14 Ιουνίου 2026

Μας τελειώνουν: Ποιος φταίει και γιατί δεν μιλάει κανείς;

Γράφει ο Ιάκωβος Ποθητός
 
Μας τελειώνουν. Σιγά, μεθοδικά, με την υπογραφή μας. Τα χωριά μας γέρασαν. Τα σχολεία μας κλειδώνουν με λουκέτο. Τα χωράφια μας τα τρώνε τα βάτα. Και εμείς κοιτάμε από τον καναπέ της Αθήνας τις φωτογραφίες στο Facebook και γράφουμε «τι ωραίο το χωριό μας».
 
Δεν έπεσε επιδημία. Δεν μας χτύπησε πόλεμος. Μας χτύπησε η εγκατάλειψη. Και έχει ονοματεπώνυμο.
 
1. ΤΟΝ ΑΓΡΟΤΗ ΤΟΝ ΚΑΤΑΝΤΗΣΑΝ ΖΗΤΙΑΝΟ
 
Ποιος νέος θα κάτσει στο χωράφι όταν δουλεύει 14 ώρες μέσα στον ήλιο και στο τέλος του μήνα χρωστάει; Το πετρέλαιο στα 1,70 ευρώ. Το λίπασμα 300% πάνω από το 2020. Η ντομάτα φεύγει από τον παραγωγό με 0,25 ευρώ και φτάνει στο ράφι 1,90 ευρώ. Τον κλέβουν με τον νόμο. Τον λένε «επιχειρηματία» και τον φορολογούν σαν εφοπλιστή, αλλά όταν ζητάει τιμή, του λένε «έτσι είναι η αγορά».
 
Και οι επιδοτήσεις; Το μεγάλο ανέκδοτο του ΟΠΕΚΕΠΕ. Σπέρνεις τον Μάρτη, ελπίζεις να πληρωθείς τα Χριστούγεννα. Αν δεν σου βρουν ότι το ένα στρέμμα «επικάλυπτε» με του γείτονα στο δορυφορικό χάρτη. Χιλιάδες παραγωγοί απλήρωτοι, κομμένοι, με «ποινές» για γραφειοκρατικές ανοησίες. Την ίδια ώρα, οι «αγρότες του Κολωνακίου» εισπράττουν χιλιάδες ευρώ για εκτάσεις που δεν έχουν πατήσει ποτέ. Αυτό δεν είναι λάθος. Είναι σύστημα. Σε θέλουν να παρατήσεις τη γη. Να την πουλήσεις κοψοχρονιά σε funds και «επενδυτές» για να βάλουν φωτοβολταϊκά.
 
Γιατί δεν φτιάχνουν προϋποθέσεις να μείνει ο κόσμος;
Γιατί δεν τους συμφέρει. Το χωριό χωρίς γιατρό, χωρίς τράπεζα, χωρίς τρένο, χωρίς ίντερνετ, είναι χωριό-φάντασμα. Έκλεισαν τα πάντα και τα μάζεψαν στην Αθήνα. Σου λένε «πήγαινε στο κέντρο για δουλειά». Και μετά κλαίγονται στις ειδήσεις για την «ερημοποίηση». Υποκριτές. Πώς να κάνει οικογένεια ένας νέος στο χωριό όταν η γυναίκα του για να γεννήσει πρέπει να κάνει 100 χιλιόμετρα με χιόνια; Πώς να μείνει όταν το παιδί του θα κάνει μάθημα σε τάξη με τρεις ηλικίες μαζί;
 
2. ΔΙΩΧΝΟΥΝ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΑΣ ΚΑΙ ΧΑΙΡΟΝΤΑΙ
 
800.000 Έλληνες έφυγαν από το 2010. Οι καλύτεροί μας. Γιατροί, μηχανικοί, προγραμματιστές. Γιατί; Γιατί εδώ τους τάξαμε 700 ευρώ μισθό και 10 ώρες δουλειά. Γιατί τους είπαμε ότι χωρίς «μέσο» δεν προχωράς. Γιατί τους φορτώσαμε με φόρους για να πληρώνουμε τα σπασμένα των προηγούμενων.
 
Και δεν τους σταματάει κανείς. Γιατί βολεύει. Ο άνεργος που γίνεται μετανάστης δεν φαίνεται στα νούμερα της ανεργίας. Στέλνει και κανένα ευρώ πίσω και τον βαφτίζουν «εθνικό ευεργέτη». Δεν τους θέλουν πίσω. Γιατί αν γυρίσουν, θα έχουν απαιτήσεις. Θα ζητήσουν κράτος σοβαρό. Και αυτό πονάει.
 
Πού είναι το σχέδιο επιστροφής; Πού είναι οι θέσεις εργασίας στην περιφέρεια; Πού είναι τα φοροκίνητρα για να ανοίξει ο νέος επιχείρηση στο χωριό του; Δεν υπάρχει. Υπάρχει μόνο το εισιτήριο χωρίς επιστροφή.
 
3. ΣΦΑΖΟΥΝ ΤΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ
 
Και αφού μας πήραν τη γη και τα παιδιά, μας παίρνουν και τη μνήμη. Ανοίξτε τα βιβλία των παιδιών σας. Η Ιστορία είναι σουρωτήρι. Το ’21 έγινε «συνωστισμός». Ο Κολοκοτρώνης είναι ένας «τοπικός οπλαρχηγός». Η Μικρασιατική Καταστροφή είναι «παράπλευρη απώλεια». Ντρέπονται να πουν στα παιδιά μας ποιοι είμαστε. Τα μαθαίνουν να απολογούνται που είναι Έλληνες.
 
Τα Αρχαία Ελληνικά τα έκαναν ωριαία αγγαρεία. Η γλώσσα φτωχαίνει. Το παιδί τελειώνει το Λύκειο και δεν μπορεί να γράψει μια σωστή παράγραφο. Δεν ξέρει τι θα πει «φιλότιμο», «υπέρβαση», «αρετή». Ξέρει όμως τι είναι «influencer».
 
Αυτό δεν είναι «προοδευτισμός». Είναι πολιτισμική γενοκτονία. Λαός χωρίς γλώσσα και χωρίς ιστορία, είναι λαός χωρίς ρίζα. Και χωρίς ρίζα, σε ξεριζώνει ο πρώτος αέρας. Γίνεσαι καταναλωτής. Υπήκοος. Όχι πολίτης.
 
ΦΤΑΝΕΙ ΠΙΑ
 
Η ερήμωση δεν είναι φυσική καταστροφή. Είναι πολιτική απόφαση. Αποφάσισαν ότι η Ελλάδα χωράει σε δύο πόλεις. Ότι η επαρχία είναι για Σαββατοκύριακο και για φωτοβολταϊκά. Ότι ο αγρότης είναι «μπαταχτσής» και ο νέος που φεύγει είναι «πετυχημένος».
 
Λοιπόν, όχι. Το χωριό δεν είναι «γραφικό». Είναι η καρδιά της Ελλάδας. Ο αγρότης δεν θέλει ελεημοσύνη. Θέλει τιμή για το προϊόν του και κράτος που δεν τον κλέβει. Ο νέος δεν θέλει να φύγει. Τον διώχνουν.
 
Τι πρέπει να γίνει ΧΘΕΣ:
 
1. Πληρωμές ΟΠΕΚΕΠΕ σε 30 μέρες. Όπως πληρώνεται ο δημόσιος υπάλληλος.
2. Κατώτερες εγγυημένες τιμές στα βασικά αγροτικά προϊόντα. Να ξέρει ο άλλος αν θα βγάλει τα έξοδά του.
3. Γιατρός, τράπεζα, γρήγορο ίντερνετ σε κάθε έδρα Δήμου. Χωρίς αυτά, δεν υπάρχει ζωή.
4. Μηδενικός φόρος για 5 χρόνια σε νέους που ανοίγουν επιχείρηση σε χωριά κάτω των 2.000 κατοίκων.
5. Ξαναγράψτε την Ιστορία στα σχολεία. Με χρονολόγιο, με ήρωες, με αλήθεια. Όχι με ενοχές.
 
Αν δεν γίνει αυτό, σε 20 χρόνια θα μιλάμε για την Ελλάδα του παρελθόντος. Θα έχουμε μια Αθήνα-κράτος και γύρω της έρημο. Και θα αναρωτιόμαστε «πώς έγινε;».
 
Έγινε επειδή σιωπήσαμε. Καιρός να φωνάξουμε. Στο καφενείο, στο Δημοτικό Συμβούλιο, στην κάλπη. Πριν σβήσει και το τελευταίο φως στο τελευταίο χωριό.
 

Οι Αγιες Εικόνες στα σχολεία δεν είναι πρόβλημα, είναι μέρος της ταυτότητάς μας

Ενοχλεί η Εικόνα στον τοίχο, όχι η βία στα σχολεία; 
Να κατεβάσουμε τις Εικόνες ή να ανεβάσουμε το επίπεδο της εκπαίδευσης; 
 
Καλεσμένος προχθές σε μια σχολική γιορτή, σε δημοτικό σχολείο των Βορείων Προαστίων και καθώς "εξερευνούσα" τους χώρους, μπήκα σε μια αίθουσα και είδα μια Εικόνα Της Παναγίας με Τον Χριστό μας αγκαλιά.
 
Αυτοστιγμή, ένα χαμόγελο και ένα αίσθημα "υπερηφάνιας", με κατέκλισαν. Γύρισα 45 χρόνια πίσω, μαθητής Δημοτικού, εκεί όπου τα Ιερά και τα Όσια της Πίστης μας, αποτελούσαν αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας.
 
Μύρισα το "άρωμα" των φύλλων του τετραδίου και κάθισα σε ένα καρεκλάκι για λίγα δευτερόλεπτα. Κοιτούσα Την Εικόνα και δίπλα Της έβλεπα τις δασκάλες και τους δασκάλους μας. Ναι και τους δικούς μου αλλά και τους δικούς σας, όλων όσων διαβάζετε τώρα τις αναμνήσεις μου. Αυτές τις αναμνήσεις που μου τις έφερε στο μυαλό ξανά, μια Εικόνα.
 
Ο χρόνος όμως είναι αμείλικτος και με επανέφερε στην πραγματικότητα του σήμερα και έτσι άρχισα να σκέφτομαι το πως και το γιατί μια Εικόνα Της Παναγίας μας, σήμερα μέσα σε μια σχολική αίθουσα, δημιουργεί σε κάποιους, μικρές η μεγάλες ενστάσεις. Οπότε ο ορθολογισμός κατέκλυσε τις αναμνήσεις και ξεκίνησα να σκέφτομαι στεγνά και δη, να αναρωτιέμαι .....
 
Κάθε τόσο επανέρχεται η συζήτηση για την παρουσία των θρησκευτικών Εικόνων στις σχολικές αίθουσες. Άλλοι τις θεωρούν αναπόσπαστο μέρος της παράδοσης και της ιστορίας μας, ενώ άλλοι υποστηρίζουν ότι δεν έχουν θέση σε ένα σύγχρονο δημόσιο σχολείο. Το ερώτημα, όμως, είναι αν οι Εικόνες αποτελούν πραγματικά πρόβλημα για την εκπαιδευτική διαδικασία ή αν η συζήτηση απομακρύνεται από τα ουσιαστικά ζητήματα που απασχολούν τα σχολεία σήμερα.
 
Η Ελλάδα και η Κύπρος δεν είναι χώρες χωρίς ιστορική μνήμη. Η Ορθόδοξη Εκκλησία διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στη διατήρηση της εθνικής ταυτότητας, της γλώσσας και της πολιτιστικής συνέχειας του κυπριακού ελληνισμού σε δύσκολες περιόδους της ιστορίας. Τα σχολεία, από την ίδρυση του νεότερου εκπαιδευτικού συστήματος μέχρι σήμερα, συνδέθηκαν με αυτή την παράδοση και αποτέλεσαν χώρους μετάδοσης όχι μόνο γνώσεων αλλά και πολιτιστικών αξιών.
 
Μια εικόνα Του Χριστού ή Της Παναγίας στον τοίχο μιας σχολικής αίθουσας δεν επιβάλλει σε κανέναν να πιστέψει. Δεν υποχρεώνει κανέναν μαθητή να ακολουθήσει συγκεκριμένη θρησκευτική πορεία. Αντιθέτως, λειτουργεί ως ένα σύμβολο που υπενθυμίζει τις πολιτιστικές και ιστορικές ρίζες της κοινωνίας μέσα στην οποία ζούμε. Όπως οι σημαίες, τα μνημεία και οι εθνικές επέτειοι, έτσι και οι εικόνες αποτελούν μέρος μιας συλλογικής ταυτότητας που διαμορφώθηκε μέσα στους αιώνες.
 
Οι υποστηρικτές της απομάκρυνσης των Εικόνων, επικαλούνται συχνά την ανάγκη ουδετερότητας του κράτους. Ωστόσο, η ουδετερότητα δεν σημαίνει απαραίτητα διαγραφή της ιστορίας ή απομάκρυνση κάθε στοιχείου που συνδέεται με την πολιτιστική κληρονομιά της πλειοψηφίας.
 
Ένα σχολείο μπορεί να σέβεται απόλυτα τα δικαιώματα όλων των μαθητών, ανεξάρτητα από θρήσκευμα ή κοσμοθεωρία, χωρίς να απαρνείται ταυτόχρονα τα στοιχεία που χαρακτηρίζουν την ιστορική του διαδρομή.
 
Άλλωστε, η πραγματικότητα των σχολείων σήμερα είναι πολύ πιο σύνθετη. Οι εκπαιδευτικοί καλούνται να αντιμετωπίσουν ζητήματα όπως η σχολική βία, ο εκφοβισμός, η παραβατικότητα, η εξάρτηση των παιδιών από τις οθόνες και η συνεχής υποβάθμιση της ανθρώπινης επικοινωνίας. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, είναι δύσκολο να υποστηρίξει κανείς ότι η παρουσία μιας εικόνας στον τοίχο αποτελεί το μείζον πρόβλημα που χρήζει άμεσης αντιμετώπισης.
 
