Ιράν: Η γενιά των χαρακωμάτων, η στρατηγική της αντοχής και η δυτική παρανόηση

Γράφει ο ΛΟΥΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ  

 

Η λεγόμενη Δύση υποτίμησε έναν σημαντικό παράγοντα στο Ιράν και αυτός είναι η στρατηγική κουλτούρα αντοχής που έχει αναπτυχθεί εκεί εδώ και δεκαετίες! Πολλοί από τους ανθρώπους που βρίσκονται σήμερα στο κέντρο λήψης αποφάσεων στην Τεχεράνη δεν είναι πολιτικοί που γνώρισαν τον πόλεμο μέσα από επιτελικά διαγράμματα, αναφορές και τηλεοπτικές εικόνες. Είναι μια γενιά που ενηλικιώθηκε μέσα στον πόλεμο.

 

Ο πόλεμος Ιράν-Ιράκ, από το 1980 έως το 1988, ήταν μία πολύ μακρά γενικευμένη σύγκρουση. Ήταν ένας εξαντλητικός πόλεμος χαρακωμάτων, πυραυλικών επιθέσεων, βομβαρδισμών πόλεων, μαζικών απωλειών και χρήσης χημικών όπλων. Εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι σκοτώθηκαν ή τραυματίστηκαν και ολόκληρη η ιρανική κοινωνία μετατράπηκε σε κοινωνία πολέμου.

 

Αυτή λοιπόν η εμπειρία δεν εξαφανίστηκε όταν σταμάτησαν οι μάχες. Μετατράπηκε σε στρατηγική μνήμη. Και η στρατηγική μνήμη, ιδιαίτερα στα καθεστώτα που αισθάνονται ότι απειλούνται υπαρξιακά, μπορεί να είναι ισχυρότερη από οποιοδήποτε εγχειρίδιο στρατηγικής. 

 

Οι σημερινοί ηγέτες του Ιράν ως νεαροί άνδρες υπηρέτησαν κατά την διάρκεια του πολέμου και έζησαν από κοντά την πραγματικότητα μιας σύγκρουσης που σημάδεψε ολόκληρη τη γενιά του. Δεν πρόκειται για μια ασήμαντη βιογραφική λεπτομέρεια, αλλά αποτελεί τμήμα της πολιτικής ταυτότητας αυτής της γενιάς στελεχών. Οι άνθρωποι αυτοί έμαθαν ότι ένας πόλεμος μπορεί να διαρκέσει χρόνια.

 

Έμαθαν ότι ο αντίπαλος μπορεί να διαθέτει μεγαλύτερη οικονομική και στρατιωτική ισχύ. Έμαθαν ότι οι αρχικές επιτυχίες μπορούν να μετατραπούν σε τέλμα. Και, κυρίως, έμαθαν ότι η επιβίωση από μόνη της μπορεί να αποτελεί στρατηγική νίκη. Αυτό είναι ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία για την κατανόηση της σημερινής ιρανικής στρατηγικής. 

 

Το τραύμα του 1980 και το Δόγμα 

 

Η ιρανική ηγεσία δεν αντιμετωπίζει τον πόλεμο αποκλειστικά ως μέσο επίτευξης πολιτικών στόχων. Τον έχει αντιμετωπίσει και ως υπαρξιακή απειλή. Η εισβολή του Σαντάμ Χουσεΐν το 1980 πραγματοποιήθηκε σε μια περίοδο κατά την οποία η Ισλαμική Δημοκρατία ήταν ακόμη νεοσύστατη, πολιτικά απομονωμένη και στρατιωτικά αποδιοργανωμένη μετά την Επανάσταση του 1979. Η Τεχεράνη έζησε τότε κάτι που δεν πρόκειται εύκολα να ξεχάσεια: Την απειλή της κατάρρευσης.

 

Αυτό εξηγεί σε μεγάλο βαθμό γιατί η ιρανική στρατηγική τα επόμενα χρόνια βασίστηκε στην αρχή ότι ποτέ ξανά το Ιράν δεν πρέπει να είναι ανυπεράσπιστο απέναντι σε έναν ισχυρότερο εξωτερικό αντίπαλο. Από αυτή τη λογική προέκυψαν σταδιακά οι επενδύσεις σε βαλλιστικούς πυραύλους, drones, υπόγειες εγκαταστάσεις, αποκεντρωμένες στρατιωτικές υποδομές, ναυτικές δυνατότητες στον Περσικό Κόλπο και δίκτυα περιφερειακών εταίρων. 

 

Η Τεχεράνη φαίνεται να έχει καταλήξει εδώ και δεκαετίες σε ένα βασικό συμπέρασμα: Δεν μπορεί να ανταγωνιστεί τις Ηνωμένες Πολιτείες συμμετρικά. Μπορεί όμως να καταστήσει το κόστος μιας σύγκρουσης δυσανάλογα υψηλό. Αυτό είναι η καρδιά της ιρανικής αποτροπής.Η αμερικανική στρατιωτική ισχύς είναι τεράστια. Η αμερικανική αεροπορία μπορεί να καταστρέψει υποδομές, κέντρα διοίκησης, αποθήκες και στρατιωτικές εγκαταστάσεις. Αλλά η Τεχεράνη δεν χρειαζόταν να καταστρέψει την αμερικανική στρατιωτική μηχανή για να επιτύχει τους στόχους της. Άλλωστε αυτό δεν θα ήταν εφικτό. Απλά χρειαζόταν να καταστήσει το κόστος της σύγκρουσης αρκετά υψηλό, ώστε να περιορίσει την αμερικανική βούληση. Και σε μεγάλο βαθμό το πέτυχε. Πρόκειται για μία διαφορετική αντίληψη της νίκης!

 

Η Τεχεράνη έμαθε ότι μπορεί να επιβιώσει από έναν πόλεμο πολύ μεγαλύτερο από τις δυνατότητές της. Έμαθε ότι ο χρόνος μπορεί να λειτουργήσει υπέρ του αμυνόμενου. Έμαθε ότι η διεθνής πίεση δεν οδηγεί αναγκαστικά σε συνθηκολόγηση. Και έμαθε ότι η επιβίωση του καθεστώτος είναι ο υπέρτατος στρατηγικός στόχος. 

 

Η στρατηγική της ασυμμετρίας 

 

Εδώ αποκτά ιδιαίτερη σημασία η εξέλιξη του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης. Οι Φρουροί δεν σχεδιάστηκαν απλώς ως ένας… παράλληλος στρατός. Αποτελούν έναν από τους βασικούς θεσμούς, μέσω των οποίων η Ισλαμική Δημοκρατία οικοδόμησε τη στρατηγική της αποτροπής. Το βασικό πρόβλημα που έπρεπε να λύσουν ήταν απλό: Πώς μπορεί ένα κράτος με περιορισμένους πόρους να αντιμετωπίσει μια υπερδύναμη που διαθέτει αεροπορική, ναυτική και τεχνολογική υπεροχή; 

 

Η απάντηση δεν ήταν η προσπάθεια αντιγραφής των αμερικανικών δυνατοτήτων. Ήταν η δημιουργία ενός πολυεπίπεδου και πολυδιάστατου συστήματος αποτροπής με πυραύλους drones, υπόγειες εγκαταστάσεις, ασύμμετρες ναυτικές δυνατότητες και φυσικά περιφερειακά δίκτυα επιρροής. Και, πάνω από όλα, η δυνατότητα να μεταφερθεί το κόστος μιας σύγκρουσης πολύ πέρα από τα σύνορα του Ιράν. Και αυτό το πέτυχαν! 

 

Σε όλη την αρθρογραφία μου έχω επισημάνει εμφατικά την διάσταση της “Γεωγραφίας ως όπλο” που αποδείχθηκε ότι υποτιμήθηκε από την Διοίκηση Τραμπ. Το Ιράν δεν είναι ένας απομονωμένος στόχος. Βρίσκεται στην καρδιά μιας περιοχής που συνδέει τον Περσικό Κόλπο, τον Κόλπο του Ομάν, την Αραβική Θάλασσα και τα ενεργειακά δίκτυα της Μέσης Ανατολής. Η γεωγραφία του προσφέρει δυνατότητες που δεν μπορούν να εξουδετερωθούν εύκολα, όσο και συντριπτική και αν είναι μία αεροπορική εκστρατεία. 

 

Και πάνω απ’ όλα υπάρχει το Στενό του Ορμούζ. Θα ξαναπούμε ότι περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου και σημαντικό τμήμα του παγκόσμιου εμπορίου LNG, αλλά και λιπασμάτων και άλλων χημικών προϊόντων συνδέονται με αυτή τη θαλάσσια δίοδο. Αναντίρρητα προκλήθηκε σοβαρή κρίση παγκόσμιας ενεργειακής ασφάλειας. Και αυτό ακριβώς δημιουργεί ένα από τα ισχυρότερα στρατηγικά εργαλεία της Τεχεράνης, την ικανότητα να συνδέσει το κόστος του πολέμου με την παγκόσμια οικονομία. Και αυτό το πέτυχε!

 

Διαφορετική αντίληψη της νίκης 

 

Με την έννοια της εξουδετέρωσης στρατιωτικών στόχων, η στρατιωτική επιχείρηση πέτυχε! Όμως η επιχειρησιακή επιτυχία δεν συνιστά αυτόματα πολιτική νίκη. Το Ιράν θεωρεί επιτυχία απλά και μόνον την επιβίωση του και την δυνατότητά του να αρνηθεί συνθηκολόγηση. Από την στιγμή που το καθεστώς επιβίωσε, οι κρατικές δομές λειτουργούν και δεν καταρρέει το κράτος, ενώ και οι βασικές στρατιωτικές δυνατότητες διατηρούνται και ο αντίπαλος οδηγείται σε πολιτικό και οικονομικό κόστος, η Τεχεράνη θεωρεί ότι απέφυγε την στρατηγική ήττα. Είναι η στρατηγική αντοχή λοιπόν. 

 

Και εδώ εμφανίζεται ο Τραμπ. Η σύγκριση με τον Ντόναλντ Τραμπ έχει ενδιαφέρον όχι τόσο σε προσωπικό επίπεδο όσο ως αντίθεση διαφορετικών ιστορικών εμπειριών. Ο Τραμπ δεν υπηρέτησε στον πόλεμο του Βιετνάμ. Είχε λάβει αναβολές στράτευσης και δεν απέκτησε προσωπική εμπειρία μάχης. Αυτό βέβαια από μόνο του δεν λέει τίποτα για την ικανότητά του να λαμβάνει πολιτικές αποφάσεις. Ένας πολιτικός ηγέτης δεν χρειάζεται να είναι βετεράνος για να κατανοεί τη στρατηγική. Το πρόβλημα αρχίζει όταν η πολιτική ηγεσία υποτιμά την ψυχολογία ενός αντιπάλου, επειδή δεν έχει βιώσει την ίδια ιστορική εμπειρία. 

 

Και αυτή ακριβώς είναι η παγίδα. Η Τεχεράνη έχει απέναντί της έναν αντίπαλο που μπορεί να διαθέτει ασύγκριτα μεγαλύτερη στρατιωτική ισχύ. Αλλά η ίδια διαθέτει κάτι που δεν αγοράζεται εύκολα με χρήματα ή τεχνολογία: Την στρατηγική κουλτούρα της αντοχής. 

