Δελτία Τύπου της ΝΙΚΗΣ για πρωτογενή τομέα, για το πωλητήριο στην πολιστική μας κληρονομιά, για την Πραξικοπηματική παρέμβαση Γεωργιάδη στον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο και δηλώσεις Δημ. Νατσιού

Αθήνα, 21/7/2026
 

Δ.Νατσιός: Χωρίς πρωτογενή τομέα όλα θα σβήσουν 

Επίσκεψη Προέδρου της ΝΙΚΗΣ στη λαϊκή των Αμπελοκήπων 

 

Τη λαϊκή αγορά των Αμπελοκήπων επισκέφτηκε το πρωί της Τρίτης 21 Ιουλίου, ο Πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ, κ. Δημήτρης Νατσιός.

 

Ο κ. Νατσιός είχε την ευκαιρία να συνομιλήσει με παραγωγούς, επαγγελματίες και καταναλωτές, ακούγοντας από κοντά τις αγωνίες τους για το αυξημένο κόστος ζωής, την ακρίβεια, και τις δυσκολίες της καθημερινότητας.

 

Σε δήλωσή του έκανε λόγο για ανικανότητα της κυβέρνησης να στηρίξει τους παραγωγούς, επισημαίνοντας ότι αποτελεί εθνική ανάγκη η επάρκεια στον πρωτογενή τομέα, τον οποίο χαρακτήρισε βασικό στυλοβάτη της ελληνικής οικονομίας.

 

Αναλυτικά τα όσα δήλωσε:

 

«Ξέρουμε πως η ελληνική γη βγάζει χρυσάφι. Δυστυχώς όμως εξαιτίας της ανεπάρκειας και ανικανότητας της κυβέρνησης, αυτοί οι άνθρωποι βρίσκονται στα όρια της οικονομικής κατάρρευσης.

 

Ήδη η ενέργεια μέσα στον Ιούλιο αυξήθηκε κατά 22%. Οι τιμές του πετρελαίου και των καυσίμων, είναι στα ύψη.

Το ίδιο τα φυτοφάρμακα.

Αυτό το χρυσό προϊόν δεν μπορεί να φτάσει στον Έλληνα καταναλωτή στην τιμή που πρέπει.

 

Επιτέλους η κυβέρνηση να καταλάβει ότι χωρίς πρωτογενή τομέα όλες οι άλλες τέχνες και εργασίες, θα σβήσουν. Είναι εθνική ανάγκη να υπάρχει επάρκεια στον πολύ κρίσιμο αυτό τομέα, τον στυλοβάτη της ελληνικής οικονομίας».

 

Παρακολουθείστε τη δήλωση του Δημήτρη Νατσιού εδώ:

https://youtube.com/shorts/h6S4o1mAtVk

 

Αθήνα, 22/7/2026

 

Το Υπουργείο Πολιτισμού έβαλε πωλητήριο για 50+50 χρόνια στην πολιτιστική μας κληρονομιά

 

Γνωρίζαμε εδώ και καιρό τα σχέδια του Υπουργείου Πολιτισμού για τους αρχαιολογικούς χώρους. Είχε προηγηθεί το γαμήλιο γλέντι αγαπημένων της Κυβέρνησης στον προστατευόμενο χώρο του Νιόκαστρου της Πύλου, ακολούθησε η βράβευση ιδιωτικών εταιρειών με το σήμα της διαφορετικότητας στο Βυζαντινό και Χριστιανικό μουσείο, η επίδειξη μόδας της κυρίας Μπαλατσινού στον ίδιο χώρο. Εκδηλώσεις που προσβάλλουν τον ίδιο τον χώρο και τον ιερό συμβολισμό που φέρουν. Μια επαίσχυντη προσπάθεια νομιμοποίησης της ατζέντας του δικαιωματισμού και της αποδοχής της ομοφυλοφιλίας δίπλα από ιερές εικόνες βαθιάς πνευματικής και συμβολικής αξίας.

 

Οι «προφητείες» μας, δυστυχώς, επαληθεύονται με τη μορφή νομοσχεδίου. Η «καλύτερη υπουργός», κατά Άδωνι Γεωργιάδη, φέρει προς ψήφιση ένα νομοσχέδιο που παραχωρεί σε μία νέα Ανώνυμη Εταιρεία όλα όσα καθορίζουν στην πράξη τον χαρακτήρα και την κυριότητα των μνημείων: εισιτήρια, έσοδα, χρήσεις χώρων, πωλητήρια, αναψυκτήρια, ψηφιακές υπηρεσίες, παραγωγή αντιγράφων, εμπορική ταυτότητα ακόμη και την ερμηνεία τους!

 

Γεύματα, δεξιώσεις, ιδιωτικές ξεναγήσεις, εκδηλώσεις που μπορεί να προσβάλλουν την ταυτότητά μας μπορούν να λάβουν χώρα αρκεί να πληρώσουν καλά. Και σαν να μην έφτανε αυτό θα περάσουν και σε κατάταξη των μνημείων ανάλογα με την επισκεψιμότητά τους, όπως ακριβώς συμβαίνει με ένα εμπορικό προϊόν: πουλάει, είναι σημαντικό, δεν πουλάει, εγκαταλείπεται.

 

Ως ΝΙΚΗ με αίσθημα σεβασμού απέναντι σε όσα συγκροτούν την ιστορική, εθνική και πνευματική μας ταυτότητα, ζητούμε την άμεση απόσυρση όλων των διατάξεων που μετατρέπουν τους αρχαιολογικούς χώρους σε εμπορεύσιμα προϊόντα και σε χώρους αποκλειστικής χρήσης μιας προνομιακής ελίτ.

 

Τα μνημεία μας είναι η ταυτότητά μας, η αξία μας, η ιστορία μας, η ουσία μας. «Γι’ αυτά πολεμήσαμε», μας κληροδότησε ως παρακαταθήκη ο Μακρυγιάννης.

 

Κι εσείς ήρθατε σήμερα να τα απαλλοτριώσετε από τον ελληνικό λαό και να τα παραδώσετε στην εμπορική εκμετάλλευση μιας Ανώνυμης Εταιρείας. 

 

Πραξικοπηματική παρέμβαση Γεωργιάδη στον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο  

 

Δεν μπόρεσε να αντισταθεί στον πειρασμό της πιο εξόφθαλμης θεσμικής εκτροπής στο χώρο της Υγείας ο Άδωνις Γεωργιάδης, και έκανε το δικό του «πραξικόπημα», λίγο πριν χάσει οριστικά την καρέκλα του στην οδό Αριστοτέλους από τις εκλογές που οσονούπω τελειώνουν για πάντα την αυταρχική γαλάζια κυβέρνηση.

 

Για πρώτη φορά από την αποκατάσταση της Δημοκρατίας, με διάταξη που αντισυνταγματικά ψηφίστηκε ως «σφήνα» σε ν/σ άλλου υπουργείου, ο κ. Γεωργιάδης διορίζει δοτή διοίκηση στον κορυφαίο ιατρικό επιστημονικό σύλλογο της χώρας, ώστε να μετατρέψει τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο σε ελεγχόμενο κυβερνητικό όργανο.  

 

Κάθε έννοια δημοκρατικής εκπροσώπησης καταλύθηκε, για να καταφέρει ο υπερφίαλος υπουργός να κρατήσει κλειστό το στόμα των γιατρών και να επικρατήσει, αντί της αλήθειας για την κυβερνητική αποδόμηση του ΕΣΥ, το λιβάνισμα των ημετέρων. 

 

Την πρωτοφανή κυβερνητική παρέμβαση που χειραγώγησε πολιτικά τον πανελλήνιο σύλλογο των Ελλήνων ιατρών, κατήγγειλε στη Βουλή η ΝΙΚΗ με την τοποθέτηση του βουλευτού Ανατολικής Αττικής Τάσου Οικονομόπουλου. Με την επίμαχη διάταξη, ανέφερε ο βουλευτής, η εκτελεστική εξουσία τοποθετεί δια του Υπουργού Υγείας δικά της όργανα στη θέση των αιρετών οργάνων του αυτοδιοικούμενου φορέα, που εκπροσωπεί πανελληνίως τους Ιατρικούς Συλλόγους.

 

Η ΝΙΚΗ υπερψήφισε την ένσταση αντισυνταγματικότητας κατά της διατάξης. Παράλληλα καταγγέλλει τη νοσηρή νοοτροπία των κυβερνώντων, που θεωρούν την Ελλάδα τσιφλίκι τους και καθιστούν τις δημοκρατικές διαδικασίες κουρελού.

 

Δημήτρης Νατσιός: «Αντιπροσωπεύουμε τη Ρωμιοσύνη του μεγαλείου και της θυσίας - Εσείς εκπροσωπείτε το ψευτορωμαίικο»  

 

Με αιχμή το μεταναστευτικό και την πολιτική που ακολουθείται σε αυτό, τα εθνικά θέματα, την εγκληματικότητα, τον προσωπικό αριθμό και τις ολισθαίνουσες αξίες του έθνους ο Πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ, κ. Δημήτρης Νατσιός εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση κατά της κυβέρνησης, κατά τη σημερινή ομιλία του στην ολομέλεια της Βουλής. 

 

Από το βήμα του Κοινοβουλίου, στη συζήτηση για νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, ο κ. Νατσιός αναφερόμενος στη μαύρη επέτειο του Αττίλα και στη δεξίωση για τη Δημοκρατία στο Προεδρικό Μέγαρο κατήγγειλε σύμβουλο του υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη για ανυπόστατες κατηγορίες περί «εγκλημάτων» του ελληνικού στρατού στη Μικρά Ασία. 

 

Παράλληλα, έκανε ξεκάθαρο για ακόμη μία φορά, ότι η ΝΙΚΗ αντλεί τη δύναμή του από την ακλόνητη πίστη στον Θεό και την αφοσίωση στην Ελληνορθόδοξη παράδοση, διακηρύσσοντας ότι απέναντι στην «ολιγαρχία των άθεων και αθεόφοβων», η ΝΙΚΗ εκπροσωπεί αυθεντικά τη ζωντανή Ρωμιοσύνη.

 

«Πιστεύουμε σε αυτή τη Ρωμιοσύνη του μεγαλείου, της θυσίας, της πίστης. Εσείς αντιπροσωπεύετε το ψευτορωμαίικο… Έχουμε πίστη στις μεγάλες δυνάμεις... Εκεί είναι οι αρχηγοί μας, ψηλά εκεί δίνουμε λόγο, εκεί είναι η παρηγοριά μας, όχι στις απελπισμένες ηγεσίες και τους άθεους απάτριδες».
 

Δείτε τα καίρια σημεία της ομιλίας του: 

 

Μεταναστευτικό και εγκληματικότητα: 

 

Παρουσιάζοντας πρόσφατα περιστατικά βίας από λαθρομετανάστες - σεξουαλικές επιθέσεις γυναικών σε Αμπελόκηπους και Τήνο - , ο κ. Νατσιός κατέδειξε την κυβερνητική ανεπάρκεια: 

 

«Ο Πρωθυπουργός υποστήριξε ότι "στην Ελλάδα κανείς δεν ασχολείται με το μεταναστευτικό, γιατί το λύσαμε αποτελεσματικά και με κοινωνική δικαιοσύνη". Κατά τα άλλα, το λύσανε το μεταναστευτικό! Ό,τι συμβαίνει στην Ευρώπη, ξεβράζεται μετά από λίγο καιρό στην πατρίδα μας. Δεν καταλάβατε τι ήρθε στην Ελλάδα!».

 

Εθνικά θέματα – Κύπρος: 

 

Μιλώντας για «κοσμική πασαρέλα» στο Προεδρικό Μέγαρο, αναφερόμενος στην κυπριακή τραγωδία, ο Πρόεδρος της ΝΙΚΗΣ, εξήγησε την αποχή του Κινήματος.
 

«Δεν θα πάμε στο Προεδρικό Μέγαρο. Ποτέ δεν πήγαμε. Όταν η θυγατέρα βιάζεται κτηνωδώς, η μάνα δεν γιορτάζει. Πενθεί, κλαίει και σιωπά» είπε σε οξύ τόνο και συνέχισε: «Παρελαύνουν την επόμενη μέρα οι κυρίες και οι κυράδες με τις πανάκριβες τουαλέτες, λες και είμαστε σε πασαρέλα επίδειξης μόδας... Είναι ντροπή την ημέρα της τραγωδίας να συμβαίνουν αυτά. Μνημόσυνο χρειάζεται και όχι γιορτές και πανηγύρια». 

 

Αποκάλυψε μάλιστα, ότι ο σύμβουλος του Υπουργού Εξωτερικών κ. Γεραπετρίτη, καθηγητής Αθ. Διαμαντόπουλος, προβαίνει σε αντεθνικές δηλώσεις περί «εγκλημάτων και βιασμών» από τον Ελληνικό Στρατό στη Μικρά Ασία.