Η διατήρηση των Εικόνων και της σημαίας στις σχολικές αίθουσες, δεν αποκλείει τον σεβασμό προς τη διαφορετικότητα. Αντιθέτως, μια ώριμη και δημοκρατική κοινωνία μπορεί να αναγνωρίζει τις δικές της ρίζες και ταυτόχρονα να σέβεται όσους έχουν διαφορετικές πεποιθήσεις. Η ανεκτικότητα δεν οικοδομείται με την εξαφάνιση των συμβόλων, αλλά με την κατανόηση του τι αυτά συμβολίζουν και με τον αμοιβαίο σεβασμό μεταξύ των πολιτών.
 
Οι εικόνες στα σχολεία δεν είναι απλώς θρησκευτικά αντικείμενα. Για πολλούς αποτελούν κομμάτι της ιστορικής μνήμης, της παράδοσης και της πολιτιστικής συνέχειας του τόπου. Η παρουσία τους δεν εμποδίζει την πρόοδο, την επιστημονική γνώση ή τον εκσυγχρονισμό της εκπαίδευσης. Το πραγματικό στοίχημα για τα σχολεία του 21ου αιώνα δεν είναι αν θα υπάρχει μια εικόνα στον τοίχο, αλλά αν θα μπορέσουν να διαμορφώσουν νέους ανθρώπους με γνώση, κριτική σκέψη, σεβασμό και επίγνωση της ιστορίας τους.
 
Σε μια εποχή όπου πολλά στοιχεία της συλλογικής ταυτότητας αμφισβητούνται ή ξεχνιούνται, η συζήτηση για τις εικόνες στα σχολεία δεν αφορά μόνο τη θρησκεία. Αφορά το πώς αντιλαμβανόμαστε τη σχέση μας με την ιστορία, την παράδοση και τις αξίες που διαμόρφωσαν την κοινωνία μας. Και αυτή είναι μια συζήτηση που αξίζει να γίνεται με σεβασμό, νηφαλιότητα και χωρίς αφορισμούς.
 
Φίλες και φίλοι της ΕΟΔ, αυτή η σύντομη αναδρομή στο σχολικό παρελθόν, τοποθετείται σε αυτή την κατηγορία του site μας, στις ειδήσεις, γιατί αν δεν καταλάβουμε άμεσα τι συμβαίνει στα σχολεία, σίγουρα το να βρίσκεται μια Εικόνα σε μια σχολική αίθουσα, θα αποτελεί είδηση.
 

"Το νομοσχέδιο για την "Γαλάζια Πατρίδα" και οι προβλέψεις εφαρμογής του"- Έρχεται Ελληνοτουρκικός πόλεμος (η τουρκική άποψη)

Το τελευταίο χρονικό διάστημα παρατηρούμε ότι συντονισμένα θα λέγαμε, τουρκικά ΜΜΕ επιχειρούν μια εκστρατεία τάχα πληροφόρησης-διαφώτισης της Διεθνούς κοινής γνώμης για την "Γαλάζια Πατρίδα", που ουσιαστικά πρόκειται για μια απόπειρα "πλύσης εγκεφάλου" θα λέγαμε, στην "a la turka¨ανυπόστατη ερμηνεία του Δικαίου της θάλασσας και του Διεθνούς Δικαίου.
 
Η Γεωπολιτική θέση-σημασία της Τουρκίας
 
Βρισκόμενη στο σταυροδρόμι της Ευρώπης, της Ασίας και της Μέσης Ανατολής, η χώρα βρίσκεται σε μια περιοχή που διέρχεται βαθύ οικονομικό, πολιτικό και κοινωνικό μετασχηματισμό, αναφέρει τουρκικό ΜΜΕ, επισημαίνοντας:
 
Σε μια εποχή που περίπου το 90% του παγκόσμιου εμπορίου κινείται δια θαλάσσης, η εκτεταμένη ακτογραμμή της Τουρκίας, μήκους άνω των 8.300 χιλιομέτρων (5.160 μιλίων), και η κυριαρχία της σε κρίσιμες πλωτές οδούς την καθιστούν όχι απλώς μια γέφυρα μεταξύ ηπείρων, αλλά και έναν σημαντικό παράγοντα στις περιφερειακές και παγκόσμιες θαλάσσιες υποθέσεις.
 
Την ίδια στιγμή που οι τεχνολογικές εξελίξεις και οι αυξανόμενες ενεργειακές απαιτήσεις έχουν αποκαλύψει τους περιορισμούς της εξερεύνησης χερσαίων πόρων, οι θάλασσες και οι πόροι που βρίσκονται από κάτω τους έχουν αποκτήσει ολοένα και μεγαλύτερη σημασία, ωθώντας τα κράτη να ορίσουν και να διεκδικήσουν τις θαλάσσιες ζώνες τους.
 
Η πρώτη δήλωση για το θέμα αυτό συμπεριλήφθηκε σε διακήρυξη που εξέδωσε ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Χάρι Σ. Τρούμαν το 1945.
 
Νομικό καθεστώς του Αιγαίου
 
Μεταξύ των γειτόνων της Τουρκίας, η Ελλάδα είναι η χώρα με την οποία υπάρχει διαμάχη για τις περιοχές θαλάσσιας δικαιοδοσίας.
 
Οι μονομερείς πρωτοβουλίες της Ελλάδας σχετικά με την υφαλοκρηπίδα στο Αιγαίο Πέλαγος, οι οποίες αναλήφθηκαν χωρίς να λαμβάνονται υπόψη τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της Τουρκίας, έχουν αυξήσει τις εντάσεις μεταξύ των δύο χωρών. Από την οπτική γωνία της Τουρκίας, η διαμάχη εκτείνεται πέρα ​​από το ζήτημα των υδρογονανθράκων.
 
Ο ισχυρισμός της Ελλάδας ότι τα πολυάριθμα μεγάλα και μικρά νησιά και νησίδες στο Αιγαίο Πέλαγος δημιουργούν ζώνες θαλάσσιας δικαιοδοσίας έχει εξελιχθεί σε ένα ζήτημα που, εάν υλοποιηθεί πλήρως, θα περιορίσει γεωγραφικά την πρόσβαση της Τουρκίας στις γύρω θάλασσες.
 
Κατά συνέπεια, το ζήτημα έχει αρχίσει να θεωρείται από την Τουρκία ως ζήτημα κυριαρχίας και ζωτικών εθνικών συμφερόντων.
 
Τουρκική παραδοχή: "Η UNCLOS είναι σύμφωνη με την επέκταση των ΧΥ της Ελλάδας στα 12νμ αλλά η Τουρκία έχει κηρύξει CASUS BELLI!!"
 
Η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), η οποία υπογράφηκε το 1982 και στην οποία η Τουρκία δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος, είναι σύμφωνη με τη θέση της Ελλάδας ότι δικαιούται να επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα στο Αιγαίο Πέλαγος στα 12 ναυτικά μίλια.
 
Σε απάντηση, η Τουρκία έχει καταστήσει σαφή την πολιτική που θα ακολουθήσει σε περίπτωση που η Ελλάδα εφαρμόσει μια τέτοια απόφαση.
 
Με ψήφισμα που ενέκρινε το Τουρκικό Κοινοβούλιο, η Τουρκία δήλωσε ότι δεν θα αποδεχτεί ένα τέτοιο τετελεσμένο γεγονός και θα διατηρήσει το δικαίωμα να λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης στρατιωτικής βίας, για την προστασία των συμφερόντων της.
 
Η θεμελιώδης διεθνής συμφωνία που καθορίζει το νομικό καθεστώς του Αιγαίου Πελάγους μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας είναι η Συνθήκη της Λωζάνης.
 
Ενώ τα χωρικά ύδατα ορίστηκαν στα 3 μίλια βάσει της συνθήκης, η Ελλάδα παραβίασε αυτό το καθεστώς επεκτείνοντας τα χωρικά της ύδατα στα 6 μίλια το 1936.
 
Η Τουρκία, από την άλλη πλευρά, καθόρισε τα χωρικά της ύδατα στα 6 μίλια στο Αιγαίο Πέλαγος με νόμο που ψηφίστηκε το 1964. Τώρα, η Τουρκία δεν επιθυμεί να υπονομευθεί περαιτέρω αυτή η συμφωνία.
 
Ωστόσο, η Ελλάδα προσπαθεί να επιβάλει τις διατάξεις της UNCLOS στην Τουρκία και να ορίσει τα όρια της θαλάσσιας δικαιοδοσίας της στο EGAAYDAK της Τουρκίας - «Νησιά, νησίδες και βράχοι που δεν μεταβιβάστηκαν στην Ελλάδα με τις Συνθήκες», τα οποία συνολικά είναι 152 σε αριθμό και αναφέρονται στις Συμφωνίες της Λωζάνης και του Παρισιού - διεκδικώντας έτσι δικαιώματα επί αυτών των χαρακτηριστικών.
 
"Η αρχή της αναλογικότητας του ΔΔΔ"
 
Δεδομένου ότι οι Συμβάσεις της Γενεύης του 1958 και η UNCLOS του 1982 περιέχουν σημαντικά νομικά κενά και έχουν οδηγήσει σε διαφορές σε μια ευρεία ποικιλία υποθέσεων, έχουν καταβληθεί προσπάθειες για την κάλυψη αυτών των κενών μέσω του Διεθνούς Δικαστηρίου (ΔΔΔ), του Διεθνούς Δικαστηρίου για το Δίκαιο της Θάλασσας και ad hoc διαιτητικών δικαστηρίων που έχουν συσταθεί από κράτη. Το επιχείρημα της Ελλάδας είναι άκυρο υπό το πρίσμα των «αρχών της δικαιοσύνης» που περιγράφονται στις αποφάσεις του ΔΔΔ και του Διεθνούς Δικαστηρίου για το Δίκαιο της Θάλασσας.
 
Ενώ η δικαιοσύνη είναι ευρέως αποδεκτή ως βάση για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών, η νομολογία του ΔΔΔ έχει ιδιαίτερη σημασία από αυτή την άποψη.
 
Στη νομολογία του ΔΔΔ, το σύνολο των θεμελιωδών κανόνων που διέπουν την δίκαιη οριοθέτηση αναφέρεται συνήθως ως «αρχές της δικαιοσύνης». Επειδή κάθε διαφορά θαλάσσιας οριοθέτησης προκύπτει από τις δικές της μοναδικές γεωγραφικές και νομικές συνθήκες, το δικαστήριο έχει αποφύγει να θεσπίσει άκαμπτα ή οριστικά κριτήρια για την οριοθέτηση των ορίων. Αντ' αυτού, οι αρχές της δικαιοσύνης λειτουργούν ως ένα γενικό πλαίσιο που καθοδηγεί ολόκληρη τη διαδικασία οριοθέτησης.
 
Σύμφωνα με το ΔΔ, η εφαρμογή αρχών δίκαιης μεταχείρισης πρέπει να οδηγεί σε ένα δίκαιο αποτέλεσμα.
 
Μία από τις βασικές παραμέτρους που εξετάζει το δικαστήριο σε αυτό το πλαίσιο είναι η «αρχή της αναλογικότητας».
 
Σύμφωνα με αυτήν την αρχή, θα πρέπει να υπάρχει μια εύλογη σχέση μεταξύ των θαλάσσιων περιοχών που έχουν κατανεμηθεί στα παράκτια κράτη μέσω οριοθέτησης και του μήκους των αντίστοιχων ακτών τους.
 
Από την οπτική γωνία της Τουρκίας, το μήκος της ακτογραμμής θα πρέπει να μετράται κυρίως με βάση την ηπειρωτική ακτή.
 
Κατά συνέπεια, η Τουρκία υποστηρίζει ότι η εξάρτηση της Ελλάδας από τα νησιά της για τον καθορισμό των θαλάσσιων ορίων δεν οδηγεί σε δίκαιη κατανομή των περιοχών θαλάσσιας δικαιοδοσίας.
 
"Προσπάθειες περιορισμού της Τουρκίας"
 
Ο Χάρτης της Σεβίλλης, ο οποίος καταρτίστηκε και προωθήθηκε από την Ελλάδα και την ελληνοκυπριακή διοίκηση, θεωρείται από την Τουρκία ως στερούμενος νομικής ισχύος. Βασίζοντας τις θαλάσσιες αξιώσεις της σε νησιά και όχι στην ηπειρωτική ακτογραμμή, η Ελλάδα, σύμφωνα με την τουρκική θέση, θα αποκτούσε εκτεταμένες θαλάσσιες περιοχές τόσο στο Αιγαίο Πέλαγος όσο και στην Ανατολική Μεσόγειο.
 
Η Τουρκία υποστηρίζει περαιτέρω ότι η χορήγηση πλήρους θαλάσσιας ισχύος στο νησί Μέις (Καστελόριζο), που βρίσκεται περίπου 580 χιλιόμετρα από την ηπειρωτική Ελλάδα αλλά μόνο περίπου 2 χιλιόμετρα από τις τουρκικές ακτές, και έτσι η δημιουργία αξίωσης υφαλοκρηπίδας περίπου 40.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων για την Ελλάδα, θα ήταν ασυμβίβαστη με τις αρχές της ισότητας που αντικατοπτρίζονται στο διεθνές ναυτικό δίκαιο.
 
Οι εντάσεις σχετικά με τη θαλάσσια δικαιοδοσία μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας δεν έχουν περιοριστεί στο Αιγαίο Πέλαγος, αλλά έχουν ενταθεί και στην Ανατολική Μεσόγειο.
 
Οι προσπάθειες της Ελλάδας να περιορίσει τις θαλάσσιες δραστηριότητες της Τουρκίας, μαζί με τη συμφωνία της ελληνοκυπριακής διοίκησης με την Αίγυπτο το 2003, τη μονομερή ανακήρυξη Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ) και την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2004, έχουν συμβάλει στην ανάδειξη τόσο της Ελλάδας όσο και της ελληνοκυπριακής διοίκησης ως σημαντικών περιφερειακών παραγόντων με εμβέλεια που εκτείνεται στην Ανατολική Μεσόγειο.
 
