Η ΑΙΔΩΣ ΚΑΙ Η ΣΕΜΝΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΖΩΗ

(Ορθόδοξη Θεώρηση της Ενδυμασίας και της Γύμνιας)

 

Του ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητού 

 

Βρισκόμαστε στην καρδιά του καλοκαιριού, μιας από τις ωραιότερες και πλέον ευχάριστες περιόδους του έτους. Δυστυχώς, όμως, η εποχή αυτή συνοδεύεται συχνά από φαινόμενα που μαρτυρούν τη βαθιά ηθική και πνευματική κρίση της σύγχρονης κοινωνίας. Με πρόσχημα τις υψηλές θερμοκρασίες, πολλοί άνθρωποι εμφανίζονται δημόσια με ενδυμασία που αφήνει εκτεθειμένο το σώμα τους σε βαθμό ασύμβατο με τη χριστιανική αντίληψη περί αιδούς και σεμνότητας. Η δημόσια αυτή έκθεση του σώματος, όταν μάλιστα συνοδεύεται από πρόθεση επίδειξης ή πρόκλησης, δεν αποτελεί απλώς προσωπική επιλογή, αλλά μπορεί να γίνει αφορμή σκανδαλισμού των συνανθρώπων και πρόκλησης πνευματικής βλάβης.

 

Η Αγία Γραφή και η πατερική παράδοση διδάσκουν ότι ο πιστός καλείται να αποφεύγει όχι μόνο την προσωπική αμαρτία, αλλά και κάθε συμπεριφορά που γίνεται αιτία να παρασυρθούν και άλλοι στην αμαρτία. Ο σκανδαλισμός του αδελφού αποτελεί σοβαρό πνευματικό παράπτωμα, διότι αντιστρατεύεται το πνεύμα της αγάπης και της ευθύνης απέναντι στον πλησίον.

 

Δυστυχώς, στις ημέρες μας η απομάκρυνση από τον Θεό λαμβάνει ολοένα και μεγαλύτερες διαστάσεις. Η αναίδεια προβάλλεται πλέον ως στοιχείο ελευθερίας και προόδου, ενώ η αιδώς, η σωφροσύνη και η σεμνότητα θεωρούνται από πολλούς ξεπερασμένες αντιλήψεις. Έτσι, άνθρωποι που επιδιώκουν να ζουν σύμφωνα με τις χριστιανικές αρχές χαρακτηρίζονται συχνά ως αναχρονιστικοί ή συντηρητικοί.

 

Στην αλλοίωση αυτή συμβάλλουν σε μεγάλο βαθμό τα σύγχρονα μέσα επικοινωνίας και ψυχαγωγίας. Η τηλεόραση, ο κινηματογράφος, το διαδίκτυο, η διαφήμιση και γενικότερα η βιομηχανία του θεάματος προβάλλουν συστηματικά πρότυπα ζωής που εξιδανικεύουν τη σωματική επίδειξη και υποβαθμίζουν την αξία της σεμνότητας. Πρόσωπα με μεγάλη δημοσιότητα προβάλλονται ως πρότυπα, επηρεάζοντας ιδιαίτερα τους νέους, οι οποίοι συχνά υιοθετούν άκριτα τις συμπεριφορές και τις ενδυματολογικές επιλογές τους.

 

Η κατάσταση αυτή δεν αποτελεί απλώς κοινωνικό φαινόμενο· έχει βαθύτατες πνευματικές διαστάσεις. Όταν η εξωτερική εμφάνιση ανάγεται σε υπέρτατη αξία και το ανθρώπινο σώμα αντιμετωπίζεται ως αντικείμενο επίδειξης, υποβαθμίζεται η ιερότητα του ανθρώπινου προσώπου, το οποίο, σύμφωνα με τη χριστιανική διδασκαλία, είναι εικόνα Θεού και προορίζεται να γίνει ναός του Αγίου Πνεύματος.

 

Η αιδώς στην αρχαιοελληνική σκέψη

 

Η αιδώς υπήρξε διαχρονικά θεμελιώδης αρετή της ανθρώπινης κοινωνίας, ενώ η αναίδεια θεωρήθηκε πάντοτε γνώρισμα ηθικής παρακμής. Δεν είναι μόνο η χριστιανική παράδοση που προβάλλει τη σεμνότητα ως αξία· και η αρχαιοελληνική σοφία αναγνώρισε ότι η αιδώς αποτελεί αναγκαίο θεμέλιο του πολιτισμένου βίου.

 

Οι μεγάλοι Έλληνες φιλόσοφοι και συγγραφείς αντιμετώπισαν με αυστηρότητα κάθε μορφή αναισχυντίας και ηθικής εκτροπής. Ο Αριστοτέλης παρατηρεί χαρακτηριστικά ότι «το χρώμα της ντροπής είναι το ωραιότερο», αναδεικνύοντας την αιδώ ως γνώρισμα εσωτερικής ευγένειας και ηθικής καλλιέργειας.

 

Ο Μένανδρος χαρακτηρίζει τη ντροπή «κάστρο της ομορφιάς», επισημαίνοντας ακόμη ότι «η αιδώς στολίζει την ομορφιά, όπως η δρόσος τη φύση», ενώ αλλού τονίζει πως εκείνος που δεν αναγνωρίζει τίποτε ως ιερό ή όσιο έχει φθάσει στο έσχατο σημείο της αναίδειας.

 

Ο Πλάτων θεωρεί πραγματικά χαμένο εκείνον που έχει αποβάλει κάθε αίσθημα ντροπής, ενώ ο Ευριπίδης χαρακτηρίζει την αναίδεια ως ένα από τα μεγαλύτερα ελαττώματα του ανθρώπου.

 

Ιδιαίτερα εύγλωττη είναι και η παρατήρηση του Ηροδότου: «ἅμα δὲ κιθῶνι ἐκδυομένῳ συνεκδύεται καὶ τὴν αἰδῶ γυνή» (Ἱστορίαι Α΄ 8), δηλαδή όταν η γυναίκα αποβάλλει τον χιτώνα της, αποβάλλει μαζί και την αιδώ της. Ανεξάρτητα από τις κοινωνικές συνθήκες της εποχής κατά την οποία διατυπώθηκε η φράση αυτή, αποτυπώνει την πεποίθηση των αρχαίων ότι η ενδυμασία συνδέεται άμεσα με την αίσθηση της σεμνότητας.

 

Παρόμοια είναι και η προτροπή του Ισοκράτη: «Όσα είναι αισχρό να πράττει κανείς, είναι αισχρό και να τα λέγει». Η ηθική εκτροπή αρχίζει από τον λόγο και τις σκέψεις και καταλήγει αναπόφευκτα στις πράξεις. Η ανθρώπινη συμπεριφορά αποτελεί ενιαία πραγματικότητα, στην οποία ο εσωτερικός κόσμος εκδηλώνεται και εξωτερικά.

 

Η βιβλική θεώρηση της αιδούς

 

Για τη χριστιανική πίστη, η αιδώς δεν αποτελεί απλώς κοινωνική σύμβαση ούτε προϊόν συγκεκριμένης εποχής. Είναι πνευματική αρετή, άρρηκτα συνδεδεμένη με τη σωφροσύνη, την ταπείνωση και τον σεβασμό προς το ανθρώπινο πρόσωπο.

 

Αντίθετα, η αναίδεια και η αναισχυντία δεν βλάπτουν μόνο εκείνον που τις εκδηλώνει, αλλά συχνά γίνονται αιτία σκανδαλισμού και πνευματικής βλάβης των άλλων. Γι’ αυτό και η Εκκλησία αντιμετωπίζει το ζήτημα όχι αποκλειστικά ως προσωπική επιλογή, αλλά και ως θέμα ευθύνης απέναντι στον πλησίον.

 

Η πρώτη αναφορά στη γύμνια ως συνέπεια της πτώσεως βρίσκεται στο τρίτο κεφάλαιο της Γενέσεως. Πριν από την παρακοή, οι πρωτόπλαστοι ζούσαν μέσα στην κοινωνία της θείας χάριτος χωρίς να αισθάνονται ντροπή. Μετά την αμαρτία, όμως, η πνευματική τους κατάσταση μεταβλήθηκε ριζικά. Τότε «διηνοίχθησαν οἱ ὀφθαλμοὶ τῶν δύο, καὶ ἔγνωσαν ὅτι γυμνοὶ ἦσαν, καὶ ἔρραψαν φύλλα συκῆς καὶ ἐποίησαν ἑαυτοῖς περιζώματα» (Γεν.3,7).

 

Η επίγνωση της γυμνότητάς τους δεν αποτελεί απλή βιολογική διαπίστωση· φανερώνει τη συνείδηση της απώλειας της θείας χάριτος και την εμπειρία της πνευματικής απογυμνώσεως.

 

Γι’ αυτό και στη συνέχεια ο ίδιος ο Θεός κατασκευάζει για τους πρωτοπλάστους δερμάτινους χιτώνες: «Καὶ ἐποίησε Κύριος ὁ Θεὸς τῷ Ἀδὰμ καὶ τῇ γυναικὶ αὐτοῦ χιτῶνας δερματίνους καὶ ἐνέδυσεν αὐτούς» (Γεν.3,21).

 

Οι Άγιοι Πατέρες ερμηνεύουν ποικιλοτρόπως το χωρίο αυτό. Πέρα από τον συμβολισμό της φθοράς και της θνητότητας, η ενδυμασία υπενθυμίζει και την ανάγκη της σεμνότητας μετά την πτώση του ανθρώπου. Όπως χαρακτηριστικά ερμηνεύει ο ιερός Χρυσόστομος, ο Θεός έντυσε τον άνθρωπο «πρὸς τὸ μὴ γυμνοὺς εἶναι καὶ ἐνασχημονεῖν» (PG 53,149), δηλαδή ώστε να αποφεύγεται η ασχημοσύνη της γυμνότητας και να διαφυλάσσεται η ευπρέπεια του ανθρώπινου προσώπου.

 

Η διδασκαλία του Κυρίου και του Αποστόλου Παύλου

 

Ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός ανέδειξε με ιδιαίτερη έμφαση την καθαρότητα της καρδιάς ως θεμέλιο της πνευματικής ζωής. Η αμαρτία, κατά τη διδασκαλία Του, δεν αρχίζει μόνο από την εξωτερική πράξη, αλλά από τον εσωτερικό κόσμο του ανθρώπου. Γι’ αυτό και στην Επί του Όρους Ομιλία διδάσκει ότι ακόμη και η εμπαθής επιθυμία αποτελεί ήδη πνευματική πτώση: «Πᾶς ὁ βλέπων γυναῖκα πρὸς τὸ ἐπιθυμῆσαι αὐτὴν ἤδη ἐμοίχευσεν αὐτὴν ἐν τῇ καρδίᾳ αὐτοῦ» (Ματθ.5,28).

 

Στη συνέχεια, με τον γνωστό υπερβολικό λόγο που χρησιμοποιεί για να καταδείξει τη σοβαρότητα του σκανδαλισμού, προτρέπει τον άνθρωπο να απομακρύνει από τη ζωή του κάθε αιτία που τον οδηγεί στην αμαρτία: «Εἰ δὲ ὁ ὀφθαλμός σου ὁ δεξιὸς σκανδαλίζει σε, ἔξελε αὐτόν... καὶ εἰ ἡ δεξιά σου χεὶρ σκανδαλίζει σε, ἔκκοψον αὐτήν...» (Ματθ.5,29-30).

 

Η διδασκαλία αυτή δεν στρέφεται εναντίον του σώματος, το οποίο αποτελεί δημιούργημα του Θεού, αλλά εναντίον της εμπαθούς χρήσεώς του. Το ανθρώπινο σώμα είναι προορισμένο να γίνει όργανο αγιασμού και όχι μέσο καλλιέργειας των παθών ή πρόκλησης σκανδαλισμού.

 

Την ίδια θεολογία αναπτύσσει και ο απόστολος Παύλος. Υπενθυμίζει στους πιστούς ότι το σώμα τους είναι «ναὸς τοῦ ἐν ὑμῖν Ἁγίου Πνεύματος» (Α΄ Κορ.6,19) και, επομένως, οφείλουν να το διαφυλάσσουν με σεβασμό και αγιότητα. Δεν ανήκει αποκλειστικά στον άνθρωπο, αλλά αποτελεί δώρο του Θεού και προορίζεται για τη δόξα Του.

