρός του αντιπάλου μας είναι αναγκαστικά φίλος μας. Όμως, σε ένα ρευστό πολυπολικό σύστημα, οι ταυτότητες και οι σχέσεις δεν είναι στατικές. Οι αντίπαλοι μπορεί να συνεργάζονται και οι συνεργάτες να υπονομεύουν ο ένας τον άλλο. Ακόμη περισσότερο, οι πραγματικοί εχθροί μπορεί, ακριβώς μέσω της εχθρότητάς τους, να δημιουργούν αμοιβαία στρατηγικά οφέλη.

 

Η Ελλάδα χρειάζεται, επομένως, μια γεωπολιτική σκέψη ικανή να αντιλαμβάνεται ταυτόχρονα τη σύγκρουση, τη συνέργεια, την αλληλεξάρτηση και την αυτονομία των επιμέρους πεδίων. Διαφορετικά, θα συνεχίσει να αναζητά σταθερούς φίλους και σταθερούς εχθρούς σε έναν κόσμο που παράγει διαρκώς υβριδικές σχέσεις. Και θα κινδυνεύει να αιφνιδιάζεται κάθε φορά που θα ανακαλύπτει ότι, έξω από την αυλή του νηπιαγωγείου, η εχθρότητα δεν είναι πάντοτε το αντίθετο της συνεργασίας. Μερικές φορές είναι η πιο αποτελεσματική μορφή της.

 

πηγή

Συσκευές που στάζουν αίμα

Γράφει ο Απόστολος Παπαδημητρίου

 

Όσο και αν επιχειρούν σκοτεινές δυνάμεις να επιρρίψουν την αιτία των πολέμων σε εθνικές ή θρησκευτικές αντιπαραθέσεις, το βέβαιο είναι ότι αυτούς προκάλεσαν, κατά το παρελθόν, και εξακολουθούν να προκαλούν η απληστία και η δίψα για κυριαρχία των κατά καιρούς ισχυρών. Ο έλεγχος κυρίως των πηγών πετρελαίου υπήρξε η αιτία της εξοντωτικής αντιπαράθεσης κατά τους δύο μεγάλους πολέμους του 20ου αιώνα. Με την εκρηκτική ανάπτυξη της βιομηχανίας των ηλεκτρονικών συσκευών, το ενδιαφέρον έχει στραφεί προς τις λεγόμενες σπάνιες γαίες, δηλαδή ορυκτά που εμπεριέχουν 17 μέταλλα εξαιρετικά σημαντικά για την κατασκευή τους. 

 

Ένα από τα πολύτιμα αυτά μεταλλεύματα είναι το υπό την εμπορική ονομασία Κολτάν. Σ’ αυτό περιέχονται τα μέταλλα Νιόβιο, πρώην Κολούμβιο, και Ταντάλιο. Το μετάλλευμα αυτό βρίσκεται σε μεγάλες ποσότητες στην περιφέρεια Κίβου του βορειοανατολικού Κογκό, που συνορεύει με την Ρουάντα. Αν και οι πανίσχυρες πολυεθνικές λεγόμενες εταιρείες θα μπορούσαν να συμφωνήσουν με την κυβέρνηση της αχανούς αυτής χώρας για την αξιοποίηση, δηλαδή την ειρηνική αρπαγή του πλούτου του υπεδάφους της, αυτές επέλεξαν άλλον πρόσφορο τρόπο. Το 2012 προκάλεσαν εξέγερση κατοίκων της περιφέρειας Κίβου, που ανήκουν στη φυλή Τούτσι, μέλη της οποίας διαμένουν κυρίως στη Ρουάντα. Στο έδαφος της Ρουάντας είχε προκληθεί γενοκτονία (1994), κατά την αντιπαράθεση δύο φυλών της και την υποδαύλιση της αντιπαλότητας από τους δυτικούς πρώην αποικιοκράτες. Εκτιμάται ότι είχαν δολοφονηθεί τότε με αγριότητα περί το ένα εκατομμύριο κατοίκων της χώρας. Η εξέγερση στην περιφέρεια Κίβου κατεστάλη από τον στρατό του Κογκό, μετά έτος. Τότε εγκαταστάθηκε εκεί δύναμη του ΟΗΕ, η οποία απλά περιορίζεται να παρακολουθεί τα συμβαίνοντα, καθώς δεν έπαψε η αναταραχή στην περιοχή.

 

Οι επιχειρήσεις επανήλθαν, μετά δεκαετία περίπου. Οργάνωσαν αυτή τη φορά μισθοφορικό στρατό ανταρτών, των Μ23, οι οποίοι δεν μάχονται για κάποια ιδεολογία ή υποστηρίζοντας φιλόδοξο ηγέτη με την ελπίδα να αμειφθούν μετά την επικράτησή του. Είναι απλά μισθοφόροι, οι οποίοι προσήλθαν να υπηρετήσουν τις πολυεθνικές έναντι αμοιβής. Δεν είναι ευρέως γνωστό ότι υπάρχουν ιδιωτικές στρατιωτικές εταιρείες, οι οποίες αναλαμβάνουν να συγκροτήσουν, να εκπαιδεύσουν, να εξοπλίσουν και να αποστείλουν, όπου ζητηθεί από κυβερνήσεις ή επιχειρήσεις, στρατό μισθοφόρων. Στην περίπτωση μας οι μισθοφόροι οργανώνονται στο έδαφος της Ρουάντας, από την οποία εφορμούν. Δεν είναι δύσκολο να βρεθούν μισθοφόροι μεταξύ των λαών της Αφρικής, οι οποίοι λιμοκτονούν λόγω της άγριας εκμετάλλευσης των πλουτοπαραγωγικών πηγών των χωρών τους. Το θλιβερό είναι ότι οι ιθύνοντες της Ρουάντας δεν έχουν συνειδητοποιήσει την τραγικότητα των συμβάντων στη χώρα τους και ευνοούν την επέκταση του ολέθρου στη γειτονική χώρα. Επαναπαύονται με τις αδρές παροχές των πολυεθνικών σ’ αυτούς με καταθέσεις σε ελβετικές τράπεζες.