Το τουρκικό νομοσχέδιο για την "Γαλάζια Πατρίδα" και οι προβλέψεις εφαρμογής του
 
Όλες αυτές οι εξελίξεις έχουν μετατρέψει τις θάλασσες από απλό ζήτημα αλιείας, εμπορίου και μεταφορών σε ζήτημα κυριαρχίας για την Τουρκία.
 
Ως εκ τούτου, έχει προκύψει η ανάγκη να βασιστούν οι πολιτικές της Τουρκίας, που προηγουμένως εφαρμόζονταν μέσω διάσπαρτης νομοθεσίας πέρα ​​από τα χωρικά της ύδατα, σε ένα συνεκτικό πλαίσιο που ορίζει τις αρχές που διέπουν την υφαλοκρηπίδα, την ΑΟΖ και τα χωρικά της ύδατα.
 
Ο "Νόμος για τη Γαλάζια Πατρίδα", ο οποίος θα παρουσιαστεί στο Κοινοβούλιο σε λίγες εβδομάδες, είναι μια εσωτερική νομική ρύθμιση, αλλά θα παρέχει επίσης τη βάση για την αποτελεσματική άσκηση της κυριαρχίας στις θάλασσες.
 
Με αυτόν τον νόμο, η Τουρκία θα μεταβεί από μια στρατηγική υπεράσπισης της νομιμότητας των δικαιωμάτων της εντός των ορίων που έχει ορίσει και δηλώσει σε μια στρατηγική εφαρμογής τους στην πράξη.
 
Η νομική διατύπωση των δικαιωμάτων της Τουρκίας στο Αιγαίο Πέλαγος και την Ανατολική Μεσόγειο θα καταστήσει την κυριαρχία, τη δικαιοδοσία και τη νομική εξουσία της σε αυτές τις θαλάσσιες περιοχές πιο συγκεκριμένη και διαρκή.
 
Εντός των θαλάσσιων ζωνών της, η Τουρκία θα έχει την εξουσία να θεσπίζει ζώνες αλιείας και ασφάλειας, να χορηγεί άδειες εξερεύνησης υδρογονανθράκων, να επιβάλλει φόρους, να διεξάγει επιστημονική έρευνα και να λαμβάνει μερίδιο από τα έσοδα από τους αγωγούς που διέρχονται από αυτές τις ζώνες.
Θα έχει επίσης την εξουσία να επιβάλλει κυρώσεις σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.
 
Ενώ η Τουρκία έχει υιοθετήσει στο παρελθόν μια πολιτική αντίδρασης κατά των ενεργειών της Ελλάδας, η θεσμοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών της Τουρκίας θα της επιτρέψει να ασκεί κυριαρχία εντός αυτών των ορίων.
 
Η Τουρκία θα ενισχύσει τη στρατιωτική, πολιτική και κοινωνική της δύναμη στις θαλάσσιες ζώνες μέσω νομικών πλαισίων.
 
Η θαλάσσια πολιτική της Γαλάζιας Πατρίδας, η οποία μέχρι τώρα διαχειριζόταν μέσω διάσπαρτων κειμένων και αποφάσεων, θα ενσωματωθεί σε ένα ενιαίο νομικό πλαίσιο με αυτόν τον νόμο.
 
Με αυτόν τον νόμο, η Τουρκία θα ενισχύσει την παρουσία της στην Ανατολική Μεσόγειο, θα ανοίξει το δρόμο για μια δίκαιη και νόμιμη διαίρεση στο Αιγαίο και θα επιλύσει επίσης το ζήτημα της EGAYDAAK.
 
Ταυτόχρονα, θα σηματοδοτήσει μια εξέλιξη που εγγυάται τα διεθνή δικαιώματα της Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου (ΤΔΒΚ). Αυτό το βήμα θα εδραιώσει την κυριαρχία τόσο της Τουρκίας όσο και της ΤΔΒΚ στην Ανατολική Μεσόγειο.
 

Ο Κυθήρων Σεραφείμ για την αύξηση μισθοδοσίας των Αρχιερέων

Ἐξ ἀφορμῆς τοῦ θορύβου καί τοῦ προκληθέντος σάλου ἀνά τό Πανελλήνιον, καί ὄχι μόνο, λόγῳ τῆς αὐξήσεως τῆς μισθοδοσίας τῶν Ἀρχιερέων τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπικρατείας, λυπούμενος βαθύτατα διά τόν προξενηθέντα σκανδαλισμόν, δηλώνω ὡς κατ' ἐνώπιον Κυρίου Παντοκράτορος, Χριστοῦ τοῦ ἀληθινοῦ Θεοῦ ἡμῶν τά ἀκόλουθα: 
 
1) Ὡς κεραυνός ἐν αἰθρίᾳ ἦλθεν εἰς τά ὦτα τοῦ Χριστωνύμου Ἑλληνικοῦ Λαοῦ ἡ ὡς ἄνω εἴδησις. Ἐν καιρῷ πενίας καί στερήσεων, ἀνυψώσεως τοῦ τιμαρίθμου τῶν πάντων, χαμηλῶν μισθῶν καί συντάξεων κ.τ.τ., ἀνεφάνη ἡ εὐνοϊκή μεταχείρισις τοῦ Ἀρχιερατικοῦ Σώματος ὑπό τῆς Πολιτείας. Τό γεγονός αὐτό προκάλεσε καί προκαλεῖ δυσμενῆ σχόλια, παράπονα, κρίσεις καί ἐπικρίσεις. 
 
2) Ἀνέκαθεν, ὅμως, ὑπῆρχε ἡ τάσις τῆς κρίσεως καί ἐπικρίσεως τῶν Κληρικῶν, καί δή τῶν Ἐπισκόπων διά χρηματισμόν. Ἐπί παραδείγματι ὁ νεοφανής καί προσφάτως διακηρυχθείς Ἅγιος Καλλίνικος, Ἐπίσκοπος Ἐδέσσης, λέγεται ὅτι τήν δεκαετίαν τοῦ 80 ἀντιμετώπισε νεοδιόριστον Καθηγητήν, ὁ ὁποῖος ἐπιμόνως ἰσχυρίζετο ὅτι οἱ Κληρικοί χρηματίζονται καί πλουτίζουν. Προσεπάθησε νά τόν πείσῃ ὅτι αὐτό δέν ἦταν γενικός κανόνας καί στήν ἐπιμονή του τοῦ εἶπε: «φέρε μου μιά κόλλα χαρτί γιά νά ὑπογράψω καί νά σέ ἐξουσιοδοτήσω νά σηκώσης ἀπό τίς Τράπεζες ὅποιες καταθέσεις βρῆς στό ὄνομά μου». Καί τότε μόνο ἐσιώπησε...
 
3) Καλόν εἶναι νά μήν εἶναι ἀπόλυτες οἱ κρίσεις μας καί νά ὑπάρχη καί περιθώριο γιά καλό λογισμό. Ἡ αὔξησις τῆς μισθοδοσίας ἠμπορεῖ, ὄχι λίγες φορές, νά σημαίνη καί αὔξησι φιλανθρωπικῆς διακονίας.
 
4) Ὅσον ἀφορᾶ στήν ταπεινότητά μου, ἐπί τοῦ προκειμένου, μέ ἐκφράζουν ἀπόλυτα τά ὅσα γράφει στούς Χριστιανούς τῶν Φιλίππων (σημ. Καβάλας) ὁ Ἀπ. Παύλος: «...ἐγώ ἔμαθον ἐν οἷς εἰμι αὐτάρκης εἶναι. Οἶδα καί ταπεινοῦσθαι οἶδα καί περισσεύειν· ἐν παντί καί ἐν πᾶσι μεμύημαι καί χορτάζεσθαι καί πεινᾶν, καί περισσεύειν καί ὑστερεῖσθαι· πάντα ἰσχύω ἐν τῷ ἐνδυναμοῦντί με Χριστῷ» (Φιλιπ. 4, 11-13). Καί ἡ ἑρμηνεία τῶν λόγων αὐτῶν τοῦ θείου Παύλου: «Ἐγώ ἔμαθα νά ἀρκοῦμαι σέ ὅσα ἔχω, ὑπό ὁποιεσδήποτε περιστάσεις καί ἄν εὑρίσκωμαι. Γνωρίζω νά ὑπομένω μέ ταπείνωσι τήν ἔλλειψι ἐνδύματος καί τροφῆς, τήν πεῖνα καί τήν φτώχεια. Γνωρίζω πῶς νά φέρωμαι καί ὅταν ἔχω μέ τό παραπάνω τά ὑλικά ἀγαθά.
 
Σέ κάθε τι πού μοῦ συμβαίνει καί σέ ὅλες τίς περιστάσεις τῆς ζωῆς μου ἔχω μάθει τό μυστικό καί νά χορταίνω καί νά πεινῶ, καί νά κάνω καλή χρῆσι τῶν ἀγαθῶν, ὅταν τά ἔχω μέ ἀφθονία, καί νά ὑπομένω μέ εἰρήνη τήν στέρησι. Τά πάντα ἠμπορῶ καί κατορθώνω μέ τήν δύναμι, πού μού δίνει ὁ Χριστός».
 
5) Ἔπειτα ἀπό τίς θεοφιλεῖς αὐτές θέσεις τοῦ Ἀποστόλου Παύλου, ἀρκούμενος στίς μέχρι σήμερα ἀποδοχές μου, δηλώνω ὅτι, ἐφόσον ψηφισθῇ ἡ μελετωμένη αὔξησις τῶν ἀποδοχῶν μας, τό χρηματικό αὐτό ποσόν, πλήν ἐλαχίστου μέρους, πού θά κρατῆται γιά ἔκτακτες ἀνάγκες βοηθείας, θά κατατίθεται μέ πάγια ἐντολή στήν Ἐθνική Τράπεζα στόν λογαριασμό τοῦ Κοινωφελοῦς Φιλανθρωπικοῦ Σωματείου μας, ὑπό τήν ἐπωνυμία: «ΦΙΛΟΣΤΟΡΓΙΑ - ΤΣΙΡΙΓΩΤΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ», τό ὁποῖο ἱδρύθηκε μέ τήν ὑπ’ ἀριθ. Μητρώου 5550/09-10-2025 ἀπόφασιν τοῦ Πρωτοδικείου Πειραιῶς, δημοσιεύθηκε τό Καταστατικό τοῦ Σωματείου, καί ἡ Γενική Συνέλευσις τῆς 14ης Μαρτίου 2026 ἐξέλεξε ὁμόφωνα ἑπτά (7) Τακτικά μέλη τοῦ Δ.Σ. τοῦ Σωματείου διά τά ἑπόμενα τέσσαρα (4) ἔτη, ὑπό τήν Προεδρίαν τοῦ Μητροπολίτου Κυθήρων.
 
6) Ὑγεία καί Παιδεία εἶναι οἱ δύο βασικοί καί πρωταρχικοί στόχοι τῆς «Φιλοστοργίας». Καλή παιδεία, ἄριστη ὑγειονομική περίθαλψι καί δυνατότητα ἐπαρκοῦς ὑποστήριξης τῶν εὐάλωτων ὁμάδων τοῦ πληθυσμοῦ.
 
Στούς τομεῖς, ὅμως, τῆς Παιδείας καί τῆς Ὑγείας, παρά τήν ὕπαρξι Σχολείων καί, ἰδίως, παρά τήν ἀπόκτησι ἑνός Γενικοῦ Νοσοκομείου – προτύπου γιά τήν Ἑλλάδα, ἔχει προκύψει ἡ ἀδήριτη ἀνάγκη στεγάσεως, τόσο τῶν ἐκπαιδευτικῶν, ὅσο καί τῶν ἰατρῶν.
 
Οἱ χαμηλές ἀποδοχές τῶν λειτουργῶν τῆς Παιδείας, ἀλλά καί τῶν ἰατρῶν, ἀποτρέπουν ὅλους σχεδόν τούς ὑποψηφίους νά ἐπιλέξουν τά Κύθηρα ὡς τόπο ἐργασίας τους.
 
Γι’ αὐτό ἔχουμε ἔλλειψι ἐκπαιδευτικῶν ἐπί μῆνες, μετά τήν ἔναρξι τοῦ σχολικοῦ ἔτους, καί ἰατρῶν.
 
Δεκατέσσερες (14) θέσεις ἰατρῶν εἶναι θεσμοθετημένες γιά τό Νοσοκομεῖο μας καί ἀπό αὐτές εἶναι καλυμμένες μόνο τέσσερες (4) ἐπί τοῦ παρόντος.
 
Πρέπει νά ἐξασφαλισθοῦν κατοικίες καί κάποια ἐπιδόματα. Εἶναι ἀνάγκη ἄμεσης κατασκευῆς καταλυμάτων.
 
Αὐτά θά ἀποτελέσουν ἰσχυρό κίνητρο ἐπιλογῆς τῶν Κυθήρων ἀπό ἰατρούς καί ἐκπαιδευτικούς, καί
 
1) Ἡ ὡς ἄνω προσφορά μου, πού θά προκύψη ἀπό τήν αὔξησι τῆς μισθοδοσίας, γιά τό σπουδαῖο ἔργο τῆς «Φιλοστοργίας», ἀσφαλῶς εἶναι ἐλάχιστη.
 
Εἴθε, ὅμως, νά ἀποτελέση τό «προζύμι»γιά κάτι περισσότερο καί γιά τήν πραγμάτωσι τῶν ὡς ἄνω στόχων μας.
 
Ἔχουμε ἀποταθῆ σέ ὅλους τούς Συλλόγους καί τά Σωματεῖα τῶν Κυθήρων, ἐντός κάι ἐκτός Ἑλλάδος.
Ἐλπίζουμε καί προσδοκοῦμε νά γίνη τό θαῦμα!
Οἱ ἐνταῦθα καί ἁπανταχοῦ τῆς γῆς εὐποροῦντες συμπατριῶτες μας Κυθήριοι καί οἱ Φιλοκυθήριοι εἴθε νά πράξουν πᾶν τό δυνατόν ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς ἰδιαιτέρας πατρίδας των.
 