 

«Ο κύριος Διαμαντόπουλος, σύμβουλος του κ. Γεραπετρίτη, μίλησε στην ΕΡΤ για βιασμούς μουσουλμανίδων από Έλληνες στρατιώτες το 1922... Πού τα βρήκε αυτά; Ούτε οι Τούρκοι δεν τα λένε! Προσβάλλει την ιερή μνήμη 80.000 Ελλήνων στρατιωτών. Ντροπή και μόνο ντροπή!»

 

«Ψηφίσαμε Τούρκο για την προεδρία του ΟΑΣΕ, για πρόεδρο της Γ.Σ. του ΟΗΕ, για πρόεδρο του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού, με τουρκική κατοχή στην Κύπρο! Γράφουμε σχολικά βιβλία και μαθαίνουν οι μαθητές μας ότι η μισή Κύπρος ανήκει στην Ασία, αποδεχόμενοι ουσιαστικά την εισβολή».

 

Κοινωνία και Οικονομία: 

 

Ο Πρόεδρος του Δημοκρατικού Πατριωτικού Κινήματος, περιέγραψε με μελανά χρώματα την αβάσταχτη καθημερινότητα του ελληνικού λαού, θέτοντας μια σειρά από ερωτήματα: 

 

«Ποια δημοκρατία άραγε κρατεί σήμερα; Ο δήμος, ο λαός ή οι δήμιοί του;».

 

«Είναι δημοκρατία να κάνουν δεύτερη δουλειά-δουλεία οι δάσκαλοι και οι αστυνομικοί για να ζήσουν τις οικογένειές τους;».

 

«Είναι δημοκρατία να αρπάζουν τα κοράκια, τα funds, οι τράπεζες, τα σπίτια του λαού που το ρημάξατε με τα μνημόνιά σας;».

 

«Είναι δημοκρατία να μετρούν οι συνταξιούχοι κέρματα μετά τις 15 του μηνός για να αγοράσουν το πανάκριβο ψωμί; Αυτό δεν είναι δημοκρατία, είναι ολιγαρχία - εκλόγιμη μοναρχία!».

 

Προσωπικός αριθμός και νέες ταυτότητες: 

 

Ο κ. Νατσιός, επανήλθε και στο θέμα των νέων ταυτοτήτων καταγγέλλοντας τις κυβερνητικές απειλές προς τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων για την υποχρεωτική παραλαβή των νέων ταυτοτήτων και του Προσωπικού Αριθμού.

 

«Θα αρχίσετε να στέλνετε σε πειθαρχικά συμβούλια στρατιωτικούς, λιμενικούς και πυροσβέστες; Θα τους διώξετε; Θέλετε να διαλύσετε το ηθικό της ένοπλης δύναμης;».
 

«Πώς είναι δυνατόν ένας διορισμένος υπουργός να απειλεί Έλληνες πολίτες με στέρηση μισθοδοσίας; Αυτά ούτε επί χούντας δεν λέγονταν!». 

 

«Αποκαλύπτεται ότι η νέα ταυτότητα δεν έχει σκοπό να αποτελέσει μέσο ταυτοποίησης, αλλά μέσο άσκησης δικαιωμάτων - να γίνει κάρτα του πολίτη για τον απόλυτο έλεγχο, την ψηφιακή δικτατορία».
 

Πίστη και αξίες της ΝΙΚΗΣ

 

Ο κ. Νατσιός, έκλεισε την ομιλία του μιλώντας για υποκρισία του πολιτικού συστήματος απέναντι στην Εκκλησία, διακηρύσσοντας τη νίκη των αξιών της ΝΙΚΗΣ στην κοινωνία.

 

«Ο μεν Πρωθυπουργός θέλει να έχει ιερείς δίπλα του στις περιοδείες για τα ψηφαλάκια – αλλά όταν τους έστελνε κατηγορουμένους στα δικαστήρια στην πανδημία για τη Θεία Κοινωνία, δεν ήθελε να τους βλέπει!».

 

«Ο έτερος άθεος καππαδόκης, ο κύριος Τσίπρας, περιέλαβε ιερέα στο Συμβούλιό του, αλλά με τον χριστιανισμό καμία σχέση... Αυτή είναι η τραγωδία της πατρίδας μας, να την κυβερνούν πότε άθεοι και πότε αθεόφοβοι - που είναι χειρότεροι από τους άθεους!».
 

«Με τη βοήθεια του Θεού, σας νικήσαμε εδώ μέσα στο ναό της αμαρτίας και της παρανομίας! Νίκησε η ΝΙΚΗ στις καρδιές των ανθρώπων και θα νικήσει και στην κάλπη. Η προπαγάνδα σας ηττήθηκε πανηγυρικά».

Γεώργιος Κατσάνης, Διοικητής της 33ης Μοίρας Καταδρομών Κύπρος 1974.

Γράφει ο Θεοφάνης Μαλκίδης

 

Ο Γεώργιος Κατσάνης γεννήθηκε το 1934 στο Σιδηρόκαστρο Σερρών, από οικογένεια προσφύγων από την Ανατολική Θράκη. Κατά τη διάρκεια της κατοχής, η οικογένεια του εγκαταστάθηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου στη συνέχεια ο Κατσάνης εντάχθηκε στο τμήμα στίβου του «ΓΣ Ηρακλής», με τον οποίο διακρίθηκε στα 100 και 200 μέτρα, τη σκυταλοδρομία και το άλμα σε μήκος (Το στρατόπεδο της Δ’ Μοίρας Καταδρομών στη Ρεντίνα Θεσσαλονίκης και της 35ης Μοίρας Καταδρομών στο Σταυροβούνι της Κύπρου, όπως και το κλειστό γήπεδο του «Ηρακλή» σήμερα φέρουν το όνομα Γεώργιος Κατσάνης). To 1952 εισήχθηκε στη Σχολή Ευελπίδων και το 1956 στο Σώμα Καταδρομών στο οποίο εκπαιδεύτηκε ως καταδρομέας, αλεξιπτωτιστής, αναρριχητής και χιονοδρόμος. Το 1973 μετατέθηκε στην Κύπρο με το βαθμό του ταγματάρχη, αναλαμβάνοντας τη διοίκηση της 33ης Μοίρας Καταδρομών (ΜΚ) με έδρα την Κερύνεια.

 

Κατά την έναρξη της εισβολής της Τουρκίας στις 20 Ιουλίου 1974, η 33η Μοίρα βρισκόταν προσωρινά στη Λευκωσία και ένας λόχος της διατάχθηκε να καλύψει το αεροδρόμιο Λευκωσίας και οι υπόλοιποι δυο λόχοι υπό τον Κατσάνη να μεταβούν στο χώρο διασποράς της μονάδας στο Μπέλλα-Πάις Κερύνειας. Καθ’ οδόν μετά την Κλεπίνη, η αυτοκινητοπομπή προσβλήθηκε από τουρκικά αεροσκάφη τα οποία κατέστρεψαν το σύνολο των οχημάτων, αναγκάζοντας τους καταδρομείς να διανύσουν τα τελευταία χιλιόμετρα πεζοί.

 

Την νύχτα της 20ης Ιουλίου και σε συνεργασία με τις 31η, 32η και 34η μοίρες, η 33η Μοίρα επιχείρησε στα μετόπισθεν των τουρκικών δυνάμεων με στόχο την κατάληψη του στρατοπέδου των Τούρκων αλεξιπτωτιστών στο ύψωμα Κοτζά Kαγιά που βρίσκεται πάνω από το χωριό Αγύρτα και νότια του κάστρου του Αγίου Ιλαρίωνα. Το ύψωμα αυτό στις παρυφές του Πενταδάκτυλου ήταν στρατηγικής σημασίας καθότι ο έλεγχός του θα απέκοπτε την κύρια οδική αρτηρία Κερύνειας – Λευκωσίας.

 

Η αποστολή της 33ης ΜΚ κατά την επιχείρηση ήταν να καταλάβει τη θέση Πετρομούθια. Λίγο πριν τα μεσάνυχτα, οι καταδρομείς προσέγγισαν το τουρκικό στρατόπεδο από τρεις πλευρές και ακολούθησε σφοδρή μάχη εκ του συστάδην, γνωστή ως Μάχη του Κοτζά Καγιά, που κατέληξε στην ολοκληρωτική κατάληψη του στρατοπέδου. Το πρωί της 21ης Ιουλίου όμως, κάτω από συνεχείς τουρκικές αντεπιθέσεις, οι καταδρομείς αναγκάστηκαν να συμπτυχθούν εξαιτίας της έλλειψης πυρομαχικών και της απουσίας ενισχύσεων πεζικού.

 

Είχε ξημερώσει η 21η Ιουλίου 1974, ήταν ημέρα Κυριακή, όπως σήμερα πενήντα χρόνια μετά. Ώρα 9η. Στη δεξιά πτέρυγα της 33ης Μοίρας Καταδρομών, ο Ταγματάρχης Γεώργιος Κατσάνης, προσπαθεί να εξουδετερώσει την τουρκική αντίσταση βοηθούμενος από τέσσερις καταδρομείς. Άλλες ομάδες καταδρομέων κάλυπταν πιο πίσω, χωρίς όμως οπτική επαφή με το σημείο, προφανώς λόγω της ιδιομορφίας του εδάφους στη συγκεκριμένη περιοχή του Αγίου Ιλαρίωνα.

 

Σ’ αυτό ακριβώς το σημείο ο Διοικητής της Μοίρας σηκώνεται και προσπαθεί να λάβει προωθημένη θέση μάχης. Και ενώ όλοι στόχευαν μπροστά προς το μέρος των Τούρκων εισβολέων, σφαίρα ελεύθερου σκοπευτή, προερχόμενη από την άλλη πλευρά του βράχου, κτυπάει το Διοικητή από αριστερά.

 

Τη στιγμή που ο Γεώργιος Κατσάνης έπεφτε στο έδαφος, συνεχείς ριπές αυτομάτων όπλων γάζωναν κυριολεκτικά το σημείο εκείνο για αρκετά λεπτά. Η προσπάθεια να στραφούν τα πυρά των συμπολεμιστών του προς τα αριστερά, έφεραν το αντίθετο αποτέλεσμα. Οι Τούρκοι τους καθήλωσαν με καταιγισμό πυρών και ο βράχος έγινε διάτρητος από τις εκατοντάδες σφαίρες που δέχθηκε.

 

Επανειλημμένες και απεγνωσμένες προσπάθειες δυο καταδρομέων από την ομάδα των τεσσάρων να προστρέξουν και να βοηθήσουν το Διοικητή απέβησαν άκαρπες, με αποτέλεσμα να κινδυνεύσουν άμεσα. Ένας απ’ αυτούς, στην τελευταία προσπάθειά τους, τραυματίζεται και αποχωρεί. Για δεκαπέντε λεπτά, όλοι αμήχανοι, απεγνωσμένα προσπαθούν ν’ αποφύγουν το θάνατο, ώσπου οι καταδρομείς διέφυγαν από το φονικό σημείο.

 

Η μάχη κράτησε για άλλες δυο ώρες σε άλλα σημεία του Αγίου Ιλαρίωνα, χωρίς οι Καταδρομείς να κατορθώσουν να προχωρήσουμε προς το σημείο όπου βρισκόταν το νεκρό σώμα του Διοικητή, ενώ στη συνέχεια ακολούθησαν τα τμήματα που άρχισαν εντωμεταξύ να οπισθοχωρούν.

 

Όσο περνούσε ο χρόνος, όλοι συνειδητοποιούσαν τι ακριβώς είχε συμβεί. Ο γενναίος πολεμιστής, ο άξιος Διοικητής, είχε περάσει την πύλη των αθανάτων.

 

«Ηταν καταϊδρωμένος και το πρόσωπό του ήταν μαύρο από την επαφή στα καψαλισμένα θάμνα», γράφει για το τελευταίο πρωινό της ζωής του Κατσάνη ο Σπ. Παπαγεωργίου στο βιβλίο του «Πεθαίνοντας στην Κύπρο»:

«Τον τύλιγαν πού και πού οι καπνοί που έρχονταν από πιο κάτω. Κρατούσε αυτόματο και είχε στη ζώνη του χειροβομβίδες. Έδινε φωναχτά οδηγίες στους στρατιώτες του. Κάποιοι από αυτούς θυμούνται ότι τα τελευταία του λόγια ήταν: «Θα τους τσακίσουμε, παιδιά, να είσαστε σίγουροι. Σε 5 λεπτά θα είμαστε απάνω».

 

»Ακουσε, όμως, κάποιους να του φωνάζουν από απέναντι: «Μη χτυπάτε, είμαστε Έλληνες, κύριε Κατσάνη». Προχώρησε δίχως προφυλάξεις και χτυπήθηκε αλύπητα από τουρκικά πυρά, θύμα μπαμπεσιάς των εχθρών, που (όπως αποδείχθηκε αργότερα) είχαν συλλέξει ονόματα και φωτογραφίες των Ελλήνων αξιωματικών. «Μη φοβάστε, θα πέσουμε, αλλά δεν θα φύγουμε, να σας αφήσουμε στα χέρια των Τούρκων», έλεγε στον φίλο του Τεύκρο Χειμώνα από την Κυρήνεια.