 

Οι επονομαζόμενοι αστόχως αντάρτες εισήλθαν και ελέγχουν την περιοχή των ορυχείων με τα πολύτιμα μεταλλεύματα. Η δύναμη του ΟΗΕ παρέμεινε απλός θεατής μάλιστα σε περιπτώσεις οι μισθοφόροι αφόπλισαν μονάδες της. Το εντυπωσιακό είναι ότι ο στρατός τους Κογκό δεν στάθηκε ικανός να τους απωθήσει και υποχώρησε με σοβαρές απώλειες. Μόνο στην επαρχία της Γκόμας οι νεκροί και αιχμαλωτισθέντες του στρατού ανέρχονται σε 3.000 και σ’ αυτούς προστίθενται 2.000 αστυνομικοί, που συμπαρατάχθηκαν. Στην πανέμορφη λίμνη Κίβου εντοπίζονται κατά καιρούς πτώματα με στρατιωτικές στολές. Έτσι έχει παγιωθεί τραγική κατάσταση.

 

Το Κογκό, χώρα με έκταση όση όλη των χωρών της δυτικής Ευρώπης με πλήθος φυλών και γλωσσών, κατά τη διανομή των εδαφών της Αφρικής από τους Ευρωπαίους αποικιοκράτες, δόθηκε ως δώρο στον τότε βασιλιά του Βελγίου! Ίσως ήταν από τότε σχεδιασμένο το Βέλγιο να καταστεί το κέντρο της ενοποιημένης Ευρώπης του σήμερα, της ψευδώς βέβαια ενοποιημένης. Οι αναστατώσεις και οι εμφύλιοι πόλεμοι δεν έπαψαν μετά την απόκτηση της ανεξαρτησίας της αχανούς χώρας. Ίσως η αδυναμία του στρατού της να αποκρούσει τον πολύ καλά εξοπλισμένο στρατό των μισθοφόρων να οφείλεται και στην έλλειψη συνοχής των κατοίκων της με αίσθηση κοινής πορείας στην ιστορία. Μήπως οι ισχυροί ετοιμάζουν τον διαμελισμό της χώρας;

 

Ο μισθοφορικός στρατός δεν περιορίζεται στον έλεγχο της περιφέρειας, αλλά ξεσπά με αγριότητα κατά του τοπικού πληθυσμού, που δεν ανήκει στη φυλή Τούτσι, μέλη της οποίας σπεύδουν να καταταγούν ως μισθοφόροι. Χιλιάδες άνθρωποι αρπάχτηκαν και οι οικογένειές τους υποχρεώθηκαν σε καταβολή υπερόγκων για το ισχνό βαλάντιό τους λύτρων προς απελευθέρωσή τους. Νέοι εξαναγκάστηκαν να στρατευθούν. Οι κρατικές Υπηρεσίες και το αεροδρόμιο δεν λειτουργούν. Πρόσφατα έλαβα από τον ελληνομαθή ορθόδοξο επίσκοπο Γκόμας και Μεγάλου Κίβου το ακόλουθο μήνυμα: «Σας ευχαριστώ ειλικρινά γιατί μας έχετε στην καρδιά σας. Μας σκέφτεστε και μας συμπεριλαμβάνετε στις προσευχές σας καθώς και στο πρόγραμμά σας. Τα βάσανα μας εδώ έχουν φτάσει στο αποκορύφωμά τους στην περιοχή του Μεγάλου Κίβου, που ελέγχεται από τους αντάρτες της M23: οι δολοφονίες, οι λιμοί, οι φυλακίσεις των συμπατριωτών μας, η φτώχεια, η δυστυχία των παιδιών μας, η εγκατάλειψη από τη διεθνή κοινότητα, η οποία είναι και η ίδια συνένοχη σε αυτή τη γενοκτονία που διαπράττεται. Τελευταία βάζουν φωτιές σε σπίτια τις νύχτες στην Γκόμα και Μπουκάβου και καίγονται μέσα άνθρωποι , οικογένειες ολόκληρες».

 

Η Διεθνής Αμνηστία κατηγορεί τους αντάρτες του M23 για την αναγκαστική απασχόληση χιλιάδων εργατών στα ορυχεία μεταλλευμάτων και για λαθρεμπόριο. Είναι ήπια έκφραση για την λεηλασία του μεταλλευτικού πλούτου, μεταξύ του οποίου και χρυσού, της περιφέρειας Κίβου και τη μεταφορά του στη Ρουάντα και στην Ουγκάντα. Εκεί γίνεται η κατεργασία τους και το εμπλουτισμένο μετάλλευμα μεταφέρεται αεροπορικώς σε χώρες της Άπω Ανατολής, όπου αξιοποιείται για την κατασκευή μεγάλης κλίμακας ηλεκτρονικών συσκευών, όπως συσκευών κινητής τηλεφωνίας, διαφόρων ειδών ηλεκτρονικών υπολογιστών, ρομπότ και στρατιωτικού εξοπλισμού. Όλα αυτά στις εκθέσεις αποκαλούνται αποτρόπαιες παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, για τα οποία δικαιώματα τόσο κόπτονται οι δυτικές χώρες, στις οποίες αναπτύσσονται οι πολυεθνικές επιχειρήσεις.