 

Η στρατηγική αυταπάτη της Ουάσινγκτον ήταν ότι μια σειρά καταστροφικών αεροπορικών και πυραυλικών πληγμάτων και ο αποκεφαλισμός της ηγεσίας του καθεστώτος θα υποχρέωνε αυτομάτως την Τεχεράνη να συνθηκολογήσει. Το Ιράν απορρόφησε πολύ γρήγορα όλα τα πλήγματα, ενώ και ο πληθυσμός – ακόμα και αντιφρονούντες – συσπειρώθηκαν γύρω από το καθεστώς, ιδιαίτερα και μετά τα απαξιωτικά λόγια του Τραμπ για το έθνος τους και τους ιδίους.

 

Το μεγάλο ερώτημα στην αντιπαράθεση ΗΠΑ-Ιράν 

 

Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι αν οι ΗΠΑ μπορούν να νικήσουν στρατιωτικά. Αποδείχθηκε μέχρι τώρα πως όχι μόνο δεν μπορούν αλλά χωρίς καθορισμένο διακριτό τέλος και βιώσιμη στρατηγική εξόδου παραμένουν έξι μήνες μετά παγιδευμένες σε αυτήν την σύγκρουση. Δεν πρόκειται για “σκληρούς” και “μαλακούς” αντιπάλους. 

 

Το ζήτημα δεν είναι εάν οι Ιρανοί ηγέτες είναι πιο σκληροί από τους Αμερικανούς ή το αντίστροφο. Ούτε πρέπει να ρομαντικοποιείται η πολεμική εμπειρία. Η εμπειρία του πολέμου μπορεί να δημιουργήσει αποφασιστικότητα, αλλά μπορεί επίσης να δημιουργήσει εμμονές, φόβους και λανθασμένες εκτιμήσεις. Το κρίσιμο είναι ότι η κάθε πλευρά αντιλαμβάνεται διαφορετικά το κόστος και τον χρόνο της σύγκρουσης. 

 

Αναμφίβολα το Ιράν δεν ήταν και δεν είναι σε θέση να ανταγωνιστεί τις Ηνωμένες Πολιτείες στο επίπεδο της συμβατικής στρατιωτικής ισχύος! Τι έκανε όμως; Χρησιμοποιώντας ασύμμετρες δυνατότητες, αύξησε το κόστος, αξιοποίησε την γεωγραφία, διέσπειρε την κρίση, επιμήκυνε την σύγκρουση και συνεχίζει να την επιμηκύνει και μετέφερε ένα μέρος του κόστους στην παγκόσμια οικονομία. Και κάτι άλλο, ήξερε να… περιμένει! 

 

Αντί επιλόγου 

 

Στις συγκρούσεις μεταξύ άνισων δυνάμεων, ο ισχυρότερος έχει συνήθως το πλεονέκτημα της καταστροφικής ισχύος. Ο ασθενέστερος, όμως, μπορεί να έχει το πλεονέκτημα της αντοχής. Και όταν ο ισχυρότερος δεν έχει σαφείς και εφικτούς προτεραιοποιημένους πολιτικούς στόχους, διακριτό τέλος και βιώσιμη στρατηγική εξόδου, η αντοχή του ασθενέστερου μπορεί να μετατραπεί σε στρατηγικό όπλο. Αυτό είναι το σκληρό μάθημα όχι μόνον για την Αμερική και το Ισραήλ, αλλά και για όλη την Δύση! 

 

Οι άνθρωποι που βρίσκονται σήμερα στην ηγεσία της Τεχεράνης δεν ανακάλυψαν τον πόλεμο χθες. Πολλοί από αυτούς τον γνώρισαν νέοι, μέσα σε χαρακώματα, κάτω από βομβαρδισμούς και δίπλα σε συντρόφους που δεν επέστρεψαν ποτέ. 

 

Μπορεί να διαφωνεί κανείς με την ιδεολογία τους, τις επιλογές τους ή τις στρατηγικές τους. Δεν μπορεί όμως να αγνοεί την ιστορική εμπειρία που τους διαμόρφωσε. Γιατί απέναντι σε μια ηγεσία που έχει μάθει να επιβιώνει, η στρατιωτική υπεροχή δεν αποτελεί από μόνη της στρατηγική. Χρειάζεται και σχέδιο για την επόμενη ημέρα. Και αυτό ακριβώς είναι το σημείο στο οποίο πολλές φορές αρχίζει η πραγματική δυσκολία για μια υπερδύναμη.

 

πηγή

Το αμερικανικό δημόσιο χρέος αυξάνεται κατά 7,8 δισ. την ημέρα

Η παγκόσμια οικονομία παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα έναν πρωτοφανή εφιάλτη που διογκώνεται με μαθηματική ακρίβεια, δευτερόλεπτο προς δευτερόλεπτο. Το δημόσιο χρέος των Ηνωμένων Πολιτειών έχει πλέον ξεπεράσει το αστρονομικό φράγμα των 40 τρισ. δολαρίων, μια ιστορική και ζοφερή κορυφή που λειτουργεί ως καμπανάκι κινδύνου για τις διεθνείς αγορές, αποκαλύπτοντας την εύθραυστη φύση της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής σταθερότητας.

1. Η μηχανή του χρέους: 90.000 δολάρια κάθε δευτερόλεπτο

Η ταχύτητα με την οποία η αμερικανική υπερδύναμη συσσωρεύει νέες υποχρεώσεις ξεπερνά κάθε ανθρώπινη σύλληψη. Σύμφωνα με στοιχεία από αναλύσεις του BBC, το χρέος αυξάνεται κατά περίπου 90.000 δολάρια κάθε μοναδικό δευτερόλεπτο, γεγονός που μεταφράζεται σε μια ασύλληπτη εκτίναξη της τάξης των 7,8 δισ. δολαρίων καθημερινά.

παγκόσμια οικονομία παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα έναν πρωτοφανή εφιάλτη που διογκώνεται με μαθηματική ακρίβεια, δευτερόλεπτο προς δευτερόλεπτο. Το δημόσιο χρέος των Ηνωμένων Πολιτειών έχει πλέον ξεπεράσει το αστρονομικό φράγμα των 40 τρισ. δολαρίων, μια ιστορική και ζοφερή κορυφή που λειτουργεί ως καμπανάκι κινδύνου για τις διεθνείς αγορές, αποκαλύπτοντας την εύθραυστη φύση της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής σταθερότητας.

Η μηχανή του χρέους: 90.000 δολάρια κάθε δευτερόλεπτο

Η ταχύτητα με την οποία η αμερικανική υπερδύναμη συσσωρεύει νέες υποχρεώσεις ξεπερνά κάθε ανθρώπινη σύλληψη. Σύμφωνα με στοιχεία από αναλύσεις του BBC, το χρέος αυξάνεται κατά περίπου 90.000 δολάρια κάθε μοναδικό δευτερόλεπτο, γεγονός που μεταφράζεται σε μια ασύλληπτη εκτίναξη της τάξης των 7,8 δισ. δολαρίων καθημερινά.

Ένα «κίτρινο φως» που απειλεί ολόκληρο τον πλανήτη

Παρότι αναλυτές όπως ο Έρικ Σουάνσον από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας υπενθυμίζουν ότι το αμερικανικό ΑΕΠ παραμένει ισχυρό και το δολάριο διατηρεί τον ρόλο του βασικού αποθεματικού νομίσματος, η ανησυχία βαθαίνει επικίνδυνα. Η εμπιστοσύνη των επενδυτών φθίνει σταδιακά και, σύμφωνα με τις προειδοποιήσεις του Ελ-Εριάν, «ό,τι συμβαίνει στις ΗΠΑ δεν μένει ποτέ στις ΗΠΑ». Η μετάδοση των υψηλών επιτοκίων και η πιθανότητα ενός κύματος μαζικών πωλήσεων ομολόγων, όπως προειδοποιεί ο Τσάρλι Μπιν από το London School of Economics, απειλούν να παρασύρουν ολόκληρη την παγκόσμια οικονομία σε μια νέα, βαθιά δίνη αστάθειας.

Η επόμενη μέρα βρίσκει την αμερικανική ηγεσία εγκλωβισμένη σε ένα πολιτικό ναρκοπέδιο. Με το χρέος να προβλέπεται να αγγίξει τα 64 τρισ. δολάρια έως το 2036 σύμφωνα με το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κογκρέσου, η ακρίβεια στραγγαλίζει τα νοικοκυριά, τα περιθώρια ελιγμών στενεύουν επικίνδυνα, και η πορεία προς την οικονομική άβυσσο μοιάζει πλέον με προαναγγελθείσα σύγκρουση με έναν αδιαπέραστο τοίχο.

πηγή

Φωτοβολταϊκά στη Θεσσαλία: 210.000 στρέμματα πάνω στην πιο εύφορη γη της χώρας

Τα επιτρεπόμενα να κατασκευαστούν φωτοβολταϊκά πάρκα στη Θεσσαλία αντιστοιχούν σε έκταση 5,5 φορές μεγαλύτερη από εκείνη που καταλαμβάνουν μαζί οι τέσσερις μεγάλες πόλεις της περιφέρειας: η Λάρισα, ο Βόλος, τα Τρίκαλα και η Καρδίτσα.

 

Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ θεσπίζει, σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΥΠΕΝ, κατά λέξη:

“…οριζόντιο, για όλη την επικράτεια, όριο στην κάλυψη γης από νέες φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις, προκειμένου να προστατευθεί το τοπίο, η αγροτική γη και η ισορροπία των τοπικών χρήσεων. Συγκεκριμένα, το μέγιστο ποσοστό κάλυψης από νέους φωτοβολταϊκούς σταθμούς ανά Περιφερειακή Ενότητα ορίζεται στο 1,5% της συνολικής έκτασης”.

 

Διαβάζοντας το ποσοστό του 1,5%, σκέπτεται κανείς ότι πρόκειται πράγματι για ένα μικρό κλάσμα της γης και, επομένως, ότι μιλάμε για σχετικά μικρές εκτάσεις.

 

Αν όμως υπολογίσουμε πιο προσεκτικά τι σημαίνει στην πράξη αυτό το ποσοστό, η εικόνα αλλάζει δραματικά.

 

Στην Περιφερειακή Ενότητα Λάρισας, για παράδειγμα, το 1,5% αντιστοιχεί σε περίπου 80.000 στρέμματα φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων, καθώς η συνολική έκταση της Π.Ε. είναι περίπου 5,4 εκατομμύρια στρέμματα.

 

Συνολικά, στην Περιφέρεια Θεσσαλίας, το 1,5% αντιστοιχεί σε περίπου 210.000 στρέμματα, καθώς η συνολική έκταση της Θεσσαλίας είναι περίπου 14 εκατομμύρια στρέμματα.

 

Δηλαδή, η μεγαλύτερη, η πλουσιότερη και σημαντικότερη πεδιάδα της χώρας μπορεί να καλυφθεί από φωτοβολταϊκά πάνελ σε μια επιφάνεια περίπου πεντέμισι φορές μεγαλύτερη από εκείνη που καταλαμβάνουν συνολικά οι τέσσερις θεσσαλικές πρωτεύουσες: η Λάρισα, ο Βόλος, τα Τρίκαλα και η Καρδίτσα.

 

Το παράδειγμα το βλέπουμε να εφαρμόζεται ήδη στο οροπέδιο του Δομοκού, στη Μακρυρράχη και στην Ξυνιάδα. Εργολάβοι περιφέρονται προσφέροντας στους αγρότες ακόμη και τριπλάσια ή πενταπλάσια τιμή από την αξία των χωραφιών, ενώ κατασκευάζονται φωτοβολταϊκά πάρκα χιλιάδων στρεμμάτων.