 

Γι’ αυτό και ο Απόστολος τονίζει με αυστηρότητα ότι όσοι επιμένουν αμετανόητα σε βίο αντίθετο προς το θέλημα του Θεού «βασιλείαν Θεοῦ οὐ κληρονομήσουσι» (Α΄ Κορ.6,9-10). Παράλληλα υπογραμμίζει ότι «τὸ δὲ σῶμα οὐ τῇ πορνείᾳ, ἀλλὰ τῷ Κυρίῳ, καὶ ὁ Κύριος τῷ σώματι» (Α΄ Κορ.6,13), ενώ προτρέπει με ιδιαίτερη έμφαση: «Φεύγετε τὴν πορνείαν» (Α΄ Κορ.6,18).

 

Η προτροπή αυτή δεν αφορά μόνο μία συγκεκριμένη αμαρτία, αλλά ολόκληρη τη στάση του χριστιανού απέναντι στο σώμα και τις αισθήσεις του. Ο πιστός καλείται να ζει όχι «κατὰ σάρκα», αλλά «κατὰ πνεῦμα» (Ρωμ.8,4-13), αφήνοντας το Άγιο Πνεύμα να κατευθύνει τη ζωή και τις επιλογές του.

 

Στην ίδια προοπτική εντάσσεται και η γνωστή αποστολική προτροπή προς τις χριστιανές γυναίκες: «Γυναῖκας ἐν καταστολῇ κοσμίῳ μετὰ αἰδοῦς καὶ σωφροσύνης κοσμεῖν ἑαυτάς...» (Α΄ Τιμ. 2,9-10). Η αποστολική αυτή διδασκαλία δεν απορρίπτει την επιμέλεια της εξωτερικής εμφάνισης, αλλά υπενθυμίζει ότι η αληθινή ομορφιά αναδεικνύεται πρωτίστως μέσα από την ευσέβεια, τη σεμνότητα και τα αγαθά έργα.

 

Η μαρτυρία των Αγίων Πατέρων

 

Η ίδια αντίληψη διατρέχει ολόκληρη την πατερική γραμματεία. Οι Πατέρες της Εκκλησίας θεωρούν ότι η αιδώς αποτελεί έκφραση της εσωτερικής πνευματικής ζωής και ότι η σεμνή ενδυμασία δεν είναι απλώς εξωτερικός τύπος, αλλά καρπός ταπεινού φρονήματος.

 

Ο Μέγας Βασίλειος ελέγχει όσους αποκαλύπτουν χωρίς αιδώ το σώμα τους, γράφοντας χαρακτηριστικά: «ἀναισχύντως ἀπογυμνοῦσιν, ἃ συγκαλύπτειν εὐσχημονέστερον». Η παρατήρησή του δεν αφορά μόνο την εξωτερική εμφάνιση, αλλά κυρίως τη διάθεση της καρδιάς, η οποία εκδηλώνεται και μέσω της ενδυμασίας.

 

Ακόμη σαφέστερος είναι ο ιερός Χρυσόστομος, ο οποίος υπενθυμίζει ότι το σώμα του ανθρώπου ανήκει στον Θεό και αποτελεί ναό του Αγίου Πνεύματος. Γι’ αυτό γράφει: «Εἰ γὰρ ἀλλότριόν ἐστι τὸ σῶμα, οὐκ ἔχετε ἐξουσίαν ἀλλότριον σῶμα ὑβρίζειν... οὐδὲ ναὸν μολύνειν τοῦ Πνεύματος» (PG 61,147).

 

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει ο Χρυσόστομος και στη γυναικεία φιλαρέσκεια όταν αυτή μετατρέπεται σε ματαιοδοξία. Προτρέπει τις γυναίκες να στρέψουν την επιμέλειά τους προς την εσωτερική καλλιέργεια της ψυχής και όχι αποκλειστικά προς τον εξωτερικό στολισμό: «Παῦσαι τῆς μανίας, γύναι· ἐπὶ τὴν ψυχὴν μετάγαγε τὴν τοιαύτην σπουδήν... ὁ γὰρ κόσμος ὁ ἔξωθεν οὐκ ἀφίησι τὸν ἔνδον γενέσθαι καλόν» (PG 62,542).

 

Στο ίδιο πνεύμα κινείται και ο Μέγας Αθανάσιος, όταν συμβουλεύει: «Οὐκ ἐκδύσῃ γυμνός· νυκτὸς δὲ καὶ ἡμέρας τὸ ἱμάτιόν σου ἔστω καλύπτον τὴν σάρκα σου» (PG 28,264C).

 

Τέλος, ο άγιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός συνδέει τη σεμνή εμφάνιση με την ευλάβεια και τον φόβο του Θεού, επισημαίνοντας ότι το «πανταχόθεν περιστέλλεσθαι καλῶς» αποτελεί γνώρισμα ανθρώπου που ζει με επίγνωση της παρουσίας του Θεού (PG 95,1005).

 

Από τη βιβλική και πατερική αυτή παράδοση γίνεται φανερό ότι η Εκκλησία δεν αντιμετωπίζει τη σεμνότητα ως εξωτερικό τύπο ούτε ως κοινωνική σύμβαση. Τη θεωρεί έκφραση της εσωτερικής πνευματικής ζωής, καρπό ταπεινώσεως, σωφροσύνης και σεβασμού προς το ανθρώπινο σώμα, το οποίο είναι δημιούργημα του Θεού και προορίζεται για τον αγιασμό.

 

Οι σύγχρονες προκλήσεις

 

Η εποχή μας χαρακτηρίζεται από μια πρωτοφανή προβολή της εξωτερικής εμφάνισης. Η βιομηχανία της μόδας, η διαφήμιση, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και γενικότερα η σύγχρονη καταναλωτική κουλτούρα διαμορφώνουν πρότυπα που συνδέουν την ανθρώπινη αξία με την εικόνα και την προβολή του σώματος. Η ενδυμασία παύει πολλές φορές να υπηρετεί την ευπρέπεια και την καλαισθησία και μετατρέπεται σε μέσο εντυπωσιασμού ή πρόκλησης.

 

Η Εκκλησία δεν αρνείται την αισθητική ούτε την επιμέλεια της εξωτερικής εμφάνισης. Αντιθέτως, αναγνωρίζει την ομορφιά ως δώρο του Θεού. Εκείνο που αποδοκιμάζει είναι η ματαιοδοξία, η καλλιέργεια της φιλαυτίας και κάθε μορφή συμπεριφοράς που υποβαθμίζει το ανθρώπινο πρόσωπο σε αντικείμενο επίδειξης ή γίνεται αιτία σκανδαλισμού του πλησίον.

 

Μέσα σε αυτό το κλίμα διαμορφώνονται συχνά και οι σύγχρονες ενδυματολογικές τάσεις, οι οποίες δεν υπηρετούν πάντοτε τη σεμνότητα και τη διάκριση που προβάλλει η χριστιανική παράδοση. Ο πιστός καλείται να αντιμετωπίζει τα ρεύματα της εποχής με πνευματική εγρήγορση, ασκώντας διάκριση και αποφεύγοντας την άκριτη μίμηση κάθε νέας μόδας.

 

Η ευπρέπεια στον ιερό χώρο

 

Ιδιαίτερη ευθύνη έχουμε όταν προσερχόμαστε στους ιερούς ναούς. Ο ναός δεν αποτελεί έναν κοινό δημόσιο χώρο, αλλά τον τόπο της λατρείας του Τριαδικού Θεού, όπου τελείται το μυστήριο της σωτηρίας του ανθρώπου. Γι' αυτό η εμφάνισή μας οφείλει να εκφράζει σεβασμό προς την ιερότητα του χώρου και προς το εκκλησιαστικό σώμα.

 

Δυστυχώς, δεν είναι σπάνιο το φαινόμενο να προσέρχονται πιστοί με ενδυμασία που παραπέμπει περισσότερο σε χώρο αναψυχής παρά σε τόπο λατρείας. Το γεγονός αυτό δεν αφορά αποκλειστικά τις γυναίκες αλλά και τους άνδρες, όταν η ενδυμασία τους χαρακτηρίζεται από υπερβολική προχειρότητα ή έλλειψη ευπρέπειας.

 

Η Εκκλησία δεν ενδιαφέρεται για την επιβολή ενός εξωτερικού ενδυματολογικού κώδικα ούτε κρίνει τους ανθρώπους από την κοινωνική τους εμφάνιση. Εκείνο που υπενθυμίζει είναι ότι η εξωτερική μας παρουσία καλείται να αντανακλά τον εσωτερικό σεβασμό προς τον Θεό και το ιερό μυστήριο της θείας λατρείας.

 

Η Υπεραγία Θεοτόκος προβάλλεται διαχρονικά ως το ύψιστο πρότυπο ταπεινώσεως, καθαρότητας και σεμνότητας. Η εκκλησιαστική μας παράδοση την τιμά ως «τιμιωτέραν τῶν Χερουβὶμ καὶ ἐνδοξοτέραν ἀσυγκρίτως τῶν Σεραφείμ», διότι με την απόλυτη υπακοή της στο θέλημα του Θεού έγινε η Μητέρα του σαρκωθέντος Λόγου. Η μνήμη της αποτελεί διαρκή πρόσκληση προς όλους τους πιστούς να καλλιεργούν τη σεμνότητα και την ταπείνωση ως στοιχεία της εν Χριστώ ζωής.

 

Επίλογος

 

Σε μια εποχή κατά την οποία η εξωτερική εικόνα προβάλλεται συχνά ως υπέρτατη αξία, η Εκκλησία εξακολουθεί να υπενθυμίζει ότι η αληθινή ομορφιά πηγάζει από την καθαρότητα της καρδιάς, τη σωφροσύνη, την ταπείνωση και την αγάπη προς τον Θεό και τον άνθρωπο.

 

Η αιδώς δεν αποτελεί κατάλοιπο μιας άλλης εποχής ούτε περιορισμό της ανθρώπινης ελευθερίας. Είναι πνευματική αρετή που διαφυλάσσει την αξιοπρέπεια του ανθρώπινου προσώπου και εκφράζει τον σεβασμό προς το σώμα ως δημιούργημα του Θεού και ναό του Αγίου Πνεύματος.

 

Γι’ αυτό ο χριστιανός καλείται να ενδύεται με ευπρέπεια, απλότητα και διάκριση, όχι από φόβο της κοινωνικής κριτικής, αλλά από αγάπη προς τον Θεό και τον πλησίον. Η σεμνή ενδυμασία αποτελεί εξωτερική έκφραση μιας εσωτερικής πνευματικής πραγματικότητας και μαρτυρεί την επιθυμία του ανθρώπου να ζει σύμφωνα με το θέλημα του Θεού.

 

Ας καλλιεργούμε, λοιπόν, πρώτα τη σεμνότητα της ψυχής, διότι από αυτήν πηγάζει και η σεμνότητα της ζωής. Όταν η καρδιά φωτίζεται από τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, τότε και η εξωτερική συμπεριφορά γίνεται αυθόρμητα έκφραση της εν Χριστώ ζωής. Έτσι ο άνθρωπος δοξάζει τον Θεό όχι μόνο με τα λόγια του, αλλά και με ολόκληρη την ύπαρξή του.

Η Ελλάδα φλέγεται: Ότι εκκενώνεται καίγεται – Αγανακτισμένοι οι πολίτες: «Θέλουν να μας κάψουν ζωντανούς για τις ανεμογεννήτριες»

Αγανακτισμένοι οι πολίτες στη Βοιωτία: «Θέλουν να μας κάψουν ζωντανούς για τις ανεμογεννήτριες – Η Βοιωτία έχει γεμίσει ανεμογεννήτριες. Αυτή τη στιγμή αυτό είναι το επόμενο βήμα. Οι μπαταρίες. Δεν σέβονται τίποτα. Έχουμε γεμίσει ανεμογεννήτριες και στο καινούργιο το χωροταξικό θα βάλουν άλλες 13.000 στη Βοιωτία, στη Στερεά Ελλάδα. Το αντιλαμβάνεστε;»

 

Η κατάσταση με τις φωτιές στην Ελλάδα παραμένει εξαιρετικά δύσκολη, κυρίως λόγω του μεγάλου μετώπου που ξεκίνησε από τη Βοιωτία και επεκτάθηκε στο Πόρτο Γερμενό (δυτική Αττική) και γύρω περιοχές.