 

Η πρόσφατη σύνοδος του ΟΗΕ έδειξε για μία ακόμη φορά ότι ο από καιρού μεγάλος ασθενής είναι πλέον κλινικά νεκρός. Όχι μόνο δεν υπάρχει σύμπνοια μεταξύ των ισχυρών χωρών προς επικράτηση ειρήνης, αλλά η αντιπαλότητά τους έχει φέρει τον πλανήτη σε πολύ κρίσιμη κατάσταση. Ίσως να μην απέχουμε πλέον πολύ χρονικά από την μετατροπή των τοπικών πολέμων σε γενικευμένη σύρραξη. Με το Κογκό θα ασχολούνται τώρα οι ισχυροί; Αλλοίμονο στον λαό αυτό αλλά και στους άλλους που υποφέρουν.

 

Εμείς με αίσθηση ασφάλειας, όπως μας διαβεβαιώνουν οι εδώ κρατούντες, αγνοούμε τα συμβαίνοντα σε άλλες περιοχές του πλανήτη. Προς το παρόν απολαμβάνομε τις ηλεκτρονικές συσκευές των πολυεθνικών, οι οποίες απλοποιούν τις εργασίες της καθημερινότητάς μας. Το αν στόχος του διεθνούς συστήματος εξουσίας είναι ο μέσω αυτών έλεγχός μας και ο περιορισμός της ελευθερίας μας ελάχιστα μας απασχολεί. Πώς να μας ενδιαφέρει να μάθουμε την πορεία της κατασκευής τους από την εξόρυξη της πρώτης ύλης στο θαυμαστό προϊόν της εκπληκτικής σύγχρονης ηλεκτρονικής τεχνολογίας; Και τί μας νοιάζει, αν οι συσκευές, που τόσο μας εξυπηρετούν στάζουν αίμα. Άλλων αίμα είναι όχι το δικό μας. 

 

«Μακρυγιάννης»

Δελτία Τύπου της ΝΙΚΗΣ για την κυβερνητική προστασία στα κέρδη των εταιρειών και την μετατόπιση του καλωδίου στην Κάσο

Αθήνα, 28/9/2026  

 

Κυβερνητική προστασία στα υπερπλεονάσματα και τα κέρδη των εταιρειών, όχι στον πολίτη 

 

Το μαρτύριο της… Τετάρτης ζουν οι Έλληνες, αφού τα κυβερνητικά στελέχη, οι διαρροές και οι επίσημες ενημερώσεις επαναλαμβάνουν συνεχώς πως την Τετάρτη -την περασμένη, την επόμενη, στις 14 Οκτωβρίου;- θα ανακοινωθούν μέτρα εξισορρόπησης των τιμών στα καύσιμα.

 

Μιλούν μάλιστα για ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς και μέτρα εντός του δημοσιονομικού περιθωρίου, χωρίς όμως να εξετάζεται το περιθώριο των αντοχών των νοικοκυριών.

 

Η κυβέρνηση έχει αποδείξει πως τα οικονομικά συμφέροντα των εταιρειών ενέργειας, των διυλιστηρίων, των μεγάλων ομίλων ενέργειας και τα υπέρογκα δημοσιονομικά έσοδα μαζί με τα υπερπλεονάσματα χρήζουν κρατικής προστασίας, ενώ οι καταναλωτές όχι.

 

Ομολογούν μάλιστα ανερυθρίαστα πως οι εκτιμήσεις τους για την τιμή του πετρελαίου θέρμανσης είναι πως θα αυξηθεί σχεδόν 60% αλλά σπρώχνουν τις ανακοινώσεις για τα μέσα Οκτώβρη. Είναι τόσο αποκομμένοι από την πραγματικότητα που αγνοούν πως ήδη έχουν ανάψει οι καυστήρες σε δυτική Μακεδονία και Ήπειρο λόγω των χαμηλών θερμοκρασιών.

 

Η ΝΙΚΗ επιμένει πως η μείωση του ΕΦΚ και του σχετιζόμενου ΦΠΑ στα καύσιμα είναι το πρώτο και άμεσο μέτρο που πρέπει να ληφθεί, προκειμένου οι τιμές να μην υπερβαίνουν τα 1,20€ / λίτρο.

 

Η υπόλοιπη Ευρώπη το έχει πράξει, η Ελλάδα γιατί όχι;

 

Η μετατόπιση του καλωδίου στην Κάσο κρύβει υποχώρηση

 

Τα δημοσιεύματα για ενδεχόμενη αλλαγή της όδευσης της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου είναι εξαιρετικά σοβαρά και η κυβέρνηση δεν μπορεί να κρύβεται.