ΑΓΙΟΣ ΙΟΥΣΤΙΝΟΣ ΠΟΠΟΒΙΤΣ: Ο ΣΥΓΧΡΟΝΟΣ ΜΕΓΑΛΟΣ ΠΑΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΣΚΑΛΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

Του 
ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου - Καθηγητού
 
Η σερβική Ορθοδοξία έχει να επιδείξει μια σειρά μεγάλων αγίων, οι οποίοι λάμπρυναν την Εκκλησία του Αγίου Σάββα. Ένας από αυτούς υπήρξε ο νεοφανής άγιος Ιουστίνος Πόποβιτς, μια όντως μεγάλη ασκητική και πατερική μορφή του περασμένου αιώνα.
 
Γεννήθηκε την ημέρα του Ευαγγελισμού στα 1894, στην πόλη Βράνιε της νοτίου Σερβίας. Οι ευσεβείς γονείς του Σπυρίδων και Αναστασία του έδωσαν το όνομα Ευάγγελος. Καταγόταν από ιερατική οικογένεια και το επώνυμό του Πόποβιτς σημαίνει Παπαδόπουλος. Μεγάλωσε με ευσέβεια είχε την τύχη να δει να θεραπεύεται θαυματουργικά η μητέρα του στη Μονή Πτσίνσκι από τον άγιο Πρόχορο. Από μικρός συνήθιζε να μελετά το Ευαγγέλιο και άλλα εκκλησιαστικά βιβλία. Ιδιαίτερα τον σαγήνευε η ανάγνωση συναξαρίων και πατερικών συγγραμμάτων. Θεωρούσε τους Πατέρες της Εκκλησίας ως τους αληθινούς σοφούς.
 
Το 1905 ο μικρός Ευάγγελος γράφηκε στην Εκκλησιαστική Σχολή του Αγίου Σάββα στο Βελιγράδι, έχοντας ως δάσκαλό του τον φωτισμένο άγιο Νικόλαο Βελιμίροβιτς. Το 1914, μόλις τέλειωσε τη σχολή, ξέσπασε ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος. Κατατάχτηκε στο στρατό και υπηρέτησε ως νοσοκόμος. Ακολούθησε την τύχη του σερβικού στρατού και βρέθηκε εξόριστος στην Κέρκυρα. Καθ’ οδόν ένοιωσε την κλήση να γίνει μοναχός. Η κουρά του έγινε την 1η Ιανουαρίου του 1916 στην Σκόδρα, από τον Μητροπολίτη Βελιγραδίου Δημήτριο, δίνοντάς του το όνομα Ιουστίνος.
 
Κατόπιν έφυγε από την Κέρκυρα, με τη βοήθεια του Μητροπολίτη Δημητρίου, για την Αγία Πετρούπολη για θεολογικές σπουδές. Όμως λόγω των πολιτικών εξελίξεων, έφυγε για την Οξφόρδη. Ύστερα από δύο χρόνια σπουδών υπέβαλε για έγκριση την διδακτορική του διατριβή με τίτλο: «Ή θρησκεία και ή φιλοσοφία του Ντοστογιέφσκι». Όμως αυτή απορρίφτηκε, λόγω της κριτικής του στις κακοδοξίες του δυτικού Χριστιανισμού και την υπεράσπιση του ορθοδόξου Ντοστογιέφσκι.
 
Στα 1919, μετά το τέλος του πολέμου γύρισε στην πατρίδα του και διορίστηκε καθηγητής θεολογίας στο Σρέμσκι Κάρλοβτσι. Σύντομα παραιτήθηκε και μετέβηκε στην Αθήνα για τη συνέχιση των θεολογικών σπουδών του. Το 1926 έλαβε διδακτορικό πτυχίο στην Πατρολογία, με θέμα: «Το πρόβλημα του προσώπου και της γνώσεως στον Άγιο Μακάριο τον Αιγύπτιο». Παράλληλα έμαθε άπταιστα την παλαιοσλαβική, την αρχαιοελληνική, την λατινική, την ρωσική, την νεοελληνική, την αγγλική, την γερμανική και την γαλλική γλώσσα.
 
Στη συνέχεια εργάστηκε ως καθηγητής στις Εκκλησιαστικές Σχολές Καρλοβικίου, της Πριζρένης και του Μοναστηρίου (Βίτολα). Το 1930 η Σερβική Εκκλησία τον έστειλε στην Τσεχοσλοβακία για ιεραποστολή σε κοινότητες ορθοδόξων, που είχαν αποκηρύξει την Ουνία. Το έργο του εκεί υπήρξε μεγάλο και γι’ αυτό εξελέγη Επίσκοπος της νεοσυσταθείσας Επισκοπής Καρπαθίας, αξίωμα που δεν αποδέχτηκε λόγω ταπεινώσεως.
 
Κατά τη διάρκεια της γερμανικής κατοχής βρέθηκε στη δοκιμαζόμενη Σερβία, περιφερόμενος σε διάφορες Μονές. Παράλληλα είχε διοριστεί καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου. Όμως με την επικράτηση της κομμουνιστικής εξουσίας το 1945, άρχισαν οι διώξεις κατά της Εκκλησίας. Διώχτηκαν 200 καθηγητές από το Πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου και μαζί τους ο Ιουστίνος. Κατέφυγε στην Ιερά Μονή Σούκοβο του Πίροτ στη νότια Σερβία. Το 1946 και φυλακίστηκε. Αργότερα δικάστηκε και καταδικάστηκε σε θάνατο ως «εχθρός του λαού»! Σώθηκε χάρις στην παρέμβαση του Πατριάρχη Γαβριήλ, ο οποίος μόλις είχε επιστρέψει από το Άουσβιτς και απαίτησε την αποφυλάκισή του.
 
Όμως διωγμένος από παντού, χωρίς σύνταξη και στερημένος από στοιχειώδη δικαιώματα, βρήκε καταφύγιο, ως πνευματικός, στη γυναικεία Μονή Αρχαγγέλων στο Τσέλιε του Βάλιεβο νοτίου Σερβίας. Φυσικά ούτε εκεί βρήκε ησυχία, διότι οι άθεοι μαρξιστές τον παρακολουθούσαν ανελλιπώς και τον υπέβαλλαν συχνά σε εξοντωτικές ανακρίσεις στο Βάλιεβο. Ήταν σχεδόν έγκλειστος στη Μονή, διότι του απαγορεύονταν η έξοδος, χωρίς άδεια των αρχών, ιδιαίτερα όταν συνεδρίαζε η Ιερά Σύνοδος, για να μην έρχεται σε επαφή με τους Επισκόπους και τους επηρεάζει.
 
Ο έγκλειστος Ιουστίνος παρά τις απαγορεύσεις, τις εξουθενώσεις, τις φοβέρες και απειλές, προσευχόταν αδιάκοπα και ζούσε αυστηρή ασκητική ζωή. Τελούσε όλες τις ακολουθίες του ημερονυκτίου ανελλιπώς. Τελούσε καθημερινά τη Θεία Λειτουργία και νήστευε (δεν έτρωγε καθόλου) κάθε Παρασκευή, την πρώτη εβδομάδα της Μ. Τεσσαρακοστής και την Μ. Εβδομάδα. Μνημόνευε καθημερινά εκατοντάδες ονόματα στη Θεία Λειτουργία.
 
Ο αυστηρός του όμως εγκλεισμός δεν στάθηκε εμπόδιο να γίνει γνωστός σε όλο τον κόσμο. Χιλιάδες ήταν οι επιστολές που έπαιρνε και επίσης χιλιάδες ήταν οι επισκέπτες του, από τη Σερβία και όλο τον κόσμο. Όταν έμενε μόνος στο ταπεινό κελί του, επί 28 χρόνια, έγραφε αδιάκοπα τα περισπούδαστα συγγράμματά του. Κοιμήθηκε ειρηνικά, όχι τυχαία, την ημέρα του Ευαγγελισμού, ημέρα της γεννήσεώς του, στις 25 Μαρτίου του 1979. Η ανακομιδή των ιερών λειψάνων του έγινε το 2015 και αποτέλεσε σπουδαίο γεγονός για τη σερβική Εκκλησία και όλη την Ορθοδοξία. Αισθάνθηκαν οι πάντες την άρρητη ευωδία, η οποία εξήλθε από τον τάφο του! Η Σερβική Εκκλησία τον ανακήρυξε άγιο και η μνήμη του ορίστηκε να τιμάται στις 14 Ιουνίου.
 
Ο άγιος Ιουστίνος Πόποβιτς ανήκει στις μεγάλες ιερατικές και θεολογικές μορφές της συγχρόνου Εκκλησίας, εφάμιλλος των μεγάλων Πατέρων της αρχαίας Εκκλησίας. Ο θεολογικός του λόγος καθαρός, ορθόδοξος, θεμελιωμένος στην Αγία Γραφή και τους Πατέρες της Εκκλησίας. Είναι ο θεολόγος του Θεανθρώπου, ο οποίος με θαυμάσιο πατερικό ύφος, θεολόγησε με καταπληκτική ακρίβεια την εν τω Θεανθρώπω απολύτρωση του ανθρωπίνου γένους. Υπήρξε συνεπής ορθόδοξος και στηλίτευε την αίρεση. Με σαφή λόγο απόδειξε την αίρεση του παπισμού και του προτεσταντισμού, ως απόλυτο εκφυλισμό της σώζουσας Ορθοδοξίας. Ιδιαίτερα επικριτικός υπήρξε για την σύγχρονη μάστιγα του Οικουμενισμού, τον οποίο χαρακτήρισε ως «παναίρεση». Μας κληροδότησε πολυπληθή αριθμό βαθυστόχαστων θεολογικών έργων, εφάμιλλα των μεγάλων Πατέρων της Εκκλησίας μας, πολλά των οποίων κυκλοφορούν και στην ελληνική γλώσσα.
 
Ο νεοφανής άγιος Ιουστίνος είναι το μεγάλο τεκμήριο ότι η παρουσία των αγίων στην Εκκλησία μας είναι συνεχής και αδιάκοπη, έως τα έσχατα. Φανερώνει το μόνιμο θαύμα στη ζωή της Εκκλησίας μας!

Οικουμενισμός και Ορθοδοξία: το ερώτημα για τα όρια της Εκκλησίας

Θ
εολόγος αναλύει τις δηλώσεις του Αρχιεπισκόπου Κύπρου για την αποτείχιση και εξετάζει την πατερική διδασκαλία με αφορμή την υπόθεση Τυχικού. 
 
Ο Οικουμενισμός ως θεολογικό και εκκλησιολογικό ζήτημα επανέρχεται στο επίκεντρο της συζήτησης μετά τις πρόσφατες δηλώσεις του Αρχιεπισκόπου Κύπρου, σύμφωνα με τις οποίες όσοι αντιδρούν στον Οικουμενισμό ή υιοθετούν αποτειχιστικές θέσεις «τίθενται εκτός Εκκλησίας». Σύμφωνα με το aktines.blogspot.com, η απάντηση έρχεται από τον καθηγητή Θεολογίας Γεώργιο Επιφανίου, ο οποίος εξετάζει το ζήτημα στο πλαίσιο της πατερικής παράδοσης και με αφορμή την υπόθεση του Μητροπολίτη Πάφου Τυχικού
 
Στο επίκεντρο της ανάλυσης βρίσκεται το ερώτημα εάν ο σύγχρονος Οικουμενισμός παραμένει εντός των ορίων που χάραξαν οι Άγιοι Πατέρες ή συνιστά νέα εκκλησιολογική αντίληψη. Ο κ. Επιφανίου επικαλείται την κατηγοριοποίηση του Αγίου Ιουστίνου Πόποβιτς, ο οποίος χαρακτήρισε τον Οικουμενισμό «παναίρεση», δηλαδή σύστημα που επιχειρεί να δικαιώσει και να συνθέσει όλες τις προηγούμενες αιρέσεις υπό κοινή εκκλησιολογική ομπρέλα. Παράλληλα, παραπέμπει στον 15ο Κανόνα της Πρωτοδευτέρας Συνόδου, βάσει του οποίου – κατά τους αντιοικουμενιστές – η αποτείχιση δεν αποτελεί σχίσμα αλλά πράξη προστασίας της Εκκλησίας.
 
Ο καθηγητής αναφέρεται στο παράδειγμα ιστορικών μορφών της Εκκλησίας, όπως ο Μέγας Αθανάσιος, ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής και ο Άγιος Μάρκος ο Ευγενικός, οι οποίοι αντιστάθηκαν σε ισχυρές εκκλησιαστικές τάσεις της εποχής τους και αργότερα αναγνωρίστηκαν ως ομολογητές. Βάσει αυτού του ιστορικού σκεπτικού, θέτει το ερώτημα εάν η αντίσταση σε θεωρούμενες εκκλησιολογικές εκτροπές μπορεί να αποτελεί λόγο αυτόματης εξόδου από την Εκκλησία. Η υπόθεση του Μητροπολίτη Τυχικού παρουσιάζεται ως έκφραση μιας βαθύτερης σύγκρουσης μεταξύ δύο προσεγγίσεων: αυτής που δίνει έμφαση στη διοικητική υπακοή και αυτής που θέτει την ομολογία της πίστεως ως υπέρτατη αρχή.
 
Η ανάλυση καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι δηλώσεις του Αρχιεπισκόπου Κύπρου απαιτούν θεολογική – και όχι μόνο διοικητική – απάντηση, με κριτήριο την πίστη «ἅπαξ παρεδόθη τοῖς ἁγίοις» και την κανονική παράδοση της Εκκλησίας.
 
Η ΕΟΔ είχε αναφερθεί στην υπόθεση του Μητροπολίτη Πάφου Τυχικού λίγες ημέρες νωρίτερα, καθώς η εκκλησιαστική αντιπαράθεση στην Κύπρο συνεχίζει να προκαλεί έντονο ενδιαφέρον.
 
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο
 
Οικουμενισμός και Ορθοδοξία: Ποιος τελικά βρίσκεται εντός και ποιος εκτός Εκκλησίας;
 
Γεώργιος Επιφανίου καθηγητής Θεολογίας
 
Απάντηση στις πρόσφατες δηλώσεις του Αρχιεπισκόπου Κύπρου περί όσων «τίθενται εκτός Εκκλησίας» και εξέταση της πατερικής διδασκαλίας για την αίρεση, την αποτείχιση και τα όρια της Ορθόδοξης Εκκλησίας με αφορμή την υπόθεση του Μητροπολίτη Πάφου Τυχικού.
 