 

Η μόνη κρατική «στρατηγική» των κυβερνόντων για τις φωτιές είναι, όπως κάθε χρόνο, το 112, οι εκκενώσεις και οι δικαιολογίες για τον άνεμο. Πλέον ακούμε και τη καινούρια δικαιολογία, τις «Μεγαπυρκαγιές». Και όποιος τολμά να αμφισβητήσει το αφήγημα της επίπλαστης επιτυχούς διαχείρισης των φυσικών καταστροφών από τη κυβέρνηση, ακούει κατευθείαν την απάντηση «τουλάχιστον δεν χάθηκαν ανθρώπινες ζωές».

 

Πόσες ανθρώπινες ζωές θα μπορέσουν να συνεχίσουν να ζουν έχοντας χάσει τα πάντα σε αυτή τη χώρα; Θα μας απαντήσει κάποιος; Πως θα συνεχίσει να ζει ο Ελληνικός πληθυσμός σε περιοχές καμένες; Ποιος θα φταίει μετά για την άνοδο της θερμοκρασίας στις καμένες περιοχές, αλλά και ολόκληρη τη χώρα που καίγεται κάθε χρόνο; Η «κλιματική αλλαγή»;

 

Φυσικά δεν τους ενδιαφέρουν αυτά. Τα μόνα που ενδιαφέρει τα φερέφωνα της Νέας Τάξης που μας κυβερνούν τις τελευταίες δεκαετίες είναι τα εξής δύο: Από τη μια πλευρά, να δημιουργηθούν οι κατάλληλοι χώροι για να φτιαχτούν νέα αιολικά πάρκα, μεταμορφώνοντας την Ελλάδα σε «μπαταρία» της Ευρώπης. Από την άλλη πλευρά ωστόσο ο σχεδιασμός είναι ακόμα πιο σκοτεινός. Μιλάμε τα τελευταία χρόνια για τη δημιουργία Έξυπνων Πόλεων των 15 λεπτών. Πως ακριβώς θα πεισθεί ο κόσμος, όχι μόνο στην Ελλάδα, να φύγει από την ύπαιθρο και να κλειστεί εθελοντικά σε «Πράσινες έξυπνες πόλεις» τύπου Ελληνικού; Ο πιο εύκολος τρόπος μάλλον είναι η καταστροφή της υπαίθρου. Είτε με πυρκαγιές το καλοκαίρι, είτε με πλημμύρες το χειμώνα, είτε με οποιαδήποτε άλλη φυσική – τεχνητή καταστροφή. Και φυσικά ήδη έχουμε αρχίσει να απολαμβάνουμε τα…οφέλη της ψηφιακής επιτήρησης, χωρίς ακόμα να μπούμε στις πόλεις – μπουντρούμια.

 

Μια εικόνα πόσα εκατομμύρια στρέμματα και ανθρώπινες ζωές;

Τί ρίχνετε κατηγορίες σε άλλους;

Τους ψηφίσατε και οι μεν και οι δεν

Απολυστε τους Όλους #φωτια #Πυρκαγια #πυρκαγιες Βοιωτια #φωτιες pic.twitter.com/7jIZxwOG7K— Παναγιώτης Ασημάκης (@CTellers24109) August 1, 2026

 

Σε κάθε περίπτωση η ανικανότητά και αυτής της κυβέρνησης κοστίζει. Κάνουν μόνο επικοινωνιακή διαχείριση πάνω στα αποκαΐδια. Δεν φταίει η «κλιματική αλλαγή» για το πολιτικό τους έγκλημα. Είναι απλά επικίνδυνοι.

 

Κύριο μέτωπο: Βοιωτία – Πόρτο Γερμενό – Ψάθα. Δεύτερη εφιαλτική νύχτα. Ώρες αγωνίας με νέες εκκενώσεις

 

Η φωτιά έχει διαμορφώσει ένα ενιαίο, τεράστιο μέτωπο, που κινείται επικίνδυνα προς κατοικημένες περιοχές.

 

Εκτός ελέγχου παραμένει η τεράστια φωτιά που εκδηλώθηκε την Παρασκευή (31/7) στη Βοιωτία και επεκτάθηκε προς το Πόρτο Γερμενό, με τις πυροσβεστικές δυνάμεις να δίνουν μάχη για δεύτερο συνεχόμενο 24ωρο προκειμένου να περιορίσουν την εξάπλωσή της.

 

Μαρτυρία πολίτη Το Πόρτο Γερμενό έχει καεί ολόκληρο #φωτιες #Φωτιά #φωτιές #Πυρκαγιά #πυροσβέστες #πυρκαγιές pic.twitter.com/ipMqoDOyrf— Sakis Lakis (@sakis_lakis) August 1, 2026

 

Η κατάσταση στο Πόρτο Γερμενό παραμένει εξαιρετικά κρίσιμη, με την πυρκαγιά να έχει διαμορφώσει ένα ενιαίο, τεράστιο μέτωπο, που κινείται επικίνδυνα προς κατοικημένες περιοχές:Ανατολικό μέτωπο: 

• Άμεση απειλή για τις περιοχές Αγία Παρασκευή και Άγιος Νεκτάριος.
• Νοτιοδυτικό μέτωπο: Η πυρκαγιά προσεγγίζει επικίνδυνα τον Μύτικα και την Ψάθα.
• Εστάλη μήνυμα από το 112 καλώντας όσους βρίσκονται στη Βένιζα (μαζί με Αλεποχώρι, Ψάθα, Λούμπα και Ζάχουλη) να απομακρυνθούν προς Μέγαρα.
• Η φωτιά έφτασε στην κορυφή του Κιθαιρώνα και κινήθηκε νότια προς τη Βένιζα. Υπάρχουν αναφορές ότι μπήκε σε αυλές σπιτιών.

Ο εκπρόσωπος της Πυροσβεστικής έκανε λόγο για μια ιδιαίτερα περίπλοκη πυρκαγιά, η οποία εξελίσσεται κάτω από ακραίες πυρομετεωρολογικές συνθήκες. Παράλληλα, εξήγησε ότι η προστασία της ανθρώπινης ζωής υπήρξε η απόλυτη προτεραιότητα, γεγονός που οδήγησε στην έγκαιρη αποστολή μηνυμάτων, μέσω του 112, για προληπτικές εκκενώσεις.

 

Έχουν καεί χιλιάδες στρέμματα (εκτιμήσεις άνω των 40.000–50.000 στρεμμάτων ή περισσότερα), δεκάδες σπίτια (αναφορές για έως ~100–150 ζημιές), και έγιναν μαζικές εκκενώσεις (συμπεριλαμβανομένων διά θαλάσσης από Άγιο Βασίλειο και άλλες περιοχές, εκατοντάδες άτομα)

 

Νέα μηνύματα του 112 για εκκενώσεις

 

Η Πολιτική Προστασία προχώρησε σε νέες προληπτικές εκκενώσεις, ενεργοποιώντας το 112 για τις περιοχές Αλεποχώρι, Ψάθα, Βενίζα, Λούμπα και Ζάχουλη, καλώντας τους κατοίκους να απομακρυνθούν προς τα Μέγαρα.

 

Νωρίτερα είχε προηγηθεί μήνυμα προς τους κατοίκους της Αγίας Παρασκευής, του Κρύου Πηγαδιού και του Αγίου Νεκταρίου, με οδηγία να κινηθούν προς τα Βίλια, καθώς οι φλόγες πλησίαζαν τις συγκεκριμένες περιοχές.

 

Το τελευταίο 24ωρο (έως το Σάββατο) υπήρξαν δεκάδες αγροτοδασικές πυρκαγιές (π.χ. 59 αναφορές, με 14 ενεργές σε κάποια στιγμή). Πολλές αντιμετωπίστηκαν γρήγορα. Ενεργές ή πρόσφατες αναφορές υπήρχαν σε:

• Αχαΐα (Νεραντζιές/Αιγιάλεια κ.ά.),
• Φωκίδα,
• Αργολίδα,
• μικρότερες σε Κρήτη (Ρέθυμνο – Πρέβελη/νότιο μέτωπο νωρίτερα, Χανιά), Ηλεία κ.α.
• Κεφαλονιά – Φωτιά σε εξέλιξη (Πάστρα). Τις πρώτες πρωινές ώρες Κυριακής 2 Αυγούστου 2026 μαίνεται πυρκαγιά σε δασική/αγροτοδασική έκταση στην περιοχή Πάστρα στη νοτιοανατολική Κεφαλονιά. Περίπου 300 άτομα έχουν ήδη απομακρυνθεί από ορισμένες περιοχές, ενώ χωρίς ρεύμα έχουν μείνει Πάστρα και Κρεμμύδι.

Αγανακτισμένοι οι πολίτες στη Βοιωτία: «Θέλουν να μας κάψουν ζωντανούς για τις ανεμογεννήτριες»

 

«Θέλουν να μας κάψουν ζωντανούς». Αυτή δεν είναι απλώς μια φράση ειπωμένη πάνω στην ένταση της στιγμής.

 

Είναι η κραυγή αγανάκτησης του Θανάση Κεφάλα, κατοίκου της Ξηρονομής Βοιωτίας, η οποία συμπυκνώνει τον πόνο, την οργή και την καχυποψία μιας ολόκληρης κοινωνίας που βλέπει τον τόπο της να γίνεται στάχτη.

 

Όπως αποτυπώνεται στο παρακάτω βίντεο που διακινείται στο X (Twitter), η εικόνα των κατοίκων δεν είναι μόνο εικόνα ανθρώπων που παλεύουν με τις φλόγες· είναι η εικόνα ανθρώπων που νιώθουν εγκαταλελειμμένοι, προδομένοι και θυμωμένοι.

 

Η κραυγή του Θανάση Κεφάλα, κατοίκου Ξηρονομής Βοιωτίας, είναι η κραυγή ολόκληρης της Ελλάδας που καίγεται. Λέει χαρακτηριστικά:

 

«Αν δείτε τι γίνεται ενεργειακά στη Δημοτική Ενότητα Θίσβης, θα καταλάβετε τα πάντα. Θέλουν να μας κάψουν ζωντανούς.

Η Βοιωτία έχει γεμίσει ανεμογεννήτριες. Αυτή τη στιγμή αυτό είναι το επόμενο βήμα. Οι μπαταρίες. Δεν σέβονται τίποτα. Έχουν κάψει αιωνόβιους ελαιώνες 400 χρόνων. Θα μας κάψουν ζωντανούς. Δεν μπορώ να σας περιγράψω κάτι άλλο.

 

Εγώ αυτή τη στιγμή φεύγω. Είμαι στο αυτοκίνητό μου και φεύγω να πάω στο ΕΚΑΒ γιατί το μάτι μου δεν ανοίγει επειδή μου έχουν μπει κάφτρες που πάλευα με τα κλαδιά. Είμαστε μόνοι μας με τους πυροσβέστες. Προφανώς βοηθάει ο κόσμος και μιλάμε για μία φωτιά εδώ, μία φωτιά πίσω από το χωριό, μία φωτιά αριστερά από το χωριό, μία φωτιά δεξιά από το χωριό.

 

Έχουν σκοπό να μας κάψουν, να μας κάψουν για τα κέρδη τους.

Έχουμε γεμίσει ανεμογεννήτριες και στο καινούργιο το χωροταξικό θα βάλουν άλλες 13.000 στη Βοιωτία, στη Στερεά Ελλάδα. Το αντιλαμβάνεστε;»

 

«ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΜΑΣ ΚΑΨΟΥΝ ΖΩΝΤΑΝΟΥΣ…»

 

Η κραυγή του Θανάση Κεφάλα, κατοίκου Ξηρονομής Βοιωτίας, είναι η κραυγή ολόκληρης της Ελλάδας που καίγεται.