 

Αληθεύει ότι εξετάζεται μετατόπιση της διαδρομής ώστε το καλώδιο να μην περάσει από περιοχές που η Τουρκία εντάσσει αυθαίρετα στο παράνομο θαλάσσιο πάρκο «Φετιγιέ - Κας»;

 

Εάν ναι, ποιος ακριβώς επέβαλε την αλλαγή και για ποιον λόγο;

Γιατί εάν η χάραξη αλλάζει, όχι για αντικειμενικούς τεχνικούς λόγους, αλλά για να αποφευχθεί η αντίδραση της Άγκυρας, τότε δεν πρόκειται για έναν αθώο «τεχνικό ανασχεδιασμό». Πρόκειται για υποχώρηση στην άσκηση ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων και για εξαιρετικά επικίνδυνη έμμεση αποδοχή, στην πράξη, των τουρκικών αξιώσεων.

 

Το προηγούμενο της Κάσου δεν πρέπει να επαναληφθεί. Το 2024 η Τουρκία έστειλε πολεμικά πλοία στην περιοχή των ερευνών και επιχείρησε με την απειλή ισχύος να επιβάλει τις παράνομες διεκδικήσεις της. Εάν σήμερα η Ελλάδα αλλάξει τη διαδρομή του καλωδίου για να αποφύγει μια νέα τουρκική αντίδραση, το μήνυμα προς την Άγκυρα θα είναι καταστροφικό: αρκεί να απειλεί, να στέλνει πολεμικά πλοία και να χαράσσει αυθαίρετες ζώνες στον χάρτη για να αναγκάζει την Ελλάδα να υποχωρεί και να προσαρμόζει τους σχεδιασμούς της στις τουρκικές απαιτήσεις.

 

Γιατί τότε η Άγκυρα θα έχει πετύχει ακριβώς αυτό που επιδιώκει: να μετατρέψει μια μονομερή και αμφισβητούμενη αξίωση σε πραγματικότητα επί του πεδίου, χωρίς καν να απαιτείται συμφωνία της Αθήνας.

 

Η κυβέρνηση οφείλει να απαντήσει χωρίς υπεκφυγές:

• Από πού θα περάσει το καλώδιο;
• Παραμένει η αρχική όδευση;
• Υπήρξε συνεννόηση με την Άγκυρα;
• Ζήτησε η Τουρκία αλλαγή της διαδρομής;
• Δεσμεύεται η κυβέρνηση ότι καμία τουρκική αξίωση δεν θα αποτελέσει κριτήριο για τη χάραξη;

Η ΝΙΚΗ δεν περιορίζεται στις διαπιστώσεις. Ο Πρόεδρός της Δημήτρης Νατσιός κατέθεσε επίκαιρη ερώτηση ζητώντας η Ελλάδα να θέσει στο επόμενο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο την άμεση ενεργοποίηση του άρθρου 42§7 της Συνθήκης ΕΕ σε περίπτωση επίθεσης τρίτου κράτους εναντίον κράτους-μέλους, με ρητή πρόβλεψη στρατιωτικής συνδρομής.

 

Τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν ασκούνται μέχρι το σημείο που επιτρέπει η Τουρκία.

Και οι χάρτες της Ελλάδας και της Ευρώπης δεν μπορεί να ξαναχαράσσονται κάθε φορά που η Άγκυρα απειλεί.

Ώδινεν Όρος

Του Κώστα Δημ Χρονόπουλου*

 

Α. Και έτεκε μυν =100€ αύξηση ετησίως δηλαδή 2,5 λεπτά την ημέρα, για τους συνταξιούχους που από 300€ θα πάρουν 400€ (!). (Οι κάτω των 65 όχι, επειδή … δεν ενδιαφέρονται ! ….).

Βέβαια, για να μην είμαστε άδικοι υπάρχει και η άλλη ανάγνωση. 

Τα 400 (συνολικά) € για τους συνταξιούχους και τα 500€ για τους δημοσιοϋπαλλήλους.

 

Οπότε έχουμε:

Συνταξιούχοι: 400:12 = 33,33€. Δηλ 1,1 € την ημέρα!!!. Αφορολόγητα. Μιράκολο.

Δημ. Υπάλληλοι: 500:12=41,66€. Δηλ 1,38€ την ημέρα!!!. Φορολογούνται.

 

Αισθάνομαι άβολα, επειδή (αναγκάζομαι) να καταφεύγω σε αριθμούς και όχι σε ανθρώπους, με αποτέλεσμα να θυμίζω /προσομοιάζω με τους εξουσιαστές , οι οποίοι –σταθερά και αμετανόητα- ενδιαφέρονται για την ευημερία των αριθμών και όχι των ανθρώπων (!).

Όμως δεν γίνεται διαφορετικά.

 

Πως άραγε να πείσεις, να συνετίσεις, να συνεφέρεις, να αφυπνίσεις τους αναρμόδιους /άσχετους «αρμόδιους», να αντιληφθούν τα αυτονόητα, να δουν τα οφθαλμοφανή και να συνειδητοποιήσουν το μέγεθος του διπλού κακού που επιφέρουν:

 

Το πρώτο είναι η ανεπάρκεια –σε βαθμό /μέγεθος ανυπαρξίας πρακτικά-, της οφειλόμενης ουσιαστικής ενίσχυσης των μη εχόντων.

 

Το δεύτερο είναι ζήτημα ηθικής συμπεριφοράς και εμπαιγμού. Αφού δεν επιτρέπεται (λογικά και ηθικά) να απευθύνεσαι σε κάποιον που υποφέρει οικονομικά και σου ζητεί τη συνδρομή σου (σ.σ την οποία δικαιούται άλλωστε, του την οφείλεις) και εσύ να τον εμπαίζεις, να τον κοροϊδεύεις με ψίχουλα!.....

Κοντολογίς δεν τίθεται μόνον θέμα οικονομικό.