Οι πρόσφατες δηλώσεις του Αρχιεπισκόπου Κύπρου, σύμφωνα με τις οποίες όσοι αντιδρούν στον Οικουμενισμό και υιοθετούν αντιοικουμενιστικές ή αποτειχιστικές θέσεις «τίθενται εκτός Εκκλησίας», άνοιξαν εκ νέου μια συζήτηση που δεν αφορά απλώς διοικητικά ζητήματα ή προσωπικές αντιπαραθέσεις. Αγγίζει τον πυρήνα της ορθόδοξης αυτοσυνειδησίας και θέτει ένα θεμελιώδες ερώτημα: ποιος τελικά απομακρύνεται από την πίστη των Αγίων Πατέρων; Εκείνος που αντιστέκεται στον Οικουμενισμό ή εκείνος που τον θεωρεί θεμιτή και αναγκαία έκφραση της εκκλησιαστικής ζωής;
 
Το ερώτημα αυτό δεν είναι καινούργιο. Απασχολεί την Ορθόδοξη Εκκλησία εδώ και δεκαετίες και έχει προκαλέσει έντονες αντιπαραθέσεις σε πολλές τοπικές Εκκλησίες. Ωστόσο, οι πρόσφατες εξελίξεις στην Εκκλησία της Κύπρου και ιδιαίτερα η υπόθεση του Μητροπολίτη Πάφου Τυχικού έδωσαν νέα ένταση σε μια συζήτηση που πολλοί θεωρούσαν ότι παρέμενε περιορισμένη στους θεολογικούς κύκλους.
 
Τι είναι ο Οικουμενισμός;
 
Για τους υποστηρικτές του, ο Οικουμενισμός αποτελεί μια προσπάθεια διαλόγου μεταξύ των χριστιανικών ομολογιών με σκοπό την προσέγγιση και την αποκατάσταση της ενότητας. Για τους επικριτές του όμως, ο σύγχρονος Οικουμενισμός έχει υπερβεί κατά πολύ τα όρια ενός απλού διαλόγου.
 
Κατά την αντιοικουμενιστική θεολογική προσέγγιση, το πρόβλημα δεν βρίσκεται στη συζήτηση με τους ετεροδόξους. Η Εκκλησία πάντοτε συζητούσε με αιρετικούς και πλανεμένους. Το πρόβλημα εμφανίζεται όταν η Ορθοδοξία παύει να παρουσιάζεται ως η Μία, Αγία, Καθολική και Αποστολική Εκκλησία και αρχίζει να αντιμετωπίζεται ως μία εκκλησιαστική πραγματικότητα ανάμεσα σε πολλές άλλες.
 
Οι επικριτές του Οικουμενισμού θεωρούν ότι πολλές σύγχρονες οικουμενικές πρακτικές οδηγούν στην έμμεση αποδοχή της λεγόμενης «θεωρίας των κλάδων», σύμφωνα με την οποία καμία χριστιανική κοινότητα δεν κατέχει μόνη της την πλήρη αλήθεια και όλες αποτελούν τμήματα της μίας Εκκλησίας. Μια τέτοια αντίληψη, υποστηρίζουν, βρίσκεται σε ευθεία σύγκρουση με την παραδοσιακή ορθόδοξη εκκλησιολογία.
 
Γιατί ονομάστηκε «παναίρεση»;
 
Ο Άγιος Ιουστίνος Πόποβιτς υπήρξε ίσως η σημαντικότερη μορφή που συνέδεσε τον όρο «παναίρεση» με τον Οικουμενισμό. Για τον μεγάλο Σέρβο θεολόγο και άγιο, ο Οικουμενισμός δεν αποτελούσε απλώς μία ακόμη αίρεση. Ήταν ένα σύστημα σκέψης που επιχειρούσε να δικαιώσει και να συνθέσει όλες τις προηγούμενες αιρέσεις κάτω από μια κοινή εκκλησιολογική ομπρέλα.
 
Κατά την άποψη αυτή, όταν η αλήθεια εξισώνεται με την πλάνη και όταν οι αιρέσεις αντιμετωπίζονται ως ισότιμοι δρόμοι προς τον Χριστό, τότε υπονομεύεται το ίδιο το θεμέλιο της ορθόδοξης πίστης.
 
Δεν είναι τυχαίο ότι πλήθος παραδοσιακών θεολόγων, μοναχών και πνευματικών μορφών του 20ού αιώνα εξέφρασαν έντονες επιφυλάξεις για την πορεία του οικουμενικού κινήματος. Οι ανησυχίες αυτές δεν περιορίζονταν σε δευτερεύοντα ζητήματα, αλλά αφορούσαν την ίδια την ταυτότητα της Εκκλησίας.
 
Η μαρτυρία των Αγίων Πατέρων
 
Η ιστορία της Εκκλησίας δείχνει ότι οι μεγάλοι ομολογητές της πίστεως συχνά βρέθηκαν αντιμέτωποι με ισχυρές εκκλησιαστικές πλειοψηφίες.
 
Ο Μέγας Αθανάσιος εξορίστηκε επανειλημμένα. Ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής διώχθηκε σκληρά. Ο Άγιος Μάρκος ο Ευγενικός έμεινε σχεδόν μόνος απέναντι στην ψευδοένωση της Φλωρεντίας.
 
Κανείς από αυτούς δεν επικαλέστηκε τη διοικητική ισχύ ή τις πλειοψηφίες. Επικαλέστηκαν την πίστη που παρέλαβαν από τους Πατέρες.
 
Γι’ αυτό πολλοί αντιοικουμενιστές διερωτώνται: εάν η αντίσταση σε θεωρούμενες εκκλησιολογικές εκτροπές συνιστά λόγο εξόδου από την Εκκλησία, τότε πώς ερμηνεύεται η στάση όλων αυτών των Αγίων; Δεν αντιστάθηκαν και εκείνοι σε ισχυρές εκκλησιαστικές τάσεις της εποχής τους;
 
Ο 15ος Κανόνας της Πρωτοδευτέρας Συνόδου
 
Ιδιαίτερη θέση στη συζήτηση κατέχει ο 15ος Κανόνας της Πρωτοδευτέρας Συνόδου.
 
Οι υποστηρικτές της αντιοικουμενιστικής θέσης θεωρούν ότι ο κανόνας αυτός προβλέπει τη δυνατότητα διακοπής εκκλησιαστικής κοινωνίας με επίσκοπο ο οποίος κηρύττει δημόσια και απροκάλυπτα διδασκαλία που θεωρείται αιρετική.
 
Κατά την ερμηνεία τους, η αποτείχιση δεν αποτελεί σχίσμα αλλά πράξη προστασίας της Εκκλησίας από την πλάνη.
 
Ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο θεωρούν προβληματική κάθε γενική αναφορά ότι όσοι αντιδρούν στον Οικουμενισμό τίθενται αυτομάτως εκτός Εκκλησίας. Υποστηρίζουν ότι μια τέτοια προσέγγιση αγνοεί μια μακρά κανονική και πατερική παράδοση.
 
Οι δηλώσεις του Αρχιεπισκόπου και τα ερωτήματα που εγείρονται
 
Οι δηλώσεις του Αρχιεπισκόπου προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις όχι μόνο για το περιεχόμενό τους αλλά και για το μήνυμα που πολλοί πιστοί θεωρούν ότι εκπέμπουν.
 
Διότι εάν όσοι αντιδρούν στον Οικουμενισμό χαρακτηρίζονται ως άνθρωποι που θέτουν εαυτούς εκτός Εκκλησίας, τότε ανακύπτει ένα κρίσιμο ερώτημα: τι θέση κατέχουν στην εκκλησιαστική συνείδηση οι Άγιοι και οι Γέροντες που προειδοποιούσαν επί δεκαετίες για τους κινδύνους του Οικουμενισμού;
 
Μπορεί η θεολογία του Αγίου Ιουστίνου Πόποβιτς να θεωρείται περιθωριακή; Μπορεί η ομολογιακή στάση του Αγίου Μάρκου του Ευγενικού να αντιμετωπίζεται ως υπερβολή; Μπορούν οι πατερικές προειδοποιήσεις να υποκατασταθούν από μια νέα εκκλησιολογική γλώσσα που αποφεύγει συστηματικά τις δογματικές διακρίσεις;
 
Οι ερωτήσεις αυτές δεν μπορούν να απορριφθούν με χαρακτηρισμούς. Απαιτούν θεολογικές απαντήσεις.
 
Η υπόθεση Τυχικού
 
Για πολλούς πιστούς η υπόθεση του Μητροπολίτη Τυχικού δεν αποτελεί απλώς μια διοικητική διαφορά. Αντιλαμβάνονται ότι πίσω από αυτήν βρίσκεται μια βαθύτερη σύγκρουση δύο διαφορετικών προσεγγίσεων.
 
Από τη μία πλευρά βρίσκεται η άποψη που δίνει έμφαση στην ανάγκη υπακοής και συνοχής της εκκλησιαστικής διοίκησης.
 
Από την άλλη πλευρά βρίσκεται η αντίληψη ότι η ομολογία της πίστεως προηγείται κάθε διοικητικής σκοπιμότητας και ότι η ιστορία της Εκκλησίας έχει δικαιώσει επανειλημμένα όσους αντιστάθηκαν όταν θεωρούσαν ότι κινδυνεύει η αλήθεια.
 
Για πολλούς υποστηρικτές του Τυχικού, η στάση τους δεν αποτελεί πράξη ανταρσίας αλλά προσπάθεια υπεράσπισης της πατερικής παραδόσεως.
 
Το πραγματικό διακύβευμα
 
Το ζήτημα τελικά δεν είναι ποιος κατέχει αξιώματα ούτε ποιος διαθέτει μεγαλύτερη διοικητική ισχύ.
 
Το πραγματικό ερώτημα είναι αν η σύγχρονη οικουμενιστική πρακτική παραμένει εντός των ορίων που χάραξαν οι Άγιοι Πατέρες ή αν συνιστά μια νέα εκκλησιολογική αντίληψη ξένη προς την ορθόδοξη παράδοση.
 
Οι επικριτές του Οικουμενισμού επιμένουν ότι η Εκκλησία δεν σώζεται με διπλωματικές ισορροπίες ούτε με αόριστες εκκλήσεις για ενότητα. Σώζεται με την αλήθεια. Και η αλήθεια, όπως διδάσκει η πατερική παράδοση, δεν είναι αποτέλεσμα συμβιβασμού αλλά πιστότητας στην αποστολική πίστη.
 
Η ιστορία έχει δείξει πολλές φορές ότι εκείνοι που αρχικά χαρακτηρίστηκαν ακραίοι, ανυπάκουοι ή ταραξίες, αργότερα αναγνωρίστηκαν ως ομολογητές και άγιοι. Γι’ αυτό και κάθε εποχή καλείται να εξετάζει τα γεγονότα όχι με κριτήριο τη συγκυρία, αλλά με κριτήριο την πίστη που «ἅπαξ παρεδόθη τοῖς ἁγίοις».
 
Το ερώτημα λοιπόν παραμένει ανοικτό και απαιτεί σοβαρή θεολογική απάντηση: όταν καταδικάζεται ο Οικουμενισμός ως παναίρεση, πρόκειται για εκτροπή από την Ορθοδοξία ή για συνέχιση της πατερικής ομολογίας; Και όταν όσοι εκφράζουν αυτή την ανησυχία κατηγορούνται ότι θέτουν εαυτούς εκτός Εκκλησίας, μήπως η συζήτηση πρέπει να επιστρέψει όχι στους χαρακτηρισμούς, αλλά στην ίδια την πατερική διδασκαλία και την κανονική παράδοση της Εκκλησίας;
 

π. Θεόδωρος (Ζήσης), "Ο σημερινός Ελληνισμός και η κληρονομιά του Μ. Κωνσταντίνου"

από το κανάλι Katihisis 
 
"Φυσικοί κληρονόμοι οἱ Ἕλληνες. Διεκδικοῦν τήν κληρονομιά καί ἄλλοι, καί μάλιστα οἱ ἀλλόθρησκοι καί ἀλλόφυλοι Τοῦρκοι". 
 
Τήν Κυριακή, 07 Ἰουνίου (τῶν Ἁγίων Πάντων) 2026, στήν αἴθουσα τῆς Ἑταιρείας Ὀρθοδόξων Σπουδῶν (Σούτσου 3), στό καθιερωμένο κυριακάτικο μάθημα (ὧρες 11:30 - 13:00), ὁ Πρωτοπρεσβύτερος καθηγητής π. Θεόδωρος Ζήσης ἐδίδαξε τό θέμα: "Ὁ σημερινός Ἑλληνισμός καί ἡ κληρονομιά τοῦ Μεγάλου Κωνσταντίνου". Ἀφορμή γιά τήν ἐπαναφορά αὐτοῦ τοῦ θέματος ἀποτέλεσε ἡ ἑορτή τοῦ Μεγάλου Κωνσταντίνου καί τῆς Ἁγίας Ἑλένης (21 Μαΐου) καί ἡ ἐπέτειος τῆς Ἅλωσης τῆς Κωνσταντινούπολης ἀπό τούς Τούρκους (29 Μαΐου 1453). Πρό παντός ὅμως οἱ ἀνιστόρητες δηλώσεις τοῦ Προέδρου τῆς Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ἐρντογάν, ὅτι οἱ Τοῦρκοι δέν κατέλαβαν τήν Κωνσταντινούπολη, ἀλλά τήν ἀπελευθέρωσαν ἀπό τούς Βυζαντινούς, ὡσάν νά ἦταν δική τους προηγουμένως, καί ὡσάν οἱ Βυζαντινοί νά μή ἦσαν Ἕλληνες. Ὁ κατακτητής μέ τίς σφαγές καί τούς βίαιους ἐξισλαμισμούς, πού προκάλεσαν χιλιάδες νεομάρτυρες ἐπί Τουρκοκρατίας, μεταμφιέζεται σέ ἀπελευθερωτή. Ὁ εἰσβολέας, σέ ἰδιοκτήτη καί νοικοκύρη. Φωνάζει, γιά νά πείσει τόν ἑαυτό του καί τούς ὑπηκόους του, ὅτι ἡ Κωνσταντινούπολη εἶναι ὀθωμανική κληρονομιά. Ἀπό ποῦ καί ἕως ποῦ! Ὄντως ἰσχύει ἡ παροιμία, "Φωνάζει ὁ κλέφτης, γιά νά φύγει ὁ νοικοκύρης". Γιά νά παρουσιάσει τήν κατοχύρωση τῶν κληρονομικῶν δικαιωμάτων τοῦ Ἑλληνισμοῦ ἐπί τῆς Κωνσταντινούπολης, ὁ π. Θεόδωρος στηρίχθηκε σέ δύο ἐπιστημονικές, δικές του, εἰσηγήσεις μέ ἀντίστοιχους τίτλους: 
1. "Ὁ σημερινός Ἑλληνισμός καί ἡ κληρονομιά τοῦ Μ. Κωνσταντίνου" καί 
2. "Ἀπό τήν Νίκαια τῆς Βιθυνίας στή Νίκαια τῆς Γαλλίας. Ὁ μ. Κωνσταντῖνος καί οἱ μικροί τῶν καιρῶν μας". Στό τέλος ὡς ἐπίλογο παρέθεσε ὀ π. Θεόδωρος προφητεῖες τοῦ φωτισμένου ἄνωθεν Ἁγίου Παϊσίου, περί τοῦ ὅτι ἡ Τουρκία θά διαμελισθεῖ καί θά καταστραφεῖ, καί ὅτι ἡ Κωνσταντινούπολη θά ἐπανέλθει στούς φυσικούς κληρονόμους της, τούς Ἕλληνες.