Ακούστε τον:

«Αν δείτε τι γίνεται ενεργειακά στη Δημοτική Ενότητα Θίσβης, θα καταλάβετε τα πάντα. Θέλουν να μας κάψουν ζωντανούς.

Η… pic.twitter.com/csMiMTIr1T— Areti Athanasiou (@AretiAthanasiu) August 1, 2026

 

Όταν οι περιουσίες χάνονται, τα δάση καταστρέφονται και ο αέρας γίνεται αβίωτος από τους καπνούς, οι δικαιολογίες περί «ακραίων φαινομένων» σταματούν να πείθουν. Και όταν μάλιστα η κυβέρνηση και τα παπαγαλάκια τους, τα ΜΜΕ, προσπαθούν να πείσουν τους πληγέντες ότι πρέπει να είναι και ευχαριστημένοι που κάηκαν οι περιουσίες τους, αλλά οι ίδιοι εξακολουθούν να ζουν, μιλάμε για τον απόλυτο εμπαιγμό. Και πλέον φαίνεται ότι ο κόσμος αρχίζει να ξεσπά και στις κάμερες.

 

Γιατί δεν είμαστε τόσο οργισμένοι όλοι;

50 χρόνια να φτιάξεις ένα σπίτι ….χιλιάδες . Και ακούς 600 ευρώ για οικοσυσκευή, τι 600 ευρώ βρε καθίκια !!!#φωτιες #πυρκαγιες pic.twitter.com/ieQe5gOZYO— Melinaexcat (@melinakixxx) August 1, 2026

 

Οι κάτοικοι της Βοιωτίας —όπως και σε τόσες άλλες περιοχές της Ελλάδας— καταγγέλλουν ανοιχτά αυτό που θεωρούν ως την απόλυτη παραλογή της εποχής: «Καίγονται τα βουνά μας για να φυτευτούν ανεμογεννήτριες;».

 

Ανεξάρτητα από τις επίσημες απαντήσεις, το γεγονός ότι αυτή η υποψία έχει ριζώσει τόσο βαθιά στη συνείδηση των πολιτών αποδεικνύει ένα πράγμα: την πλήρη κατάρρευση της εμπιστοσύνης ανάμεσα στην κοινωνία και το κράτος.

 

πηγή 

Το κρίσιμο δίλημμα της Ρωσίας για τον πόλεμο στην Ουκρανία

Γράφει ο ΧΡΙΣΤΑΚΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ 

Οι εξελίξεις στο ουκρανικό μέτωπο οδηγούν σε δύο συμπεράσματα: Πρώτον, είναι αμφίβολο αν θα υπάρξει τερματισμός του ουκρανικού πολέμου μέσω διαπραγματεύσεων· και δεύτερον, ενισχύεται η πιθανότητα υπερεξάπλωσης της Ρωσίας, δεδομένου ότι η ρωσική ενδοχώρα, οικονομία και διεθνές εμπόριο βρίσκονται μόνιμα στο στόχαστρο των νατοϊκο-ουκρανικών πολεμικών επιχειρήσεων.

Η Ουάσινγκτον πολύ δύσκολα θα αποδεχθεί μια συμφωνία που δεν της επιτρέπει να διατηρήσει τον έλεγχο της Ουκρανίας ή ότι έχει απομείνει απ΄αυτήν. Όταν κάνει ότι διαπραγματεύεται, στη πραγματικότητα εργάζεται για να στερήσει από το Κρεμλίνο το στοιχείο της αποτροπής, που για δεκαετίες ήταν το βασικό εξισορροπητικό δόγμα στις σχέσεις ΗΠΑ-Ρωσίας. Αν η Ρωσία δεν ενεργήσει αποφασιστικά για να απομονώσει στρατιωτικά την Ουκρανία από το ΝΑΤΟ, θα έχει υποστεί μια στρατηγική ήττα. Ακόμη χειρότερα, δεν θα έχει κανένα ουσιαστικό λόγο σε τίποτα και πουθενά.

Από την αρχή της λεγόμενης “Eιδικής Στρατιωτικής Επιχείρησης” (SVO), οι δεδηλωμένοι στόχοι του Κρεμλίνου ήταν:

• Αποστρατιωτικοποίηση Ουκρανίας ως πεδίου μάχης. Επιχειρησιακά, οι τέσσερεις περιοχές με σημαντικό ρωσόφωνο πληθυσμό (Ντονέσκ, Χερσόν, Λουγκάνσκ, Ζαπορίζια), συν η Κριμαία, θα εξασφαλίζουν τη ρωσική επικράτεια από εξωτερικές επιβολές. 
• Αποναζιστικοποίηση μέσω αλλαγής καθεστώτος στο Κιέβου. Εξάλειψη των φυλετικών διακρίσεων κατά Σλάβων (διωγμός ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, γλώσσας, κουλτούρας), και εξουδετέρωση, με την κατάλληλη νομοθεσία, των νεοναζιστικών οργανώσεων που προέρχονται από το Μπαντεριανό και άλλα κινήματα που αναπτύχθηκαν υπό γερμανικό έλεγχο στο Β’ΠΠ.

Μετά τις μεγάλες προόδους στο δρονικό πόλεμο και την αυξανόμενη νατοϊκή υποστήριξη στο Κίεβο, οι επιχειρήσεις του δεν περιορίζονται στο πολεμικό μέτωπο, αλλά επεκτείνονται στη ρωσική ενδοχώρα, στην επικράτεια νατοϊκών χωρών που του προσφέρουν πολεμικές διευκολύνσεις, στις ανοιχτές θάλασσες όπου επιτίθεται στο διεθνές εμπόριο της Ρωσίας. Υπ’ αυτές τις συνθήκες, αποστρατικοποίηση σημαίνει στρατιωτική υπερεξάπλωση της Ρωσίας πέρα ​​από τα εδαφικά όρια στα οποία ήταν αρχικά προετοιμασμένη να περιοριστεί.

Μια στρατηγική νίκη της Μόσχας απαιτεί διττή κλιμάκωση: Αποκλεισμό της Μαύρης Θάλασσας, που είναι σε εξέλιξη, για να μη φθάνουν δια θαλάσσης στην Ουκρανία στρατιωτικά ή άλλα φορτία· και εξουδετέρωση της νατοϊκής ηλεκτρονικής καθοδήγησης μέσω επανδρωμένων και μη αεροσκαφών πάνω από τη Μαύρη Θάλασσα για να εμποδιστούν οι «Αμερικανικές υπηρεσίες να καθοδηγούν τις διαδρομές δρόνων μεγάλης εμβέλειας, παρακάμπτοντας τη ρωσική αεράμυνα». 

Η αποναζιστικοποίηση του ουκρανικού πολιτικού συστήματος είναι δύσκολο να επιτευχθεί, καθώς τα δόγματα του έχουν διαδοθεί σε πολλές νατοϊκές χώρες, ξεκινώντας από τις Βαλτικές, οι οποίες από τότε που έγιναν μέλη της ΕΕ δεν έχουν συνεισφέρει τίποτα άλλο παρά μίσος και αστάθεια στην Ευρώπη. Αντιπροσωπευτική περίπτωση είναι η Εσθονή Κάλας. Στέλνει ναυτικές δυνάμεις να αναχαιτίσουν τα “σκιώδη δεξαμενόπλοια” στον Ινδικό Ωκεανό που μεταφέρουν πετρέλαιο στα ινδικά διυλιστήρια, μέρος του εξάγεται στην ίδια την ΕΕ. Η Κάλας ρισκάρει την ενεργειακή επάρκεια της Ευρώπης για να προωθήσει την ρωσοφοβική της ατζέντα.

Εσωτερικές προκλήσεις 

Από την αρχή του πολέμου, ο Πούτιν αντιμετώπισε δύο μεγάλες εσωτερικές προκλήσεις: Τη διαφθορά των στρατηγών και τις αντιδράσεις των οικονομικών ελίτ της χώρας. Ο πόλεμος ξεκίνησε με ένα διεφθαρμένο στρατιωτικό σύστημα: «Από το Μάιο του 2024, οι εισαγγελείς έβαλαν στο στόχαστρο έναν αυξανόμενο αριθμό υφυπουργών Άμυνας, ανώτατων αξιωματικών και κορυφαίων πολιτικών αξιωματούχων για διαφθορά, απάτη και υπεξαίρεση, μεταξύ άλλων αδικημάτων». Όλοι αυτοί πλούτιζαν σε βάρος των στρατιωτικών επιχειρήσεων. Δεν ήταν τυχαίο που ο Πριγκοζίν «επέκρινε ανοιχτά το ρωσικό Υπουργείο Άμυνας για διαφθορά και κακή διαχείριση του ουκρανικού πολέμου».

Το ότι έπρεπε να ξεκαθαρίσει ο Πούτιν το στρατιωτικό προσωπικό με το οποίο την ίδια στιγμή διεξήγαγε πόλεμο ήταν κάτι πρωτοφανές στα χρονικά. Αναδιάρθρωση της στρατιωτικής διοίκησης, επαναλειτουργία σημαντικού τμήματος της σοβιετικής στρατιωτικο-βιομηχανικής βάσης, δημιουργία καλύτερης, ταχύτερης και φθηνότερης στρατιωτικής επιμελητείας, έγκαιρη κινητοποίηση και σωστή ανακατανομή δυνάμεων· όλα αυτά απαιτούσαν χρόνο και συμβιβασμούς. Αυτό ίσως εξηγεί την για μεγάλο χρονικό διάστημα απροθυμία του να διεξάγει μεγάλης έκτασης επιθετικές επιχειρήσεις. 

Βασικός αναπτυξιακός στόχος του Πούτιν ήταν η προσέλκυση επενδύσεων μέσω των διεθνών δραστηριοτήτων της ρωσικής οικονομικής ελίτ. Αυτή η πολιτική έχει τις ρίζες της στη σχέση του με κύκλους της εποχής Γιέλτσιν· αλλά, αντίθετα με το Γιέλτσιν, ο Πούτιν σταμάτησε την άλωση του ρωσικού φυσικού πλούτου. Δημιούργησε μια οικονομία που ευνοεί τις επιχειρηματικές δραστηριότητες των ολιγαρχών, αλλά με κρατική καθοδήγηση και έλεγχο. Παράλληλα ανακατένειμε τους πόρους με τρόπο που εξασφάλισε ένα αποδεκτό βιοτικό επίπεδο.

Αυτή η επιτυχημένη αναπτυξιακή πολιτική τώρα κινδυνεύει. Η οικονομική ελίτ φοβάται ότι ένας ανοιχτός πόλεμος με το ΝΑΤΟ θα μετατρέψει τη Ρωσία σ΄ένα κεντρικά οργανωμένο κράτος (εθνικοποιήσεις βιομηχανιών, κρατικός έλεγχος οικονομίας, μαζικές κινητοποιήσεις). Γι΄αυτό προκρίνει μια συμφωνία που διατηρεί μια διαπραγματεύσιμη νατοϊκή παρουσία στην Ουκρανία με αντάλλαγμα το χαλάρωμα του οικονομικού αποκλεισμού της Ρωσίας. 

Σύμμαχοι των ολιγαρχών είναι οι εκσυγχρονιστές, γνωστοί και ως  SysLibs: Δυτικοτραφείς φιλελεύθεροι οικονομολόγοι και τεχνοκράτες με σχέσεις με το διεθνές κεφάλαιο. Συμφωνούν με την οικονομική ελίτ ότι η κλιμάκωση των πολεμικών επιχειρήσεων θα βλάψει τις σχέσεις μεταξύ της ρωσικής ολιγαρχίας και των οικονομικών ελίτ της Δύσης που μπορούν να επηρεάσουν ευνοϊκά τις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ. Χαρακτηριστική περίπτωση, ο διευθύνων σύμβουλος του “Ρωσικού Ταμείου Άμεσων Επενδύσεων”, Ντμίτριεφ, που είναι ο ειδικός διαπραγματευτής του Πούτιν με τη κυβέρνηση Τραμπ.