Υφίσταται έλλειμμα ηθικό, σεβασμού προς μεγάλη μερίδα αναξιοπαθούντων συμπολιτών μας!.

 

Θα ήταν προτιμότερο και εντιμότερο αν η Κυβέρνηση δήλωνε πως υπάρχει αδυναμία παροχής ουσιαστικών αυξήσεων («δεν το επιτρέπει, όπως λέγεται, ο δημοσιονομικός χώρος») και μετά από … χ μήνες θα δοθεί ένα ικανοποιητικό … ψ ποσό. Τι θα συνέβαινε;. Θα δυσαρεστούσε τον κόσμο η στέρηση των ψίχουλων /αντίδωρων /ελεημοσύνης που πήρε τώρα;. Όχι βέβαια, δεδομένου ότι ούτως ή άλλως δεν είναι τίποτα.

Όμως θα τον ικανοποιούσε το γεγονός ότι –τουλάχιστον – δεν τον κοροϊδεύουν κι από πάνω.

 

Ένα –φερόμενο ως – Κράτος, δεν θα μακροημερεύσει στηριζόμενο σε δύο πυλώνες: της αδικίας και του εμπαιγμού!!!.

 

Το ίδιο (ταυτίζεται άλλωστε), ισχύει και για το Κ.Δ.Πολίτευμα μας!.

 

Με την ευκαιρία θα ήθελα να εξομολογηθώ την προσωπική μου αδυναμία, να αντιληφθώ τόσο την έννοια, όσο και την έκταση του «Δημοσιονομικού χώρου» που χρησιμοποιείται κατά το δοκούν, εξυπηρετείν και συμφέρειν από όλους σχεδόν, τους κομματικούς σχηματισμούς. Τα τελευταία «αποκαλυπτήρια /διαπιστώσεις» έγιναν – και πάλι, στην ΔΕΘ όπου διαγκωνίστηκαν για την εξουσία –ανιδιοτελώς βέβαια – ενδιαφερόμενοι, πλειοδοτώντας σε παροχές.

 

Απορεί το (εύπιστο) πόπολο: τελικά τι συμβαίνει;. Υπάρχει χώρος;. Και αν ναι, πόσος είναι;. Πόσα αιτήματα, μπορεί να ικανοποιήσει;. Όλα, μερικά, κάμποσα, τι;. Αλλά και: Ποιος, από τους λαλίστατους παροχολόγους/υποσχεσιολόγους λέει την αλήθεια;.

 

Πως γίνεται να είναι όλα επακριβώς κοστολογημένα, αλλά να απέχουν παρασάγγας και κανείς να μην καταλαβαίνει τίποτα; Γεμίσαμε από … ακοστολόγητους κοστολόγους που μας υπόσχονται ευζωία μέσω … κοστολογημένων προγραμμάτων. Θράσος!

 

Κατέληξα στο συμπέρασμα πως ο περί ου ο λόγος «χώρος» είναι … χώρος ανακούφισης αριθμολάγνων εξουσιαστών και αριθμών. Και όχι ανθρώπων!.

 

Θα έλεγα δε, πως θυμίζει ένα … φερμουάρ που ανοιγοκλείνει /αυξομειώνεται, ανάλογα με την ειλικρίνεια, την εντιμότητα, το ήθος των πολιτικών σχηματισμών (σ.σ στο βαθμό βέβαια που τυχόν υφίστανται αυτά).

 

Β. Οκτώ (8) χρόνια μετά την –όπως μας διαβεβαιώνουν –έξοδό μας από τα αλήστου μνήμης «Μνημόνια» ήρθαν τα … χαρμόσυνα μαντάτα σχετικά με την «προσωπική διαφ(θ)ορά». Καιρός (μακρύς) ήταν.

Ανακοινώθηκε πομπωδώς ως επίτευγμα.

Αναρωτιέμαι:

-Γιατί μετά 8 χρόνια;. Δεν μας είχαν υποσχεθεί, αλλά και δεν ήταν αυτονόητο να συμβεί μετά το πέρας των μνημονίων;.

- Πόσο άραγε ωφελήθηκαν οι συνταξιούχοι οι οποίοι –λόγω ηλικίας – αποδήμησαν εις Κύριον, από την αδικαιολόγητη καθυστέρηση;.

 

Συνεπώς πρέπει να το γιορτάζουν (οι αφελείς και οι πονηροί πολιτικάντηδες) το γεγονός ή να οδηγηθούν σε περισυλλογή;.

 

Γ. Αλήθεια δεν θα καταργηθεί η ΕΑΣ (=Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων);. (Σ.Σ Φόρος νοσηρών εγκεφάλων –κρανίων, το ορθό-).

- Υποτίθεται ότι επιβλήθηκε ώστε να ανακουφιστούν, για όσο θα διαρκούσαν οι μνημονιακές υποχρεώσεις και μόνον, οι αναξιοπαθούντες συμπολίτες μας.

- Τα μνημόνια «τελείωσαν».

- Ο φόρος παραμένει. Όμως πολλοί από εκείνους που συνεχίζουν να τον καταβάλουν έγιναν φτωχοί (λόγω και της ακρίβειας) αλλά πληρώνουν το ΕΑΣ για άλλους;. Ποιοι;, οι ίδιοι που φτωχοποιήθηκαν. Ποιοι λοιπόν εξυπηρετούνται;.

 

Μην μου πείτε ο αδηφάγος –παγίως ελλειμματικός –κρατικός κορβανάς, γιατί δεν το δέχομαι !.....