 

Οι στρατιώτες του Κατσάνη προσπάθησαν να πάρουν το άψυχο κορμί του διοικητή τους, έδωσαν μάχη σε θερμοκρασία 42 βαθμών υπό σκιάν, αλλά δεν τα κατάφεραν».

 

Και οι συμπολεμιστές του συμπληρώνουν την συγκλονιστική μάχη:

 

«Ήταν 21 Ιουλίου 1974, ημέρα Κυριακή. Ώρα 9η πρωινή. Στη δεξιά πτέρυγα της 33 Μοίρας Καταδρομών, ο Διοικητής μας Ταγματάρχης Γεώργιος Κατσάνης, προσπαθεί να εξουδετερώσει την τουρκική αντίσταση βοηθούμενος από τέσσερις καταδρομείς. Κάλυψη και στους πέντε παρείχαμε εγώ με δεύτερο καταδρομέα, που βρισκόμασταν κρυμμένοι πίσω από ένα μεγάλο βράχο, σε απόσταση πενήντα περίπου μέτρων. Άλλες ομάδες μας κάλυπταν πιο πίσω, χωρίς όμως οπτική επαφή με το σημείο, προφανώς λόγω της ιδιομορφίας του εδάφους στη συγκεκριμένη περιοχή του Αγίου Ιλαρίωνα.

 

Σ’ αυτό ακριβώς το σημείο ο Διοικητής σηκώνεται και προσπαθεί να λάβει προωθημένη θέση μάχης. Και ενώ όλοι στοχεύαμε μπροστά προς το μέρος της τούρκικης αντίστασης, σφαίρα ελεύθερου σκοπευτή, προερχόμενη από την άλλη πλευρά του βράχου, κτυπάει το Διοικητή από αριστερά. Το σημείο απ’ όπου προήλθε η σφαίρα ήταν αδύνατο να ελεγχθεί για δυο λόγους: πρώτον, βρισκόμασταν πίσω από το μεγάλο βράχο και ήταν ορατό μόνο από την αντίθετη κατεύθυνση. Δεύτερον, η ενέργεια των Τούρκων, να διεισδύσουν στις θέσεις μας με αυτό τον τρόπο κατά την ώρα της μάχης, ήταν ύπουλη, επικίνδυνη και άκρως ριψοκίνδυνη.

 

Τη στιγμή που ο Διοικητής μας έπεφτε στο έδαφος, συνεχείς ριπές αυτομάτων όπλων γάζωναν κυριολεκτικά το σημείο εκείνο για αρκετά λεπτά. Προσπάθειές μας να στρέψουμε τα πυρά μας προς τα αριστερά, έφεραν το αντίθετο αποτέλεσμα. Οι Τούρκοι μας καθήλωσαν με καταιγισμό πυρών, ο δε βράχος έγινε διάτρητος από τις εκατοντάδες σφαίρες που δέχθηκε.

 

Επανειλημμένες και απεγνωσμένες προσπάθειες δυο καταδρομέων από την ομάδα των τεσσάρων να προστρέξουν και να βοηθήσουν το Διοικητή μας απέβησαν άκαρπες, με αποτέλεσμα να κινδυνεύσουν άμεσα. Ένας απ’ αυτούς, στην τελευταία προσπάθειά τους, τραυματίζεται και αποχωρεί.

 

Για δεκαπέντε λεπτά, όλοι αμήχανοι, προσπαθούσαμε απεγνωσμένα ν’ αποφύγουμε το θάνατο από την τουρκική υπεροχή των πυρών. Καταφέραμε μετά δυσκολίας να συνεννοηθούμε, ώσπου τελικά εγκαταλείψαμε το φονικό σημείο καταβεβλημένοι και άφωνοι.

 

Στη σύντομη διαδρομή μας προς τα πίσω τραυματίστηκε και δεύτερος καταδρομέας. Με μεγάλη δυσκολία τον μεταφέραμε μαζί μας, ενώ ο τρίτος χάθηκε για πάντα από τα μάτια μας, κατευθυνόμενος βορείως, προς την απόκρημνη και άκρως επικίνδυνη πλευρά της Κερύνειας.

 

Φτάσαμε σε ασφαλέστερο σημείο, 200 μέτρα πιο πίσω. Με τη βοήθεια συντρόφων μας, οι δύο τραυματίες προωθήθηκαν για περίθαλψη. Οι τρεις που απομείναμε, είχαμε υποστεί νευρικό κλονισμό. Δεχθήκαμε την βοήθεια των υπολοίπων, αλλά για αρκετή ώρα δεν μπορούσαμε να συνέλθουμε και να μιλήσουμε.

 

Η μάχη κράτησε για άλλες δυο ώρες. Απλώς αμυνόμασταν με στόχο τη σωτηρία μας από τα συνεχή και καταιγιστικά πυρά του αντιπάλου. Δεν μπορέσαμε να προχωρήσουμε προς το σημείο όπου βρισκόταν το νεκρό σώμα του Διοικητή μας. Έτσι, ακολουθήσαμε κι εμείς τα τμήματα που άρχισαν εντωμεταξύ να οπισθοχωρούν.

 

Όσο περνούσε ο χρόνος κι απομακρυνόμασταν, αρχίζαμε να συνειδητοποιούμε τι ακριβώς είχε συμβεί. Ο γενναίος πολεμιστής που μας καθοδηγούσε όλο το βράδυ, ο άξιος Διοικητής, δεν ήταν μαζί μας πια. Ο αείμνηστος Γεώργιος Κατσάνης πέρασε την πύλη των αθανάτων. Πίστεψε στην ελευθερία της Κύπρου κι έχυσε το αίμα του.

 

Γι’ αυτό, αιώνια θα σ’ ευγνωμονούμε. Σου χρωστάμε την Κερύνεια ελεύθερη. Το σπουδαιότερο, οφείλουμε την ταφή σου.

 

Συγχώρησέ μας για την εγκατάλειψη του άψυχου κορμιού σου. Σ’ αφήσαμε ψηλά στον Πενταδάκτυλο, ανάμεσα στις άγριες κορφές του Αγίου Ιλαρίωνα, στα χέρια των Τούρκων. Πίστεψέ μας, πραγματικά προσπαθήσαμε, μα δεν τα καταφέραμε.

Φάνηκες κατά πολύ ανώτερός μας. Ελπίζουμε η ψυχή σου να μας συγχωρέσει.

Αιωνία ας είναι η μνήμη σου!»

 

Το ηρωικό σώμα του Γεωργίου Κατσάνη έμεινε για 46 χρόνια άταφο στον Πενταδάκτυλο, στις κορυφές του Αγίου Ιλαρίωνα και το 2020 έγινε η κηδεία και η ταφή των ιερών του οστών. Σήμερα, πενήντα δύο χρόνια μετά τη θυσία του, εκτός από την αυτονόητη τιμή στον ήρωα, στον Διοικητή της 33ης ΜΚ, στη διαφύλαξη και στη διαιώνιση της μνήμης του, χρωστάμε, όπως λένε οι συμπολεμιστές του, στον Γεώργιο Κατσάνη την Κερύνεια και την Κύπρο ελεύθερη! Αθάνατος ο ήρωάς μας!

 

Η ομιλία για τον Γεώργιο Κατσάνη

https://youtu.be/LbqEkP1MD3Q

ΡΕΪΚΙ: ΜΙΑ ΑΝΟΡΘΟΔΟΞΗ ΚΑΙ ΑΝΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ «ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ»

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ 

 

ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΩΝ 

 

Εν Πειραιεί τη 10η Ιουλίου 2026.

 

ΡΕΪΚΙ: ΜΙΑ ΑΝΟΡΘΟΔΟΞΗ ΚΑΙ ΑΝΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ «ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ»

(Ιστορική προέλευση, θεωρητικές βάσεις, επιστημονική αξιολόγηση και ορθόδοξη θεολογική αποτίμηση)

Όπως έχουμε επανειλημμένως επισημάνει στις ανακοινώσεις μας, ο σύγχρονος άνθρωπος βιώνει μια πρωτοφανή πνευματική σύγχυση. Παρά τον καταιγισμό πληροφοριών που του προσφέρει η σύγχρονη τεχνολογία, εξακολουθεί, σε μεγάλο βαθμό, να παραμένει πνευματικά αποπροσανατολισμένος, γεγονός που δεν συνάδει με τις πραγματικές δυνατότητες και τα επιτεύγματα της εποχής μας.

Έχοντας απομακρυνθεί από τις πνευματικές, θρησκευτικές και ηθικές αρχές που δοκιμάστηκαν και καταξιώθηκαν στο πέρασμα των αιώνων, υιοθετεί συχνά αντιλήψεις και πρακτικές που η ιστορική εμπειρία έχει προ πολλού απορρίψει. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η αναβίωση αρχαίων μορφών θρησκευτικότητας, κυρίως ειδωλολατρικού χαρακτήρα, οι οποίες, ενώ είχαν περιπέσει στη λήθη επί αιώνες, επανέρχονται σήμερα ως δήθεν απάντηση στην πνευματική αναζήτηση του σύγχρονου ανθρώπου.

Παράλληλα, δεν περιορίζεται μόνο στην αναβίωση παρωχημένων θρησκευτικών σχημάτων, αλλά υιοθετεί ολοένα και περισσότερο έναν τρόπο ζωής που στηρίζεται σε ανορθολογικές αντιλήψεις και πρακτικές. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η διάδοση των λεγόμενων «εναλλακτικών θεραπειών», δηλαδή θεραπευτικών μεθόδων εμπειρικού χαρακτήρα, οι οποίες προέρχονται είτε από πανάρχαιες δοξασίες είτε από τις θρησκευτικές παραδόσεις της Ανατολής. Οι περισσότερες από αυτές διαπνέονται από μαγικές και αποκρυφιστικές αντιλήψεις και βρίσκονται σε πλήρη αντίθεση με τις αρχές της σύγχρονης ιατρικής επιστήμης. Η αποτελεσματικότητά τους δεν έχει τεκμηριωθεί επιστημονικά και, σε αρκετές περιπτώσεις, η εφαρμογή τους μπορεί να αποβεί επιζήμια για την ανθρώπινη υγεία.

Πέρα όμως από την επιστημονική τους ανεπάρκεια, οι πρακτικές αυτές βρίσκονται, όπως θα καταδειχθεί στη συνέχεια, σε πλήρη αντίθεση και προς την Ορθόδοξη πίστη. Δεν αποτελούν απλώς εναλλακτικές θεραπευτικές προσεγγίσεις, αλλά ενσωματώνουν συγκεκριμένες θρησκευτικές και αποκρυφιστικές αντιλήψεις, λειτουργώντας ως δίοδοι εισαγωγής του αποκρυφισμού στις σύγχρονες κοινωνίες. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο ότι εντάσσονται στο ιδεολογικό και πνευματικό πλαίσιο της λεγόμενης «Νέας Εποχής του Υδροχόου», μέσα στο οποίο αναπτύσσεται και εκφράζεται το σύγχρονο αποκρυφιστικό φαινόμενο.

Είναι ιδιαίτερα διαφωτιστική η σχετική επισήμανση του Αναπληρωτή Καθηγητή της Θεολογικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Πρωτοπρεσβυτέρου π. Βασιλείου Γεωργόπουλου: «Βασικός τρόπος έκφρασης και παρουσίας του άκρως αντιχριστιανικού φαινομένου της “Νέας Εποχής” στον χώρο της υγείας αποτελούν οι λεγόμενες ανορθόδοξες ή ενεργειακές “θεραπείες”, οι οποίες στερούνται επιστημονικού χαρακτήρα»[1].

Μία από τις πλέον διαδεδομένες μορφές αυτών των «ενεργειακών θεραπειών» είναι το Ρέικι (Reiki), το οποίο θα αποτελέσει αντικείμενο της παρούσας μελέτης.

Όπως ήδη αναφέρθηκε, κατά τις τελευταίες δεκαετίες πληθαίνουν οι μορφές εναλλακτικής θεραπείας και πνευματικότητας, οι οποίες συχνά παρουσιάζονται ως ουδέτερες τεχνικές χαλάρωσης ή ως μέθοδοι ενεργειακής εξισορρόπησης. Ανάμεσά τους εξέχουσα θέση κατέχει το Ρέικι. Παρότι προβάλλεται ως μία απλή μέθοδος ευεξίας, η ιστορική του προέλευση, η φιλοσοφική του θεμελίωση και η πρακτική εφαρμογή του αποκαλύπτουν ότι πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο θρησκειοφιλοσοφικό σύστημα με σαφές αποκρυφιστικό υπόβαθρο, ασυμβίβαστο προς την Ορθόδοξη χριστιανική πίστη. 