Δύο εκπληκτικοί πίνακες της Αγίας Σοφίας πριν καλυφθούν με γύψο τα πανέμορφα ψηφιδωτά και οι εικόνες της.

Ο Γκασπάρε Φοσσάτι και ο αδερφός του, Τζουζέπε, ήταν φημισμένοι αρχιτέκτονες από την Ελβετία. Αφού διακρίθηκαν για το έργο τους στην Ρωσία, σχεδιάζοντας ναούς και βασιλικά ανάκτορα, ταξίδεψαν στην Πόλη το 1847. Εκεί, ο σουλτάνος Αμπντούλ Μετζίτ Α’ τους ανέθεσε την ανακαίνιση της Αγίας Σοφίας. 
 
Τα έργα συντήρησης και αποκατάστασης κρίθηκαν απαραίτητα, καθώς το μνημείο δεν είχε συντηρηθεί για αιώνες. Επί δύο χρόνια, πάνω από 800 εργάτες δούλευαν για την αποκατάσταση της πάλαι μεγαλοπρεπούς εκκλησίας. Έγινε ενίσχυση του θόλου και των παράπλευρων ημιθολίων, καθαρισμός των ψηφιδωτών, αντικατάσταση των πολυελαίων. 
 
Επί δύο χρόνια, ο Γκασπάρε Φοσσάτι μπορούσε να θαυμάζει τα χριστιανικά έργα τέχνης και να φαντάζεται την Αγία Σοφία την εποχή της μεγάλης αίγλης της. 
 
Έτσι “γεννήθηκε” ο διάσημος ρομαντικός πίνακας, φιλοτεχνημένος με λάδι σε καμβά 53 x 42. Αν και τον ζωγράφισε το 1849, η σκηνή μας μεταφέρει στον 12ο αιώνα. Ο βασιλιάς της Αγγλίας, Ριχάρδος ο Λεοντόκαρδος, μεταλαμβάνει από τα χέρια του Πατριάρχη, ενώ στα αριστερά στέκεται και ο αυτοκράτορας Αλέξιος Α’ Κομνηνός. Τριγύρω, η Αγιά Σοφιά κατάμεστη από πιστούς που παρακολουθούν το μυστήριο. 
 
Φυσικά το όλο περιστατικό είναι φανταστικό όσον αφορά τα ιστορικά πρόσωπα, καθώς ο Αυτοκράτοράς μας Αλέξιος είχε πεθάνει από το 1118, δηλαδή 39 χρόνια πριν καν γεννηθεί ο Ριχάρδος ο Λεοντόκαρδος!!!!
Και φυσικά ποτέ ένας παπικός αιρετικός όπως ο Ριχάρδος δεν θα επιτρεπόταν να μεταλάβει σε Ορθόδοξο Ιερό Ναό.... 
Ειδικά οι Μεσαιωνικοί πρόγονοί μας της Ελληνορθόδοξης Αυτοκρατορίας μας κυρίως μετά το σχίσμα του 1054, δεν θα επέτρεπαν ποτέ σε έναν αιρετικό να μεταλάβει των αχράντων μυστηρίων. 
 
Παρόλα αυτά ο διάκοσμος του ναού μας απεικονίζεται με ακρίβεια.
Παρακάτω μπορείτε να δείτε έναν ακόμα πίνακα της Αγίας Σοφιάς του ίδιου καλλιτέχνη και αρχιτέκτονα. 
 
Περισσότερα στοιχεία μπορείτε να βρείτε ΕΔΩ 

ΚΛΗΣΙΣ ΚΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ

ΚΥΡΙΑΚΗ Β΄ΜΑΤΘΑΙΟΥ [: Ματθ. 4,18-23]
 
Απομαγνητοφωνημένη ομιλία μακαριστού γέροντος Αθανασίου Μυτιληναίου με θέμα:
«ΚΛΗΣΙΣ ΚΑΙ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ»
 
[εκφωνήθηκε στην Ιερά Μονή Κομνηνείου Λαρίσης στις 12-6-1988]
(Β197)
 
Μετά την Βάπτισή Του, αγαπητοί μου, ο Κύριος στον Ιορδάνη από τον Ιωάννη τον Βαπτιστή, ξεκινά για το δημόσιο, σωτήριον έργον Του. Η πρώτη κίνησίς Του ήτο να καλέσει έναν μικρό όμιλο μαθητών, που αυτοί θα Τον βοηθούσαν εις το έργον που ανελάμβανε. Θα Τον πλαισίωναν, θα άκουγαν την διδασκαλία Του, θα Τον βοηθούσαν στις σχέσεις Του με τον όχλον, το πλήθος, θα εγίνοντο μάρτυρες του προσώπου Του και των γεγονότων που θα το χαρακτήριζαν το πρόσωπό Του και θα εστέλλοντο από τον Κύριο εις τις εσχατιές της γης, για να κηρύξουν το Ευαγγέλιον της αγάπης του Θεού και της σωτηρίας. Αυτό το Ευαγγέλιον, που τελεσιουργήθηκε από τον Ενανθρωπήσαντα Λόγον του Θεού.

Έτσι ο Κύριός μας, ένα πρωινό, αγαπητοί μου, παρά την λίμνην της Τιβεριάδος, ξεκινά για την κλήση των πρώτων Του μαθητών. Σημειώνει ο ιερός Ευαγγελιστής Ματθαίος: «Εἶδε δύο ἀδελφούς, Σίμωνα, τὸν λεγόμενον Πέτρον καὶ Ἀνδρέαν, τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ και λέγει αὐτοῖς: δεῦτε ὀπίσω μου. Καὶ προβὰς ἐκεῖθεν εἶδεν ἄλλους δύο ἀδελφούς, Ἰάκωβον τὸν τοῦ Ζεβεδαίου καὶ Ἰωάννην τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ καὶ ἐκάλεσεν αὐτούς. Οἱ δὲ ἠκολούθησαν αὐτῷ».

«Καὶ ἐκάλεσεν αὐτούς». Σε αυτήν ακριβώς την κλήσιν, αγαπητοί μου, θα μείνομε κι εμείς σήμερα, γιατί μας εντυπωσιάζει το γεγονός πώς ο Θεός φθάνει να καλέσει τον άνθρωπον. Και καλεί τον κάθε άνθρωπον, της κάθε εποχής, είτε μικρός είναι στην ηλικία, είτε μεγάλος, είτε εύσημος, είτε άσημος. Με σκοπό πάντοτε για να τον σώσει.

Αλλά λέμε: «καλώ», «καλεί ο Θεός τον άνθρωπον». Τι σημαίνει «καλώ»; Σημαίνει ότι υπάρχει μία απόστασις ανάμεσα στον καλούντα και εις τον καλούμενον· γιατί αλλιώτικα δεν θα είχε νόημα η κλήσις. Σημαίνει, λοιπόν, ότι υπάρχει μία απόσταση και αυτή την απόστασιν η κλήσις, εάν τύχει ανταποκρίσεως, τότε το κενόν αυτό, η απόστασις αυτή, συμπληρούται.

Όταν ο Θεός δημιούργησε τους πρωτοπλάστους, δεν υπήρχε καμία απόστασις μεταξύ του Θεού και των πρωτοπλάστων. Και, συνεπώς, δεν υπήρχε καμία ανάγκη κλήσεως. Όταν, όμως, ο Αδάμ αμάρτησε, έρχεται τότε ο Θεός και τον καλεί: «Ἀδάμ, ποῦ εἶ;».«Αδάμ, πού είσαι;». Ήταν κλήσις αποκαταστάσεως. Ήταν κλήσις μετανοίας. Πάντως ήταν μία κλήσις εξαφανίσεως της αποστάσεως ανάμεσα στον καλούντα Θεόν και εις τον καλούμενον Αδάμ. Αλλά τότε, κατά δυστυχίαν, δεν υπήρξε ανταπόκρισις εκ μέρους του Αδάμ προς τον καλούντα Θεόν. Και ο Θεός τώρα αφήνει την επανάληψιν της κλήσεως δια τα έσχατα της Ιστορίας. «Τοὺς δὲ ἐσχάτους καιροὺς ἔστειλεν ὁ Θεὸς τὸν Υἱὸν Αὐτοῦ εἰς τὸν κόσμον…» κ.λπ.

Και αυτή η κλήσις θα εγίνετο με την Ενανθρώπηση του δευτέρου Προσώπου της Αγίας Τριάδος. Και θα ήτο κλήσις παγκοσμία. Και όπως λέγει ο άγιος Γρηγόριος ο Νύσσης: «Ὁμότιμος ἐπὶ πάντας ἡ κλῆσις. Οὔτε ἀξίας, οὔτε ἡλικίας, οὔτε τὰς κατὰ τὰ ἔθνη διαφορὰς διακρίνουσα». «Μία κλήση που δεν ξεχώριζε ούτε ανάμεσα στις ηλικίες, ούτε ανάμεσα στις αξίες, ούτε ανάμεσα εις τα έθνη». Μία δηλαδή «ὁμότιμος», δηλαδή μία ισότιμος, δηλαδή μια κλήση που θα απετείνετο προς όλους τους ανθρώπους.

Μέσα από τον προχριστιανικό κόσμο είχε καλέσει ο Θεός τον Αβραάμ. Και η κλήσις του Αβραάμ ήταν ένα προοίμιον της κλήσεως όλων των ανθρώπων. Ένα προοίμιον. Τον καλεί, τον στέλνει σε μία άλλη γη και ο Αβραάμ ζει μέσα εις τον χώρον της πίστεως. Προοίμιον, σας είπα, της κλήσεως όλων των ανθρώπων και τύπος. Λέγει ο άγιος Ιουστίνος: «Ὁ Χριστὸς διὰ τῆς ὁμοίας κλήσεως ἐκάλεσεν αὐτόν –τον Αβραάμ δηλαδή- καὶ ἡμᾶς». «Με την ομοία κλήση».

Θα λέγαμε, όμως, και θα τολμούσαμε να πούμε ότι η δική μας η κλήσις, μετά Χριστόν πια, από τον Χριστό, αν θέλετε, είναι ανωτέρα από την κλήση του Αβραάμ· διότι είναι αισθητοτέρα. Ο Αβραάμ δεν είδε τον Θεό με τα μάτια του, όπως Τον είδαμε εμείς όταν ενηνθρώπησε. Αντιλαμβάνεστε, λοιπόν, ότι η κλήσις η δική μας είναι ανωτέρα από την κλήση του Αβραάμ. Άλλο ότι ο Αβραάμ είναι μέγας, διότι ανταποκρίθηκε στην εποχή του και ανταποκρίθηκε με στοιχείο μιας πολύ μεγάλης πίστεως. Και αυτή η πίστις του Αβραάμ τον κάνει να είναι γενάρχης της πίστεως και, συνεπώς, αρχηγός όλων εκείνων που θα εδέχοντο την κλήση του Υιού του Θεού δια της πίστεως.«Καί ἐπίστευσεν», λέγει, «Ἀβραὰμ τῷ Θεῷ, καὶ ἐλογίσθη αὐτῷ εἰς δικαιοσύνην». «Πίστεψε και αυτή η πίστις τού λογαριάστηκε σαν αρετή, και, μάλιστα, κορυφαία αρετή». Γι’ αυτό και τα τέκνα του Αβραάμ, όχι τα κατά σάρκα, όσα θέλουν, ναι, αλλά όσα εκείνα θα πίστευαν εις την κλήσιν αυτήν, λέγονται «τέκνα του Αβραάμ». Είναι τέκνα της πίστεως. Είναι τέκνα της διαθήκης της πίστεως. Και όχι της διαθήκης του νόμου.

Θα λέγαμε ότι οι Εβραίοι, με την εμφάνισιν του Κυρίου μας μέχρι σήμερα, που δεν επίστευσαν εις τον Χριστόν, ουσιαστικά δεν είναι τέκνα του Αβραάμ. Είναι μόνον κατά σάρκα, που αυτό δεν έχει και πολλή σημασία· διότι έμειναν στη διαθήκη του νόμου και δεν πέρασαν εις την διαθήκην της πίστεως και συνεπώς ο Αβραάμ είναι ο γενάρχης της πίστεως και εμείς είμεθα ο λαός της πίστεως και, συνεπώς, είμεθα τέκνα του Αβραάμ. Γι’ αυτό είχε πει και ο Ιωάννης ο Βαπτιστής ότι «ο Θεός είναι ικανός και δυνατός να εγείρει, δηλαδή να σηκώσει τέκνα εις τον Αβραάμ». Δηλαδή «να απορρίψει εσάς, που είστε κατά σάρκα παιδιά του Αβραάμ, και να βγάλει καινούργια παιδιά του Αβραάμ». Και εννοούσε την Εκκλησία, εννοούσε τον καινούργιο λαό, τον λαό της Καινής Διαθήκης, τον λαό της πίστεως. Όπως λέγει πάλι ο άγιος Ιουστίνος: «Τῆς κλήσεως τῆς καινῆς καὶ αἰωνίου διαθήκης, τουτέστιν τοῦ Χριστοῦ». Αυτή η καινούρια διαθήκη, η αιωνία διαθήκη, η διαθήκη της πίστεως.