 

Δ) Πολλοί –δικαίως – σχημάτισαν την εντύπωση ότι η ΔΕΘ, χρησιμοποιήθηκε –πολιτικοκομματικά – ως προεκλογικό μπαλκόνι- εν όψει των επερχόμενων βουλευτικών εκλογών.

«Ψηφίστε μας για να σας δώσουμε τότε, τόσα».

«Ψηφίστε εμάς που δίνουμε τόσα περισσότερα και νωρίτερα».

 

Αναμενόμενο, δεδομένου ότι (όπως έχω γράψει και θα επανέλθω) η ΔΕΘ εδώ και δεκαετίες δεν είναι μόνον τεχνολογικά εκθέματα /επιτεύγματα που εκτίθενται. «Εκτίθενται» και οι κομματικοί σχηματισμοί (ευφημιστικά αποκαλούνται, αναντίστοιχα, πολιτικοί) κατά τρόπο προκλητικό.

 

Εκθέτουν τα προϊόντα τους: υποσχέσεις , παροχές, ψεύδη, ασύστολα, ανύπαρκτα ή ανεφάρμοστα προγράμματα κ. α φανφάρες.

Αναντίλεκτα τα … «κομματικά περίπτερα» παρουσιάζουν (κλαυσιγελαστικό =προξενεί κλαυσίγελω) ενδιαφέρον.

Μια νότα παραφωνίας στο πολύ αξιόλογο εκθεσιακό περιβάλλον.

 

Ε) Οι όποιες αυξήσεις δεν θα ισχύσουν άμεσα. Αλλά από 1ης Ιανουαρίου του 2027. Προφανώς για να μην βαρυστομαχιάσουν από τις υπερβολικές παροχές οι συνταξιούχοι και λοιποί αναξιοπαθούντες συγγενείς και θυμηθούν τα ρωμαϊκά συμπόσια. Τότε που οι χορτάτοι συνδαιτημόνες εραστές των τερψιλαρυγγίων έβαζαν το δάχτυλο και προξενούσαν προκλητό εμετό που τους επέτρεπε να απολαύσουν και άλλα εδέσματα!.....

 

Στ) Αναρωτιέμαι: με πληθωρισμό 3,5 % (και που είμαστε ακόμη μελλοντικά) και παροχές ύψους, μιας μονάδας λιγότερο, πως βοηθάμε τους μη έχοντες και υποφέροντες;.

Θα μου πείτε «ξεχνάς τη στενότητα του δημοσιονομικού χώρου, τις περιορισμένες δυνατότητες και αντοχές της οικονομίας μας».

‘Όχι. Όμως έλα που ακούω εκκωφαντικά τα στομαχικά γουργουρίσματα των πενόμενων συνανθρώπων μου που έχουν ξεπεράσει τα όρια αντοχής τους!.....

 

Ζ) Γεγονός απογοητευτικό.

Τα δεκάδες δίκαια αιτήματα των συνταξιούχων δεν ικανοποιήθηκαν.

Η Κυβέρνηση θα μπορούσε (αφού φυσικά και … ανακουφιστικά επισκέπτονταν το δημοσιονομικό χώρο), να βοηθήσει (όπως κατ’ επανάληψη υπέδειξα σε άρθρα μου), καταργώντας το 6% υπέρ υγείας, την απαλλαγή από τη συμμετοχή σε φάρμακα, εξετάσεις, νοσήλεια, δωρεάν συγκοινωνίες, μειώσεις στα τιμολόγια των ΔΕΚΟ, κ.ο.κ.

• Καλό θα ήταν, αντί αντίδωρων ελεημοσύνης, να χορηγήσει (σε πρώτο, αρχικό στάδιο) μια (1) σύνταξη ως δώρο (σ.σ αυτό το «αντί» είναι μια ουσιώδης οικονομική ειδοποιός διαφορά με τεράστιο ηθικό βάρος).

• Κάλλιστο: η τιθάσευση των τιμών που καλπάζουν. Αλλά αυτό προϋποθέτει σημαντικές ικανότητες /προσόντα που είναι Αειζητούμενα στους κομματικούς χώρους /στις κομματικές στάνες και φυσικά στους «χώρους» -αποχωρητήρια της διαπλοκής!.

*Ιατρού

Αγώνας εντός κατοικημένων τόπων

Την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου η Λέσχη διεξήγαγε εκπαιδευτική δραστηριότητα με αντικείμενο τον αγώνα σε κατοικημένους τόπους, σε συνέχεια όπως πάντα της θεωρητικής εκπαίδευσης που έλαβε χώρα στα γραφεία μας, αλλά και μέσω διαδικτύου, καθώς είναι προσβάσιμη σε όλα τα μέλη μας.

 

Το τμήμα χωρίστηκε σε τρεις ομάδες και η εκπαίδευση σε τρεις φάσεις όπως παρακάτω:

1. Επίθεση σε κατοικημένο τόπο κλιμακίου δύναμης ομάδας Πεζικού
2. Άμυνα σε κατοικημένο τόπο κλιμακίου δύναμης ομάδας Πεζικού
3. Χειρισμός μη επανδρωμένου αεροχήματος (drone)

Τα τμήματα εκπαιδεύτηκαν διαδοχικά και στα τρία αντικείμενα σχεδιάζοντας και ενεργώντας στις δυο πρώτες φάσεις και χειριζόμενοι το αερόχημα κατά την τρίτη. Σε κάθε φάση γινόταν ανάλυση της ενέργειας, επισήμανση ορθών κινήσεων, λαθών, παραλήψεων και φυσικά επαναλήψεων.