Από την άλλη πλευρά, οι συντηρητικοί κύκλοι (Δούμα, Υπηρεσίες Πληροφοριών, Γενικό Επιτελείο) θυμίζουν στον Πούτιν ότι η διαπραγματευτική τακτική της Ουάσιγκτον είναι να απαιτεί μόνιμες δεσμεύσεις και να δίνει εύκολα ανακλητές υποσχέσεις. Απορρίπτουν την απώλεια ρωσικών στρατηγικών συμφερόντων για να επωφεληθούν οικονομικά κάποιοι. Τον συμβουλεύουν ότι μόνο μια ολοκληρωτική νίκη της Ρωσίας θα εξαλείψει το ουκρανικό καθεστώς ως υπαρξιακή απειλή. 

Το δόγμα της αποτροπής

Για μια περίοδο, ο Πούτιν έδειξε να είναι με τη πλευρά των εκσυγχρονιστών, όταν η διπλωματική προσέγγιση του βασίστηκε στη “Φόρμουλα του Άνκορατζ”. Μετά τη προεδρία Μπάϊντεν που είχε κόψει κάθε επικοινωνία μαζί του, ο Πούτιν πίστευσε ότι ήταν ευκαιρία να συζητήσει με τον Τραμπ μια ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφάλειας με τερματισμό του ουκρανικού πολέμου και του επανεξοπλισμού της Ευρώπης (συμπεριλαμβανομένης της εγκατάστασης πυρηνικών σε πρόθυμα κράτη, όπως η Φινλανδία).

Ο Τραμπ χρησιμοποίησε τη “Φόρμουλα του Άνκορατζ” για να στερήσει σταδιακά από τη Μόσχα το ισχυρό χαρτί της στρατηγικής αποτροπής.  Με αντάλλαγμα τη διακοπή αποστολής όπλων στην Ουκρανία, ο Πούτιν πείστηκε να είναι ανεκτικός στις ουκρανικές προκλήσεις. Στη πράξη, όχι μόνο ο Τραμπ δε σταμάτησε να στέλνει όπλα στην Ουκρανία μέσω Ευρώπης, αλλά  στη συνάντηση των G7 συμφώνησε «στην αύξηση της παροχής πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς, αδειών παραγωγής τους στην Ουκρανία και αύξηση της πίεσης στη ρωσική οικονομία». 

Στη συνέχεια υπέγραψε τη διακήρυξη της νατοϊκής συνόδου στην Άγκυρα: «Επιβεβαιώνουμε την ακλόνητη δέσμευση μας στη συλλογική μας άμυνα βάσει του Άρθρου 5». Υπολογίζουν ότι αυτή η απειλή θα εξουδετερώσει το αποτρεπτικό δόγμα της Ρωσίας. Η Ουάσιγκτον θα επιδιώξει να διατηρήσει αυτή τη δυναμική και μετά τη λήξη του πολέμου, αφού δεν πρόκειται ποτέ να εγκαταλείψει την κυριαρχία της στην Ευρώπη και σε ό,τι απομείνει από την Ουκρανία. 

Όπως εξελίσσονται τα πράγματα, είτε ο Πούτιν θα προχωρήσει σε επιχειρήσεις που θα αποκόψουν στρατιωτικά την Ουκρανία από το ΝΑΤΟ, ή θα αναλώνεται σε ένα πόλεμο φθοράς καταλήγοντας, στην καλύτερη περίπτωση, σε μια “Πύρρειο νίκη”. Αυτό το δίλημμα προκύπτει αναπόφευκτα από το γεγονός ότι ο ουκρανικός πόλεμος είναι μέρος της διαχρονικής στρατηγικής της Ουάσιγκτον: Βάσεις-πληρεξούσιοι-αφηγήματα. Διαθέτοντας εκατοντάδες στρατιωτικές βάσεις σε όλο τον κόσμο, η Ουάσιγκτον βρίσκεται κυριολεκτικά στο κατώφλι κάθε χώρας, στην οποία μπορεί να επιτεθεί, απευθείας ή μέσω “πληρεξουσίων χωρών”, αφού προβάλλει το κατάλληλο αφήγημα μέσω της κυριαρχίας της στο χώρο της ενημέρωσης. 

Αυτή η στρατηγική εφαρμόζεται εδώ και πολλά χρόνια. Οι “πληρεξούσιες χώρες” αιχμαλωτίζονται πολιτικά από την Ουάσιγκτον, εγκαθιστώντας κυβερνήσεις που υπηρετούν τα δικά της συμφέροντα, συχνά εις βάρος των συμφερόντων των χωρών τους. Διεξάγουν τους πολέμους της Ουάσινγκτον και οι λαοί τους υποφέρουν ή ακόμα και πεθαίνουν για λογαριασμό της, ενώ η ίδια αποκομίζει μεγάλα οφέλη (ιδιοποιούμενη φυσικούς πόρους άλλων χωρών, συνάπτοντας εκβιαστικές οικονομικές και επενδυτικές συμφωνίες, δεσμεύοντας ξένα περιουσιακά στοιχεία, πουλώντας προστασία, διασφαλίζοντας σε μεγάλο βαθμό τη κυριαρχίας της στην αγορά ενέργειας, οπλοποιώντας τα διεθνή νομικά και κανονιστικά πλαίσια). Η αυτοκρατορία δεν καταρρέει, πλουτίζε

πηγή

Πόλεμος και ειρήνη

Γράφει ο Απόστολος Παπαδημητρίου

 

Ο πλανήτης διέρχεται κρίση, από την οποία διατρέχουμε τον κίνδυνο να υποστούμε ολοσχερή καταστροφή, πλην όμως οι ασκούντες την εξουσία δεν έχουν τη συναίσθηση των ευθυνών έναντι των δισεκατομμυρίων συνανθρώπων μας, τους οποίους διαφεντεύουν. Απεναντίας οι ενέργειές τους συντελούν στην επαύξηση των αντιθέσεων με αναπόφευκτες τις οδυνηρές συνέπειες. Οι αντιθέσεις είναι δύο ειδών. Η πρώτη μεταξύ των ισχυρών χωρών του πλανήτη, η ηγετική τάξη κάθε μιας από τις οποίες ανταγωνίζεται αυτές των άλλων ισχυρών χωρών για την κυριαρχία σε πλανητική κλίμακα. Η δεύτερη είναι μεταξύ των ελαχίστων πλουτοκρατών και των ευνοουμένων πολιτών των οικονομικά ανεπτυγμένων χωρών και των δισεκατομμυρίων δυστυχούντων συνανθρώπων μας, οι οποίοι υφίστανται τις συνέπειες της απληστίας λόγω της άγριας εκμετάλλευσης των πλουτοπαραγωγικών πηγών των χωρών τους. 

 

Αν κάνουμε ιστορική αναδρομή στο παρελθόν, θα διαπιστώσουμε ότι ο πλανήτης μας γνώρισε πλήθος πολεμικών συγκρούσεων και αναστατώσεων. Στην εποχή μας επιχειρείται να αποδοθούν αυτές σε θρησκευτικές ή εθνοτικές αντιθέσεις. Αλλά τους πολέμους δεν τους προκαλούν οι λαοί, οι οποίοι, διαχρονικά, ποθούν την ειρήνη. Τους πολέμους προκαλούν ηγεμόνες άπληστοι για κυριαρχία και επίδειξη ισχύος. Βέβαια αυτοί σύρουν πίσω τους τους λαούς επωφελούμενοι από την προσήλωση αυτών τόσο στη θρησκευτική τους πίστη, όσο και στην αγάπη τους για την πατρίδα. Η τραγωδία είναι ότι στους πρόσφατους αιώνες τους φρικτότερους πολέμους προκάλεσαν ηγέτες λεγομένων χριστιανικών χωρών, καθώς αυτές επέτυχαν να ηγεμονεύσουν στον πλανήτη μας. Και στους πολέμους συμπαρέσυραν και λαούς άλλων πίστεων και πολιτισμών.

 

Σήμερα, για μία ακόμη φορά οι εμφανιζόμενες ως χριστιανικές ισχυρές χώρες βρίσκονται επικεφαλής στην αναστάτωση του πλανήτη. Είναι όμως αδύνατο πλέον να αποκρύψουν την αδυναμία τους στην παρακμή τους. Και η παρακμή οφείλεται στην επί αιώνες στρέβλωση της διδασκαλίας του Χριστού, του άρχοντα της ειρήνης, μαθητές του οποίου ισχυρίζονταν ότι είναι. Μάλιστα εξακολουθούν να προκαλούν τον Θεό ως θεομπαίχτες, ιδίως οι ηγέτες των ΗΠΑ, οι αυτοπροβαλλόμενοι ως έχοντες θεία αποστολή. Έχουμε περάσει από αιώνα και πλέον στη μεταχριστιανική εποχή, αλλά δεν τολμούμε να το επισημάνουμε. Στην απομάκρυνση από τη χριστιανική πίστη, έστω και στρεβλή, προστέθηκε και η άμβλυνση του πατριωτικού αισθήματος υπό τα πλήγματα νέου αρρωστημένου διεθνισμού, που υποκατέστησε τον προλεταριακό. Το εντυπωσιακό είναι ότι εκδηλώθηκε πρόσφατα διάσπαση του αρραγούς, μέχρι πρότινος, μετώπου των Δυτικών χωρών. Αντιλήφθηκαν άραγε οι Ευρωπαίοι ηγέτες ότι είναι ασύμφορο να εξακολουθούν να συμπορεύονται με τους αλαζόνες των ΗΠΑ; Αναμφισβήτητο είναι πλέον ότι τις εξελίξεις ρυθμίζουν οι πανίσχυροι οικονομικοί παράγοντες, οι οποίοι ελέγχουν απολύτως από το παρασκήνιο τους ανεπαρκείς, εκλεγόμενους με την εύνοιά τους πολιτικούς ηγέτες. Είναι άραγε οι πλουτοκράτες ομόφρονες ή υπάρχουν και μεταξύ τους αντιθέσεις, οι οποίες, όταν εκδηλωθούν, θα προκαλέσουν ανυπολόγιστες συνέπειες;

 

Η αδυναμία των Δυτικών και των δυτικοποιημένων χωρών της Άπω Ανατολής εκδηλώνεται στη σύγκρουση στο πεδίο της οικονομίας, προς το παρόν, με την Κίνα, την επίσης δυτικοποιημένη. Οι απειλές των ΗΠΑ για λήψη μέτρων σε βάρος της μόνο θυμηδία προκαλούν. Η Κίνα με τον τρομακτικό πληθυσμό ορθώνει το ανάστημά της με διάθεση πλανητικής κυριαρχίας χωρίς προκαταβολικές τυμπανοκρουσίες. Προς το παρόν φαίνεται να υφίσταται τις συνέπειες πρωτίστως η Ευρώπη, η οποία δέχεται και πισώπλατα μαχαιρώματα από τις ΗΠΑ. Θέση ηγεμονική διεκδικεί και η Ρωσία, χωρίς επιτυχία, καθώς η Δύση έχει αντιπαραταχθεί σ’ αυτήν, φανερά και προκλητικά η αδύναμη Ευρώπη κάπως συγκαλυμμένα οι ΗΠΑ. Και ήταν άστοχη η διείσδυση της Ρωσίας στην Αφρική, γιατί μπορεί να την οδηγήσει σε νέα περιπέτεια. Με ηγετικές φιλοδοξίες ορθώνονται και άλλες χώρες με μεγάλο πληθυσμό, όπως Ινδία, Πακιστάν, Ινδονησία, Βραζιλία. Αυτές ίσως «αξιοποιηθούν» από τους πιο ισχυρούς σε έξαρση της αντιπαράθεσης. Με τη Βραζιλία και άλλες χώρες της Λατινικής Αμερικής η ΕΕ υπέγραψε συμφωνία καταστροφική της ευρωπαϊκής γεωργίας.