Τι είναι το Ρέικι;

Το Ρέικι ιδρύθηκε στις αρχές του 20ού αιώνα από τον Ιάπωνα Μικάο Ουσούι (Mikao Usui). Η ονομασία του αποτελείται από δύο ιαπωνικά ιδεογράμματα: το Rei, που αποδίδεται ως «παγκόσμιο», «πνευματικό» ή «υπέρτατο», και το Ki, που σημαίνει «ζωτική ενέργεια».

Οι βασικές δογματικές αρχές του συστήματος είναι οι εξής: 

• η ύπαρξη μιας απρόσωπης συμπαντικής ζωτικής ενέργειας,
• η θεωρία των ενεργειακών κέντρων (τσάκρα),
• η εξισορρόπηση των ενεργειακών πεδίων,
• η μύηση μέσω μεταδόσεως πνευματικής δύναμης,
• η πνευματική εξέλιξη του ανθρώπου μέσω ενεργειακών πρακτικών

Επομένως, το Ρέικι δεν αποτελεί απλώς μια θεραπευτική μέθοδο. Προϋποθέτει συγκεκριμένη κοσμολογική, ανθρωπολογική και πνευματική θεώρηση του κόσμου και του ανθρώπου. Εκφράζει βασικές αρχές του νεοεποχίτικου αποκρυφισμού και λειτουργεί ως δίαυλος διάδοσης αποκρυφιστικών αντιλήψεων στις σύγχρονες κοινωνίες. Υπό την έννοια αυτή συνιστά ένα ολοκληρωμένο θρησκειοφιλοσοφικό σύστημα, το οποίο αντλεί τις αντιλήψεις του κυρίως από τον βουδισμό, τον ινδουισμό, τον ταοϊσμό και το ευρύτερο κίνημα της Νέας Εποχής (New Age).

Διαφωτιστική είναι αναφορά του χώρου: «Το Ρέικι έχει σκοπό να περιβάλλει με την θεική του ουσία τα μπλοκαρισμένα μας ενεργειακά κέντρα και να μας αφυπνίσει σταδιακά, ώστε να διευρύνουμε τη συνειδητότητά μας, πέρα από ό,τι εμείς θεωρούμε φυσιολογικό (…) να εμπιστευόμαστε την εσωτερική μας καθοδήγηση, αυτήν την εσωτερική μας φωνή που δεν προέρχεται από την προσωπικότητα, αλλά από τον Ανώτερο εαυτό μας και μας οδηγεί στην επίγνωση του ποιοι ακριβώς είμαστε»[2] Διαπιστώνουμε ξεκάθαρα μία κλασική νεοεποχίτικη ορολογία και θέσεις που βρίσκουμε στον ευρύτερο αποκρυφιστικό χώρο.

Ιδιαίτερα σημαντικό είναι να τονισθεί ότι δεν υπάρχει καμία επιστημονική απόδειξη για την ύπαρξη της λεγόμενης «απρόσωπης συμπαντικής ενέργειας». Η σύγχρονη φυσική αναγνωρίζει και μελετά συγκεκριμένες μορφές ενέργειας, χωρίς να τεκμηριώνει την ύπαρξη κάποιας άγνωστης πνευματικής ή κοσμικής δύναμης, όπως αυτή περιγράφεται στο Ρέικι. Ομοίως, δεν υφίσταται επιστημονική τεκμηρίωση για την ύπαρξη «ενεργειακών κέντρων» (τσάκρα) ούτε για τη θεραπευτική δράση της υποτιθέμενης «εξισορρόπησης» της ροής μιας τέτοιας ενέργειας.

Κατά συνέπεια, οι θεμελιώδεις αρχές του Ρέικι δεν στηρίζονται σε επιστημονικά δεδομένα, αλλά προέρχονται από θρησκευτικές και μεταφυσικές αντιλήψεις των ανατολικών θρησκευμάτων, οι οποίες συνδέονται με μαγικές και αποκρυφιστικές πρακτικές.

Η θεραπευτική πρακτική του Ρέικι

Σύμφωνα με τη διδασκαλία του Ρέικι, οι ασθένειες οφείλονται στη διαταραχή της ομαλής ροής της λεγόμενης «συμπαντικής ζωτικής ενέργειας» μέσα στον άνθρωπο. Σκοπός της θεραπευτικής διαδικασίας είναι η αποκατάσταση της υποτιθέμενης ενεργειακής ισορροπίας, ώστε ο οργανισμός να ενεργοποιήσει τις φυσικές του θεραπευτικές δυνατότητες.

Με άλλα λόγια, το Ρέικι επιδιώκει να «εναρμονίσει» τον άνθρωπο με μια απρόσωπη κοσμική δύναμη, η οποία, κατά τη σχετική διδασκαλία, παύει να ρέει ομαλά εξαιτίας σωματικών, ψυχικών ή πνευματικών διαταραχών. Η θεραπεία θεωρείται ότι επιτυγχάνεται μέσω της επαναφοράς της ομαλής ροής αυτής της ενέργειας.

Για την πραγματοποίηση της θεραπείας απαιτείται ο λεγόμενος «θεραπευτής Ρέικι», ο οποίος, σύμφωνα με τις αντιλήψεις του συστήματος, δεν θεραπεύει με δική του δύναμη, αλλά λειτουργεί ως αγωγός της συμπαντικής ενέργειας. Η ενέργεια αυτή υποτίθεται ότι διοχετεύεται στον θεραπευόμενο μέσω της επιθέσεως των χεριών.

Κατά τη συνεδρία, ο θεραπευτής τοποθετεί τα χέρια του ελαφρά πάνω ή λίγο πάνω από το σώμα του δέκτη, σε συγκεκριμένα σημεία που αντιστοιχούν στα λεγόμενα «ενεργειακά κέντρα» (τσάκρα). Σκοπός είναι η μετάδοση της «ζωτικής ενέργειας», ώστε να επιτευχθεί βαθιά χαλάρωση, μείωση του άγχους και ενεργοποίηση της φυσικής ικανότητας του οργανισμού για αυτοΐαση. 

Η μύηση στο Ρέικι

Η συμμετοχή στο Ρέικι δεν περιορίζεται στην εκμάθηση ορισμένων τεχνικών. Απαραίτητη προϋπόθεση αποτελεί η ειδική τελετή της μύησης (attunement), κατά την οποία ο δάσκαλος θεωρείται ότι «ανοίγει» τα «ενεργειακά κανάλια» του μαθητή, ώστε αυτός να μπορεί πλέον να δέχεται και να μεταδίδει τη συμπαντική ενέργεια.

Στο σημείο αυτό αναδεικνύεται και ο έντονα θρησκευτικός χαρακτήρας του συστήματος. Η μύηση δεν αποτελεί μια απλή εκπαιδευτική διαδικασία, αλλά τελετουργική πράξη, μέσω της οποίας ο μυούμενος εισάγεται σε μία νέα πνευματική πραγματικότητα.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι, σύμφωνα με τη διδασκαλία του Ρέικι, ο δάσκαλος: 

• ανοίγει τα ενεργειακά κανάλια του μαθητή,
• μεταδίδει ιδιαίτερη πνευματική δύναμη,
• ενεργοποιεί συγκεκριμένα μυστικά σύμβολα,
• εισάγει τον μυούμενο σε «νέα κατάσταση πνευματικής συνείδησης».

Όλα τα παραπάνω καταδεικνύουν ότι η μύηση έχει σαφώς θρησκευτικό χαρακτήρα και δεν μπορεί να θεωρηθεί απλή διαδικασία εκπαίδευσης ή προσωπικής ανάπτυξης.

Ωστόσο, οι εκπρόσωποι του χώρου προβάλλουν διαφορετική εικόνα. Σε σχετικό έντυπο αναφέρεται χαρακτηριστικά: «Το Ρέικι είναι μία καθαρή θεραπευτική ενέργεια και δεν έχει καμία σχέση με οποιαδήποτε θρησκεία ή κοσμοθεωρία, ούτε ανταγωνίζεται άλλης μορφής θεραπευτικές αγωγές»[3].

Η διαβεβαίωση αυτή, όμως, δεν ανταποκρίνεται στα ίδια τα χαρακτηριστικά του συστήματος. Η ύπαρξη μύησης, μυστικών συμβόλων, ειδικής τελετουργίας και συγκεκριμένης διδασκαλίας περί πνευματικών δυνάμεων αποκαλύπτει ότι το Ρέικι υπερβαίνει κατά πολύ τα όρια μιας ουδέτερης «θεραπευτικής» τεχνικής.

Ιδιαίτερα εύστοχη είναι η σχετική παρατήρηση του καθηγητή π. Βασιλείου Γεωργόπουλου, ο οποίος επισημαίνει ότι η γένεση του Ρέικι συνδέεται άμεσα με μία διαδικασία έντονης θρησκευτικής αναζήτησης του ιδρυτή του, Mikao Usui. Η διαδικασία αυτή περιλάμβανε διαλογισμό, νηστεία, προσευχή, μελέτη ιερών κειμένων ανατολικών θρησκειών, παραμονή σε βουδιστικό μοναστήρι και ασκητική απομόνωση στο ιερό όρος Κουριγιάμα της Ιαπωνίας, όπου, σύμφωνα με την παράδοση του ίδιου του συστήματος, ο Usui έλαβε αποκαλυπτική εμπειρία κατά την οποία του φανερώθηκαν ιερά σανσκριτικά σύμβολα[4].

Η ίδια η ιστορική προέλευση του Ρέικι καταδεικνύει ότι πρόκειται για ένα σύστημα με έντονο θρησκευτικό και αποκρυφιστικό υπόβαθρο και όχι για μία ουδέτερη μέθοδο ευεξίας. 

Η μυστικότητα των μυήσεων

Οι ίδιες οι εκδόσεις του Ρέικι αναγνωρίζουν ότι η μύηση αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την άσκηση της πρακτικής. Σε σχετικό εγχειρίδιο αναφέρεται: «Η ενέργεια Ρέικι διοχετεύεται από το Σύμπαν και περνά μέσα από τον διοχετευτή που λειτουργεί σαν κανάλι. Για να γίνει κανείς “κανάλι” της ενέργειας Ρέικι πρέπει να έχει λάβει τις αντίστοιχες μυήσεις από κάποιον μυημένο “Ρέικι Μάστερ”».

Εξίσου αποκαλυπτικές είναι και οι αναφορές στη μυστικότητα των συμβόλων: «Οι μυήσεις στο Ρέικι είναι μυστικές. Τα σύμβολα που χρησιμοποιούνται στις μυήσεις είναι μυστικά και μόνο οι μυημένοι μπορούν να τα χρησιμοποιούν σωστά».

Η ύπαρξη μυστικών συμβόλων, αποκλειστικής γνώσης και τελετουργικής μετάδοσης πνευματικής δύναμης αποτελεί χαρακτηριστικό γνώρισμα των μυητικών θρησκειών και των αποκρυφιστικών συστημάτων.

Αξιοσημείωτη είναι και η παρατήρηση γνωστού δασκάλου του Ρέικι ότι τα σύμβολα του δεύτερου βαθμού απαντούν ήδη στον αρχαίο Σιντοϊσμό και στον Βουδισμό, γεγονός που επιβεβαιώνει την άμεση σύνδεσή τους με τις θρησκευτικές παραδόσεις της Ανατολής.

Όταν, μάλιστα, ερωτήθηκε γιατί επικρατεί τόση μυστικότητα γύρω από το Ρέικι, απάντησε χαρακτηριστικά ότι «δεν είναι κάτι που μπορεί να συζητηθεί ανοιχτά με ανθρώπους που δεν είναι μυημένοι».

Η παραδοχή αυτή αποκαλύπτει ότι το Ρέικι δεν λειτουργεί ως ανοικτή θεραπευτική μέθοδος, αλλά ως κλειστό μυητικό σύστημα με διαβαθμίσεις γνώσης και πνευματικής εξουσιοδότησης, στοιχείο που το διαφοροποιεί ουσιωδώς από κάθε επιστημονική θεραπευτική πρακτική 

Τα λεγόμενα «ενεργειακά φαινόμενα»

Στη σχετική βιβλιογραφία του Ρέικι γίνεται συχνά λόγος για διάφορα φαινόμενα που εμφανίζονται κατά τη διάρκεια ή μετά τη μύηση. Οι υποστηρικτές του συστήματος τα χαρακτηρίζουν ως «ενεργειακές εμπειρίες» ή «παρενέργειες της ενεργοποίησης της ενέργειας».