 

Στην συνέχεια το κλιμάκιο δύναμης Δριας Πεζικού επιτέθηκε στον κατοικημένο τόπο ως τμήμα λόχου, που είχε ως αποστολή την εκκαθάριση της περιοχής, από τις εχθρικές δυνάμεις και εξασφάλιση αυτής.

 

Κατά τον σχεδιασμό αλλά και την διάρκεια της προσπάθειας ο χειριστής του αεροχήματος έδινε συνεχώς πληροφορίες στον επικεφαλής, για τις θέσεις και κινήσεις των εχθρικών, αλλά και φίλιων δυνάμεων.

 

Τα συμπεράσματα συζητήθηκαν επί τόπου, τέθηκαν προβληματισμοί και ακούστηκαν απόψεις.

 

Συνεχίζουμε την προσπάθεια μας προσαρμοζόμενοι στις νέες συνθήκες ενός σύγχρονου πεδίου μάχης εντάσσοντας στην εκπαίδευση την χρήση νέων οπλομηχανημάτων και τακτικών, με μοναδικό σκοπό να είμαστε έτοιμοι να πράξουμε όσα οφείλουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

 

ΛΕΦΕΔ

Παιδική Βία: Απαιτούνται Δράσεις ΟΧΙ Άλλα Ευχολόγια!..

Του Καθηγητή Γιώργου Πιπερόπουλου

 

Τα εντυπωσιακά αυξημένα κρούσματα βίαιης και τυφλής αντικοινωνικής συμπεριφοράς, φόνοι σε ξεκαθάρισμα λογαριασμών, αναίτιες δολοφονίες ”για ψύλλου πήδημα”, πρωτόγνωρες σε συχνότητα «γυναικοκτονίες», ληστείες, κλοπές, βιασμοί και σεξουαλικές παρενοχλήσεις, καταχρήσεις με ναρκωτικά, εκβιασμοί, εκπόρνευση, και ιδιαίτερα σε ανησυχητική συχνότητα και ένταση κρούσματα «παιδικής βίας» και αντιπαραθέσεων «οπαδών» με μαχαίρια, είναι πρωτόγνωρες πραγματικότητες για την ελληνική κοινωνία και απαιτούν Άμεσα Δράσεις.

 

Θα προσπαθήσω με το σημερινό μου άρθρο να προσφέρω μια ψυχό-κοινωνική ερμηνεία της αντικοινωνικής συμπεριφοράς στην πάλαι ποτέ ειρηνική, ρομαντική, φιλική, εντυπωσιακά ανθρώπινη Πατρίδα μας, όπου πριν μερικές δεκαετίες υπήρχε εμφανέστατα και αδιαμφισβήτητα ο απαιτούμενος σεβασμός της προσωπικής ελευθερίας και αξιοπρέπειας ανάμεσα σε συμπολίτες, με την εξαίρεση μιας ελάχιστης μειονότητας μεμονωμένων ατόμων και συγκεκριμένων «ομάδων» με αντικοινωνική συμπεριφορά.

 

Ευελπιστώ ότι δεν θα δημιουργήσω φοβικές αντιδράσεις, αλλά δεν μπορώ να αποφύγω τη δημοσιοποίηση των ανησυχιών που με διακατέχουν, όπως και πολλούς άλλους συναδέλφους των κοινωνικών επιστημών, αναφορικά με την αύξηση των περιστατικών βίαιης συμπεριφοράς ιδιαίτερα ανάμεσα σε παιδιά εφηβικής ηλικίας.

 

Οι εκρήξεις βίας προέρχονται, συνήθως, από αυξημένα επίπεδα θυμού και απογοήτευσης, αλλά στην εξέλιξη της τελευταίας δεκαετίας διαπιστώνουμε και αύξηση της αντικοινωνικής συμπεριφοράς που σχετίζεται με την ανεργία και την ανέχεια στην καθημαγμένη και έκτοτε υποταγμένη το 2010 στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο («τρόικα» και «θεσμοί»), Ελληνική Οικονομία.

 

Φρονώ ότι τα φαινόμενα βίαιης αντικοινωνικής συμπεριφοράς επιδεινώθηκαν τη διετία του κοινωνικού μας αποκλεισμού εξαιτίας της πανδημίας.

 

Οι προσωπικές μου ανησυχίες εντείνονται ακόμη περισσότερο από την απλή διαπίστωση ότι δεν υπάρχουν προγράμματα διαχείρισης της κοινωνικής κρίσης (που προκλήθηκε από την οικονομική κρίση και την επιδείνωσή της με lockdown και απαγόρευση ελεύθερης κυκλοφορίας στη διάρκεια της πανδημίας) το οποίο λογικά απαιτεί τη συνεργασία της Ελληνικής Αστυνομίας με τα Υπουργεία Παιδείας και Κοινωνικών Υπηρεσιών, ΟΛΩΝ των πολιτικών Κομμάτων και, καθώς αφορά όλους μας, την ενεργό συμμετοχή των παραγωγικών τάξεων και των εργοδοτικών φορέων.