 

Και για να μην θεωρηθούν οι αριθμοί υπερβολικοί, σύμφωνα με κατοίκους που αγωνίζονται εκεί για να σώσουν τη γη τους, “οι εκτάσεις που καλύπτουν οι επικείμενες εγκαταστάσεις που έχουν λάβει άδεια στον Δήμο Δομοκού ισοδυναμούν με τα ¾ της έκτασης των πόλεων των Αθηνών, του Πειραιά και των προαστίων”. Τα πάρκα δίπλα στα χωριά, είναι μεγαλύτερα από τα χωριά, διαλύοντας βοσκοτόπια, καλλιέργειες, δημιουργώντας γιγαντιαίες μαύρες εκτάσεις επάνω στη γόνιμη γη.

 

Αν θέλει κανείς να συζητήσει τις επιπτώσεις στην καταστροφή της παραγωγικής αγροτικής γης, στο κλίμα και στα τοπία, από τις τεράστιες αυτές εγκαταστάσεις μπορούν πράγματι να γραφτούν ολόκληρα βιβλία.

 

Όμως ένα πράγμα είναι ήδη πολύ καθαρό και φαίνεται μπροστά στα μάτια μας:

 

Δεν μιλάμε πλέον για την προστασία του περιβάλλοντος από την κλιματική κρίση ούτε απλώς για την πράσινη μετάβαση από τα ορυκτά καύσιμα στις ΑΠΕ, προκειμένου να περιορίσουμε τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Μιλάμε για ένα οριζόντιο πάρτι μεγάλων και μικρών εταιρειών, εργολάβων και κερδοσκόπων της αγοράς ενέργειας, πάνω στη γη, όχι μόνο στη Θεσσαλία, αλλά σε ολόκληρη την Ελλάδα.

 

πηγή

Ιστορικό έγκλημα από την Independent: «Τουρκοποιεί» αρχαίο παλαιστή – Τα νομίσματα φωνάζουν ελληνικά

Δεν πρόκειται για μία ατυχή επιλογή λέξεων. Πρόκειται για τεράστιο δημοσιογραφικό σφάλμα και έγκλημα κατά της ιστορικής αλήθειας. 

 

Η βρετανική Independent, παρουσιάζοντας την ανακάλυψη ενός τάφου 2.400 ετών στην αρχαία Άσπενδο της Παμφυλίας, επέλεξε τον τίτλο:

 

«Τάφος που αποκαλύφθηκε στην Τουρκία με αργυρά νομίσματα που απεικονίζουν γυμνούς άνδρες πιθανότατα ανήκε σε αρχαίο παλαιστή». 

 

Πουθενά στον τίτλο δεν υπάρχει η λέξη «ελληνικός». Πουθενά δεν αναφέρεται η Κλασική Περίοδος, η Παμφυλία, η αρχαία Άσπενδος ή η ελληνική επιγραφή που φέρουν τα ίδια τα νομίσματα. 

 

Η λέξη που κυριαρχεί είναι μία: «Τουρκία». 

 

Έτσι, ο μέσος αναγνώστης που θα δει μόνο τον τίτλο –όπως συμβαίνει στη συντριπτική πλειονότητα των διαδικτυακών δημοσιευμάτων– οδηγείται στην εντύπωση ότι πρόκειται για κάποιον αρχαίο Τούρκο παλαιστή. 

 

Μόνο που ο άνθρωπος αυτός έζησε και πέθανε μεταξύ του τελευταίου τετάρτου του 5ου και του 4ου αιώνα π.Χ. Δηλαδή πολλούς αιώνες πριν εμφανιστούν οι Τούρκοι στη Μικρά Ασία και περισσότερο από δύο χιλιάδες χρόνια πριν ιδρυθεί η σημερινή Τουρκική Δημοκρατία. 

 

Δεν μπορείς να παρουσιάζεις ένα εύρημα της Κλασικής Παμφυλίας ως αόριστη «αρχαιότητα της Τουρκίας», εξαφανίζοντας το πολιτισμικό του αποτύπωμα. Και δεν μπορείς να παραπέμπεις συνειρμικά σε Τούρκο παλαιστή, όταν τα ίδια τα νομίσματα που βρέθηκαν στον τάφο φέρουν ελληνικά γράμματα. 

 

Ο τάφος της Ανατολικής Νεκρόπολης 

 

Η ανακάλυψη έγινε στην Ανατολική Νεκρόπολη της αρχαίας Ασπένδου, η ύπαρξη της οποίας επιβεβαιώθηκε για πρώτη φορά από τις αρχαιολογικές έρευνες. 

 

Πρόκειται για κιβωτιόσχημο τάφο, κατασκευασμένο από μεγάλες λίθινες πλάκες, ο οποίος χρονολογείται από το τελευταίο τέταρτο του 5ου έως τον 4ο αιώνα π.Χ. 

 

Μέσα στον τάφο εντοπίστηκαν τα κατάλοιπα ενός ανθρώπου, κεραμικά και αργυρά νομίσματα της Ασπένδου. Στη μία πλευρά των νομισμάτων απεικονίζονται δύο γυμνοί παλαιστές σε αγωνιστική λαβή, ενώ στην άλλη εμφανίζεται ένας σφενδονιστής και το τρίσκελο, σύμβολο της πόλης. 

 

Ο Τούρκος υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού Μεχμέτ Νουρί Ερσόι υποστήριξε ότι τα ευρήματα δείχνουν πως ο νεκρός μπορεί να συνδεόταν με τον αθλητισμό και ίσως ήταν παλαιστής της Ασπένδου. Η ανακοίνωση τοποθετεί ρητώς τον τάφο στην Κλασική Περίοδο. 

 

Η ταυτότητα του νεκρού ως παλαιστή δεν έχει ακόμη αποδειχθεί οριστικά. Τα συγκεκριμένα νομίσματα κυκλοφορούσαν ευρέως και δεν αποτελούσαν αποκλειστικά μετάλλια ή προσωπικά αντικείμενα αθλητών. 

 

Αυτό, όμως, δεν αλλάζει το ιστορικό πλαίσιο του ευρήματος. Είτε ο νεκρός ήταν παλαιστής είτε όχι, ο τάφος ανήκει στην Κλασική Άσπενδο και όχι σε κάποια ανύπαρκτη «αρχαία Τουρκία». 

 

Η επιγραφή που καταρρίπτει την παραποίηση 

 

Τα νομίσματα της Ασπένδου δεν αφήνουν περιθώρια για αυθαίρετες εθνικές μεταμφιέσεις. 

 

Πάνω τους αναγράφεται: 

ΕΣΤFΕΔΙΙΥΣ 

 

Η λέξη αποδίδει το όνομα της Ασπένδου στην τοπική παμφυλιακή διάλεκτο της ελληνικής γλώσσας. Είναι γραμμένη με ελληνικούς χαρακτήρες και διατηρεί το αρχαϊκό δίγαμμα, το οποίο αποδίδεται με το γράμμα «F». 

 

Το Walters Art Museum κατατάσσει αντίστοιχο αργυρό στατήρα στην ελληνική τέχνη και αναφέρει ξεκάθαρα ότι η επιγραφή δίνει το όνομα της πόλης στην τοπική παμφυλιακή διάλεκτο της ελληνικής. 

 

Το Αυστραλιανό Εθνικό Πανεπιστήμιο χαρακτηρίζει αντίστοιχο νόμισμα της Ασπένδου: 

• Ελληνικό.
• Της Κλασικής Περιόδου.
• Προερχόμενο από την Παμφυλία.
• Με επιγραφή στην παμφυλιακή μορφή της ελληνικής. 

Δεν πρόκειται, επομένως, για μία «ελληνική ερμηνεία» ούτε για εθνική διεκδίκηση πάνω σε ένα ουδέτερο εύρημα. Είναι η επίσημη επιστημονική κατάταξη των ίδιων των νομισμάτων από διεθνή μουσεία και πανεπιστημιακές συλλογές. 

 

Η Άσπενδος βρισκόταν στη νότια Μικρά Ασία, στις όχθες του Ευρυμέδοντα. Η παράδοση συνέδεε την ίδρυσή της με Αργείους, ενώ η πόλη αποτέλεσε σημαντικό κέντρο του ελληνικού και παμφυλιακού κόσμου. 

 

Πέρασε υπό περσικό έλεγχο, εντάχθηκε στη συνέχεια στην επικράτεια του Μεγάλου Αλεξάνδρου, πέρασε από τα ελληνιστικά βασίλεια και αργότερα στους Ρωμαίους. 

 

Η UNESCO επιβεβαιώνει ότι η πόλη είχε ήδη ισχυρή παρουσία από τον 5ο αιώνα π.Χ., ενώ τα μνημεία της ανήκουν σε διαφορετικές περιόδους, από την Κλασική και Ελληνιστική μέχρι τη Ρωμαϊκή, τη Βυζαντινή και τη Σελτζουκική. 

 

Από τους παλαιστές στους «γυμνούς άνδρες» 

 

Εξίσου απαράδεκτη είναι η επιλογή της Independent να περιγράψει τις μορφές των νομισμάτων ως «γυμνούς άνδρες». 

 

Δεν πρόκειται για μία ουδέτερη περιγραφή. Είναι ένας εντυπωσιοθηρικός τίτλος που αφαιρεί από την παράσταση το πραγματικό της νόημα. 

 

Οι μορφές είναι παλαιστές. Η αγωνιστική γυμνότητα αποτελούσε θεμελιώδες χαρακτηριστικό του αρχαίου ελληνικού αθλητισμού. Οι αθλητές αγωνίζονταν γυμνοί στα γυμνάσια, στις παλαίστρες και στους μεγάλους πανελλήνιους αγώνες. 

 

Από την ίδια αυτή πρακτική προέρχεται και η λέξη «γυμνάσιο». 

 

Το να παρουσιάζεις τους παλαιστές ως αόριστους «γυμνούς άνδρες» δεν είναι απλώς φτηνό δημοσιογραφικό δόλωμα. Αποσυνδέει σκόπιμα ή από εγκληματική άγνοια την εικόνα από τον ελληνικό αγωνιστικό πολιτισμό που τη δημιούργησε. 

 

Δεν έγραψε «Τούρκος» – Αλλά αυτό ακριβώς υποβάλλει 

 

Η Independent δεν χρησιμοποίησε ρητώς τη φράση «Τούρκος παλαιστής». Η διατύπωσή της, όμως, είναι ακόμη πιο ύπουλη. 

 

Χρησιμοποιεί τη σύγχρονη κρατική γεωγραφία ως υποκατάστατο της ιστορικής ταυτότητας: 

• «Τάφος στην Τουρκία».
• «Αρχαίος παλαιστής».
• Καμία αναφορά στον ελληνικό κόσμο.
• Καμία αναφορά στην ελληνική επιγραφή.
• Καμία αναφορά στην Κλασική Παμφυλία.

Το αποτέλεσμα είναι προφανές. Η σημερινή Τουρκία εμφανίζεται ως αυτονόητη κληρονόμος και φορέας ενός πολιτισμού που προϋπήρχε της τουρκικής παρουσίας στη Μικρά Ασία κατά πολλούς αιώνες. 

 

Αυτή είναι η τουρκοποίηση της αρχαιολογίας μέσω της γλώσσας. 