Ο καθηγητής π. Βασίλειος Γεωργόπουλος παραθέτει χαρακτηριστικό απόσπασμα από εγχειρίδιο του Ρέικι, στο οποίο αναφέρεται: «Μετά τη μύηση μπορεί τα χέρια μας, η σπονδυλική στήλη ή τα τσάκρα μας να αρχίσουν να ζεσταίνονται ή να καίνε. Μπορεί να αρχίσουμε να νιώθουμε πράγματα που ποτέ δεν είχαμε αισθανθεί πριν. Μερικοί μπορεί να αρχίσουν να διακρίνουν αύρες, να ακούν νέους ήχους ή να αντιλαμβάνονται άγνωστες οσμές»[5].

Οι συγγραφείς των σχετικών εγχειριδίων αντιμετωπίζουν τα φαινόμενα αυτά ως φυσιολογική συνέπεια της μύησης και προτρέπουν τους μαθητές να μην ανησυχούν, θεωρώντας τα απλές εκδηλώσεις της ενεργοποίησης της «συμπαντικής ενέργειας».

Ωστόσο, από ορθόδοξη θεολογική σκοπιά, οι εμπειρίες αυτές δεν μπορούν να θεωρηθούν αυτονόητα θετικές ή πνευματικά ασφαλείς. Η Εκκλησία αντιμετώπισε διαχρονικά με ιδιαίτερη επιφύλαξη κάθε εμπειρία που υπόσχεται υπεραισθητές αντιλήψεις ή ασυνήθιστες πνευματικές καταστάσεις έξω από τη μυστηριακή της ζωή. Η ορθόδοξη ασκητική παράδοση διδάσκει ότι οι αισθητές ή υπερφυσικές εμπειρίες δεν αποτελούν ασφαλές κριτήριο της παρουσίας της θείας χάριτος και απαιτούν πάντοτε διάκριση.

Η πνευματική ζωή, σύμφωνα με τη διδασκαλία των Πατέρων της Εκκλησίας, δεν στηρίζεται στην αναζήτηση εντυπωσιακών εμπειριών ούτε στην επιδίωξη ιδιαίτερων πνευματικών αισθήσεων, αλλά στην ταπείνωση, τη μετάνοια, την προσευχή και τη συμμετοχή στη μυστηριακή ζωή της Εκκλησίας.
Οι μαρτυρίες περί «πνευμάτων θεραπείας»

Ακόμη μεγαλύτερο προβληματισμό προκαλούν ορισμένες μαρτυρίες που δημοσιεύονται από ανθρώπους οι οποίοι ασχολήθηκαν με το Ρέικι. Ο π. Βασίλειος Γεωργόπουλος παραθέτει τη μαρτυρία γυναίκας η οποία, μετά από συστηματική ενασχόληση με το Ρέικι, άρχισε να βιώνει μία ιδιόμορφη εσωτερική εμπειρία. Όπως η ίδια αναφέρει, αισθανόταν ότι μέσα της μιλούσε μία φωνή την οποία δεν μπορούσε να ελέγξει. Όταν επικοινώνησε με τον θεραπευτή της, εκείνος φέρεται να της απάντησε: «Αυτό είναι θαυμάσιο. Έχετε επιλεγεί από τα πνεύματα θεραπείας του Ρέικι. Θα είναι πλέον οι σύντροφοί σας»[6]!

Η συγκεκριμένη μαρτυρία παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, διότι αποκαλύπτει ότι, σε ορισμένους τουλάχιστον κύκλους του Ρέικι, γίνεται λόγος όχι απλώς για κάποια απρόσωπη ενέργεια, αλλά και για πνευματικές οντότητες που συνοδεύουν ή καθοδηγούν τον θεραπευτή.

Η αναφορά αυτή έρχεται σε αντίθεση με τον συχνά επαναλαμβανόμενο ισχυρισμό ότι το Ρέικι αποτελεί απλώς μία ουδέτερη τεχνική χαλάρωσης ή φυσικής θεραπείας. Αντίθετα, αναδεικνύει την ύπαρξη στοιχείων που παραπέμπουν σε ευρύτερες αποκρυφιστικές αντιλήψεις περί επικοινωνίας με πνευματικές δυνάμεις.

Ασφαλώς, η Εκκλησία δεν αποφαίνεται για κάθε προσωπική εμπειρία ούτε αποδίδει αυτομάτως κάθε ασυνήθιστο φαινόμενο σε δαιμονική ενέργεια. Ωστόσο, προειδοποιεί ότι κάθε πνευματική πρακτική η οποία επιδιώκει την επικοινωνία με άγνωστες πνευματικές δυνάμεις ή υπόσχεται υπερφυσικές δυνατότητες ανεξάρτητα από τη χάρη του Θεού εγκυμονεί σοβαρούς πνευματικούς κινδύνους.

Για τον λόγο αυτό η ορθόδοξη πνευματική παράδοση αντιμετωπίζει με ιδιαίτερη επιφύλαξη κάθε μορφή μυστικής μύησης ή επίκλησης πνευματικών δυνάμεων που δεν έχει ως κέντρο το πρόσωπο του Τριαδικού Θεού και τη ζωή της Εκκλησίας και οι οποίες, σύμφωνα με την διδασκαλία της, είναι δαιμονικές. 

Η ορθόδοξη θεολογική αξιολόγηση

Από όσα προηγήθηκαν καθίσταται σαφές ότι το Ρέικι δεν αποτελεί απλώς μία εναλλακτική θεραπευτική μέθοδο. Οι θεωρητικές του προϋποθέσεις, η διαδικασία της μύησης, η χρήση μυστικών συμβόλων και η επίκληση μιας απρόσωπης πνευματικής ενέργειας αποκαλύπτουν ότι πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο θρησκειοφιλοσοφικό σύστημα.

Ως εκ τούτου, η αξιολόγησή του δεν μπορεί να περιοριστεί αποκλειστικά στην εξέταση της ενδεχόμενης θεραπευτικής αποτελεσματικότητας των πρακτικών του. Το ουσιώδες ζήτημα αφορά το θεολογικό του υπόβαθρο και τις πνευματικές προϋποθέσεις που αυτό εισάγει.

Από ορθόδοξη σκοπιά, κάθε διδασκαλία που θεμελιώνει τη σωτηρία, τη θεραπεία ή την πνευματική ολοκλήρωση του ανθρώπου σε απρόσωπες κοσμικές ενέργειες, σε μυητικές τελετές ή σε τεχνικές ενεργοποίησης υπερφυσικών δυνάμεων βρίσκεται εκτός του εκκλησιαστικού βιώματος και της αποκαλυφθείσας αλήθειας της Εκκλησίας.

Για τον λόγο αυτό, το Ρέικι δεν μπορεί να θεωρηθεί πνευματικά ουδέτερο ούτε συμβατό με την ορθόδοξη χριστιανική πίστη. Η συμμετοχή σε αυτό συνεπάγεται, σε διαφορετικό βαθμό κάθε φορά, την αποδοχή βασικών αντιλήψεων οι οποίες προέρχονται από θρησκευτικά και αποκρυφιστικά συστήματα ξένα προς την παράδοση της Εκκλησίας. 

Συμπεράσματα

Η εξέταση της ιστορικής προέλευσης, των βασικών διδασκαλιών και της πρακτικής εφαρμογής του Ρέικι οδηγεί στο συμπέρασμα ότι δεν πρόκειται για μία απλή μέθοδο χαλάρωσης ή συμπληρωματικής θεραπείας, αλλά για ένα ολοκληρωμένο θρησκευτικό και κοσμοθεωρητικό σύστημα.

Η διδασκαλία του θεμελιώνεται στην ύπαρξη μιας απρόσωπης «συμπαντικής ενέργειας», η οποία, σύμφωνα με τους υποστηρικτές του, μπορεί να διοχετεύεται μέσω ειδικής μύησης και συγκεκριμένων τεχνικών. Η αντίληψη αυτή προέρχεται από τις ανατολικές θρησκείες και τον σύγχρονο εσωτερισμό και δεν έχει καμία σχέση με τη χριστιανική διδασκαλία περί του Θεού, της θείας χάριτος και της σωτηρίας.

Παράλληλα, η διαδικασία της μύησης, η χρήση συμβόλων, οι πρακτικές ενεργειακής θεραπείας και οι αναφορές σε πνευματικούς οδηγούς ή «θεραπευτικά πνεύματα» φανερώνουν ότι το Ρέικι δεν αποτελεί μία ουδέτερη τεχνική, αλλά εισάγει τον άνθρωπο σε μία διαφορετική πνευματική θεώρηση της πραγματικότητας.

Από επιστημονικής πλευράς, μέχρι σήμερα δεν υπάρχουν αξιόπιστα δεδομένα που να επιβεβαιώνουν την ύπαρξη της υποτιθέμενης «συμπαντικής θεραπευτικής ενέργειας» ούτε να τεκμηριώνουν ότι το Ρέικι δρα πέρα από τους γνωστούς ψυχολογικούς μηχανισμούς, όπως η χαλάρωση, η προσδοκία του θεραπευτικού αποτελέσματος (placebo) και η υποστηρικτική σχέση θεραπευτή και θεραπευομένου.

Από ορθόδοξη θεολογική άποψη, η θεραπεία του ανθρώπου δεν αποτελεί αποτέλεσμα χειρισμού κάποιας κοσμικής ενέργειας ούτε προϊόν μυστικών τεχνικών. Η θεραπεία νοείται ως καρπός της χάριτος του Θεού, η οποία ενεργεί ελεύθερα μέσα στη ζωή της Εκκλησίας και συνδέεται με τη μετάνοια, τη συμμετοχή στα Ιερά Μυστήρια, την προσευχή και την ασκητική ζωή.

Η Εκκλησία δεν απορρίπτει την επιστημονική ιατρική ούτε αρνείται κάθε μορφή συμπληρωματικής φροντίδας που έχει αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα και δεν συγκρούεται με την πίστη της. Αντιθέτως, διακρίνει με σαφήνεια ανάμεσα στις επιστημονικά τεκμηριωμένες θεραπευτικές πρακτικές και στις μεθόδους που στηρίζονται σε θρησκευτικές ή αποκρυφιστικές αντιλήψεις.

Για τον λόγο αυτό, η ενασχόληση με το Ρέικι δεν μπορεί να θεωρηθεί συμβατή με την ορθόδοξη χριστιανική ζωή. Η συμμετοχή στις μυητικές του διαδικασίες προϋποθέτει, άμεσα ή έμμεσα, την αποδοχή μιας κοσμοθεωρίας διαφορετικής από εκείνη που αποκαλύπτει η Αγία Γραφή και βιώνει η Εκκλησία.

Η ποιμαντική αντιμετώπιση των ανθρώπων που έχουν ασχοληθεί με το Ρέικι οφείλει να χαρακτηρίζεται από διάκριση, αγάπη και σεβασμό προς το ανθρώπινο πρόσωπο. Σκοπός της Εκκλησίας δεν είναι η καταδίκη των προσώπων αλλά η κατάδειξη της πλάνης, η μαρτυρία της αλήθειας και η πρόσκληση κάθε ανθρώπου στην εν Χριστώ ζωή, η οποία προσφέρει την αυθεντική θεραπεία και την αληθινή κοινωνία με τον Θεό.

Εκ του Γραφείου επί των Αιρέσεων και Παραθρησκειών 

Παραπομπές

[1] https://www.pemptousia.gr/2022/04/reiki-mia-anorthodoxi-therapia-me-apokrifistika-stichia/
[2] https://www.diakonima.gr/2018/12/04/
[3] https://www.diakonima.gr/2018/12/04/
[4] https://www.pemptousia.gr/2022/04/reiki-mia-anorthodoxi-therapia-me-apokrifistika-stichia/
[5] Όπου ανωτέρω
[6] https://www.pemptousia.gr/2022/04/reiki-mia-anorthodoxi-therapia-me-apokrifistika-stichia/

πηγή

Μαθήματα επιλεκτικής συμπερίληψης

Του Δημοσθένη Γκαβέα από το προφίλ του στο facebook

Μέσα σε λίγες ημέρες, δύο διαφημίσεις μάς παρέδωσαν ένα μικρό, αλλά εξαιρετικά διδακτικό μάθημα για τη νέα, επιλεκτική εκδοχή της «συμπερίληψης». Στην πρώτη, η γερμανικών συμφερόντων Lidl παρουσιάζει μια νέα εργαζόμενη, τη Μπεσκιατούλ Μουταχαρή, αν αποδίδουμε σωστά το όνομά της, η οποία φορά μαύρο χιτζάμπ και έναν μακρύ ισλαμικό χιτώνα που καλύπτει σχεδόν ολόκληρο το σώμα της.

Οι Ελληνίδες και οι Έλληνες συνάδελφοί της δυσκολεύονται, ή παρουσιάζονται να μη θέλουν πραγματικά, να προφέρουν το όνομά της. Ανταλλάσσουν βλέμματα, χαμογελούν αμήχανα και προτείνουν να τη φωνάζουν απλώς «Μπέκι». Εκείνη απαντά ότι, αν το πουν μία-δύο φορές, θα τους φανεί πιο εύκολο, αλλά τελικά υποχωρεί εμφανώς απογοητευμένη. Στο τελευταίο πλάνο τη βλέπουμε απομονωμένη σε κάποιο σημείο της αποθήκης, όταν την πλησιάζει μία Ελληνίδα συνάδελφος με σημειωματάριο και της ζητά να της συλλαβίσει το όνομά της. «Πού θα πάει, θα το μάθω», της λέει. Η Ελληνίδα κατάλαβε το λάθος της, εκπαιδεύτηκε και πέρασε επιτυχώς το μάθημα της νέας εταιρικής ηθικής.