Και η κλήσις αυτή γίνεται και πραγματοποιείται από μόνη την αγάπη του Θεού. Γιατί ο Θεός καλεί; Ποιο είναι το ελατήριον του Θεού; Έχει κάποιο «διάφορον» ο Θεός; Έχει κάποιο συμφέρον; Υπάρχει στον Θεό ιδιοτέλεια; Όχι, αγαπητοί. Ο Θεός είναι ανιδιοτελής. Ο Θεός είναι χωρίς ανάγκες. Ο Θεός δεν θέλει και δεν έχει ανάγκη από ολόκληρη την δημιουργία Του τίποτα. Όταν ο Θεός ζητά τη μετοχή στη ζωή Του, τη μετοχή της κτίσεως στη ζωή την δική Του, είναι γιατί θέλει να καταστήσει την κτίση Του μακαρία, ευτυχισμένη.

Γι’ αυτό λοιπόν η κλήσις που κάνει ο Θεός στον άνθρωπο είναι με κίνητρο μόνη και μοναδική την αγάπη. Γι’ αυτό λέγει ο άγιος Ιωάννης ο Ευαγγελιστής στην πρώτη του επιστολή: «Ἡμεῖς ἀγαπῶμεν αὐτόν, ὅτι αὐτὸς πρῶτος ἠγάπησεν ἡμᾶς».«Τον αγαπούμε, ανταποκρινόμεθα εις την κλήσιν Του, γιατί Αυτός πρώτος μας έχει αγαπήσει». Και όπως λέγει στη συνέχεια: «Ἡ κλῆσις ἡμῶν, ὡς ποτέ μὴ οὖσα, νῦν δὲ ἐπιγενομένη, προηγουμένην ἔχει τὴν βούλησιν καὶ κατὰ τὴν εὐδοκίαν τοῦ θελήματος γέγονεν», σημειώνει ο Μέγας Αθανάσιος. Δηλαδή «η κλήση μας, που ήταν ανύπαρκτη, τώρα όμως είναι υπαρκτή, έχει σαν προηγούμενό της το θέλημα του Θεού· και κατά την ευδοκία του θελήματός Του έχει γίνει αυτή η κλήση μας».

Και ο Πατήρ, από αγάπη, στέλνει τον Υιό στον κόσμον για να μας καλέσει. Και ο Υιός γίνεται άνθρωπος και φθάνει μέχρι του Σταυρού, για να μας συγκινήσει σε αυτήν την κλήση. Γιατί τη θεωρεί παμμεγίστη. Διότι με αυτήν σώζεται ο άνθρωπος. Ο άνθρωπος που πια πορώθηκε στην αμαρτία. Ο άνθρωπος που ίσως θα απέρριπτε την κλήσιν· και την απορρίπτει. Πάμπολλοι άνθρωποι απορρίπτουν την κλήση του Θεού. Αλλά ανεβαίνει μέχρι του Σταυρού, για να συγκινήσει τον άνθρωπον.

Έχω ακούσει ανθρώπους, αγαπητοί μου, να αισθάνονται χαρά γιατί ο Χριστός ανέβηκε στον Σταυρό… «Έτσι… Έτσι… Γιατί…. έτσι! Καλά σου έκαναν και σε σταύρωσαν». Αντιλαμβάνεστε ότι εδώ υπάρχει μια φοβερά πωρωμένη ψυχή. Εκείνο το στοιχείον που χρησιμοποιεί ο Θεός για να συγκινήσει, γίνεται στοιχείον περισσοτέρας και περισσοτέρας και βαθυτέρας και χαώδους σκληρύνσεως. Είναι φοβερό, είναι ακατανόητο, είναι παράλογο. Και μόνο ό,τι είναι δαιμονικό είναι παράλογο.

Και λέγει ωραιότατα ένα μικρό τροπάριο από τα Εγκώμια της Μεγάλης Παρασκευής, είναι από την Α΄ Στάση: «Ἐπὶ γῆς κατῆλθες ἵνα σώσῃς Ἀδάμ, καὶ ἐν γῇ μὴ εὑρηκώς τοῦτον, Δέσποτα, μέχρις ᾍδου κατελήλυθας ζητῶν». «Ήλθες», λέγει, «στη γη, για να σώσεις τον Αδάμ. Δεν τον βρήκες, όμως, να ζει εις την ζωήν αυτήν επάνω στη γη και κατέβηκες εις τον Άδην για να τον συναντήσεις εκεί, για να τον αναζητήσεις». Και ένα δεύτερο τροπάριο, της Β΄ Στάσεως απ’ τα Εγκώμια. Λέγει: «Ἔπτηξεν (:δηλαδή μαζεύτηκε) Ἀδὰμ Θεοῦ βαίνοντος ἐν Παραδείσῳ (: όταν περπατούσε ο Θεός εις τον Παράδεισον, κρύφτηκε ο Αδάμ), χαίρει δὲ πρὸς ᾍδην φοιτήσαντος, πεπτωκὼς ποτέ, καί νῦν ἐξεγερθείς». «Τώρα, όμως, ο Αδάμ χαίρει, που έρχεται κάτω εις τον Άδην, για να τον σηκώσει αυτόν τον πεσμένον».

Και πώς μας κάλεσε ο Θεός; Εδώ θέλω να προσέξετε. Μας εκάλεσε «ἐν ἐλευθερίᾳ». Είναι χαρακτηριστική η παρατήρησις ενός πατρός της Εκκλησίας μας, του Τίτου Βόστρων, που λέγει –προσέξτε, παρακαλώ, πολύ- ότι η έννοια της κλήσεως προϋποθέτει την έννοιαν της ελευθερίας. Διότι σε μια κλήση προϋποτίθεται ή η άρνησις ή η κατάφασις. Εάν σε καλεί ο Θεός, μπορείς να πεις ή το «ναι» ή το «όχι». Έτσι, λοιπόν, αυτομάτως μπαίνει το στοιχείον της ελευθερίας, με την είσοδον της κλήσεως. Και το λέγει ως εξής: «Τὸ δόγμα τῆς προαιρέσεως ὁμολογεῖται διὰ τοῦτο καὶ ἡ κλῆσις». Πώς ομολογείται το δόγμα της προαιρέσεως; Δηλαδή της ελευθερίας; Όταν γίνει η κλήσις. Έχομε κλήση; Έχομε ελευθερία. Και από τη στιγμή που ο Θεός καλεί, προϋποθέτει την ελευθερίαν. Αυτό είναι πολύ θεμελιώδους σημασίας, αγαπητοί μου.

Είναι εκείνο που θα γράψει ο Απόστολος Παύλος στην προς Ρωμαίους επιστολή του, εκείνη την περικοπή που είναι τόσο παρεξηγημένη, ιδίως από τον προτεσταντικόν κόσμον: «Τοῖς ἀγαπῶσι –λέει- τὸν Θεὸν (:εκείνους που αγαπάνε τον Θεόν) πάντα συνεργεῖ εἰς ἀγαθόν(: όλα τους βγαίνουν συνεργούς στο καλό. - Σε ποιους όμως; Προσέξτε τώρα:) τοῖς κατὰ πρόθεσιν κλητοῖς οὖσι(: αυτοί που είναι κλητοί, δηλαδή καλεσμένοι, αλλά κατά πρόθεσιν. Δηλαδή γιατί οι ίδιοι θα το ήθελαν να είναι κλητοί)· ὅτι οὓς προέγνω (: γιατί εκείνους που προγνώρισε), καὶ προώρισε - Εδώ είναι το λάθος των ερμηνευτών της Δύσεως. Ότι δηλαδή προορίζει ο Θεός. Απόλυτος προορισμός. Λάθος! -· οὓς δὲ προώρισε (: εκείνους δε που προόρισε), τούτους καὶ ἐκάλεσε (: αυτούς και κάλεσε) καὶ οὓς ἐκάλεσε, τούτους καὶ ἐδικαίωσεν(: κι εκείνους που κάλεσε, αυτούς δικαίωσε) οὓς δὲ ἐδικαίωσε, τούτους καὶ ἐδόξασε (: και εκείνους που δικαίωσε, αυτούς και τελικά δόξασε)».

«Να λοιπόν», θα πουν εκείνοι που δεν καταλαβαίνουν καλά, θα πουν: «Ορίστε. Βλέπεις; Εκείνους τους οποίους προγνώρισε, δηλαδή εκείνους που τους προόρισε, αυτούς και καλεί». Λάθος, αγαπητοί μου. Αν έπρεπε να το δούμε το χωρίον αυτό αντίστροφα, να πάμε από το τέλος προς την αρχή, ακούσατε:. «Εδόξασε αυτούς που εδικαίωσε. Εδικαίωσε αυτούς που εκάλεσε. Εκάλεσε αυτούς που προόρισε. Προόρισε αυτούς που προγνώρισε». Πώς τους προγνώρισε; Και προγνώρισε αυτούς που ήσαν «κατὰ πρόθεσιν κλητοί». Αυτοί που ήθελαν. Όταν κάποτε στο μέλλον, θα τους καλούσε ο Θεός, θα λέγανε το «ναι». Πώς τους βλέπει ο Θεός; Προ καταβολής κόσμου. Πριν γίνει ο κόσμος, βλέπει τις προθέσεις εκείνων που θα δεχθούν κι εκείνων που δεν θα δεχθούν. Όπως είδε και την πρόθεσιν του Ιούδα. Είδε και την πρόθεσιν του Πέτρου και του Ιωάννου κ.λπ.

Γι'αυτό, αγαπητοί, γράφει ακόμη στους Γαλάτας ο Απόστολος Παύλος: «Ὑμεῖς γὰρ (: Εσείς δηλαδή) ἐπ’ ἐλευθερίᾳ ἐκλήθητε, ἀδελφοί». Δηλαδή ελεύθερα κληθήκαμε. Ελεύθερα κληθήκαμε, να ζήσομε μέσα στον χώρον της αληθινής ελευθερίας. Συνεπώς τρόπος και περιεχόμενον, πάντοτε, είναι η ελευθερία εις την κλήσιν που μας κάνει ο Θεός. Και το τονίζομε αυτό, γιατί ο σύγχρονος άνθρωπος έχει μία ευαισθησία στο θέμα της ελευθερίας, έστω και αν αυτή που ζητά είναι κακοποιημένη και αμφίβολη. Εξάλλου, καλούμενοι, στη δική μας την προαίρεση δεν είναι να σταθούμε εκλεκτοί ή όχι; Κλητός και εκλεκτός. Κλητός, γιατί καλούμαι από τον Θεό. Στο χέρι μου είναι, στην προαίρεσή μου είναι, στην ελευθερία μου είναι να γίνω τώρα τι; Εκλεκτός. Ή να μη γίνω εκλεκτός. Απόδειξη ότι ο Κύριος καλεί πάντας, γιατί «πάντας θέλει σωθῆναι καὶ εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας ἐλθεῖν», που λέγει ο Απόστολος Παύλος. Εντούτοις, σημειώνει ο Κύριος και την εξής πραγματικότητα: «Πολλοὶ εἰσὶν οἱ κλητοί, ὀλίγοι δὲ οἱ ἐκλεκτοί». Πολλοί. Το «πολλοί» θα πει πάντες. Είναι οι καλεσμένοι. Αλλά οι εκλεκτοί είναι λίγοι. Γιατί; Προϋποθέτει την ελευθερία. Αυτό είναι πολύ σημαντικό.

Έτσι, ο Θεός αγαπητοί μου, γνωρίζει την προαίρεση του καθενός προ καταβολής κόσμου. Εκείνο το χωρίον, η φρασούλα ότι «ο Κύριος», λέει, «είδε δύο αδελφούς». Είδε. Αυτό το «είδε» θα μου πείτε βέβαια ότι είναι ιστορικό. Ναι. Ήρθε εκεί στην παραλία, είδε δύο αδέρφια…- τα είχε δει πιο μπροστά ο Κύριος, τους είχε δει από καταβολής κόσμου. Δεν τους προόρισε· αλλά τους είδε. Είδε ότι είχαν αυτήν την αγαθήν προαίρεσιν, τους καλεί ελευθέρως και ελευθέρως εκείνοι αποδέχονται. Εν αντιθέσει με τον πλούσιον νεανίσκον, ο οποίος κλήθηκε από τον Κύριον… «Θέλεις», λέει, «την αιώνιον ζωήν; Ακολούθησέ με». Εκείνος είπε: «Χμ… Δύσκολα πράγματα». Κι έφυγε... Για να καταλάβομε, να νιώσομε την έννοια της ελευθερίας.

Και η κλήσις του Θεού είναι γεγονός πια. Πώς, όμως, μπορούμε, αγαπητοί μου, να αποδεχθούμε αυτήν την κλήσιν του Θεού; Θέλει κάποιες προϋποθέσεις. Ε, λοιπόν, ο Απόστολος Παύλος μας προδιαγράφει μέσα στις επιστολές του αυτούς τους όρους, αυτές τις προϋποθέσεις για να τύχομε μιας καταξιωμένης κλήσεως. Να αξιοποιήσομε αυτήν την κλήση μας. Και θα παρακαλέσω, γρήγορα θα σας τα πω, γιατί τέλειωσε και η ώρα, να καταλάβομε αυτές τις βασικές προϋποθέσεις.