Η ιστορική παραχάραξη δεν χρειάζεται πάντοτε να διατυπώσει ένα καθαρό ψέμα. Αρκεί να αφαιρέσει τις κρίσιμες πληροφορίες και να αφήσει τον αναγνώστη να οδηγηθεί μόνος του στο λανθασμένο συμπέρασμα. 

 

Το «βρέθηκε στη σημερινή Τουρκία» είναι γεωγραφική πληροφορία. Το να αποκρύπτεις, όμως, ότι βρέθηκε στην αρχαία ελληνική Άσπενδο και ότι τα νομίσματα φέρουν ελληνική γραφή αποτελεί σοβαρότατο δημοσιογραφικό και ιστορικό ατόπημα. 

 

Ο τίτλος που όφειλε να γράψει η Independent 

 

Ο ακριβής τίτλος θα ήταν: 

«Τάφος πιθανού παλαιστή της Κλασικής Περιόδου βρέθηκε στην αρχαία ελληνική πόλη της Ασπένδου, στη σημερινή Τουρκία» 

 

Ή ακόμη καθαρότερα: 

«Ελληνική κληρονομιά στη σημερινή Τουρκία: Τάφος 2.400 ετών με αργυρά νομίσματα παλαιστών στην Άσπενδο» 

 

Αυτή είναι η ιστορική αλήθεια. 

 

Ο τάφος βρίσκεται σήμερα μέσα στα σύνορα της Τουρκίας. Δεν είναι, όμως, τουρκικός. Ο άνθρωπος που θάφτηκε εκεί δεν ήταν Τούρκος. Ητάν Ελληνας.

 

πηγή

ΣΧΟΛΙΟ

Δεν είναι δημοσιογραφικό σφάλμα.... Είναι ανθέλληνες, φιλότουρκοι, μας ζηλεύουν και μας μισούν...

Δελτία Τύπου της ΝΙΚΗΣ για τα κούφια λόγια του υπουργικού συμβουλίου και την ακρίβεια

Αθήνα, 24/8/2026
 

Εικονική πραγματικότητα και κούφια λόγια σε ένα ακόμα υπουργικό συμβούλιο

 

Ο ηλιοκαμένος πρωθυπουργός προσέφερε μία ακόμη παράσταση ιλαροτραγωδίας στο Υπουργικό Συμβούλιο των «αρίστων», παρουσιάζοντας μια εικονική πραγματικότητα τόσο στην εξωτερική πολιτική όσο και στην οικονομία.

 

Πλάσαρε ένα αφήγημα αισιοδοξίας για την Ελλάδα του 2030 μέσα από κούφιες πολιτικές, αερολόγησε ότι «οι εξ ανατολών αντιδράσεις δεν επηρεάζουν τον σχεδιασμό μας», όταν η Άγκυρα αμφισβητεί ανοιχτά τα κυριαρχικά δικαιώματά μας και δήθεν πανηγύρισε για τις μειωμένες τιμές στα λαχανικά και το λάδι, αναμένοντας και την τήρηση της «Συμφωνίας Κυρίων», κάνοντας πως δεν γνωρίζει ότι το μέσο νοικοκυριό μετά δυσκολίας καλύπτει τις μηνιαίες υποχρεώσεις της.

 

Τι ανάπτυξη ευαγγελίζεται όταν η ελληνική οικογένεια πιέζεται από την ακρίβεια, τη στέγαση και την ανασφάλεια, όταν η εθνική μας συνέχεια βρίσκεται υπό διαρκή απειλή λόγω δημογραφικού, για την αντιμετώπιση του οποίου η κυβέρνησή του δεν έχει κάνει το παραμικρό;

 

Η Ελλάδα του σήμερα, και όχι του 2030, δεν χρειάζεται μεγάλα λόγια που περιγράφουν απατηλά όνειρα. Χρειάζεται δράσεις για τη στήριξη της οικογένειας, τη δημογραφική αναγέννηση, την ασφάλεια των πολιτών, την προστασία της περιουσίας των Ελλήνων από τα εξωχώρια «κοράκια», τη διατήρηση της ιστορικής συνείδησης και της εθνικής μας ταυτότητας.

 

Αθήνα, 25/8/2026 

 

Εικονική πραγματικότητα και κούφια λόγια σε ένα ακόμα υπουργικό συμβούλιο 

 

«Το καλώδιο θα προχωρήσει με βάση τον σχεδιασμό και μάλιστα με τη συνδρομή ενός γαλλικού κολοσσού» διατράνωσε για ακόμα μια φορά ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, απαντώντας υπό πίεση για τις εξελίξεις στα ελληνοτουρκικά και αναφερόμενος στην πρόσφατη συμφωνία για την είσοδο του γαλλικού επενδυτικού οίκου Meridiam στην κοινοπραξία Great Sea Interconnector για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου.

 

Η Meridiam, μάλιστα, είναι ο πλειοψηφικός μέτοχος στην κοινοπραξία (66%), γεγονός που της παρέχει ελευθερία κινήσεων και ισχύ αποφάσεων. 

 

Από τις κυβερνητικές θριαμβολογίες για τη “ψήφο εμπιστοσύνης” του Παρισιού και την “έμπρακτη στήριξη Μακρόν” στο έργο, απουσιάζουν κάποιες πληροφορίες που αφορούν στη Meridiam. 

 

Το γαλλικό fund διατηρεί γραφεία στην Κωνσταντινούπολη, δραστηριοποιείται στον χώρο των υποδομών, με εξειδίκευση την Υγεία, και βρίσκεται πίσω από την κατασκευή τεσσάρων μεγάλων νοσοκομείων στην Τουρκία (Δημόσιο Νοσοκομείο Γκαζιαντέπ, Bursa City Hospital στην Προύσα και δυο ακόμα νοσοκομεία σε Άδανα και Ελαζίγ), την τελευταία δεκαετία. 

 

Παράλληλα, φέρεται να σχεδιάζει τη συμμετοχή της στους διαγωνισμούς για την ιδιωτικοποίηση των δύο εμβληματικών γεφυρών του Βοσπόρου, τις οποίες έχει θέσει προς πώληση ο Ερντογάν, σε συνεργασία, όπως προβλέπεται, με μια από τις κορυφαίες κατασκευαστικές εταιρείες της Τουρκίας, τη Makyol.

 

Δεν χρειάζεται πολλή σκέψη για να διαπιστώσει κανείς το επίπεδο των σχέσεων που έχει αναπτύξει η γαλλική εταιρεία στην Τουρκία. 

 

Οπότε προκύπτουν ερωτήματα που χρήζουν απαντήσεων, με κυριότερο το εξής: 

 

Η ελληνική κυβέρνηση έχει μεριμνήσει ώστε η συνεργασία με τη Meridiam να μη λειτουργήσει ως “Δούρειος Ίππος” στην εθνική μας υπόθεση; 

 

Δεσμεύεται, δηλαδή, ώστε να μην μπορεί να προχωρήσει σε μονομερείς ενέργειες κατά την εκτέλεση του έργου, όπως για παράδειγμα να ζητήσει άδεια από τις τουρκικές αρχές για την πόντιση του καλωδίου ανοιχτά της Κάσου;

 

ΝΙΚΗ: Πτώση πάνω από 70% στον τζίρο των εκπτώσεων - Η ακρίβεια δεν αντιμετωπίζεται με πυροτεχνήματα και «συμφωνίες κυρίων»

Η απογοητευτική εικόνα της αγοράς την περίοδο των καλοκαιρινών εκπτώσεων αποτυπώνεται με σαφήνεια στην έρευνα του Εμπορικού Συλλόγου Αθηνών. Η μείωση του τζίρου των μικρομεσαίων επιχειρήσεων κατά 71,3% σε σχέση με την περσινή χρονιά, δεν αποτελεί μονάχα ένδειξη αλλά και απόδειξη πώς η ακρίβεια καταβροχθίζει τα οικογενειακά εισοδήματα και δεν αφήνει κανένα περιθώριο στα νοικοκυριά, ανεξάρτητα από τις τιμές λιανικής και παρά τις εκπτώσεις.

Είναι ένα ακόμα απαισιόδοξο μήνυμα για τη σημερινή αγοραστική δύναμη των Ελλήνων, ενόψει και της πρεμιέρας της Εθνικής Πρωτοβουλίας Μείωσης Τιμών, το οποίο η κυβέρνηση δεν φαίνεται να λαμβάνει υπόψη της. Γιατί επιλέγει να λειτουργεί ως “εισπράκτορας” λόγω ακρίβειας και να προχωρά σε κινήσεις εντυπωσιασμού και επικοινωνιακής διαχείρισης παρά να σκύψει πάνω στο πρόβλημα, που δεν είναι άλλο από τη μείωση του πραγματικού εισοδήματος των ελληνικών νοικοκυριών;

Η ΝΙΚΗ επαναλαμβάνει την ανάγκη εφαρμογής άμεσων μέτρων, που έχει προτείνει:

-Άμεση μείωση του ΦΠΑ σε είδη πρώτης ανάγκης
-Δραστική μείωση ΕΦΚ στα καύσιμα στο κατώτατο επιτρεπτό όριο της ΕΕ
-Καθορισμός ανώτατης τιμής λιανικής στο ηλεκτρικό ρεύμα, αποσυνδεδεμένης από το χρηματιστήριο ενέργειας, για την προστασία νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
-αυστηροποίηση των ελέγχων κατά της αισχροκέρδειας και των ολιγοπωλίων στην αγορά.

Την ολοκληρωμένη δέσμη προτάσεων κατά της ακρίβειας του Κινήματός μας θα παρουσιάσει ο Πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ Δημήτρης Νατσιός, στο πλαίσιο της Συνέντευξης Τύπου στη Θεσσαλονίκη.

Μπούμερανγκ γυρίζει η κλιμάκωση για το Κίεβο

Γράφει ο ΛΥΓΕΡΟΣ ΣΤΑΥΡΟΣ  

 

Σε προηγούμενο άρθρο μου παρουσίασα την κατάσταση που επικρατεί στα χερσαία μέτωπα του πολέμου στην Ουκρανία. Στο παρόν άρθρο θα εξετάσω την κατάσταση που επικρατεί στον αεροπορικό πόλεμο με τις εκατέρωθεν επιθέσεις με drones και πυραύλους σε στρατιωτικές, ενεργειακές και εμπορικές εγκαταστάσεις, όπως και σε υποδομές. Σπεύδω, μάλιστα, να τονίσω πως σ’ αυτό το ζήτημα οργιάζει η προπαγάνδα, όπως συμβαίνει πάντα στους πολέμους.

 

Πριν σχεδόν δύο μήνες, ο Ζελένσκι είχε αναγγείλει με θεατρικό τρόπο μία 40ήμερη επιχείρηση, η οποία θα υποχρέωνε τον Πούτιν να προσέλθει σε διαπραγματεύσεις για κατάπαυση του πυρός βασικά με ουκρανικούς όρους. Πράγματι, το Κίεβο κλιμάκωσε τα πλήγματά στο εσωτερικό της Ρωσίας. Το πρώτο κύμα επιθέσεων με drones μεγάλου βεληνεκούς είχε ως στόχο ρωσικά διυλιστήρια. Οι επιθέσεις αυτές προκάλεσαν σημαντικές ζημιές και σοβαρή μείωση στην προσφορά καυσίμων με αποτέλεσμα μεγάλες ουρές στα βενζινάδικα. Οι Ρώσοι υποχρεώθηκαν να λάβουν μέτρα αεράμυνας και να πραγματοποιήσουν εισαγωγές καυσίμων. Σύμφωνα με αξιόπιστους παρατηρητές, η αγορά καυσίμων στη Ρωσία έχει πλέον εξομαλυνθεί, ακόμα και στην Κριμαία, η οποία επλήγη περισσότερο. Αυτό δεν σημαίνει πως εξαφανίστηκαν τα προβλήματα και οι ουρές.