Ας το ξεκαθαρίσουμε εξαρχής. Το ζήτημα δεν είναι η παρουσία μιας μουσουλμάνας εργαζόμενης σε μια διαφήμιση ούτε το δικαίωμά της να φορά τη μαντίλα. Το ζήτημα είναι ο τρόπος με τον οποίο στήνεται η αφήγηση. Η Μπεσκιατούλ και η ισλαμική ενδυμασία της παρουσιάζονται ως στοιχεία μιας ταυτότητας απολύτως αδιαπραγμάτευτης, απέναντι στην οποία ακόμη και η αμηχανία ή η δυσκολία στην προφορά ενός ξένου ονόματος ερμηνεύονται περίπου ως προκατάληψη.

Οι Έλληνες εργαζόμενοι μετατρέπονται έτσι σε αρνητικό στερεότυπο. Αγενείς, καχύποπτοι, λίγο αμόρφωτοι και στο όριο του ρατσισμού, άνθρωποι που χρειάζονται κάποιον να τους μάθει πώς να κοιτούν, πώς να μιλούν και πώς να συμπεριφέρονται.

Η διαφήμιση δεν περιορίζεται, επομένως, στο αυτονόητο μήνυμα ότι ένας άνθρωπος πρέπει να γίνεται σεβαστός στον χώρο εργασίας του. Δημιουργεί ένα σκηνικό ηθικής ενοχής και εξοικείωσης όχι μόνο με το χιτζάμπ αλλά με ένα σύνολο αυστηρών ενδυματολογικών και θρησκευτικών κωδίκων. Η Μπεσκιατούλ είναι εξαρχής το θύμα και οι Έλληνες οι ύποπτοι. Όλη η σκηνοθεσία, τα βλέμματα, οι παύσεις και η τελική «μετάνοια» υπηρετούν αυτή τη διάκριση.

Η υπόθεση δεν είναι τόσο αθώα και είναι αφέλεια να πιστεύει κάποιος ότι οι εταιρικές «ευαισθησίες» αναπτύσσονται σε οικονομικό και πολιτικό κενό. Περισσότεροι από τρία εκατομμύρια άνθρωποι με τουρκικές ρίζες ζουν σήμερα στη Γερμανία, ενώ το γερμανοτουρκικό εμπόριο αγαθών κινήθηκε το 2025 κοντά στα 55 δισ. ευρώ, με την Τουρκία να συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους εμπορικούς εταίρους της Γερμανίας.

Παράλληλα, το Βερολίνο άνοιξε τον δρόμο για την παράδοση Eurofighter στην Άγκυρα, αίροντας μια πολυετή αντίρρηση. Πολλά εκατομμύρια καταναλωτές, εμπορικές συναλλαγές δεκάδων δισεκατομμυρίων και μεγάλα εξοπλιστικά συμφέροντα συνθέτουν ένα περιβάλλον στο οποίο η πολιτική ορθότητα συναντά εντυπωσιακά συχνά την εμπορική σκοπιμότητα.

Υπάρχει, ασφαλώς, και μια πρόσθετη ιστορική ειρωνεία όταν μια εταιρεία γερμανικών συμφερόντων παραδίδει μαθήματα στους Έλληνες για την αποδοχή και τον σεβασμό. Η Ελλάδα εξακολουθεί να θεωρεί ανοικτό το ζήτημα των γερμανικών κατοχικών αποζημιώσεων και του αναγκαστικού δανείου, ενώ το Βερολίνο επιμένει ότι το θέμα έχει κλείσει νομικά. Η διαφορά αυτή παραμένει υπαρκτή και επισήμως διατυπωμένη, ακόμη κι αν κάποιοι θα προτιμούσαν να τη θεωρούμε παρωχημένη ή ενοχλητική.

Δεν είναι, άλλωστε, η πρώτη φορά που η Lidl βρίσκεται στο επίκεντρο μιας παρόμοιας συζήτησης. Το 2017 είχε αφαιρέσει με ψηφιακή επεξεργασία τους σταυρούς από φωτογραφίες εκκλησιών της Σαντορίνης στις συσκευασίες της σειράς ελληνικών προϊόντων Eridanous. Αρχικά επικαλέστηκε την πρόθεσή της να μην προβάλλει κάποια ιδεολογική θέση. Μετά τις αντιδράσεις παραδέχθηκε ότι είχε κάνει λάθος, ζήτησε συγγνώμη και ανακοίνωσε ότι θα άλλαζε τον σχεδιασμό.

Και όπως η πρόθυμη συνάδελφος της Μπεσκιατούλ, έτσι κι εμείς, φαίνεται, μαθαίνουμε γρήγορα.

Πριν ακόμη ολοκληρωθεί η συζήτηση για τη νέα διαφήμιση της Lidl, εμφανίστηκε ένα άλλο τηλεοπτικό σποτ, αυτή τη φορά ελληνικής εταιρείας.

Το αθώο γιαούρτι της Κρι Κρι ταξιδεύει μέσα σε ένα ειδυλλιακό ελληνικό νησιωτικό τοπίο με λευκά σπίτια, γαλάζιους τρούλους, καμπαναριά και όλη την αναγνωρίσιμη εικόνα των ορθόδοξων εκκλησιών του Αιγαίου. Οι εκκλησίες είναι εκεί, οι τρούλοι είναι εκεί, το κωδωνοστάσιο είναι εκεί. Οι σταυροί, όμως, απουσιάζουν. Και επειδή το τοπίο δεν είναι γύρισμα σε πραγματικό τόπο αλλά σκηνικό σχεδιασμένο εξ ολοκλήρου, ό,τι λείπει από αυτό δεν λείπει τυχαία. Λείπει επειδή κάποιος αποφάσισε να μην το βάλει.

Η ελληνικότητα είναι προφανώς χρήσιμη για να πουληθεί το προϊόν. Το λευκό και το γαλάζιο είναι εμπορικά ελκυστικά, οι τρούλοι αναγνωρίσιμοι και το νησιωτικό τοπίο ιδανικό για εξαγωγές. Το θρησκευτικό σύμβολο, όμως, που εξηγεί τι ακριβώς είναι αυτά τα κτίρια, θεωρείται περιττό ή ίσως ενοχλητικό. Κρατάμε την παράδοση ως αισθητικό περίβλημα, αφού προηγουμένως την απογυμνώσουμε από το περιεχόμενό της.

Αυτή η ασυμμετρία έχει σημασία. Το χιτζάμπ όχι μόνο δεν πρέπει να αφαιρεθεί από την εικόνα, αλλά προβάλλεται σε πρώτο πλάνο και μετατρέπεται σε κριτήριο ηθικής επάρκειας για ολόκληρη την κοινωνία. Ο σταυρός, αντιθέτως, μπορεί να εξαφανιστεί από την κορυφή μιας εκκλησίας χωρίς να θεωρείται ότι αλλοιώνεται η ταυτότητα κανενός. Η μία θρησκευτική ταυτότητα απαιτεί απόλυτη ορατότητα και σεβασμό. Η άλλη οφείλει να υποχωρεί αθόρυβα στο όνομα μιας δήθεν ουδετερότητας.

Η Ευρώπη έχει ξαναδοκιμάσει αυτή τη συνταγή. Το 2021, καμπάνια του Συμβουλίου της Ευρώπης, στο πλαίσιο προγράμματος που συγχρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση, χρησιμοποίησε το σύνθημα «η ομορφιά βρίσκεται στη διαφορετικότητα, όπως η ελευθερία βρίσκεται στο χιτζάμπ». Οι αφίσες και οι αναρτήσεις αποσύρθηκαν μετά τις έντονες αντιδράσεις στη Γαλλία, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία είχε συνεισφέρει πάνω από 300.000 ευρώ στο συνολικό πρόγραμμα, διευκρίνισε ότι δεν είχε εγκρίνει τις συγκεκριμένες εικόνες. Η εμπλοκή του FEMYSO στα σχετικά εργαστήρια προκάλεσε ακόμη περισσότερα ερωτήματα.

Τα ερωτήματα αυτά αποκτούν διαφορετικό βάρος μετά τη γαλλική κυβερνητική έκθεση για τη Μουσουλμανική Αδελφότητα και τον πολιτικό ισλαμισμό, η οποία δόθηκε στη δημοσιότητα τον Μάιο του 2025. Η έκθεση περιγράφει μια στρατηγική ισλαμοποίησης «από τα κάτω», μέσα από τοπικά οικοσυστήματα, συλλόγους, εκπαίδευση, φιλανθρωπικές δομές και σταδιακή αυστηροποίηση των κοινωνικών κανόνων. Καταγράφει, μεταξύ άλλων, αύξηση των νεαρών κοριτσιών που φορούν αμπάγια και ακόμη και πολύ μικρών κοριτσιών με μαντίλα. Παρουσιάζει επίσης το FEMYSO ως δομή εκπαίδευσης στελεχών της ευρωπαϊκής αυτής επιρροής και χαρακτηρίζει την Τουρκία βασικό κέντρο στήριξης της ευρωπαϊκής πτέρυγας της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, μαζί με το Κατάρ.

Να ξεκαθαρίσουμε και εδώ κάτι αυτονόητο. Καμία από τις δύο εταιρείες δεν κατηγορείται, προφανώς, για συμμετοχή σε οποιαδήποτε στρατηγική. Το ζήτημα είναι το ευρύτερο κλίμα μέσα στο οποίο διαμορφώνονται πλέον οι εταιρικές επιλογές και οι «ευαισθησίες» τους.

Μόλις λίγες εβδομάδες πριν, το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα υιοθέτησε ψήφισμα για την «παρέμβαση του πολιτικού Ισλάμ στις ευρωπαϊκές δημοκρατικές διαδικασίες». Στην καρδιά του βρίσκεται η προειδοποίηση ότι η ισλαμιστική διείσδυση δεν λειτουργεί μετωπικά, αλλά μέσω σταδιακής εισχώρησης σε θεσμούς, κόμματα, ενώσεις και διοικήσεις και μέσω ενός «διπλού λόγου» που εμφανίζεται συμβατός με τις δημοκρατικές αρχές, ενώ προωθεί διαφορετική ατζέντα. Το ΕΛΚ αναφέρει ρητά τη Μουσουλμανική Αδελφότητα ως χαρακτηριστικό παράδειγμα, διαχωρίζοντας ταυτόχρονα το πολιτικό Ισλάμ από την ειρηνική άσκηση της μουσουλμανικής πίστης.

Και αυτός ο διαχωρισμός είναι απαραίτητος. Ελευθερία είναι το δικαίωμα μιας γυναίκας να φορά το χιτζάμπ, εφόσον αποτελεί πραγματικά δική της επιλογή. Ελευθερία, όμως, είναι και το δικαίωμά της να το αφαιρέσει, να επιλέξει τον άνθρωπο που θα παντρευτεί, να ζητήσει διαζύγιο και να ζήσει χωρίς τον έλεγχο της οικογένειας ή της κοινότητάς της. Την ώρα που οι ευρωπαϊκές κοινωνίες εγκαλούνται επειδή δήθεν δεν αποδέχονται αρκετά τη μαντίλα, πολύ λιγότερα ακούγονται για τις γυναίκες που σε κλειστές και περιχαρακωμένες κοινότητες ευρωπαϊκών πόλεων αντιμετωπίζουν εξαναγκαστικούς γάμους, βία και εγκλήματα στο όνομα της δήθεν «τιμής», ακρωτηριασμό των γεννητικών τους οργάνων ή άτυπα συμβούλια της Σαρίας που, χωρίς να έχουν νομική ισχύ, ασκούν κοινωνική πίεση σε ζητήματα γάμου και διαζυγίου.

Θα είχε επίσης ενδιαφέρον η ίδια εταιρική και ευρωπαϊκή ευαισθησία να στραφεί προς την Τουρκία. Την ώρα που η Άγκυρα επανέρχεται συστηματικά με κατηγορίες περί παραβίασης των δικαιωμάτων της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη, στην Τουρκία έχουν απομείνει λιγότεροι από 2.500 ελληνικής καταγωγής ορθόδοξοι χριστιανοί.

Η Αγία Σοφία και η Μονή της Χώρας, κορυφαία μνημεία της παγκόσμιας χριστιανικής κληρονομιάς, μετατράπηκαν από μουσεία σε τζαμιά. Ίσως όσοι αγωνιούν τόσο πολύ για την αποδοχή της ισλαμικής ταυτότητας στην Ελλάδα να επισκεφθούν την Κωνσταντινούπολη και να αναρωτηθούν τι απέγινε η χριστιανική κοινότητα μιας πόλης στην οποία επί αιώνες αποτελούσε θεμελιώδες μέρος της ζωής και της ιστορίας της.