Πρώτα πρώτα πρέπει να καταλάβομε ότι κληθήκαμε. Μπορεί κάποιος να πει: «Εγώ ποιος είμαι;». Λέει στην Α΄ προς Κορινθίους: «Βλέπετε τὴν κλῆσιν ὑμῶν (: Προσέξτε, λέει, την κλήση σας), ἀδελφοί, ὅτι οὐ πολλοὶ σοφοὶ κατὰ σάρκα, οὐ πολλοὶ δυνατοί, οὐ πολλοὶ εὐγενεῖς (:είναι άνθρωποι απλοί, άνθρωποι κατά κόσμον άγνωστοι και τιποτένιοι· κατά κόσμον. Κι όμως κληθήκατε στο να πιστέψετε και να κληρονομήσετε την Βασιλεία του Θεού)». Έτσι, λοιπόν, πρώτη προϋπόθεσις είναι ότι πρέπει να πιστέψω ότι είμαι κι εγώ ένας κλητός, ένας καλεσμένος, ανεξάρτητα από τα εξωτερικά μου προσόντα, αν είμαι εύσημος ή άσημος, μορφωμένος ή αμόρφωτος, μικρός ή μεγάλος, γιατί απλούστατα είμαι άνθρωπος, εικόνα του Χριστού. Αυτό πρέπει να το νιώσω, να το αποδεχθώ. Είναι εκείνο αν θέλετε, που λέει στη σχετική παραβολή στον δούλον: «Ἀνάγκασον εἰσελθεῖν». Ο άλλος έχει τους ενδοιασμούς του, τους δισταγμούς του. «Μα εμένα με καλεί;». Ναι. Γι΄αυτό λέει εκεί «Ἀνάγκασον εἰσελθεῖν».

Δεύτερον. Πρέπει να υπάρξει μία σταθερότητα στην αποδοχή της κλήσεώς μας, χωρίς κλυδωνισμούς. Λέγει ο Απόστολος Πέτρος στην δευτέρα του επιστολή: «Ἀδελφοί, σπουδάσατε βεβαίαν ὑμῶν τὴν κλῆσιν καὶ ἐκλογὴν ποιεῖσθαι (: Φροντίστε, λέγει, να την κάνετε στερεά, σταθερά –αυτό θα πει «βεβαία»- την κλήσιν σας και την εκλογήν σας). Ταῦτα γὰρ ποιοῦντες οὐ μὴ πταίσητέ ποτε (: αν λέγει, έχετε σταθερότητα εις την κλήσιν σας… -‘’Με κάλεσε ο Θεός, θα ανταποκριθώ!’’-· ποτέ δεν θα αμαρτήσετε). Οὕτω γὰρ πλουσίως ἐπιχορηγηθήσεται ὑμῖν ἡ εἴσοδος εἰς τὴν αἰώνιον βασιλείαν τοῦ Κυρίου ἡμῶν καὶ Σωτῆρος Ἰησοῦ Χριστοῦ». «Έτσι, θα επιχορηγηθεί, θα σας δοθεί, όχι τσιγγούνικα, πλούσια, η είσοδός σας στην Βασιλεία του Θεού». Έτσι μια φορά δεχθήκαμε, θα λέγαμε, άπαξ απεδέχθημεν την κλήση του Θεού, ποτέ· δεν πρέπει να την προδώσομε. Θυμηθείτε τον Ιούδα. Επρόδωσε την κλήση του. Θυμηθείτε τον Δημά, τον συνεργάτη του Παύλου. Επρόδωσε την κλήση του.

Τρίτον. Πρέπει να φανούμε άξιοι μιας τόσο μεγάλης θεϊκής κλήσεως. Λέγει στους Εφεσίους: «Παρακαλῶ οὖν ὑμᾶς ἐγὼ ὁ δέσμιος ἐν Κυρίῳ, ἀξίως περιπατῆσαι τῆς κλήσεως ἧς ἐκλήθητε». «Άξια», λέει, «να πολιτευθείτε την κλήση με την οποία έχετε κληθεί». Και πρώτο κίνητρο αυτής της κλήσεως της αξίως πραγματουμένης, είναι η φιλοτιμία. Ακούστε: «Ποιος με κάλεσε; Ο Θεός με κάλεσε. Εγώ τι; Δεν θα ανταποκριθώ;». Είναι η φιλοτιμία. Λέει ο Απόστολος Παύλος για τον εαυτό του: «Φιλοτιμούμεθα εὐάρεστοι αὐτῷ εἶναι» λέει στην Β΄ προς Κορινθίους. Φιλοτιμούμεθα. «Να είμεθα ευάρεστοι στον Θεό, ευχάριστοι, αρεστοί στον Θεό». Γιατί; Γιατί Ένας Θεός μας κάλεσε! Είναι μικρό αυτό; Κι αυτή η φιλοτιμία, αγαπητοί μου, εκφράζεται με την τήρηση των εντολών, με την αγάπη σε Εκείνον που μας κάλεσε. Οι τέσσερις μαθηταί εκεί εις τον αιγιαλόν της λίμνης δεν πρόδωσαν ποτέ τους αυτήν τους την αγάπη. Έστω κι αν για μια στιγμή ο Πέτρος εσαλεύθη και οι άλλοι μαθηταί για μια στιγμή εγκατέλειψαν τον Κύριον, όταν παρεδόθη εις τους Ιουδαίους, ήταν γιατί ακόμα δεν είχαν το Πνεύμα το Άγιον. Μα εμείς με το βάπτισμά μας το επήραμε το Πνεύμα το Άγιον! Συγχωρείται να εγκαταλείπομε τον Κύριον;

Τέταρτον. Η κλήσις του Θεού πρέπει να είναι κλήσις αγία, γιατί Άγιος είναι ο Θεός. Και συνεπώς πρέπει να είναι κλήσις αγιασμού. Λέγει στους Θεσσαλονικείς ο Απόστολος: «Οὐ γὰρ ἐκάλεσεν ἡμᾶς ὁ Θεὸς ἐπὶ ἀκαθαρσίᾳ, ἀλλ’ ἐν ἁγιασμῷ». «Δεν μας κάλεσε για να ζούμε μέσα στη βρωμιά της αμαρτίας, αλλά μέσα στον αγιασμό». Και αυτός ο αγιασμός, αγαπητοί μου, εννοείται τόσο με την ευρεία, όσο και με τη στενή έννοια. Με την στενή έννοια, ακούστε και θα εκπλαγείτε. Για να δείτε πόσο μακριά έχει φύγει η εποχή μας από το κριτήριον του Ευαγγελίου: «Τοῦτο γάρ ἐστι τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ, ὁ ἁγιασμὸς ὑμῶν (:Αυτό, λέει, είναι το θέλημα του Θεού· ο αγιασμός σας. Τι;) ἀπέχεσθαι ὑμᾶς ἀπὸ τῆς πορνείας (:μακριά από την ανηθικότητα), εἰδέναι ἕκαστον ὑμῶν τὸ ἑαυτοῦ σκεῦος κτᾶσθαι ἐν ἁγιασμῷ καὶ τιμῇ, μὴ ἐν πάθει ἐπιθυμίας (:ο καθένας να μάθει να κρατά το ‘’σκεῦος’’ του. «Σκεῦος» είναι το σώμα. Ἐν ἁγιασμῷ. Μακριά από πορνικές, ομοφυλοφιλικές, γενικά ανήθικες πράξεις. Μακριά!). Και ακόμη: «Μὴ ἐν πάθει ἐπιθυμίας … τὸ μὴ ὑπερβαίνειν καὶ πλεονεκτεῖν ἐν τῷ πράγματι τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ». «Να μην είσαι πλεονέκτης, να θες να υπερβείς το θέμα… ό,τι είσαι και να προβείς εις την πορνείαν, να προβείς εις την μοιχείαν».

Εν ευρεία δε εννοία αυτός ο αγιασμός είναι κατά τον Απόστολον Πέτρον: «Κατὰ τὸν καλέσαντα ὑμᾶς Ἅγιον καὶ αὐτοὶ ἅγιοι ἐν πάσῃ ἀναστροφῇ γενήθητε (:‘’ἐν πάσῃ ἀναστροφῇ’’, σε ολόκληρη την συμπεριφορά σας να είσαστε άγιοι, κατά τον καλέσαντα Άγιον Θεόν) διότι γέγραπται (είναι γραμμένο)· ἅγιοι γίνεσθε, ὅτι ἐγὼ ἅγιός εἰμι».

Πέμπτον. Έχομε ακόμα την κλήσιν μετοχής στα παθήματα του Χριστού. Κληθήκαμε να γίνομε μέτοχοι των παθημάτων του Χριστού. Και αυτή η κλήσις είναι κορυφαία και μόνον δια τους εκλεκτούς. «Ἀγαθοποιοῦντες καὶ πάσχοντες – λέει ο Απόστολος Πέτρος- ὑπομενεῖτε· εἰς τοῦτο γὰρ ἐκλήθητε, ὅτι καὶ Χριστὸς ἔπαθεν ὑπὲρ ἡμῶν». Σε τι κληθήκαμε; Γιατί έπαθε ο Χριστός, να πάθουμε κι εμείς. Είναι η μετοχή μέσα στα πάθη του Χριστού. Είναι αυτό που θα γράψει ο Απόστολος Παύλος: «Ἀνταναπληρῶ τὰ ὑστερήματα τῶν παθημάτων τοῦ Χριστοῦ ἐν τῇ σαρκί μου, ὑπὲρ τοῦ σώματος αὐτοῦ, ὅ ἐστιν ἡ Ἐκκλησία».

Και τέλος, έκτον, είναι η κλήσις δια το άνω βραβείον. Είναι αυτό που θα γράψει ο Απόστολος Παύλος στους Φιλιππησίους: «Κατὰ σκοπὸν διώκω ἐπὶ τὸ βραβεῖον τῆς ἄνω κλήσεως τοῦ Θεοῦ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ». Δεν θα είχε νόημα, αγαπητοί μου, η κλήσις του Θεού στον άνθρωπο, αν δεν υπήρχε αυτό το άνω βραβείον. Και αυτό το άνω βραβείον είναι η Βασιλεία του Θεού. «Ἀδελφοί –λέει στους Εβραίους- ἅγιοι, ἐπουρανίου κλήσεως μέτοχοι». Μέτοχοι επουρανίου κλήσεως.

Αγαπητοί μου, γράφοντας ο Απόστολος Πέτρος την δευτέρα του επιστολή, την καθολική, αναφερόμενος σ’ αυτήν την βεβαίαν, την σταθεράν κλήσιν, τι λέγει: «Διὸ οὐκ ἀμελήσω ἀεὶ ὑμᾶς ὑπομιμνῄσκειν περὶ τούτων… διεγείρειν ὑμᾶς ἐν ὑπομνήσει». «Δεν θα παύσω», λέγει, «όσο ζω, να σας υπενθυμίζω την κλήση σας. Να σας υπενθυμίζω Ποιος σας κάλεσε και ποιοι πρέπει να είσαστε». Αλλά αυτή η διαρκής υπόμνησις της κλήσεως, πρέπει να γίνεται, αγαπητοί μου, κι από μας. Το βάπτισμά μας ήταν η κλήση μας να γίνομε μέτοχοι της Βασιλείας του Θεού. Ο Κύριος κάποτε κάλεσε τους μαθητάς Του να σωθούν και να γίνουν απόστολοί Του. Έκτοτε, όλους τους ανθρώπους καλεί. Άλλον για να τον αποστείλει και άλλον για να τον διακονήσει. Όλους, όμως, για να μας σώσει. Ας κάνομε, λοιπόν, βεβαίαν αυτήν μας την κλήση και ας πολιτευόμεθα άξια της κλήσεως που μας κάλεσε ο Χριστός. 

ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ
και με απροσμέτρητη ευγνωμοσύνη στον πνευματικό μας καθοδηγητή μακαριστό γέροντα Αθανάσιο Μυτιληναίο,
ψηφιοποίηση και επιμέλεια της απομαγνητοφωνημένης ομιλίας:
Ελένη Λιναρδάκη, φιλόλογος
 
ΠΗΓΕΣ:
Απομαγνητοφώνηση ομιλίας δια χειρός του αξιοτίμου κ. Αθανασίου Κ.

Λίγες οδηγίες πριν επισκεφθείτε το ιστολόγιό μας (Για νέους επισκέπτες)

1. Στην στήλη αριστερά βλέπετε τις αναρτήσεις του ιστολογίου μας τις οποίες μπορείτε ελεύθερα να σχολιάσετε επωνύμως, ανωνύμως ή με ψευδώνυμο, πατώντας απλά την λέξη κάτω από την ανάρτηση που γραφει "σχόλια" ή "δημοσίευση σχολίου" (σας προτείνω να διαβάσετε με προσοχή τις οδηγίες που θα βρείτε πάνω από την φόρμα που θα ανοίξει ώστε να γραψετε το σχόλιό σας). Επίσης μπορείτε να στείλετε σε φίλους σας την συγκεκριμένη ανάρτηση που θέλετε απλά πατώντας τον φάκελλο που βλέπετε στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Θα ανοίξει μια φόρμα στην οποία μπορείτε να γράψετε το email του φίλου σας, ενώ αν έχετε προφίλ στο Facebook ή στο Twitter μπορείτε με τα εικονίδια που θα βρείτε στο τέλος της ανάρτησης να την μοιραστείτε με τους φίλους σας.

2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.

3. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.

4. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.

5. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).

6. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.

7. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.

Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ

Χρήσιμες οδηγίες για τις αναρτήσεις μας.

1. Στις αναρτήσεις μας μπαίνει ΠΑΝΤΑ η πηγή σε οποιαδήποτε ανάρτηση ή μερος αναρτησης που προέρχεται απο άλλο ιστολόγιο. Αν δεν προέρχεται από κάποιο άλλο ιστολόγιο και προέρχεται από φίλο αναγνώστη ή επώνυμο ή άνωνυμο συγγραφέα, υπάρχει ΠΑΝΤΑ σε εμφανες σημείο το ονομά του ή αναφέρεται ότι προέρχεται από ανώνυμο αναγνώστη μας.

2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.

3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.

Σημείωση: Να σημειώσουμε ότι εκτός των αναρτήσεων που υπογράφει ο διαχειριστής μας, όλες οι άλλες απόψεις που αναφέρονται σε αυτές ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες των άρθρων. Τέλος άλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.