 

Οι αντιπαραθέσεις για την ηγεμονία έχουν συνέπειες για τους λαούς, οι οποίοι δοκιμάζονται. Πολύς ο λόγος στην Ευρώπη για την κλιματική αλλαγή. Οι καταστροφικές πυρκαγιές, κάθε θέρος, και οι πλημμύρες δίνουν επιχειρήματα στους ηγέτες, που στοχεύουν στην τρομοκράτηση των πολιτών. Όμως αντί να λάβουν αυτοί μέτρα για την ένταση της δασοπροστασίας με προσωπικό και μηχανικά μέσα εντείνουν τους εξοπλισμούς δήθεν για να αμυνθούν. Παράλληλα σπαταλούν μεγάλα ποσά και σε ανούσια προγράμματα χωρίς να ασχολούνται στο ελάχιστο με δενδροφυτεύσεις. Οι ΗΠΑ και η Αυστραλία εκθέτουν την αδυναμία τους, κατ’ έτος, με τις τρομακτικές πυρκαγιές που αποτεφρώνουν μεγάλες εκτάσεις. Και όμως για άθλια συμφέροντα της Δύσης εξακολουθούν να αποψιλώνονται τεράστιες εκτάσεις τροπικών δασών.

 

Οι Δυτικές χώρες δέχονται εισβολή από απόκληρους πολίτες των φτωχών χωρών, η οποία προκαλεί ανησυχία στους βολεμένους γηγενείς. Το εντυπωσιακό είναι ότι οι απόκληροι έχουν ισχυρούς συμμάχους τόσο στα κέντρα λήψης αποφάσεων όσο μεταξύ μερίδας πολιτών, οι οποίοι επικαλούνται ανθρωπιστικούς λόγους για τη βοήθειά τους χωρίς να αντιλαμβάνονται τις συνέπειες. Αλλά και όσοι ανησυχούν δεν συνειδητοποιούν το έγκλημα που συνεχίζουν να διαπράττουν οι ηγέτες τους στις χώρες των αποκλήρων. Οι ΗΠΑ και στον τομέα αυτό φαίνεται να είναι θωρακισμένες με το τείχος κατά μήκος των συνόρων τους με το Μεξικό. Η Ευρώπη φαντάζει, παρά τα μέτρα ανοχύρωτη. Οι απρόσκλητοι μετανάστες δεν θα πάψουν να εισβάλλουν στη Δύση, όσα μέτρα και να ληφθούν, αν οι πλούσιες χώρες δεν αλλάξουν πολιτική. Η αλαζονεία του παρελθόντος ότι οι δυτικές χώρες είναι σε θέση, λόγω πολιτιστικής ανωτερότητας, να αφομοιώσουν μεγάλο αριθμό μεταναστών, έχει καταρρεύσει. Οι μετανάστες, μουσουλμάνοι στη μεγάλη τους πλειοψηφία, δείχνουν πλέον ότι στοχεύουν στην κυριαρχία τους στην Ευρώπη. Και οι ηγέτες της παραμένουν προσηλωμένοι στην πολιτική των ανοικτών συνόρων. Αλλά και να μετέβαλλαν πολιτική, ίσως είναι πλέον αργά. Φαίνεται να πλησιάζει η ώρα να πληρώσουν για την εκστρατεία κατάκτησης, αποικιοποίησης και υπερεκμετάλλευσης πλήθους λαών, η οποία συνεχίζεται. Και οι ΗΠΑ δεν θα αποφύγουν στο μέλλον τις συνέπειες εκ της άθλιας πολιτικής τους στη διεθνή σκηνή. Έγκλημα και τιμωρία. Χωρίς δικαιοσύνη η ειρήνη είναι αδύνατο να επικρατήσει.

 

Ο Χριστός είναι ο άρχων της ειρήνης, αλλά οι «χριστιανοί» της Δύσης τον παραμόρφωσαν σε θεό πολεμοχαρή, ο οποίος, σύμφωνα με το θράσος τους, τους ευλογεί και τους αμείβει με τη δωρεά αφθόνων υλικών αγαθών. Δωρεά του Θεού αποκαλούν τα κλοπιμαία τους. Έχοντας απωθήσει τη θεία Χάρη οδεύουν σε βίο χωρίς νόημα. Το υπαρξιακό κενό στο οποίο καταβυθίζονται είναι ευχερώς αντιληπτό: Διάλυση της οικογένειας και της κοινωνίας είναι δύο χαρακτηριστικοί δείκτες. Το θλιβερό είναι ότι, συν τω χρόνω, και εμείς οι ορθόδοξοι (;) υιοθετούμε τις δυτικές «αξίες» και πορευόμαστε από κοινού με τους αδικοπραγούντες, αντί να σταθούμε στο ύψος των μαρτύρων, των πατέρων και των οσίων της πίστεως και να τονίσουμε: Διαπράξατε πλήθος εγκλημάτων. Μετανοείστε και πράξατε ότι ο τελώνης Ζακχαίος, αν θέλετε την ειρήνη και την ευημερία στον πλανήτη. Αν νομίζετε ότι η ευημερία ανήκει αποκλειστικά σε σας, απατάστε τραγικά. Οι αυτοκρατορίες γνώρισαν ακμή και παρακμή. Διαπίστωση είναι ότι όλες κατέρρευσαν όχι λόγω της πίεσης εξωτερικού εχθρού, αλλά λόγω διαφθοράς, του μεγαλύτερου εχθρού κάθε κοινωνίας.

 

«Μακρυγιάννης»

Περί «Λοβιτούρας» και χρηματισμού

Του Παύλου Παπανότη, συνταξιούχου εκπαιδευτικού.

 

Στα πρώτα χρόνια ύστερα από τη Μικρασιατική καταστροφή και την άφιξη 1.230.000 προσφύγων επικρατούσε στη χώρα πολιτική αστάθεια. Γι’ αυτό πολλοί τόνιζαν ότι ήταν αναγκαία η επάνοδος στο πολιτικό προσκήνιο του Ελευθερίου Βενιζέλου. Στην κίνηση αυτή πρωτοστάτησαν οι εκδότες δυο εφημερίδων: ο Δημήτριος Λαμπράκης του «Ελεύθερου Βήματος» και ο Σπυρίδων Σίμος της «Πατρίδος».

 

Πράγματι ο Ε. Βενιζέλος κέρδισε τις εκλογές της 19ης Αυγούστου 1928 και σχημάτισε κυβέρνηση. Ένα άμεσο πρόβλημα που αντιμετώπιζε ήταν η έλλειψη χρημάτων για την ολοκλήρωση των έργων, τα οποία είχε αναλάβει η αμερικανική εταιρεία Φαουντέσιον (αποξήρανση των λιμνών Αρτζάν και Αμάτοβου στο Κιλκίς, διευθέτηση του ρου του Γαλλικού, του Αξιού και του Αλιάκμονα ποταμού και αποστράγγιση των ελών των Γιαννιτσών), για την υλοποίηση των σχεδιαζόμενων αποξηραντικών έργων στην περιοχή του Στρυμόνα καθώς και για έργα οδοποιίας. 

 

Συζητήθηκε, λοιπόν, από τα μέλη της κυβέρνησης η σύναψη ενός «παραγωγικού» – όπως ονομάστηκε – δανείου ύψους 75 εκατομμυρίων δολαρίων από χρηματιστικούς κύκλους του εξωτερικού. Τότε άρχισε ένας σκληρός αγώνας ανάμεσα στις δυο βενιζελικές εφημερίδες. Το «ΕΛΕΥΘΕΡΟΝ ΒΗΜΑ» του Δ. Λαμπράκη υποστήριζε ότι ήταν συμφέρων για τη χώρα ο δανεισμός από τον αγγλικό τραπεζικό οίκο του Χάμπρο. Αντίθετα η «ΠΑΤΡΙΣ» του Σ. Σίμου υποδείκνυε στον πρωθυπουργό να δανειστεί από την αμερικανική χρηματαγορά και συγκεκριμένα από την τράπεζα του Σέλιγκμαν.

Ο Σ. Σίμος, ο οποίος εμφανιζόταν ως προστάτης των λαϊκών τάξεων – άσχετα από το ότι τις πολεμούσε με τη γραφίδα του κάθε φορά που τολμούσαν να απεργήσουν – είχε ένα ελάττωμα. Έγραφε πολύ, ακόμη και για πράγματα που μπορούσαν να τον βλάψουν μελλοντικά. Είχε στείλει ορισμένες επιστολές σ’ ένα φίλο του ονόματι Φώκο, επιχειρηματία στη Βουδαπέστη, στις οποίες του αποκάλυπτε ότι η πολεμική που ασκούσε στο τραπεζικό συγκρότημα του Χάμπρο και η στήριξη που παρείχε στην τράπεζα του Σέλιγκμαν οφειλόταν στο γεγονός ότι έπαιρνε από την τελευταία ως προμήθεια («κομισιόνα» την αποκαλούσε σ’ ένα γράμμα του) 15% με 20% από τα δάνεια που σύναπτε μ’ αυτή το ελληνικό Δημόσιο. Ακόμη του αποκάλυπτε και ονόματα υπουργών και υψηλόβαθμων υπαλλήλων του υπουργείου Συγκοινωνιών, τους οποίους είχε δωροδοκήσει, για να προτιμούν το δανεισμό του Δημοσίου από την αμερικανική τράπεζα.

Οι επιστολές αυτές, άγνωστο πώς, έπεσαν στα χέρια του Δ. Λαμπράκη, ο οποίος άρχισε να τις δημοσιεύει στην εφημερίδα του στις αρχές Νοεμβρίου 1928. Το «ΕΛΕΥΘΕΡΟΝ ΒΗΜΑ» έγραφε (φύλλο της 6ης Νοεμβρίου 1928): «Αυτός ήτο ο λόγος (η εκμίσθωσις της γραφίδος του εις συμφέροντα καθαρώς εμπορικά και χρηματιστικά) διά τον οποίον τόσον καιρόν επετίθετο ο κ. Σίμος εναντίον των εντιμοτέρων μορφών της πολιτικής κοινωνίας μας και εμάχετο εναντίον τόσων και τόσων εταιρειών. Εζήτησε να εξουδετερώση τας πρώτας διά να ανοίξη εύκολον τον δρόμον εις τας ιδιαιτέρας επιχειρήσεις του».

Δυο μέρες αργότερα η «ΠΑΤΡΙΣ» (φύλλο της 8^ης Νοεμβρίου 1928) απάντησε στις κατηγορίες κατά του εκδότη της με τρόπο που ουσιαστικά τις επιβεβαίωνε: «Εις τας βδελυράς μηχανορραφίας του (= του «Ελεύθερου Βήματος») δεν καταδεχόμεθα βεβαίως ν’ απαντήσωμεν, διότι δεν θα κατέλθωμεν ποτέ εις το επίπεδον, εις το οποίον είναι συνηθισμένοι να ζουν και ν’ αναπνέουν υποκείμενα ουτιδανά (= τιποτένια), ως εκείνα που το αποτελούν».  

Πιο «εντυπωσιακό» ήταν το δημοσίευμα της «Πατρίδος» της 11ης Νοεμβρίου 1928, το οποίο αποτελούσε, κατά κάποιο τρόπο, έμμεση κατηγορία κατά του εκδότη του «Ελεύθερου Βήματος» Δημητρίου Λαμπράκη: «Άθλιοι, λοιπόν, και αξιόμεμπτοι οι γράφοντες επιστολάς. Ενώ υπάρχουν εις τον κόσμον αυτόν άνθρωποι πρακτικοί και σώφρονες που διεξάγουν τας συνεννοήσεις των προφορικώς, εν κρυπτώ και παραβύστω, εν ανάγκη δε και με το τηλέφωνον. Τι μπορεί να τους πη κανείς;»

Η αποκάλυψη του σκανδάλου προκάλεσε τριγμούς στην εφημερίδα «ΠΑΤΡΙΣ». Ο διευθυντής της Βουτσινάς (ο Σ. Σίμος ήταν πλέον μόνον εκδότης της) υπέβαλε την παραίτησή του. Ο αντιπολιτευόμενος τύπος καυτηρίαζε τη φαυλότητα της βενιζελικής παράταξης. Ο ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ στο κύριο άρθρο του (φύλλο της 9ης Νοεμβρίου 1928) με τίτλο « Lovitura» έδειχνε το ποιόν των εκδοτών των αστικών εφημερίδων. Μεταξύ άλλων έγραφε: «Ο Ηπειρώτης αρτοποιός – δημοσιογράφος, ο άνθρωπος των λεφτών και του κέρδους, ο τυχοδιώκτης επιχειρηματίας ανά το Βουκουρέστι και τη Βουδαπέστη, ο Σπύρος Σίμος, αποκαλύπτεται από έναν εξ ίσου μ’ αυτόν τυχοδιώχτη επιχειρηματία, εξ ίσου μ’ αυτόν καταχθόνιο πολιτικό παράγοντα [.], τον κ. Λαμπράκη του «Βήματος». Ο αγωνιστής της αναδημιουργίας της Ελλάδος, ο πρόσκοπος της σωτηρίας της Ελλάδος από τους ξένους, ο τίμιος υπερασπιστής των λαϊκών συμφερόντων(= ειρωνικά σχόλια), ο κ. Σπύρος Σίμος της «Πατρίδος», πληρωμένος πράχτορας του Μπλαίαρ και του Σέλιγκμαν, πράχτορας του «Συγκροτήματος» των αμερικανικών Τραπεζών, αγορασμένος με ποσοστά, με 15% και με 20% επί των επιχειρήσεων που θα κατόρθωνε να εξασφαλίση από το κράτος υπέρ του «Συγκροτήματος».  Πίσω από την ηχηρή αρθρογραφία υπέρ του «Λαού», πίσω από τον αλλόφρονα αγώνα κατά του Χάμπρο η λοβιτούρα! [.]».   