Το χιτζάμπ, λοιπόν, δεν πρέπει απλώς να φαίνεται, πρέπει να προβάλλεται, να προστατεύεται και να μετατρέπεται σε τεστ ηθικής επάρκειας για ολόκληρη την κοινωνία. Ο σταυρός, αντιθέτως, μπορεί να λείπει από τις εκκλησίες χωρίς να χαλάει το «ελληνικό» τοπίο. Αυτή δεν είναι συμπερίληψη. Είναι μια νέα ιεράρχηση ταυτοτήτων, στην οποία ορισμένες απαιτούν απόλυτο σεβασμό και άλλες οφείλουν να εξαφανίζονται αθόρυβα για να μη θεωρηθούν ενοχλητικές.

Και κάπως έτσι, στο όνομα μιας εισαγόμενης και απολύτως επιλεκτικής ουδετερότητας, η Ελλάδα κινδυνεύει σταδιακά να πάψει να αντιμετωπίζεται ως χώρα με ιστορία, πολιτισμό, μνήμη και διακριτή ταυτότητα και να μετατραπεί απλώς σε χώρο, σε ένα ουδέτερο εμπορικό σκηνικό, χωρίς σύμβολα και συνέχεια, έτοιμο να προσαρμοστεί σε κάθε εξωτερική απαίτηση, αρκεί να υπάρχουν αρκετά χρήματα με τη μορφή εξαγωγών, επενδύσεων ή άλλων συμφερόντων.

Ύστερα απορούν γιατί οι πολίτες οργίζονται, γιατί η δυσπιστία απέναντι στους θεσμούς μεγαλώνει και γιατί τα άκρα βρίσκουν όλο και πιο πρόσφορο έδαφος. Την οργή αυτή δεν χρειάζεται να την επικροτήσει κανείς. Οφείλει όμως, επιτέλους, να την εξηγήσει.

πηγή 

 

ΣΧΟΛΙΟ 

 

Το LIDL διακρίνεται κατά καιρούς για τα διάφορα παραστρατήματα που φτάνουν μερικές φορές στα όρια του αίσχους....

Ενδεικτικά:

Η "LIDL" άλλαξε τις Ελληνικές σημαίες σε ελληνικά προϊόντα κι έβαλε ένα σηματάκι με μπλε άσπρες λωρίδες...!! (Μποϊκοτάζ) 

Rafale εξοπλισμένα με αντι-drone λέιζερ

Γράφει ο ΤΣΙΛΙΟΠΟΥΛΟΣ ΕΥΘΥΜΙΟΣ  

 

Μια νέα εποχή στην αντιμετώπιση μη επανδρωμένων αεροσκαφών με γαλλική υπογραφή: Η Γαλλία πραγματοποίησε με επιτυχία δοκιμές πραγματικών βολών με κατευθυνόμενες ρουκέτες λέιζερ από τα μαχητικά αεροσκάφη Rafale, εισάγοντας μια νέα, χαμηλού κόστους δυνατότητα αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών (UAV). 

 

Η εγκατάσταση αντι-drone λέιζερ σε μαχητικά, σηματοδοτεί μια σημαντική αλλαγή στη φιλοσοφία της σύγχρονης αεροπορικής μάχης, καθώς οι αεροπορικές δυνάμεις εγκαταλείπουν σταδιακά την αποκλειστική χρήση πανάκριβων πυραύλων αέρος-αέρος για την κατάρριψη φθηνών drones και υιοθετούν πολυεπίπεδες και οικονομικά αποδοτικότερες λύσεις. Είναι κάτι που η ελληνική Πολεμική Αεροπορία οφείλει να εξετάσει, ώστε να αξιοποιήσει στο έπακρο τα υπάρχοντα αεροσκάφη σε αυτό το πεδίο επιχειρήσεων.

 

Το πρόγραμμα αναπτύχθηκε από τη Γενική Διεύθυνση Εξοπλισμών της Γαλλίας (Direction Générale de l’Armement – DGA), σε συνεργασία με το Κέντρο Αεροπορικής Στρατιωτικής Εμπειρογνωμοσύνης (CEAM), ενώ στην υλοποίησή του συμμετείχαν επίσης οι Dassault Aviation και Thales. Η νέα δυνατότητα ονομάζεται LADAC (Lutte Anti-Drone sur Avion de Combat), δηλαδή “Αντιμετώπιση drones από μαχητικό αεροσκάφος”.

 

Η ανάγκη για οικονομικότερες αναχαιτίσεις

 

Η εμπειρία των τελευταίων ετών, ιδιαίτερα από τις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία, απέδειξε ότι τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη έχουν μετατραπεί σε μία από τις σημαντικότερες απειλές του σύγχρονου πεδίου μάχης. Drones, όπως το ιρανικό Shahed-136 και τα ρωσικά Geran, μπορούν να εκτοξευθούν μαζικά και να προκαλέσουν σοβαρές ζημιές σε στρατιωτικούς και πολιτικούς στόχους, με σχετικά χαμηλό κόστος.

 

Μέχρι σήμερα, η αναχαίτιση αυτών των στόχων βασιζόταν κυρίως σε πυραύλους αέρος-αέρος, όπως ο γαλλικός MICA. Ωστόσο, κάθε πύραυλος MICA κοστίζει περίπου δύο εκατομμύρια δολάρια, ενώ ένα drone τύπου Shahed εκτιμάται ότι κοστίζει περίπου 50.000 δολάρια. Η οικονομική αυτή αναντιστοιχία, καθιστά μη βιώσιμη τη χρήση τόσο ακριβών όπλων για την αντιμετώπιση φθηνών στόχων.

 

Όπως χαρακτηριστικά είχε δηλώσει ο Αρχηγός του Γενικού Επιτελείου της Γαλλικής Πολεμικής Αεροπορίας, στρατηγός Ζερόμ Μπελανζέ, «δεν είναι δυνατόν να χρησιμοποιούνται πύραυλοι αξίας άνω του ενός εκατομμυρίου ευρώ για την κατάρριψη ενός drone που κοστίζει μερικές χιλιάδες δολάρια». Η δήλωση αυτή αντικατοπτρίζει το βασικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν σήμερα όλες σχεδόν οι δυτικές αεροπορίες.

 

Rafale με αντι-drone λέιζερ

 

Η απάντηση της Γαλλίας είναι η χρήση κατευθυνόμενων ρουκετών διαμετρήματος 68 χιλιοστών. Οι ρουκέτες αυτές τοποθετούνται σε φορείς Thales Telson JF12, οι οποίοι μεταφέρουν δώδεκα βλήματα ο καθένας. Σε αντίθεση με έναν μόνο πύραυλο αέρος-αέρος που καταλαμβάνει έναν πυλώνα οπλισμού, ένας φορέας μπορεί να μεταφέρει πολλαπλά πυρομαχικά, αυξάνοντας σημαντικά το διαθέσιμο απόθεμα πυρών του αεροσκάφους.

 

Η ρουκέτα που χρησιμοποιείται θεωρείται ότι είναι η Aculeus-LG, η οποία διαθέτει σύστημα καθοδήγησης με λέιζερ και μέγιστη εμβέλεια περίπου έξι χιλιομέτρων. Η καθοδήγηση επιτυγχάνεται μέσω του ραντάρ RBE2 του Rafale, το οποίο τροποποιήθηκε ειδικά για τη νέα αποστολή, σε συνδυασμό με το ατρακτίδιο στόχευσης Talios, που αναλαμβάνει την παρακολούθηση και τη σήμανση του στόχου με λέιζερ.

 

Η ανάπτυξη της δυνατότητας LADAC ξεκίνησε με διαδικασίες κατεπείγοντος στα τέλη του 2025 και ολοκληρώθηκε μέσα σε λίγους μήνες, γεγονός που καταδεικνύει τη σημασία που αποδίδει η Γαλλία στην αντιμετώπιση της απειλής των drones.

 

Η εμπειρία από τις επιχειρήσεις

 

Η ανάγκη για το νέο σύστημα έγινε ιδιαίτερα εμφανής κατά τη διάρκεια της επιχείρησης προστασίας του εναέριου χώρου των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων από επιθέσεις ιρανικών drones. Τα γαλλικά Rafale που συμμετείχαν στην επιχείρηση αναγκάστηκαν να εκτοξεύσουν δεκάδες πυραύλους MICA μέσα σε λίγες εβδομάδες, γεγονός που ανέδειξε τόσο το υψηλό οικονομικό κόστος, όσο και τον κίνδυνο εξάντλησης των αποθεμάτων πυραύλων σε περίπτωση μαζικών επιθέσεων.

 

Η εμπειρία αυτή επιβεβαίωσε ότι οι αεροπορικές δυνάμεις χρειάζονται φθηνότερα μέσα αναχαίτισης, τα οποία θα μπορούν να χρησιμοποιούνται μαζικά, χωρίς να επιβαρύνουν υπερβολικά τον προϋπολογισμό ή τα αποθέματα οπλισμού.

 

Διεθνής τάση

 

Η Γαλλία δεν αποτελεί τη μοναδική χώρα που ακολουθεί αυτή την κατεύθυνση. Οι Ηνωμένες Πολιτείες υπήρξαν πρωτοπόρες στην αξιοποίηση κατευθυνόμενων ρουκετών APKWS των 70 χιλιοστών ως όπλων αέρος-αέρος. Οι ρουκέτες αυτές έχουν ήδη ενσωματωθεί στα μαχητικά F-15E Strike Eagle, F-16C και στα αεροσκάφη εγγύς αεροπορικής υποστήριξης A-10, ενώ αναμένεται να χρησιμοποιηθούν και από τα F/A-18 Super Hornet του Αμερικανικού Ναυτικού.

 

Οι πρώτες δοκιμές πραγματοποιήθηκαν ήδη από το 2019, ενώ από το 2024 οι αμερικανικές αεροπορικές δυνάμεις χρησιμοποιούν επιχειρησιακά τις APKWS για την κατάρριψη drones που εκτοξεύονται από τους αντάρτες Χούθι και άλλες φιλοϊρανικές οργανώσεις στη Μέση Ανατολή. Κατά τις επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ, τα αμερικανικά F-15E και F-16 χρησιμοποίησαν εκτενώς τις συγκεκριμένες ρουκέτες, αποδεικνύοντας την αποτελεσματικότητά τους.

 

Αντίστοιχη πορεία ακολούθησε και το Eurofighter Typhoon. Η Βρετανική Βασιλική Αεροπορία ανακοίνωσε το 2026 ότι τα Typhoon διαθέτουν πλέον την ικανότητα χρήσης APKWS, ενισχύοντας σημαντικά τις δυνατότητές τους απέναντι στις νέες απειλές στη Μέση Ανατολή.

 

Επιχειρησιακά πλεονεκτήματα

 

Οι κατευθυνόμενες ρουκέτες παρουσιάζουν πολλά επιχειρησιακά πλεονεκτήματα. Πρώτον, είναι σημαντικά οικονομικότερες από τους πυραύλους αέρος-αέρος. Το κόστος ενός συστήματος καθοδήγησης APKWS εκτιμάται μεταξύ 15.000 και 20.000 δολαρίων, ενώ με την προσθήκη του κινητήρα και της πολεμικής κεφαλής, το συνολικό κόστος παραμένει πολλαπλάσιο χαμηλότερο από εκείνο ενός σύγχρονου πυραύλου.

 

Δεύτερον, επιτρέπουν την μεταφορά πολύ περισσότερων πυρομαχικών ανά αποστολή, αυξάνοντας το λεγόμενο “βάθος γεμιστήρα” (magazine depth). Έτσι, ένα μαχητικό μπορεί να αντιμετωπίσει μεγάλο αριθμό drones, χωρίς να εξαντλήσει γρήγορα τον οπλισμό του.

 

Τρίτον, τα χαρακτηριστικά πτήσης των ρουκετών τις καθιστούν ιδανικές για στόχους, όπως drones, ή υποηχητικοί πύραυλοι cruise, οι οποίοι κινούνται σχετικά αργά και ακολουθούν προβλέψιμες πορείες.

 

Προοπτικές και μελλοντικές εφαρμογές

 

Η νέα δυνατότητα δεν αναμένεται να περιοριστεί μόνο στα γαλλικά Rafale. Χώρες που ήδη επιχειρούν με το συγκεκριμένο αεροσκάφος, όπως το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, θα μπορούσαν να υιοθετήσουν αντίστοιχα συστήματα. Παράλληλα, έχει εξεταστεί στο παρελθόν η ενσωμάτωση τέτοιων ρουκετών και στα Mirage 2000, γεγονός που δημιουργεί προοπτικές και για άλλους χρήστες του αεροσκάφους.