 

Το δεύτερο σκέλος των εναέριων ουκρανικών επιθέσεων είχε στόχο, τις τεράστιες αποθήκες Wildberries – το ρωσικό αντίστοιχο της Amazon. Οι αποθήκες αυτές είναι η σπονδυλική στήλη του ρωσικού λιανικού εμπορίου, αφού διανέμει σ’ όλη τη Ρωσία εκατοντάδες χιλιάδες προϊόντα μικρομεσαίων ρωσικών εταιρειών. Οι αποθήκες αυτές, ως πολιτικές εγκαταστάσεις, δεν διέθεταν αεράμυνα. Επίσης, όπως και τα διυλιστήρια, ήταν από τη φύση τους εύφλεκτες, άρα εύκολος στόχος για τα ουκρανικά drones. 

 

Αν και το Κίεβο επικαλέστηκε ως δικαιολογία των επιθέσεών του ότι τα Wildberries πουλούσαν και προϊόντα διπλής χρήσης (πολιτικής και στρατιωτικής), ο πραγματικός λόγος ομολογήθηκε στη συνέχεια: Οι Ουκρανοί επεδίωξαν με αυτόν τον τρόπο αφενός να κάνουν τον μέσο Ρώσο να νοιώσει το κόστος του πολέμου, αφετέρου να πλήξουν τη ρωσική οικονομία στην εφοδιαστική αλυσίδα. Προσδοκούσαν πως με αυτές τις επιθέσεις θα πυροδοτούσαν την κοινωνική δυσαρέσκεια και ως εκ τούτου θα αποσταθεροποιούσαν το καθεστώς Πούτιν, ή τουλάχιστον θα πυροδοτούσαν στη Ρωσία ένα κίνημα εναντίον του πολέμου.

 

Το τρίτο σκέλος της ουκρανικής επίθεσης ήταν εναντίον εμπορικών πλοίων (δεξαμενόπλοια και ξηρού φορτίου) που προσέγγιζαν ή απέπλεαν από ρωσικά λιμάνια της Μαύρης Θάλασσας. Εγκλωβισμένα (κυρίως στη Θάλασσα του Αζόφ) και ανυπεράσπιστα απέναντι στα ουκρανικά drones, τα οποία καθοδηγούνταν στους στόχους τους με βάση δυτικές επιχειρησιακές πληροφορίες, περίπου 100 εμπορικά πλοία (με ρωσική και άλλη σημαία), ίσως και περισσότερα, υπέστησαν ζημιές και ορισμένα βυθίστηκαν. 

 

Με το ίδιο νόμισμα 

 

Η 40ήμερη ουκρανική εκστρατεία του Ζελένσκι –όπως ήταν εξαρχής προφανές– δεν έφερε το προσδοκώμενο αποτέλεσμα. Η Μόσχα, όχι μόνο δεν ζήτησε διαπραγματεύσεις για κατάπαυση του πυρός, αλλά σκλήρυνε τις στάση της και κλιμάκωσε τις δικές της επιθέσεις. Στο σημείο αυτό πρέπει να σημειώσω πως σε ό,τι αφορά στις επιθέσεις εναντίον ενεργειακών εγκαταστάσεων, την αρχή είχαν κάνει οι Ρώσοι, όταν τον περασμένο χειμώνα είχαν επιτεθεί συστηματικά σε ηλεκτρικούς σταθμούς της Ουκρανίας, γεγονός που είχε καταστήσει το βίο αβίωτο ειδικά για τους κατοίκους του Κιέβου.

 

Σε ό,τι, όμως, αφορά στις επιθέσεις εναντίον μεγάλων αποθηκών λιανικού εμπορίου, εμπορικών πλοίων και λιμενικών εγκαταστάσεων, την αρχή την έκαναν οι Ουκρανοί. Ας σημειωθεί ότι η επίθεση σε αποθήκες λιανικού εμπορίου θεωρείται έγκλημα πολέμου. Την αρχή έκαναν οι Ουκρανοί και με τις επιθέσεις σε εμπορικά πλοία, παρότι υπήρχε αμοιβαία δέσμευση να μην εμποδίζεται το θαλάσσιο εμπόριο στη Μαύρη Θάλασσα. Κρίνοντας εκ του αποτελέσματος, η κλιμάκωση εκ μέρους του Κιέβου έχει μετατραπεί σε μπούμεραγκ. 

 

Όπως ήταν προφανές πως θα συμβεί, οι Ρώσοι απάντησαν με το ίδιο νόμισμα και επειδή διαθέτουν μεγαλύτερη δύναμη πυρός, το κόστος που υφίσταται η Ουκρανία από τις ρωσικές επιθέσεις είναι πολλαπλάσιο από το ρωσικό κόστος και κυρίως είναι μεσοπρόθεσμα μη βιώσιμο. Οι Ρώσοι έχουν το τελευταίο διάστημα καταστρέψει πολλές εκατοντάδες βενζινάδικα κυρίως στην ανατολική πλευρά του Δνείπερου, αλλά όχι μόνο. Κυρίως όσα βενζινάδικα βρίσκονταν στις μεγάλες οδικές αρτηρίες. Με τον τρόπο αυτό έχουν καταστήσει δυσχερείς τις κινήσεις οχημάτων από την ανατολική στη δυτική Ουκρανία. Παραλλήλως, οι Ρώσοι καταστρέφουν για πρώτη φορά ατμομηχανές και σιδηροδρομικούς κόμβους, δυσχεραίνοντας σε πολύ μεγάλο βαθμό τη μεταφορά, όχι μόνο εμπορικών φορτίων, αλλά και πολεμικών εφοδίων και στρατιωτικών μονάδων στα μέτωπα.

 

Η καταστροφή των λιμένων 

 

Το σημαντικότερο απ’ όλα, όμως, είναι ότι οι Ρώσοι πραγματοποιούν συστηματικούς βομβαρδισμούς στα λίγα ουκρανικά λιμάνια στη Μαύρη Θάλασσα και κυρίως σ’ αυτό της Οδησσού, από όπου διακινείται ο κύριος όγκος του ουκρανικού εξωτερικού εμπορίου. Οι λιμενικές εγκαταστάσεις έχουν σε πολύ μεγάλο βαθμό υποστεί ζημιές και έχουν βγει εκτός λειτουργίας, ενώ περίπου 80 εμπορικά πλοία που βρίσκονταν σε ουκρανικά λιμάνια, ή τα προσέγγιζαν ή είχαν αποπλεύσει από αυτά, δέχθηκαν ρωσικές επιθέσεις με αποτέλεσμα να υποστούν τεράστιες ζημιές και ορισμένα να βυθιστούν. Το πρακτικό αποτέλεσμα είναι ότι σχεδόν κανένα εμπορικό πλοίο δεν προσεγγίζει πλέον τα ουκρανικά λιμάνια.

 

Αυτό που συνέβαινε ήταν ότι πολλά εμπορικά πλοία έφταναν στην Οδησσό, μεταφέροντας δυτικά όπλα, πυρομαχικά και φόρτωναν κυρίως αγροτικά προϊόντα και σιδηρομετάλλευμα για εξαγωγή. Επειδή βρισκόμαστε και σε εποχή που πραγματοποιούνται οι μεγάλες εξαγωγές αγροτικών προϊόντων και τα συσσωρευμένα σιτηρά, καλαμπόκι κλπ έχουν εγκλωβιστεί στα χωράφια, τα περισσότερα εξ αυτών θα καταστραφούν από βροχές και τρωκτικά. Μόνο ένα μικρό μέρος τους μπορεί να προωθηθεί στις διεθνείς αγορές μέσω της Ρουμανίας. Αυτό θα επιδεινώσει την ήδη δραματική δημοσιονομική κατάσταση της Ουκρανίας. 

 

Δεδομένου ότι τα σιτηρά, το καλαμπόκι κλπ της Ουκρανίας και της Ρωσίας είναι αυτά που κυρίως τροφοδοτούν τις διεθνείς αγορές, πιθανότατα να εκδηλωθεί επισιτιστική κρίση, ειδικά στην Αφρική. Αν και οι Ρώσοι αντιμετωπίζουν επίσης πρόβλημα με τη διακίνηση και πετρελαίου και σιτηρών μέσω της Μαύρης Θάλασσας, σε αντίθεση με τους Ουκρανούς έχουν –λόγω της γεωγραφίας– εναλλακτικές λύσεις. Ως εκ τούτου, το δικό τους κόστος από αυτή την κατάσταση είναι πολύ μικρότερο από το αντίστοιχο του Κιέβου. 

 

Οι Ουκρανοί έχουν αρχίσει να χρησιμοποιούν κάποια μικρά λιμάνια στο Δούναβη (είναι ρουμανο-ουκρανικό σύνορο), αλλά η δυνατότητα εξαγωγών από αυτά είναι σχετικά περιορισμένη και επιπλέον τα πλοία στο Δούναβη είναι ευάλωτα σε επιθέσεις από ρωσικά drones. Το ενδεχόμενο να χρησιμοποιηθούν ρουμανικά μαχητικά για να καταρρίψουν ρωσικά drones θα καθιστούσε τα ρουμανικά αεροσκάφη στόχο των ρωσικών μαχητικών, όπως και της ρωσικής αεράμυνας, με ό,τι αυτό συνεπάγεται.

 

Ούτε είναι εύκολο ουκρανικά σιτηρά να μεταφερθούν με φορτηγίδες στο ρουμανικό λιμάνι της Κωστάντζας για να εξαχθούν από εκεί στις διεθνείς αγορές. Εκτός των τεχνικών δυσκολιών είναι και το γεγονός ότι οι Ρώσοι έχουν καταστρέψει τις δύο γέφυρες (την παραθαλάσσια Ζατόκα και βορειότερα τη Μαγιάκι) που συνδέουν την κυρίως Ουκρανία με το νοτιοδυτικό τμήμα της που τελειώνει στο Δούναβη. Με άλλα λόγια, το Κίεβο δεν έχει αξιόλογες εναλλακτικές λύσεις και για τις εισαγωγές και για τις εξαγωγές. Ουσιαστικά έχει παραμείνει η Μολδαβία και η δυτική πύλη προς την Πολωνία. 

 

Μπούμεραγκ η 40ήμερη εκστρατεία 

 

Το συμπέρασμα από τα παραπάνω είναι ότι η κλιμάκωση που δρομολόγησε ο Ζελένσκι και οι δυτικοί σύμμαχοί του έχει γυρίσει μπούμεραγκ. Η δε φιλολογία στα δυτικά συστημικά Μίντια ότι με τις ουκρανικές επιθέσεις στο εσωτερικό της Ρωσίας το Κίεβο πήρε το πάνω χέρι, αποδεικνύεται από τα γεγονότα προπαγάνδα. Προφανώς, η Ρωσία αιμορραγεί, αλλά η αιμορραγία της Ουκρανίας είναι πολλαπλάσια. Και πάντως σε καμία περίπτωση η πίεση που ασκείται στον Πούτιν δεν είναι τόση, ώστε να τον αναγκάσει να αλλάξει γραμμή πλεύσης. Οι προσδοκίες, άλλωστε, ότι από τις ουκρανικές επιθέσεις θα προκύψουν αντικαθεστωτικές εκδηλώσεις που θα αποσταθεροποιήσουν το καθεστώς, διαψεύσθηκαν.