Η διαμάχη των εκδοτών των δυο πρωινών βενιζελικών εφημερίδων θορύβησε τον Ε. Βενιζέλο, ο οποίος συναντήθηκε κατ’ επανάληψη με τον Δ. Λαμπράκη και τον έπεισε να σταματήσει τις αποκαλύψεις κατά του Σπύρου Σίμου, δεσμευόμενος ο πρωθυπουργός  ότι θα αποδοκίμαζε σιωπηρά τον εκδότη της «Πατρίδος». Σχετική με τη διαμορφωθείσα νέα κατάσταση στο βενιζελικό κόμμα ήταν και η δήλωση που δημοσίευσε η «ΠΑΤΡΙΣ» τη 10η Νοεμβρίου ότι «εφεξής θα εκδίδεται ανεξάρτητος προς παν κόμμα και προς οιονδήποτε πρόσωπον» (εφημερίδα ΕΜΠΡΟΣ, φύλλο της 11ης Νοεμβρίου 1928).

Όσον αφορά το λεγόμενο «παραγωγικό» δάνειο, η κυβέρνηση ακολούθησε τη Σολομώντεια λύση, για να ικανοποιήσει και τους δύο εκδότες. Αποφάσισε να συναφθούν δυο δάνεια. Το ένα θα το χορηγούσε ο τραπεζικός οίκος του Χάμπρο και το δεύτερο ο οίκος του Σέλιγκμαν (εφημερίδες ΕΜΠΡΟΣ, φύλλο της 8ης Νοεμβρίου 1928 και ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ, φύλλο της 12ης Νοεμβρίου 1928). Γι’ αυτό και ο Σ. Σίμος δεν υλοποίησε την απειλή του για ανεξαρτητοποίηση της εφημερίδας του, αλλά ως το 1935 (τότε πέθανε) στήριξε με πάθος τη βενιζελική παράταξη.

Έτσι εμφιλοχώρησε στο ελληνικό λεξιλόγιο η ρουμάνικη λέξη «lovitura». Έγραφε ένας αρθρογράφος της εφημερίδας ΕΜΠΡΟΣ στο φύλλο της 9ης Νοεμβρίου 1928: «ΛΟΒΙΤΟΥΡΑ είναι η νέα λέξις, η οποία ανεπήδησε από τον βόρβορον ενός εξοντωτικού αγώνος μεταξύ δύο οικονομικών οργανισμών. Τι θα πη λοβιτούρα; Και τι δεν θα πη. Είναι συνώνυμος των ελληνικών(;) λέξεων ματσαράγκα, [.], μπάζα και τα συναφή, τα απορρέοντα από βρομοδουλειές και σκοτεινές υποθέσεις». Με τον καιρό η ξένη λέξη εντάχθηκε στο κλιτικό σύστημα της γλώσσας μας (η λοβιτούρα, της λοβιτούρας και συνήθως στον πληθυντικό οι λοβιτούρες, μια και είναι τόσες πολλές), έγινε τίτλος εβδομαδιαίας σατιρικής εφημερίδας (ΕΜΠΡΟΣ, φύλλο της 8ης Μαΐου 1930), τίτλος επιθεώρησης που παιζόταν στο θέατρο ΕΝΤΕΝ του Θησείου (ΕΜΠΡΟΣ, φύλλο της 10ης Σεπτεμβρίου 1930) και τίτλος ευθυμογραφημάτων που δημοσιεύτηκαν σε εφημερίδες (ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, φύλλο της 4ης Ιουνίου 1929 «Ο ΦΟΝ ΛΟΒΙΤΟΥΡΑΣ»).  Όσο για τον υπέρογκο δανεισμό της χώρας κατά τα τέλη της δεκαετίας του 1920, για να εξασφαλίσουν τις απαραίτητες μίζες ορισμένα εκδοτικά συγκροτήματα (όπως λ.χ. η εφημερίδα «ΠΑΤΡΙΣ») φίλα προσκείμενα στην τότε κυβέρνηση, αυτός οδήγησε στη χρεοκοπία του 1932.

Πηγή: Χρονοντούλαπο

ΑΒΕΡΩΦ

Δωράκι Αυτοπυροβολισμού;

Του Κώστα Δημ Χρονόπουλου *

 

Συνέβησαν πολλά, γράφτηκαν και ακούστηκαν περισσότερα. Ήχησαν και Οθωμανικοί παιάνες (σ.σ αντί να παίξουν το: Οι Σουλιώτισσες δεν ζουν ..», όπως θα προτιμούσαν κάποιοι δικοί μας να ακουστεί στην Άγκυρα και να το χορέψει το ζεύγος Μητσοτάκη).

 

Άλλοι (ηγέτες) ξεσάλωσαν και άλλοι – αιδημόνως- σιώπησαν. Κάποιοι περιφρονήθηκαν και άλλοι αγκαλιάστηκαν (μέχρι παρεξηγήσεως).

 

Το ΝΑΤΟ και ο χαζοχαρούμενος Γραμματέας του, ήταν ουσιαστικά ωσεί παρόντες /γλάστρες. Ο κος Ρούτε, όταν ρωτήθηκε για τα Ελληνοτουρκικά, είπε πως η θέση του δεν είναι να λύνει διαφορές ανάμεσα σε μέλη του ΝΑΤΟ. Ίσως να μην έχει και χρόνο αφού πρέπει να φροντίσει να παίρνει τακτικά το μισθό του, να προσέχει την ενδυματολογική εμφάνισή του-κυρίως – να γλύφει (μέχρι αηδίας) τον κο Πλανητάρχη!. Αξιοθρήνητος, ανίκανος, επικίνδυνος!.

 

Ο κος Πλανητάρχης πάντως, μας πληροφόρησε, πως η Ισπανία είναι κακός εταίρος και χαμένη υπόθεση (σ.σ και από τον χάρτη;). Μετά είδαμε τον Ισπανό Πρωθυπουργό και ηρεμήσαμε. Η κα Υπουργός της Δανίας, δήλωσε ότι η Γροιλανδία …. δεν πωλείται. Ίσως της διέφυγε ότι όλα πωλούνται και όλα αγοράζονται. Διαφορετικά, αν είναι επιθυμητά /χρήσιμα, τότε κατακτώνται!...

 

Γενικά ήταν μια γκλαμουράτη τελετή κλαυσιγελαστικών (=προξενεί κλαυσίγελω) προδιαγραφών, με πολλά μηνύματα, εδέσματα και (επανα)διαβεβαιώσεις /συμπεράσματα όπως ότι:

• Ο κος Πρόεδρος των ΗΠΑ είναι ο αδιαφιλονίκητος σερίφης.
• Το ΝΑΤΟ και η Ε.Ε, έχουν εξασφαλίσει την αμέριστη /πλήρη περιφρόνησή του (!).
• Ουσιαστικά θα αποχωρήσουν οι ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ.
• Το ΝΑΤΟ οφείλει πλέον να στηριχτεί στις δικές του ευρωπαϊκές δυνάμεις και πόρους, ώστε να αντιμετωπίσει τυχόν Ρωσική απειλή.
• Δεν εγκαταλείπεται –παρά τις αντιδράσεις, όχι μόνο της Δανίας, αλλά και των χωρών της Ε.Ε –η απόφαση προσάρτησης /απόκτησης της Γροιλανδίας(!).
• Όποιος δυσαρεστεί τον ευέξαπτο Σερίφη, υφίσταται εξευτελισμούς, απαξίωση!.
• Οι Ευρωπαίοι εταίροι /Ε.Ε, θα πρέπει να ενδυναμώσει και εφαρμόσει το πρόγραμμα SAFE χωρίς αμερικανική συνδρομή /βοήθεια.

Εδώ όμως ανακύπτει ένα πελώριο ζήτημα. Όχι μόνον για την Ελλάδα αλλά και για την Ευρώπη /Ε.Ε.

Η δεδομένη ιδιοτέλεια των συμφεροντολόγων ηγετίσκων των χωρών της Ε.Ε , τους οδηγεί σε εναγκαλισμό με την εκτός Ευρώπης Ασιατική –και Μουσουλμανική – Τουρκία. Επειδή η τελευταία, ως πολυπληθής και σχετικά ισχυρή χώρα, αν μπει στο πρόγραμμα SAFE, θα ανακουφίσει με τη συμμετοχή της τόσο οικονομικά, όσο –κυρίως – στρατιωτικά την Ε.Ε.

 

Εξυπακούεται ότι μόνον μικρόνοες (τύπου ηγετών της Ε.Ε) συμφεροντολόγοι, δεν αντιλαμβάνονται τις ολέθριες επιπτώσεις /συνέπειες μιας τέτοιας αταίριαστης /παρά φύση συνεργασίας και συνύπαρξης μεσομακροπρόθεσμα. Επειδή έχω, κατ’ επανάληψη αναλύσει και επισημάνει τους προφανείς κινδύνους για την Ελλάδα και την Ε.Ε, από τυχόν συμμετοχή της Τουρκίας στο SAFE, δεν έχει νόημα να επανέλθω. Αυτός ο αυτοχειριαστικός ευρωπαϊκός εναγκαλισμός με την … «Σύμμαχο και φίλη» (σ.σ μήπως και … ομογάλακτη, ομόθρησκη, δημοκρατική, πολιτισμένη και ειρηνόφιλη;) Τουρκία επιβάλλεται να αποφευχθεί!.

• Επιστήθιος, καρδιακός, έμπιστος φίλος του Αμερικανού Προέδρου είναι (σύμφωνα με δηλώσεις του) ο Τούρκος Πρόεδρος. Γιατί όχι;. Γιατί να μην τον θαυμάζει, να τον εναγκαλίζεται και να προχωρούν πιασμένοι χέρι χέρι πεπεισμένοι ότι αμφότεροι βασίζουν (ολόγυμνοι πάντως από ηθικές αξίες και αρχές) καμαρωτοί και επηρμένοι, στη λεωφόρο των μεγάλων ιδανικών και της έντιμης αλλαγής του –διεφθαρμένου, πλην των ιδίων βέβαια – κόσμου, ο οποίος (με μπροστάρη το δίδυμο της αρετής) πρέπει να σωθεί οπωσδήποτε.

Αλήθεια –αν φυσικά εξαιρέσουμε τους δυό τους και 5-6 άλλους παρόμοιους ηγέτες –από ποιους άραγε κινδυνεύει ο Πλανήτης;. Quiz για ευήθεις λύτες.

 

Έρχομαι τώρα σε κάτι πολύ σοβαρό. Ανατριχιαστικό /ριγηλό: Ο Τούρκος Πρόεδρος –οικοδεσπότης σκέφτηκε (υποθέτω με ομόφωνη –όπως είθισται εκεί – γνώμη των συνεργατών του) να κάνει ένα δώρο στους φιλοξενούμενους στην Άγκυρα Νατοϊκούς του εταίρους. Ευγενικό.

Όμως προδόθηκε από τον ίδιο τον εαυτό του.