 

Παρότι η Γαλλία εξετάζει και πιθανές τροποποιήσεις στο πυροβόλο των 30 χιλιοστών του Rafale για αποστολές κατά drones, η χρήση του εξακολουθεί να θεωρείται πιο επικίνδυνη, λόγω της μικρής απόστασης εμπλοκής, των θραυσμάτων και του κινδύνου σύγκρουσης με τα συντρίμμια του στόχου.

 

Συνολικά, η ενσωμάτωση κατευθυνόμενων ρουκετών στα Rafale αποτελεί ένα ακόμη βήμα στην προσαρμογή των σύγχρονων αεροπορικών δυνάμεων στις νέες μορφές πολέμου. Η συνεχώς αυξανόμενη χρήση φθηνών drones επιβάλλει την ανάπτυξη οικονομικών, αλλά αποτελεσματικών μέσων αναχαίτισης. Η γαλλική πρωτοβουλία, σε συνδυασμό με αντίστοιχες εξελίξεις στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο, δείχνει ότι οι κατευθυνόμενες ρουκέτες πρόκειται να αποτελέσουν βασικό στοιχείο του οπλισμού των μαχητικών αεροσκαφών στις μελλοντικές συγκρούσεις.

 

πηγή 

Αίας, ο βράχος των Αχαιών

(Πηγή: salamina.gr)  

 

Γράφει η Αποστολία Κ. Λάππα,
Μαθήτρια Γ΄ Γυμνασίου 

 

Ο Αίας ήταν Έλληνας ήρωας του Τρωικού πολέμου. Ήταν γιός του Τελαμώνα, Βασιλέως της Σαλαμίνος και της Εριβοίας ή Περιβοίας, ενώ είχε και έναν νεότερο ετεροθαλή αδερφό, τον Τεύκρο.

 

Όταν ήταν ακόμη βρέφος, ο φίλος του πατέρα του, Ηρακλής, επισκέφθηκε την Σαλαμίνα και μόλις τον είδε, τον πήρε στα χέρια του και τον σκέπασε με την λεοντή του. Γι’ αυτό τον λόγο, έγινε τόσο δυνατός, σχεδόν άτρωτος[1]. Μεγάλωσε κοντά στον σοφό κένταυρο Χείρωνα, μαζί με άλλους ήρωες του Τρωικού πολέμου. Εκεί διδάχθηκε αστρονομία, ιατρική, μουσική, μαντική, πολεμική και κυνηγετική τέχνη.

 

Υπήρξε ένας από τους μνηστήρες της Ελένης, η οποία εν τέλει παντρεύτηκε τον Μενέλαο. Ύστερα, συμμετείχε στον Τρωικό πόλεμο με δώδεκα πλοία μαζί με τον αδερφό του. Κατά την διάρκεια του πολέμου, ξεχώρισε για την δύναμη και την ανδρεία του. Ακόμη, όταν ο Αγαμέμνων επιθεωρούσε τον Αχαϊκό Στρατό και έβρισκε τον Αίαντα να παρατάσσει τα στρατεύματά του για την μάχη, τον επαινούσε πάντα για την πολεμική του ορμή και την εμψύχωση των Αχαιών.[2]

 

Μια ημέρα, ο Αίας εστάλη στην Χερσόνησο της Θράκης για ανεύρεση εφοδίων. Εκεί ανάγκασε τον τοπικό βασιλέα Πολυμήστορα να του παραδώσει τον γιο του Πρίαμου, Πολύδωρο, και να τον εφοδιάσει με πολλά χρήματα που επαρκούσαν για τον Αχαϊκό Στρατό για ένα έτος. Ύστερα, πήγε στην Φρυγία, όπου φόνευσε τον Τεύθραντα σε μονομαχία και κατέλαβε την πόλη, από την οποία πήρε πολλά λάφυρα και σκλάβες, μεταξύ άλλων και την θυγατέρα του Τεύθραντα, Τέκμησσα[3].

 

Το ένατο έτος του πολέμου, όταν ο Έκτωρ προσκάλεσε έναν από τους Βασιλείς των Αχαιών σε μονομαχία, ο κλήρος όρισε τον Αίαντα ως αντιπαλό του. Ως εκ τούτου, άρχισε η μάχη, η οποία διεξήχθη με τα δόρατα και έπειτα με τεράστιες πέτρες. Η μάχη, όμως, έληξε χωρίς αποτέλεσμα και οι δύο αντίπαλοι αντάλλαξαν δώρα. Συγκεκριμένα, ο Αίας έδωσε στον Έκτορα την ζώνη του και εκείνος δέχτηκε από αυτόν ένα ξίφος[4].

 

Όταν οι Αχαιοί λιθοβόλησαν τον Παλαμήδη[5], ο Αγαμέμνων διέταξε να τον αφήσουν άταφο και τοποθέτησε στρατιώτες για την περιφρούρηση του σώματος. Ο Αίας, όμως, αντελήφθη ότι ο θάνατος του Παλαμήδη ήταν απόρροια σχεδίου του Οδυσσέως. Γι’ αυτό, παραμέρισε με το ξίφος του όσους βρίσκονταν κοντά στον άταφο Παλαμήδη και πήρε το σώμα του νεκρού φίλου του για να το θάψει με τις πρέπουσες τιμές[6].

 

Ενόσω, οι Τρώες προήλαυναν για να γκρεμίσουν το τείχος των Αχαιών και να πυρπολήσουν τα πλοία τους, ο Αίας οργάνωνε την άμυνα, ενθάρρυνε τους Αχαιούς και αγωνίστηκε ανάμεσά τους. Όταν όλοι οι σύντροφοί του είχαν οπισθοχωρήσει φοβισμένοι, υπερασπίστηκε ολομόναχος τα πλοία, πηδώντας από το ένα στο άλλο και φονεύοντας δώδεκα σημαίνοντες Τρώες.

 

Επίσης, ο Αίας έδωσε το παρών στον σκληρό αγώνα, που έγινε γύρω από το νεκρό σώμα του Πάτροκλου. Συγκεκριμένα, εμπόδισε τον Έκτορα και τους άλλους Τρώες να το πάρουν, καθώς ο Μενέλαος και ο Μηριόνης το μετέφεραν[7].

 

Ο Αίας μεταφέρει τον νεκρό Αχιλλέα, προστατευμένος από τον Ερμή (αριστερά) και την Αθηνά (δεξιά). Όψη από αττικό μελανόμορφο αμφορέα με λαιμό, περ. 520-510 π.Χ.. (Πηγή: wikipedia.org)

 

Όταν ο Αχιλλέας φονεύθηκε, έπρεπε τα όπλα του να δοθούν είτε στον Αίαντα, είτε στον Οδυσσέα. Ο τελευταίος με την δολιότητά του και την βοήθεια των Ατρειδών κατόρθωσε να πείσει στους άλλους αρχηγούς ότι αυτός τα άξιζε περισσότερο από τον Αίαντα. Ως εκ τούτου, τα όπλα δόθηκαν σε αυτόν.

 

Τότε, ο Αίας δεν άντεξε την αδικία και τρελάθηκε σε τέτοιο βαθμό που άρχισε να σφάζει όλα τα κοπάδια των Αχαιών, τα οποία νόμισε ότι ήταν αυτοί που τον αδίκησαν[8]. Όταν συνήλθε, όμως, αισχύνθηκε για την πράξη του. Με αυτό τον τρόπο, έμπηξε το ξίφος του Έκτορος στην γη και έπεσε πάνω του, αυτοκτονώντας[9].

 

Μετά τον θάνατό του, ο Αγαμέμνων εμπόδισε τον Τεύκρο να θάψει τον αδερφό του, αλλά ο Οδυσσεύς τον υπερασπίστηκε παρά το γεγονός ότι μισούσε τον Αίαντα.[10] Ως εκ τούτου, αποφασίστηκε η ταφή του τελευταίου. Ο Οδυσσεύς ακόμη θέλησε να εναποθέσει τα όπλα του Αχιλλέα δίπλα στον νεκρό Αίαντα, αλλά ο Τεύκρος δεν του το επέτρεψε. Συγκεκριμένα, του είπε: «μή γάρ ὅσια εἶναι ἐντάφια τὰ τοῦ θανάτου αἴτια» (Τα αίτια του θανάτου δεν είναι οι πρέπουσες νεκρικές προσφορές)[11].

 

Με αυτό τον τρόπο, όλοι οι Αχαιοί θρήνησαν τον νεκρό Αίαντα και τον έθαψαν στην Τροία. Αργότερα, όταν ο Οδυσσέας κατέβηκε στον Άδη για να μάθει για τον γυρισμό του από τον Τειρεσία, συνάντησε και τον Αίαντα, με τον οποίο θέλησε να συμφιλιωθεί, ρίχνοντας την ευθύνη στον Δία. Ο Αίας, όμως, δεν ανταποκρίθηκε και έφυγε[12].

 

Αποστολία Κ. Λάππα,

1 Ιουνίου 2026

 

Βιβλιογραφία 

1. Ελληνική Μυθολογία, Τρωικός Πόλεμος, Τόμος 5, Μέρος Α΄, Γενική Εποπτεία: Ι. Θ. Κακριδής, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 2014.
2. Μπίμπη Ιωάννη, Αργολικά – Παλαμήδης, Εκδόσεις «Παλαμήδης», Ναύπλιο 2003.
3. Ομήρου Οδύσσεια, Μετάφραση: Θεόδωρος Γ. Μαυρόπουλος, Τόμος Β΄, Εκδόσεις Ζήτρος, Θεσσαλονίκη 2010.
4. Σοφοκλής Αίας, Μετάφραση: Θεόδωρος Γ. Μαυρόπουλος, Εκδόσεις Ζήτρος, Θεσσαλονίκη 2008.
5. Σταγειρίτη Αθανασίου, Ωγυγία ή Αρχαιολογία, Τόμος Ε΄, Εκδόσεις «Διανόηση», Καλλιθέα 2015.

Παραπομπές

1. Σταγειρίτη Αθανασίου, Ωγυγία ή Αρχαιολογία, Τόμος Ε΄, Εκδόσεις «Διανόηση», Καλλιθέα 2015, σελ. 62
2. Ελληνική Μυθολογία, Τρωικός Πόλεμος, Τόμος 5, Μέρος Α΄, Γενική Εποπτεία: Ι. Θ. Κακριδής, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 2014, σελ. 41.
3. Η Τέκμησσα ή κατά άλλους Γλαύκη έκανε μαζί με τον Αίαντα έναν γιο, τον Ευρυσάκη.
4. Ελληνική Μυθολογία, Τρωικός Πόλεμος, Τόμος 5, Μέρος Α΄, Γενική Εποπτεία: Ι. Θ. Κακριδής, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 2014, σελ. 41.
5. Ο Παλαμήδης ήταν ήρωας του Τρωικού Πολέμου και ένα από τα τέσσερα παιδιά του Ναυπλίου και της Κλυμένης. Συμμετείχε στον Τρωικό πόλεμο, με τριάντα πλοία από το Ναύπλιο. Επινόησε τις έννοιες «εποχή» και «κύκλος του μηνός», ονοματοδότησε τους χρόνους, εφηύρε νόμισμα, μέτρα, σταθμά, άβακα, τους φάρους (Φρυκτωρίες) και επιτραπέζια παιχνίδια για την απασχόληση των Αχαιών στον ελεύθερο τους χρόνο. Ο Οδυσσέας όμως τον φθόνησε για την σοφία του και γι’ αυτό εξύφανε σχέδιο, προκειμένου να τον συκοφαντήσει ως προδότη. Με αυτό τον τρόπο, ο Παλαμήδης καταδικάστηκε άδικα σε θάνατο δια λιθοβολισμού.
6. Μπίμπη Ιωάννη, Αργολικά – Παλαμήδης, Εκδόσεις «Παλαμήδης», Ναύπλιο 2003, σελ. 102 - 103.
7. Ελληνική Μυθολογία, Τρωικός Πόλεμος, τόμος 5, Μέρος Α΄, Γενική Εποπτεία: Ι. Θ. Κακριδής, Εκδοτική Αθηνών, Αθήνα 2014, σελ. 41.
8. Σοφοκλής Αίας, Μετάφραση: Θεόδωρος Γ. Μαυρόπουλος, Εκδόσεις Ζήτρος, Θεσσαλονίκη 2008, σελ. 93.
9. ο. π., σελ. 163.
10. ο. π., σελ. 205 – 211.
11. Μπίμπη Ιωάννη, Αργολικά – Παλαμήδης, Εκδόσεις «Παλαμήδης», Ναύπλιο 2003, σελ. 112-113.
12. Ομήρου Οδύσσεια, Μετάφραση: Θεόδωρος Γ. Μαυρόπουλος, Τόμος β’, Εκδόσεις Ζήτρος, Θεσσαλονίκη 2010, σελ. 497.

πηγή