 

Δεν είναι η πρώτη φορά που διαψεύδονται αβάσιμες δυτικές προσδοκίες. Υπενθυμίζω τις δηλώσεις και τα δημοσιεύματα: 

• Αμέσως μετά τη ρωσική εισβολή, όταν προεξοφλούσαν πως η ρωσική οικονομία θα κατέρρεε σε λίγες εβδομάδες.
• Για την επιτυχία της ουκρανικής αντεπίθεσης (καλοκαίρι 2023) στην περιοχή της Ζαπορίζια, που θα οδηγούσε στην κατάληψη της Κριμαίας.
• Όταν οι Ουκρανοί εισέβαλαν στη ρωσική επαρχία Κουρσκ, η οποία κατέληξε σε βαριά ήττα με δεκάδες χιλιάδες νεκρούς.
• Κάθε φορά που οι δυτικοί έδιναν στο Κίεβο σύγχρονα οπλικά συστήματα (HMARS, ATACMS, μαχητικά F-16, πυραύλους Storm Shadow κλπ).

Ας σημειωθεί ότι οι Ουκρανοί εκτοξεύουν κάθε ημέρα πολλαπλάσια drones μεγάλου βεληνεκούς εναντίον της Ρωσίας από όσα εκτοξεύουν οι Ρώσοι. Κι αυτό επειδή 13 μεγάλες ευρωπαϊκές βιομηχανίες τροφοδοτούν το Κίεβο με τέτοια drones. Σύμφωνα με τους Times η Βρετανία θα παραδώσει το 2026 συνολικά πάνω από 150.000 drones. Το πρακτικό αποτέλεσμα, όμως, είναι ότι ελάχιστα drones “τρυπάνε” την ισχυρή ρωσική αεράμυνα και προκαλούν ζημιές, ενώ αντιθέτως, τα ρωσικά drones έχουν πολλαπλάσια διεισδυτικότητα. 

 

Οι δε ρωσικοί πύραυλοι και οι τεράστιες κατευθυνόμενες βόμβες ολίσθησης FAB που εκτοξεύονται από αεροπλάνα ουσιαστικά δεν έχουν αντίπαλο. Γι’ αυτό και προκαλούν τεράστιες καταστροφές στην Ουκρανία. Είναι αξιοσημείωτο ότι υπό την πίεση της πραγματικότητας, ο Ζελένσκι πρότεινε στη Μόσχα πάγωμα των αεροπορικών επιθέσεων στη Μαύρη Θάλασσα και διαπραγματεύσεις για κατάπαυση του πυρός. Το Κρεμλίνο απέρριψε την πρόταση. 

 

Από την πλευρά τους, οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι του Κιέβου, στην προσπάθειά τους να αποτρέψουν ενδεχόμενη κατάρρευση της Ουκρανίας, πιέζουν τον Τραμπ να επανεκκινήσει την ειρηνευτική πρωτοβουλία του. Ταυτοχρόνως, για να πιέσουν το Κρεμλίνο το κατηγορούν για εγκλήματα πολέμου, λόγω της απώλειας και αμάχων που προκαλούν οι ρωσικές επιθέσεις, ενώ είχαν αποφύγει επιμελώς να πουν οτιδήποτε εναντίον των Ουκρανών για αποδεδειγμένες επιθέσεις με drones εναντίον αμάχων. Στην πραγματικότητα και μ’ αυτόν τον τρόπο επιβεβαιώνουν πως πολεμούν κι αυτοί με τους δικούς τους τρόπους εναντίον της Ρωσίας.

 

πηγή

Siemens – ΟΤΕ: Η γερμανική ταφόπλακα και η μεγάλη ευθύνη του ΟΤΕ…

Του Παναγιώτη Αποστόλου

Πολιτικού αναλυτή – αρθρογράφου

egerssi.gr

https://lnk.bio/Egerssi

 

Η Ελλάδα του 2026 ζει, δυστυχώς, ένα διαρκές déjà vu διαφθοράς. Το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, με την Ευρωπαία Εισαγγελέα Λάουρα Κοβέσι αποφασισμένη να το πάει μέχρι τέλους σε μια υπόθεση που —όπως όλα δείχνουν— μπορεί να αγγίξει ακόμη και τον ίδιο τον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, συνεχίζει να σοκάρει την κοινή γνώμη με εικονικές κατανομές αγροτικών εκτάσεων, πολιτικές παρεμβάσεις και εμπλοκή πρώην υπουργών και βουλευτών. Παράλληλα, το σκάνδαλο Novartis, με τις καταγγελίες περί συστηματικού χρηματισμού πολιτικών και γιατρών - παρά το πρόστιμο-ορόσημο που η πολυεθνική κλήθηκε να πληρώσει στις ΗΠΑ - παραμένει στην Ελλάδα ένα ανοιχτό τραύμα που ουδέποτε βρήκε δικαστική κατάληξη.

 

Δύο υποθέσεις-σύμβολα μιας παθογένειας που δυστυχώς, δεν αποτελεί εξαίρεση αλλά κανόνα στη χώρα μας: Εκείνης της ατιμωρησίας των ισχυρών. Και ενώ η επικαιρότητα “τρέχει” με το βλέμμα καρφωμένο στο σήμερα, υπάρχει μια υπόθεση που προηγήθηκε χρονικά όλων αυτών, σφράγισε μια ολόκληρη εποχή της Μεταπολίτευσης και - το χειρότερο - εξακολουθεί, τόσα χρόνια μετά, να είναι ανοιχτή πληγή: Το σκάνδαλο της πολυεθνικής γερμανικής εταιρείας Siemens.

 

Siemens – ΟΤΕ: Η γερμανική “ταφόπλακα” και η μεγάλη ευθύνη του ΟΤΕ… 

 

Το σκάνδαλο των “μαύρων ταμείων” της Siemens, με τις δωροδοκίες εκατομμυρίων ευρώ προς στελέχη του ΟΤΕ και πρόσωπα του πολιτικού συστήματος για την εξασφάλιση συμβολαίων, παραμένει ίσως η πιο χαρακτηριστική περίπτωση συγκάλυψης στη σύγχρονη ελληνική ιστορία. Η δίκη ξεκίνησε έντεκα ολόκληρα χρόνια μετά την έναρξη της έρευνας και το 2022 όλοι οι κατηγορούμενοι απαλλάχθηκαν λόγω παραγραφής, αφήνοντας πίσω της την πικρή αίσθηση ότι η ελληνική Δικαιοσύνη δεν λειτούργησε όπως όφειλε. Κι όμως, η εκτίμηση της ζημίας που κατέγραψε το 2011 η Εξεταστική Επιτροπή της Βουλής έφτανε τα 2 δισεκατομμύρια ευρώ. 

 

Το Egerssi.gr είχε επαναφέρει το σκάνδαλο Siemens στο προσκήνιο ήδη σε πολλές παλαιότερες παρεμβάσεις του, θέτοντας το ερώτημα που παραμένει επίκαιρο μέχρι σήμερα: «Την ξεχάσαμε τη Siemens;».

 

Τελευταία μάλιστα (τον Απρίλιο του 2026), στον 13ο όροφο του διοικητικού μεγάρου του ΟΤΕ στη Λεωφόρο Κηφισίας 99, οι φωνές διαμαρτυρίας για την αδράνεια του νομικού τμήματος είχαν ενταθεί. Η κριτική αφορούσε δύο εντελώς διαφορετικές υποθέσεις, οι οποίες όμως για χρόνια αντιμετωπίζονταν σαν ένα θολό, ενιαίο πακέτο.

 

Υπόθεση Μονάχου (67 εκατ. €)…

 

Η πιο πρόσφατη υπόθεση – οι προγραμματικές συμφωνίες του 1998. 

 

Πρόκειται για την υπόθεση που εκδικάστηκε στη Γερμανία και συγκεκριμένα το Εφετείο του Μονάχου και αφορά τις προγραμματικές συμφωνίες του 1998 που έφτασαν το ένα δισεκατομμύριο € περίπου για τη Siemens κι άλλα τόσα για την Intracom.

 

Στις 13 Αυγούστου 2026, το Εφετείο του Μονάχου απέρριψε την αγωγή του ΟΤΕ, ο οποίος διεκδικούσε 67–68 εκατ. € από τη Siemens.

 

Το δικαστήριο:

 

Αναγνώρισε ότι υπήρξαν δωροδοκίες στελεχών του ΟΤΕ, αλλά έκρινε ότι “δεν επηρέασαν τις τιμές”, θεωρώντας ότι ο ΟΤΕ αγόραζε “κανονικά” και με “συμφέρουσες τιμές”.

 

Μάλιστα βασίστηκε στην μαρτυρία του επικεφαλής των “μαύρων ταμείων” της περιόδου εκείνης της Siemens Γερμανίας, ο οποίος βρέθηκε κατηγορούμενος και απαλλάχθηκε λόγω παραγραφής τόσο στη Γερμανία, όσο και στην Ελλάδα.

 

Η απόφαση αυτή δεν έχει προκαλέσει μέχρι στιγμής ουδεμία αντίδραση από πλευράς του γερμανοκρατούμενου πλέον ΟΤΕ που έχει μετονομαστεί σε Telecom.

 

Η απόφαση αυτή:

• δεν επιτρέπει απευθείας αναίρεση στον αντίστοιχο Άρειο Πάγο της Γερμανίας,

• αλλά επιτρέπει αίτημα αναίρεσης στο ανώτατο διοικητικό δικαστήριο της Γερμανίας.  

 

Το παλιό μέγα σκάνδαλο των ψηφιακών παροχών (28 + 27εκατ. €)…

 

Η υπόθεση του 1992–1994 – το καρτέλ Siemens–Intracom.

Η δεύτερη υπόθεση είναι παρεμφερής και αφορά τον διεθνή διαγωνισμό του 1992–1994 για τις ψηφιακές παροχές.

 

Εδώ εμπλέκονται και οι δύο εταιρείες, Siemens και Intracom, οι οποίες για δεκαετίες μοιράζονταν την τηλεπικοινωνιακή αγορά, δημιουργώντας ένα καρτέλ τιμών.

 

Είναι χαρακτηριστικό ότι με τις τιμές αυτές το 1998 προχώρησε ο ΟΤΕ στις προγραμματικές συμφωνίες και αυτές τις τιμές αναγνώρισε το δικαστήριο του Μονάχου ότι ήταν τιμές που αντιπροσώπευαν τις αγορές, τότε, αγνοώντας ή μάλλον θέλοντας να αγνοήσουν ότι τις τιμές αυτές, οι ίδιες οι εταιρείες, είχαν παραδεχτεί ότι ήταν υψηλές, προσφέροντας μάλιστα ένα πολύ μεγάλο ποσό για τη διαφορά αυτή ως έκπτωση, για να αποφύγουν τις δικαστικές περιπέτειες (περίοδος 96).