 

Προφανώς ανόητες αιτιάσεις που εδρεύουν στις υπερφίαλες εκτιμήσεις πολιτικού και οικονομικού «κόστους ή ωφέλειας» οδηγούν σε αδράνεια τις δυνάμεις της Πατρίδας μας ενώ οφείλουν αντικειμενικά και με αγάπη να σκύψουν άμεσα πάνω από το πρόβλημα λειτουργώντας Ιπποκρατικά και όχι Υποκριτικά για να προλάβουμε ακόμη χειρότερη επιδείνωση της κατάστασης!..

 

Δεν επιτρέπεται να συνεχίσουμε να αγνοούμε τον διαρκώς αυξανόμενο αριθμό διαζυγίων, τον πρωτόγνωρο αριθμό μονογονεϊκών οικογενειών με την παράλληλη από καιρού κατάλυση της εκτεταμένης οικογένειας, την ουσιαστική οικονομική δυσπραγία αμέτρητων νοικοκυριών και την αφανή ανεργία όπως και την απασχόληση με μισθούς που θυμίζουν «χαρτζιλίκι» και όχι κλασικό μηνιάτικο επικερδούς απασχόλησης

 

Επανερχόμενος στη συμβατική αντικοινωνική συμπεριφορά, καταθέτω ότι στη σύγχρονη ελληνική κοινωνία, η οποία μετεξελίχθηκε σε μερικές δεκαετίες από καθαρά αγροτική σε αστικό-βιομηχανική, ίσως ταιριάζει περισσότερο από άλλες η θεωρητική ερμηνεία της αντικοινωνικής συμπεριφοράς που συνίσταται από τρεις συγκεκριμένες αιτιολογικές διαστάσεις:

Σύγκρουση αξιών, Κοινωνικής Αποδιοργάνωσης και ματαίωση προσδοκιών!...

 

Όλοι γνωρίζουμε λίγο-πολύ ότι στο σχολείο, στο σπίτι, στην εκκλησία, στη γειτονιά, και από εφημερίδες, περιοδικά, και ράδιο-τηλεοπτικές εκπομπές, κάθε νέα γενιά παιδιών διδάσκεται μια σειρά αξιών που στην ολότητά τους χρησιμεύουν ως βασικά στοιχεία δόμησης και σύνθεσης πλαισίων αναφοράς για κοινωνικά αποδεκτή συμπεριφορά.

 

Λέμε, π.χ., «τα αγαθά με κόπο αποκτώνται, η αλήθεια στο τέλος πάντα θριαμβεύει, ή τον πλούτο πολλοί μίσησαν, τη δόξα ουδείς» και άλλα παρόμοια.

 

Με το πέρασμα του χρόνου καθώς το παιδί ωριμάζει, αρχίζει να συνειδητοποιεί στην πραγματικότητα ότι πολλά από αυτά που του διδάσκουμε είναι «μισές αλήθειες» και δυστυχώς «επιτυχημένοι» θεωρούνται αυτοί που αποφασίζουν «να πατήσουν σε πτώματα ή να κλέψουν με εύσχημους τρόπους», καθώς καταντήσαμε να θεωρούμε και να διαπιστώνουμε ότι η «καπατσοσύνη» είναι υπέρτερη αξία για οικονομική επιτυχία και κοινωνική καταξίωση από την «τιμιότητα».

 

Το αποτέλεσμα δεν εξαντλείται στη σύγχυση της νεολαίας σε θέματα εσωτερίκευσης και αποδοχής των διδασκομένων αξιών, και δυστυχώς για κάποιες ομάδες της νεολαίας μας η απόληξη είναι η ολική απάρνηση όλων των αξιών που της διδάσκουμε, δηλαδή αυτές οι ομάδες εμπλέκονται σε αντικοινωνική συμπεριφορά για να καταστρέψουν τα ψευδεπίγραφα είδωλα, χωρίς βέβαια να αναλαμβάνουν και την ευθύνη, και χωρίς να διαθέτουν ούτε τις γνώσεις ούτε, φυσικά, και την εξουσία για να τοποθετήσουν άλλα στη θέση τους.

 

Μια σταθερή κοινωνία, τυπικά αγροτική κοινωνία δεν χαρακτηρίζεται από συχνές ή έντονες εκδηλώσεις αντικοινωνικής συμπεριφοράς. Οι νόμοι, γραπτοί και άγραφοι, που διέπουν τις σχέσεις ατόμων και ομάδων είναι σεβαστοί και οι παραβιάσεις περιορίζονται σε περιπτώσεις προσωπικής ψυχοπαθολογίας, διαπροσωπικών, οικονομικών, συναισθηματικών αντιδικιών και εξαιρετικών γεγονότων. Νέα, όμως, ήθη, νέα συστήματα αξιών, νέοι τρόποι διαπροσωπικών σχέσεων δημιουργούν καταστάσεις ψυχό-κοινωνικής «ανομίας» που οδηγούν άτομα και ομάδες σε εκδηλώσεις βίας και πρωτόγνωρων μορφών αντικοινωνικής συμπεριφοράς.

 

Στην Ελλάδα κρούσματα βίας, ιδιαίτερα τα κρούσματα «παιδικής βίας», είναι «καμπάνα» που χτυπά και μας καλεί σε άμεση δράση. Καθώς οδεύουμε προς Εθνικές Εκλογές συνιστώ να συμπαραταχθούνε Κόμματα, Παιδαγωγοί, Εκκλησία, Κοινωνικοί Φορείς και Οικογένειες και με την καθοδήγηση ειδικών επιστημόνων να εφαρμοστούν συγκεκριμένες δράσεις στη διαχείριση αυτής της πρωτόγνωρης κρίσης…