22 Φεβρουαρίου 2026

Η Σουηδία πατάει φρένο στις οθόνες – Επιστροφή στα βιβλία

Επειτα από μια μακρά περίοδο άκρατης ψηφιοποίησης στις σχολικές αίθουσες, με tablets και φορητούς υπολογιστές – και δη μεταπανδημικά – οι Αρχές στη Σουηδία αναγνωρίζουν ότι το «πείραμα» είχε κόστος. Και μάλιστα βαρύ. Οχι τυχαία, τα βιβλία επανέρχονται πλέον δυναμικά στη σκανδιναβική χώρα, που θεωρείται εδώ και χρόνια παγκόσμιο πρότυπο εκπαιδευτικού εκσυγχρονισμού, προσφέροντας πολύτιμα διδάγματα σε εκπαιδευτικούς, γονείς και κυβερνήσεις παγκοσμίως. Η νέα μεταστροφή δεν συντελείται ιδεολογικά, αλλά εμπειρικά.
 
Ηταν οι ίδιοι οι μαθητές, ιδίως εκείνοι που δυσκολεύονταν περισσότερο – και δη αγόρια – που ζήτησαν πίσω τα βιβλία. Σε σχολεία όπως στο Μπαντχάγκεν, νότια της Στοκχόλμης, εκπαιδευτικοί περιγράφουν στη βρετανική εφημερίδα «The Times» πώς τα παιδιά ένιωθαν ότι οι οθόνες αποσπούν την προσοχή τους. «Θέλουμε ένα βιβλίο» είπαν. Καθώς τα σχολικά εγχειρίδια είχαν ήδη αποσυρθεί, οι δάσκαλοι τύπωσαν σελίδες εκπαιδευτικού υλικού και τις βιβλιοδέτησαν πρόχειρα, για να καλύψουν ένα κενό που αποδείχθηκε ουσιαστικότερο απ’ όσο είχε εκτιμηθεί.
 
Η Σουηδία είχε επενδύσει εκατομμύρια από τη δεκαετία του 2000 στην τεχνολογία, με το σκεπτικό ότι η εκπαίδευση οφείλει να προετοιμάζει τους μαθητές για τον νέο ψηφιακό κόσμο.
 
Τα αποτελέσματα ωστόσο του διεθνούς διαγωνισμού PISA κατέγραψαν σταδιακή πτώση στον αλφαβιτισμό. Σε μια χώρα που είχε συνηθίσει να πρωταγωνιστεί στο PISA, το διεθνές πρόγραμμα του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) για την αξιολόγηση 15χρονων μαθητών, τα αποκαρδιωτικά αποτελέσματα της τελευταίας έκθεσης του 2022 ήχησαν καμπανάκια. Με σκορ ελαφρώς καλύτερο από τον μέσο όρο, έφεραν τη Σουηδία στην 22η θέση στην κατανόηση κειμένου μεταξύ των 81 συμμετεχουσών χωρών και οικονομιών (η Ελλάδα ήταν στην 41η θέση, με βαθμολογία 438 βαθμών, περνώντας κάτω από τον πήχη).
 
Για τη Σουηδία, τα ευρήματα πρακτικά σημαίνουν ότι ένα στα τέσσερα παιδιά είναι λειτουργικά αναλφάβητο αποφοιτώντας από την υποχρεωτική εκπαίδευση, με πιο ευάλωτα όσο προέρχονται από νοικοκυριά με φτωχό μεταναστευτικό υπόβαθρο. Συνολικά, τα αφήνει έκθετα στην ανεργία και στη δράση εγκληματικών συμμοριών. «Υπάρχουν παιδιά που μεγάλωσαν σε αυτό το περιβάλλον και τώρα φοιτούν στο πανεπιστήμιο και δεν μπορούν να διαβάσουν και να γράψουν σωστά» λέει στους «Times» η εκπαιδευτικός μαθησιακής υποστήριξης Μπίτε Λανγκ. Ορισμένα από αυτά τα παιδιά, επισημαίνει, είχαν διαγνωστεί λανθασμένα με διάφορες μαθησιακές δυσκολίες, ενώ στην πραγματικότητα απλώς δεν τους δόθηκε ο χρόνος και η υποστήριξη που χρειάζονταν για να μάθουν να διαβάζουν.
 
Η υπερβολική εξάρτηση από τις οθόνες δεν ήταν ο μοναδικός παράγοντας. Οι εκπαιδευτικοί επισημαίνουν κενά στην επιμόρφωση των δασκάλων, στην κατάργηση δομών υποστήριξης για μαθητές με δυσκολίες, αλλά και στην αδυναμία προσαρμογής του συστήματος στις προκλήσεις της αυξανόμενης μετανάστευσης και της κοινωνικής ανισότητας. Τα παιδιά από λιγότερο προνομιούχα και μη σουηδόφωνα περιβάλλοντα υστερούν σημαντικά στην ανάγνωση, σύμφωνα με τα αποτελέσματα του PISA.
 
Η απάντηση των Αρχών στη Σουηδία είναι τώρα πολυεπίπεδη. Το υπουργείο Παιδείας επένδυσε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ για την αγορά σχολικών βιβλίων, λογοτεχνικών τίτλων και την ενίσχυση βιβλιοθηκών. Ξεκίνησε εθνικό διαγωνισμό ανάγνωσης για 10χρονα παιδιά, ενώ τα ψηφιακά βοηθήματα περιορίζονται δραστικά στις μικρές ηλικίες. Από το 2028, ένα πανεθνικό πρόγραμμα θα εξασφαλίζει ότι όλοι οι εκπαιδευτικοί θα εκπαιδεύονται στη δομημένη διδασκαλία της ανάγνωσης.
 