Ξύπνησε ο αχαλίνωτος άγριος ατταβισμός του και τον παρώθησε να δωρήσει ένα συμβολικό δώρο ειρήνης:

Ένα πιστόλι με έξι σφαίρες!!!....

Σε μια εορταστική, ειρηνική, συμμαχική, αμυντική –και όχι επιθετική σύναξη, τι νόημα έχει ένα όπλο εξόντωσης; Για τον εχθρό; Μα έξι σφαίρες δεν αρκούν για εξόντωση. Εκτός, εκτός και αν τους το έδωσε για να … αυτοκτονήσουν!. Αλλά και πάλι γιατί 6 και όχι 1 σφαίρα;. Μόνη εξήγηση εδώ είναι ότι επειδή θεωρούνται παχύδερμα και χοντροκέφαλοι, η μια σφαίρα δεν αρκεί να διαπεράσει το χοντρό κρανίο τους. Οι 6 ίσως τα καταφέρουν!. Δεν γνωρίζω πως ο ιστορικός του μέλλοντος θα αξιολογήσει το φρικαλέο –κατ ‘εμέ – δωράκι.

 

Όμως σήμερα και για κάθε σκεπτόμενο άνθρωπο, αυτό το δώρο είναι ό,τι χειρότερο και φρικώδες θα μπορούσε να επισυμβεί στην Νατοϊκή συνάθροιση. Ακόμα και οι καθυστερημένοι –διανοητικά και ηθικά – Ευρωπαίοι ηγέτες (σ.σ εξαιρείται ο ειρηνιστής Αμερικανός Πρόεδρος), (έπρεπε να ) αντιληφθούν την αγριότητα, τον πρωτογονισμό και την πολεμοχαρή διάθεση ορισμένων ηγετών τους οποίους γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο δεν πρέπει να τους εμπιστευόμαστε, ούτε να τους προσεταιριζόμαστε και να συναλλαζόμαστε μαζί τους. Βέβαια οι της Ε.Ε δεν έχουν πια καμία δικαιολογία να συναλλάσσονται με τους –εξ Εξευρωπαϊσμένους /εκπολιτισμένους /ειρηνολάτρες Τούρκους. Κρατώ ασφαλώς μια επιφύλαξη επειδή και οι Ευρωπαίοι δεν προήλθαν από παρθενογονία ειρηνικών προδιαγραφών. Το δικό τους παρελθόν αλληλοεξοντώσεων (απώτερο και πρόσφατο) δεν εγγυάται ένα ειρηνικό μέλλον. Ειδικά αν –και σε αυτούς – ξυπνήσουν ατταβισμοί - ευρωπαϊκού τύπου. Μακάρι όχι. Γιατί τότε θα έχουν μεγάλη ανάγκη την αμέριστη κατανόηση, αλλά και συμπόρευση της Τουρκίας σε πολεμικές επιχειρήσεις. Η ανθρώπινη πολεμοσκυταλοδρομία προορίζεται ιστορικά και νομοτελειακά να συνεχιστεί. Με όπλα ή με δώρα –όπλα αδιάφορο!...

 

Σε κάθε περίπτωση η μάζωξη εκλεκτών ειρηνιστών, ειλικρινών, αγαπημένων (σ.σ όπως διαπίστωσε περιέργως μόνον ο παρατηρητικός κος Πλανητάρχης) φίλων και συμμάχων, ήταν επιεικώς φαιδρή (sic) και δεν έπεισε.

 

Το δε δώρο –όπλο εξάσφαιρο –, έδωσε κατά τρόπο ριγηλό πάντως – την … χαριστική βολή στην όντως αχρείαστη συνεύρεση!

 

*Ιατρού

Αναζήτηση Σανίδας Σωτηρίας για το Κυπριακό

Του Φοίβου Κλόκκαρη *

Η κινητικότητα που υπάρχει σήμερα, για να πραγματοποιηθεί πενταμερής διάσκεψη με στόχο την επανέναρξη συνομιλιών για λύση του Κυπριακού προβλήματος, μας προκαλεί μεγάλη ανησυχία, γιατί τα δεδομένα που έχουν διαμορφωθεί είναι εξαιρετικά αρνητικά για την Κυπριακή Δημοκρατία (ΚΔ).

Ουσιαστικά βρισκόμαστε σε ένα επικίνδυνο στρατηγικό αδιέξοδο, αφού οι δύο λύσεις που υπάρχουν στην τράπεζα των διαπραγματεύσεων είναι τουρκικών όρων.

Η υποστηριζόμενη από την ΚΔ λύση ΔΔΟ (συγκαλυμμένη μορφή συνομοσπονδίας δύο κρατών) και η υποστηριζόμενη από την Τουρκία λύση δύο κρατών (συνομοσπονδία δύο κρατών). 

Οι δύο λύσεις δέν διαφέρουν πολύ μεταξύ τους. Εξυπηρετούν και οι δύο τον στρατηγικό στόχο τής Τουρκίας, να καταλυθεί το κράτος της ΚΔ και να επεκταθεί ο έλεγχος τής Τουρκίας σε όλη την Κύπρο. Είναι ωσάν να βρισκόμαστε ανάμεσα σε δύο μυλόπετρες έτοιμες να περιστραφούν και να μας συνθλίψουν. Οδηγηθήκαμε σε αυτό το στρατηγικό αδιέξοδο επειδή οι κυβερνήσεις μας διέπραξαν σοβαρά λάθη στη Διαχείριση του Κυπριακού: (1) δεν σεβάστηκαν την ετυμηγορία του λαού που απέρριψε τη λύση ΔΔΟ στο δημοψήφισμα για το σχέδιο Ανάν το 2004 (2) δεν ενημερώνουν τον λαό για τίς συγκλίσεις των συνομιλιών (βασικά οι δικές μας υποχωρήσεις),που είναι γνωστές στην Τουρκία και Βρετανία (3) τρέφουν αυταπάτες, που καλλιεργούν και στον λαό, ότι η ΔΔΟ συγκροτεί κανονικό δημοκρατικό κράτος(4) δεν έθεσαν ώς βάση των συνομιλιών, το Πρωτόκολλο 10 ένταξης τής Κύπρου στην ΕΕ ώς ενιαίο κράτος και την Αντιδήλωση τής 21/9 τού 2005, όπως αναλυτικά περιγράφει σε άρθρο του στην εφημερίδα η σημερινή τής 19/7/2026 ο Δρ. Γιάννος Χαραλαμπίδης.

Σήμερα η κυβέρνησή μας και οι ηγεσίες των περισσότερων κομμάτων, που υποστηρίζουν την ΔΔΟ, τρέφουν την αυταπάτη, που καλλιεργούν και στο λαό, ότι η ΔΔΟ συγκροτεί ένα κανονικό δημοκρατικό κράτος, το οποίο θα επανενώσει/απελευθερώσει την Κύπρο. Είναι μία πολύ επικίνδυνη πλάνη και αυτό συνάγεται από τις συγκλίσεις των συνομιλιών, όσες τουλάχιστον γνωρίζουμε από τις διαρροές στα ΜΜΕ (όπως το έγγραφο συγκλίσεων Ντάουνερ). Η ΔΔΟ όχι μόνο δεν επανενώνει/απελευθερώνει την Κύπρο, αλλά καταλύει την ΚΔ, νομιμοποιεί τα τετελεσμένα της τουρκικής εισβολής/κατοχής και επεκτείνει τον έλεγχο της Τουρκίας σε όλο το νησί. Συγκροτεί ένα θνησιγενές διχοτομικό κράτος, δυσλειτουργικό, πολύπλοκο, τεράστιο και οικονομικά μη βιώσιμο.

Παραβιάζει, τα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα , την δημοκρατική αρχή της πλειοψηφίας στη λήψη αποφάσεων (δικαίωμα βέτο στη μειοψηφία των Τουρκοκυπρίων (ΤΚ), που θα οδηγεί σε παράλυση του κράτους), την ενότητα του κράτους με την επιβολή εδαφικών ζωνών με εγγυημένες πλειοψηφίες κατοίκων και περιουσιών και τη δυνατότητα αυτοάμυνας (αφοπλισμός του Κυπριακού κράτους μετά τη λύση). Είναι παραβιάσεις που εξυπηρετούν το στόχο της Τουρκίας να αποκτήσει τον στρατηγικό έλεγχο ΟΛΗΣ της Κύπρου μέσω του βέτο των ΤΚ, που είναι εξαρτημένοι από την Τουρκία (πλειοψηφία εποίκων, διμερείς συμφωνίες εξάρτησης του ψευδοκράτους από την Τουρκία).

Με την ΔΔΟ η Τουρκία, μέσω τού βέτο των ΤΚ, θα αδρανοποιήσει το ενεργειακό πρόγραμμα της ΚΔ, την οριοθέτηση της ΑΟΖ της και τις στρατηγικές συνεργασίες της με φίλες χώρες, επειδή έρχονται σε σύγκρουση με τα συμφέροντα της Τουρκίας, η οποία επιδιώκει να εκμηδενίσει το γεωπολιτικό βάρος τού κυπριακού κράτους στη περιοχή της Ανατ. Μεσογείου.

Η αψυχολόγητη εμμονή της κυβέρνησής μας και τών ηγεσιών των περισσοτέρων κομμάτων, που υποστηρίζουν την ΔΔΟ, να μην σέβονται την ετυμηγορία του λαού, που απέρριψε την ΔΔΟ και να μην λαμβάνουν υπόψιν τους, εμπεριστατωμένες αναλύσεις ειδικών (σε βιβλία και άρθρα), που τεκμηριώνουν επιστημονικά, ότι η ΔΔΟ δεν συγκροτεί ένα βιώσιμο δημοκρατικό κράτος, μάς οδήγησε στο σημερινό στρατηγικό αδιέξοδο .Λύση παρόμοια με τη ΔΔΟ εφαρμόστηκε μόνο στη Βοσνία και παρέλυσε το κράτος.

Η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί είναι εξαιρετικά επικίνδυνη για την επιβίωση του κυπριακού Ελληνισμού και πρέπει να ανακοπεί η πορεία που ακολουθείται και οδηγεί σε τουρκοποίηση όλης τής Κύπρου.

Απαιτείται τάχιστη ενίσχυση της αμυντικής θωράκιση της ΚΔ προς αντιμετώπιση της άμεσης στρατιωτικής απειλής των τουρκικών δυνάμεων κατοχής. Απαιτείται και τάχιστη αναθεώρηση της πολιτικής της κυβέρνησης μας, η οποία εμμένει αδικαιολόγητα στη ΔΔΟ και δεν συνειδητοποιεί ότι η λύση αυτή είναι τουρκικών όρων. Μόνο η αφύπνιση τού λαού, αν ενημερωθεί για τίς συγκλίσεις των συνομιλιών και αντιληφθεί τον θανάσιμο κίνδυνο, δυνατόν να αναγκάσει την κυβέρνηση μας να αλλάξει πολιτική στο κυπριακό. Μικρή ελπίδα αλλαγής πολιτικής δυνατόν να υπάρξει και από αυτόβουλη δράση ξένων κρατών, των οποίων τα συμφέροντα απειλούνται. Κρατών όπως η Ελλάδα, το Ισραήλ και η Γαλλία, των οποίων τα στρατηγικά συμφέροντα στην Ανατ. Μεσόγειο (ασφάλεια, ενέργεια, ναυσιπλοία, εμπόριο, οικονομία, κ.α.), θα υποστούν σοβαρό πλήγμα, αν υιοθετεί η ΔΔΟ, η οποία μετατρέπει την Κύπρο, σε Τουρκικό προτεκτοράτο. Ίσως αυτή η απειλή κατά των ζωτικών συμφερόντων τους, οδηγήσει στην αυτόβουλη δράση τους, να ασκήσουν έντονη επιρροή στην κυβέρνηση της ΚΔ, για να αναγκασθεί να αναθεωρήσει τη θέση της στο κυπριακό. Να απορρίψει την ΔΔΟ και να επανατοποθετηθεί το Κυπριακό στην ορθή βάση του, ως θέματος εισβολής, κατοχής, εποικισμού και εθνοκάθαρσης.

Ιούλιος 2026

*αντιστράτηγος ε.α

πηγή