 

Στο σκάνδαλο αυτό:

• βρέθηκαν τα ίδια πρόσωπα κατηγορούμενα,

• απαλλάχθηκαν για μια ακόμα φορά με τη γνωστή συνταγή της παραγραφής,

• αλλά η αστική αξίωση του ΟΤΕ παραμένει ανοιχτή και αυτό είναι ίσως το μόνο σημαντικό και το μόνο όπλο που διαθέτει πλέον ο ΟΤΕ για να διεκδικήσει ό,τι μπορεί πλέον να διεκδικήσει.

 

Ο ΟΤΕ διεκδικεί ουσιαστικά 28 περίπου εκατομμύρια από τη Siemens και περίπου άλλα τόσα από την Intracom.

 

Και εδώ προκύπτει το οξύμωρο:

• Η αγωγή κατά της Siemens έχει φτάσει στον Άρειο Πάγο, επειδή το ελληνικό Εφετείο αποφάσισε να μην εξετάσει την ουσία και απέρριψε την αγωγή (μια τακτική της ελληνικής δικαιοσύνης – αρκετές φορές - σε μεγάλα σκάνδαλα. Ψεκάστε σκουπίστε τελειώσατε).

• Η αντίστοιχη αγωγή κατά της Intracom βρίσκεται αραχνιασμένη στα συρτάρια των νομικών υπηρεσιών του ΟΤΕ, χωρίς να έχει κατατεθεί, παρά τα συνεχή δημοσιεύματα — όπως της εφημερίδας “Δημοκρατία”.

 

Μετά το Εφετείο: Η γερμανική “ταφόπλακα” του Μονάχου…

 

Η απόφαση του Μονάχου, μέσα στον Δεκαπενταύγουστο, προκάλεσε δικαιολογημένη οργή. Το δικαστήριο αναγνώρισε τις δωροδοκίες, αλλά έκρινε ότι “δεν επηρέασαν τις τιμές”, σε πλήρη αντίθεση με το πόρισμα της Εξεταστικής Επιτροπής Σήφη Βαλυράκη, που προσδιόριζε τη ζημία σε 2 δισ. € (τουλάχιστον).

 

Το ερώτημα πλέον είναι τι θα πράξει ο ΟΤΕ:

• Θα ασκήσει το δικαίωμα αναίρεσης στο ανώτατο διοικητικό δικαστήριο της Γερμανίας, παρά τις μικρές πιθανότητες;

• Θα προχωρήσει επιτέλους στην αγωγή κατά της Intracom για το παλιό σκάνδαλο των ψηφιακών παροχών;

• Ή θα κρυφτεί πίσω από μια απόφαση που τυπικά τον “εξυπηρετεί”, τώρα που φέρει τον μανδύα της Deutsche Telekom;

 

Το συνολικό ύψος των ανοιχτών αξιώσεων — 100 εκατ. € — παραμένει στον αέρα.

Και η ελληνική κοινωνία έχει κάθε λόγο να νιώθει οργή.

 

Σκιές στη Δικαιοσύνη: Υπάρχει ηθική και θεσμική ευθύνη;

 

Η ελληνική κοινωνία είναι μικρή. Ο ένας γνωρίζει τον άλλον. Και τα γεγονότα, όσο κι αν κάποιοι επιμένουν να τα θάβουν, τελικά λάμπουν. Η σχέση του Μιχάλη Χριστοφοράκου με μέλη της οικογένειας Μητσοτάκη - 356 καταγεγραμμένες συναντήσεις μεταξύ 1999 και 2007, σύμφωνα με το προσωπικό ημερολόγιο της ιδιαιτέρας του, στενής φίλης της κ. Ντόρας Μπακογιάννη - δεν έπαψε ποτέ να στοιχειώνει τον δημόσιο διάλογο, ακόμη κι αν δεν στοιχειοθετήθηκαν ποτέ επίσημες κατηγορίες. Η Εξεταστική Επιτροπή της Βουλής το 2010 μίλησε για “προνομιακή σχέση” χωρίς συνέχεια. Ο Χριστοφοράκος δεν εκδόθηκε ποτέ στην Ελλάδα, η δίωξή του παραγράφηκε ή κατέληξε σε αθώωση. Η ιστορία, δηλαδή, έκλεισε νομικά χωρίς να κλείσει ηθικά.

 

Αυτό ακριβώς είναι το νήμα που συνδέει τη Siemens με το ΟΠΕΚΕΠΕ και τη Novartis: Η επανάληψη ενός μοτίβου όπου οι καθυστερήσεις οδηγούν σε παραγραφές, η πολιτική ευθύνη εξανεμίζεται παρά τις σοβαρές ενδείξεις, και η αίσθηση ατιμωρησίας υπονομεύει καθημερινά την εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς. Σε μια χώρα όπου η κυβέρνηση Μητσοτάκη επικαλείται διαρκώς “σταθερότητα” και “αξιοπιστία”, η στάση της Πολιτείας απέναντι σε υποθέσεις σαν αυτή, αποκαλύπτει κάτι πολύ πιο ουσιαστικό: Την επιλεκτική εφαρμογή της αυστηρότητας, ανάλογα με το ποιος βρίσκεται απέναντι στο δικαστήριο.

 

Η στάση της σημερινής διοίκησης του ΟΤΕ και του Διευθύνοντος Συμβούλου της, θα κριθεί όχι μόνο νομικά, αλλά πολιτικά και ηθικά. Αν δεν εξαντληθούν όλα τα ένδικα μέσα - τόσο κατά της Siemens όσο και κατά της Intracom - θα είναι σαν να χαρίζονται δεκάδες εκατομμύρια ευρώ σε εταιρείες που εμπλέκονται σε σκάνδαλα διαφθοράς, και θα σταλεί ξεκάθαρα το μήνυμα, ότι η ατιμωρησία είναι, εν τέλει, θεσμικά αποδεκτή στην Ελλάδα του 2026.

 

Η απόφαση του Μονάχου δεν είναι το τέλος της ιστορίας. Είναι, αντιθέτως, η στιγμή της αλήθειας: Είτε ο ΟΤΕ και η ελληνική Πολιτεία θα σταθούν επιτέλους όρθιοι απέναντι σε όσους λυμάνθηκαν το δημόσιο συμφέρον, είτε θα προστεθεί ένα ακόμη κεφάλαιο στη μακρά ιστορία της ελληνικής συγκάλυψης. Η επιλογή, όσο κι αν κάποιοι προσπαθούν να την αποφύγουν, παραμένει πολιτική.

 

Γιατί τα χρήματα που χάθηκαν δεν ανήκαν σε κανέναν ιδιώτη! Ανήκαν στον ελληνικό λαό. Και ο ελληνικός λαός δεν ξεχνά!

Οψόμεθα!!

Ανεμογεννήτριες: Ποιοι πραγματικά «κρύβονται» πίσω από το μεγάλο «παιχνίδι» των 5,7 GW στα ελληνικά βουνά

Η ελληνική αγορά αιολικής ενέργειας κινείται με φρενήρεις ρυθμούς, υπό τον μανδύα της «πράσινης μετάβασης», προκαλώντας όμως σφοδρές αντιδράσεις στις τοπικές κοινωνίες εξαιτίας της ανεξέλεγκτης επέκτασης των έργων και της εγκατάστασης ανεμογεννητριών σε παρθένα ή και καμμένα δάση, κορυφογραμμές και προστατευόμενες περιοχές.

 

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της ΕΛΕΤΑΕΝ, η συνολική εγκατεστημένη αιολική ισχύς στη χώρα άγγιξε τα 5.695 MW (5,7 GW). Πίσω όμως από τους εντυπωσιακούς αριθμούς, το πραγματικό ενδιαφέρον εστιάζεται στο ποιοι μοιράζονται τη «χρυσή πίτα» των επιδοτήσεων και των αδειών, τόσο σε επίπεδο προμηθευτών τεχνολογίας όσο και σε επίπεδο ενεργειακών ομίλων.

 

Το ιδιότυπο «καρτέλ» της Vestas και το παράδοξο με την Ευρώπη

 

Στο κομμάτι των κατασκευαστών ανεμογεννητριών (OEMs), η εγχώρια αγορά δεν θυμίζει σε τίποτα τον ευρωπαϊκό ανταγωνισμό. Υπάρχει ένας παίκτης που κάνει απόλυτο κουμάντο:

 

Vestas (Δανία): Ελέγχει σχεδόν το μισό της ελληνικής επικράτειας με μερίδιο 44,0%. Η κυριαρχία της μάλιστα διευρύνεται, αφού προμήθευσε πάνω από το 55% των νέων μονάδων που εγκαταστάθηκαν στο πρώτο εξάμηνο, «φυτεύοντας» τουρμπίνες σε κάθε γωνιά της χώρας.

 

Enercon (Γερμανία): Κατέχει το 24,9%, διατηρώντας στην Ελλάδα ποσοστά σχεδόν διπλάσια από τον ευρωπαϊκό της μέσο όρο, κυρίως λόγω της προτίμησής της σε δυσπρόσιτες βουνοκορφές.

 

Siemens Gamesa: Περιορίζεται στην τρίτη θέση με 15,8%.

 

Nordex Group (Γερμανία): Εδώ καταγράφεται το ελληνικό παράδοξο. Ενώ στην υπόλοιπη Ευρώπη η Nordex κοντράρει στα ίσια τη Vestas, στην Ελλάδα βρίσκεται «εγκλωβισμένη» στην 4η θέση με μόλις 9,2%, δείγμα των κλειστών εμπορικών συμμαχιών που έχουν στηθεί εντός συνόρων. 

 

Ποιοι ελέγχουν πραγματικά τα αιολικά πάρκα: Το πέρασμα στους Άραβες και τα εγχώρια τζάκια

 

Στο πεδίο των παραγωγών και των ιδιοκτητών των πάρκων, η συγκέντρωση ισχύος αποδεικνύει ότι η ενέργεια της χώρας έχει περάσει στα χέρια ελάχιστων πανίσχυρων παικτών και ξένων κεφαλαίων:

 

ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή – Masdar: Το μεγαλύτερο χαρτοφυλάκιο αιολικών της χώρας (με τεράστια συγκροτήματα σε Εύβοια, Θράκη και Πίνδο) πέρασε στον απόλυτο έλεγχο του κρατικού κολοσσού των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, Masdar, σε ένα deal 3,2 δισεκατομμυρίων. Ουσιαστικά, κρίσιμες ελληνικές ενεργειακές υποδομές και βουνοκορφές βρίσκονται πλέον υπό αραβική ιδιοκτησία.

 

MORE (Motor Oil Renewable Energy): Ο όμιλος Βαρδινογιάννη, μέσω επιθετικών εξαγορών όπως η απορρόφηση της ANEMOS Res (πρώην Ελλάκτωρ), έχει «κλειδώσει» δεσπόζουσα θέση στον αιολικό χάρτη.

 

Iberdrola / Rokas: Ο ισπανικός πολυεθνικός γίγαντας συνεχίζει να νέμεται σημαντικότατο μερίδιο της εγκατεστημένης ισχύος.

 

ΔΕΗ Ανανεώσιμες & Enel / Macquarie: Μεγάλα επενδυτικά funds, όπως το αυστραλιανό Macquarie, και η ΔΕΗ στήνουν γιγαντιαία clusters, εκμεταλλευόμενα το κλείσιμο των λιγνιτικών μονάδων για να επεκτείνουν τα αιολικά τους μέτωπα. 

 

Πού πήγαν τα δισεκατομμύρια του deal της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή: Ποιοι μοιράστηκαν το ρευστό και πώς αλλάζει χέρια ο πλούτος

 

Όταν οι τίτλοι των ειδήσεων πανηγυρίζουν για το «deal-μαμούθ των 3,2 δισεκατομμυρίων ευρώ», η πραγματική κατανομή των χρημάτων κρύβει την ουσία:

 

Enterprise Value vs Ρευστό: Τα 3,2 δισ. ευρώ αφορούν τη Συνολική Αξία της Επιχείρησης (Enterprise Value), νούμερο που συμπεριλαμβάνει και τον καθαρό δανεισμό της εταιρείας, τον οποίο ανέλαβε ο κρατικός κολοσσός Masdar. Το πραγματικό καθαρό τίμημα σε μετρητά (Equity Value) διαμορφώθηκε στα 2,4 δισεκατομμύρια ευρώ (προς 20 ευρώ ανά μετοχή).

 

Η πίτα της ρευστότητας που μοιράστηκε με βάση το μετοχολόγιο:

 

Ο Όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ: Κατέχοντας ποσοστό περίπου 37,3%, άντλησε σχεδόν 880–900 εκατομμύρια ευρώ σε καθαρή ρευστότητα. Το ποσό αυτό δημιούργησε ένα τεράστιο επενδυτικό κεφάλαιο για να χρηματοδοτήσει τα μεγάλα έργα παραχωρήσεων και υποδομών της χώρας (Αττική Οδός, ΒΟΑΚ, Εγνατία Οδός, Καζίνο Ελληνικού).

 

Γιώργος Περιστέρης: Ως φυσικό πρόσωπο κατείχε άμεσα ποσοστό περίπου 11% των μετοχών, αποκομίζοντας από τη συναλλαγή πάνω από 260 εκατομμύρια ευρώ μέσω των προβλεπόμενων χρηματιστηριακών διατάξεων υπεραξίας κεφαλαίου.

 

Βαγγέλης Μαρινάκης: Μέσω της επενδυτικής Atale Enterprises, ο εφοπλιστής είχε αποκτήσει σταδιακά στρατηγικό ποσοστό γύρω στο 5,6%–6%, το οποίο ρευστοποιήθηκε στο πλαίσιο της δημόσιας πρότασης, αποφέροντας εκτιμώμενα κεφάλαια ύψους 135–145 εκατομμυρίων ευρώ.

 

Διεθνή Funds & Θεσμικοί (Free Float): Το υπόλοιπο ~46% του μετοχικού κεφαλαίου, αξίας άνω του 1 δισ. ευρώ, κατέληξε σε διεθνή επενδυτικά funds (BlackRock, Vanguard κ.ά.), τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία και μικροεπενδυτές.

 

Το τρίγωνο της «πράσινης» μπίζνας: Ταμείο Ανάκαμψης, εγγυημένες ταρίφες και ολιγοπώλιο

 

Πίσω από τις ανεμογεννήτριες που ξεφυτρώνουν σε κάθε κορυφογραμμή, έχει στηθεί ένας μηχανισμός αναδιανομής δημοσίου και ευρωπαϊκού χρήματος προς όφελος ελαχίστων:

 

Ο πακτωλός του Ταμείου Ανάκαμψης (RRF): Δισεκατομμύρια ευρώ από τα ευρωπαϊκά κονδύλια διοχετεύονται με εξαιρετικά ευνοϊκούς όρους στις μεγάλες ενεργειακές μπίζνες. Τα χρήματα αυτά δεν κατευθύνονται στον μέσο πολίτη για ενεργειακή αυτονόμηση, αλλά μοιράζονται απευθείας στους ισχυρούς ομίλους (ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή/Masdar, Metlen/Μυτιληναίος, Motor Oil, ΔΕΗ Ανανεώσιμες), μέσα από ένα πλαίσιο διανομής κονδυλίων που εδραίωσε την απόλυτη κυριαρχία τους.

 

Εγγυημένα κέρδη χωρίς ρίσκο (Ταρίφες): Οι παραγωγοί «κλειδώνουν» εγγυημένες τιμές πώλησης της κιλοβατώρας για 20 χρόνια. Πρόκειται για επενδύσεις μηδενικού επιχειρηματικού ρίσκου, όπου το κόστος και η διασφάλιση των υπερκερδών μετακυλίονται εξ ολοκλήρου στους λογαριασμούς των καταναλωτών.

 

Η ανακύκλωση του χρήματος: Η Vestas και η Enercon προμηθεύουν απλώς τα μηχανήματα. Οι εγχώριοι όμιλοι, αξιοποιώντας τις ευρωπαϊκές επιδοτήσεις και τα φθηνά δάνεια, αγοράζουν τον εξοπλισμό, καταλαμβάνουν τη δημόσια γη και αποκομίζουν σταθερά υπερκέρδη για δεκαετίες.

 

Έτσι ολοκληρώνεται ο κύκλος: η Ευρώπη δηλώνει ικανοποιημένη για τους «πράσινους στόχους», οι κατασκευαστές εξοπλισμού πουλούν τουρμπίνες και το εγχώριο ολιγοπώλιο νέμεται τον ενεργειακό πλούτο της χώρας με τις πλάτες του κράτους.

 

πηγή

ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗ ΕΠΙΘΕΣΗ;

Του Υποστρατήγου ε.α. Κ. Χ. Κωνσταντινίδη
 

Στις 18 Αυγούστου 2026, το Ισραήλ πραγματοποίησε περίπου οκτώ πλήγματα στην αεροπορική βάση Αμπού αλ-Ντουχούρ (Abu al-Duhur), στην επαρχία Ιντλίμπ, στη βορειοδυτική Συρία, περίπου 80 χλμ. από τα σύνορα της Τουρκίας.

 

Η αεροπορική βάση ήταν μεν συριακή, αλλά το Ισραήλ φέρεται να είχε πληροφορίες ότι η Συρία ετοιμαζόταν να επιτρέψει την ανάπτυξη τουρκικών στρατευμάτων, ραντάρ και συστημάτων αεράμυνας στην περιοχή.

 

Το γεγονός αυτό αποτελεί ένα από τα πολλά επεισόδια στις ήδη τεταμένες σχέσεις Τουρκίας–Ισραήλ, οι οποίες ενδέχεται να οδηγήσουν ακόμη και σε προληπτικό πόλεμο του Ισραήλ κατά της Τουρκίας.

 

Η τουρκική στρατιωτική ισχύς

 

Η Τουρκία, ως γνωστόν, έχει επιδοθεί σε μια φρενήρη κούρσα εξοπλισμών, ιδιαίτερα στον τομέα των αεροπορικών μέσων, των βλημάτων μεγάλου βεληνεκούς και της ναυπήγησης πολεμικών πλοίων.

 

Εκεί όπου, κατά την εκτίμησή μας, εξακολουθεί να υστερεί είναι:

 

α/ Στην αεροπορική ισχύ, καθώς μεγάλο μέρος του στόλου της βασίζεται σε αεροσκάφη παλαιότερων γενεών.

 

β/ Στην αντιαεροπορική άμυνα, όπου το ρωσικό S-400 αποτελεί το πλέον γνωστό σύστημα μεγάλης εμβέλειας που έχει αποκτήσει.

 

Επομένως, αυτή την περίοδο υπάρχει ένα παράθυρο ευκαιρίας στην άμυνα της Τουρκίας, το οποίο, κατά την εκτίμησή μας, σε περίπου τρία χρόνια ενδέχεται να έχει κλείσει.

 

Τότε η Τουρκία μπορεί να αισθάνεται ιδιαίτερα ισχυρή απέναντι στους γείτονές της και ίσως επιχειρήσει να αναλάβει κεχωρισμένως στρατιωτική δράση εναντίον τους, προκειμένου να προωθήσει τους στρατηγικούς της στόχους.

 

Οι τουρκικές επιδιώξεις

 

Η Τουρκία, άλλωστε, διατυμπανίζει τους πολιτικούς και στρατιωτικούς της στόχους.

 

1. Προς την Ελλάδα

 

Με τη θεωρία της «Γαλάζιας Πατρίδας», η Τουρκία προβάλλει διεκδικήσεις και αμφισβητήσεις στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.

 

Μεταξύ άλλων, αμφισβητεί την έκταση των ελληνικών θαλάσσιων δικαιωμάτων, το καθεστώς ορισμένων νησιών του Ανατολικού Αιγαίου και ζητήματα που αφορούν τη Δυτική Θράκη.

 

Παράλληλα, η τουρκική πολιτική στο Κυπριακό παγιώνει τα αποτελέσματα της τουρκικής εισβολής και κατοχής στο βόρειο τμήμα της Κύπρου.

 

2. Προς το Ισραήλ

 

Η Τουρκία έχει υιοθετήσει ιδιαίτερα σκληρή ρητορική απέναντι στο Ισραήλ, με έντονη κριτική προς την ισραηλινή πολιτική και την κυβέρνηση του πρωθυπουργού Βενιαμίν Νετανιάχου.

 

Η αντιπαράθεση έχει κλιμακωθεί σημαντικά και οι σχέσεις των δύο χωρών έχουν επιδεινωθεί.

 

Η στάση της Δύσης

 

Δυστυχώς, προς το παρόν, τόσο η Ευρωπαϊκή Ένωση όσο και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν φαίνεται να αντιμετωπίζουν την τουρκική ισχύ και τις επιδιώξεις της με τον βαθμό ανησυχίας που, κατά την άποψή μας, απαιτείται.

 

Η ιστορία έχει δείξει ότι σε αρκετές περιπτώσεις οι δυτικές εκτιμήσεις για την τουρκική πολιτική αποδείχθηκαν υπερβολικά αισιόδοξες.

 

Η στάση της Τουρκίας έναντι της Ελλάδος

 

Προς το παρόν, η Τουρκία, επειδή υπολογίζει την αποφασιστικότητα του Ισραήλ και —κατά την εκτίμησή μας— την έλλειψη αντίστοιχης αποφασιστικότητας από την Ελλάδα, συνεχίζει τις προκλήσεις.

 

Αυτές περιλαμβάνουν τις αμφισβητήσεις ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων στο Αιγαίο, τη διατήρηση της κατοχής σχεδόν του μισού της Κύπρου, το Τουρκολιβυκό Μνημόνιο, από αέρος παραβιάσεις των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων και άλλες έκνομες ενέργειες που επιβαρύνουν τις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

 

Αντίθετα, έναντι του Ισραήλ δείχνει, προς το παρόν, μεγαλύτερη αυτοσυγκράτηση.

 

Τουρκικά μέσα ενημέρωσης υποστηρίζουν ότι η στρατηγική συνεργασία Ελλάδος–Ισραήλ θα μπορούσε να ενεργοποιηθεί σε περίπτωση πολέμου Ισραήλ–Τουρκίας, ενώ εκτιμάται ότι θα μπορούσε να υπάρξει και αμερικανική υποστήριξη.

 

Επίλογος

 

Ούτως εχόντων των πραγμάτων, η φοβική στάση της Ελλάδος απέναντι στις προκλήσεις της γείτονος, οι οποίες υπερβαίνουν το διεθνές δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας, δεν αποτελεί σώφρονα πολιτική.

 

Τα λεγόμενα «ήρεμα νερά» δεν πρέπει να σημαίνουν παθητικότητα, αλλά ετοιμότητα, αποτροπή και αποφασιστικότητα.

(24/8/26)

 

Υποστράτηγος ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης

Συγγραφέας – Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών

Amphiktyon Blog: http://www.amphiktyon.blogspot.com

Amphiktyon Official Site: http://www.amphiktyon.org