Τα αποτελέσματα δείχνουν να δικαιώνουν την προσπάθεια
 
Στις σχολικές αίθουσες, η αλλαγή είναι ήδη ορατή. Για πέντε λεπτά στην αρχή κάθε μαθήματος, οι μαθητές διαβάζουν ένα βιβλίο που έχουν επιλέξει από τη σχολική βιβλιοθήκη. Οι δάσκαλοι διαβάζουν φωναχτά στους μαθητές βιβλία. Κάθε δεύτερη εβδομάδα, ο σχολικός βιβλιοθηκάριος ξεναγεί τάξεις, προτείνοντας βιβλία. «Οι λέξεις έχουν δύναμη», λέει στους «Times» η 53χρονη Λάιλα Μπάκρι, δασκάλα σε τάξη δεκάχρονων, που ήρθε στη Σουηδία προ 30ετίας από τη Συρία. «Κάνουν ευκολότερο να περιγράψεις τα συναισθήματα και να μάθεις τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις σου».
  
Μέχρι στιγμής, τα αποτελέσματα δείχνουν να δικαιώνουν την προσπάθεια μεταστροφής στη σχολική εκπαίδευση στη Σουηδία, όχι μόνο στη διδασκαλία της γλώσσας, αλλά σε κάθε μάθημα. Από τα μαθηματικά, μέχρι τις φυσικές επιστήμες και τη γεωγραφία, ενόσω αντιπολιτευόμενοι πολιτικοί μιλούν για «κρίση ανισότητας» μετά την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση της δεκαετίας του 1990, που επέτρεψε τη λειτουργία ιδιωτικών σχολείων, με δημόσια χρηματοδότηση και κερδοσκοπικό χαρακτήρα.
 
Σε κάθε περίπτωση, το σουηδικό παράδειγμα λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η τεχνολογία, όσο αναγκαία κι αν είναι, δεν υποκαθιστά τη θεμελιώδη διαδικασία μάθησης. Η ανάγνωση δεν είναι απλώς δεξιότητα, αλλά εργαλείο κοινωνικής ένταξης, αυτοέκφρασης και δημοκρατικής συμμετοχής. Σε μια εποχή όπου η ψηφιοποίηση θεωρείται αυτονόητη, η Σουηδία δείχνει ότι η καινοτομία χωρίς μέτρο μπορεί να διευρύνει, αντί να γεφυρώσει, τα κοινωνικά χάσματα και ότι η επιστροφή στα βιβλία αποτελεί – σε αναζήτηση της κοινωνικής ισορροπίας και ισότητας – πολιτική επιλογή.
 
 
ΣΧΟΛΙΟ
 
Μπα τι έγινε στην Σουηδία... Οπισθοδρόμηση, σκοταδισμός; Αυτά τα έλεγαν οι ψεκασμένοι κάποτε και τους κοροϊδεύατε....
Η τεχνολογία είναι ΜΟΝο για το καλό του ανθρώπου δεν λέγατε όλοι οι προοδευτικοκουλτουριάρηδες; 
 
Πάντως μην χαιρόμαστε κι εμείς οι ψεκασμένοι πολύ... 
Και οι Σουηδοί το έκαναν αυτό για να βοηθήσουν τα παιδιά των λαθρομεταναστών που δυσκολεύονται....
Εδώ στην Ελλάδα ήδη δυσκολεύονται τα δικά μας παιδιά....
Ολα αμόρφωτα και αναλφάβητα βγαίνουν από το λύκειο και το μόνο που τους μένει είναι η πλύση εγκεφάλου για πολυπολιτισμικότητα και διαφορετικότητα, κλιματικές αλλαγές και άλλες αηδίες.... 



Share
Posted by ΘΑΝΟΣ ΚΟΥΚ at 1:00 μ.μ.
Κατηγορία Θέματος , , ,

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Εγγραφή σε: Σχόλια ανάρτησης (Atom)

Λίγες οδηγίες πριν επισκεφθείτε το ιστολόγιό μας (Για νέους επισκέπτες)

1. Στην στήλη αριστερά βλέπετε τις αναρτήσεις του ιστολογίου μας τις οποίες μπορείτε ελεύθερα να σχολιάσετε επωνύμως, ανωνύμως ή με ψευδώνυμο, πατώντας απλά την λέξη κάτω από την ανάρτηση που γραφει "σχόλια" ή "δημοσίευση σχολίου" (σας προτείνω να διαβάσετε με προσοχή τις οδηγίες που θα βρείτε πάνω από την φόρμα που θα ανοίξει ώστε να γραψετε το σχόλιό σας). Επίσης μπορείτε να στείλετε σε φίλους σας την συγκεκριμένη ανάρτηση που θέλετε απλά πατώντας τον φάκελλο που βλέπετε στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Θα ανοίξει μια φόρμα στην οποία μπορείτε να γράψετε το email του φίλου σας, ενώ αν έχετε προφίλ στο Facebook ή στο Twitter μπορείτε με τα εικονίδια που θα βρείτε στο τέλος της ανάρτησης να την μοιραστείτε με τους φίλους σας.

2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.

3. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.

4. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.

5. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).

6. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.

7. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.

Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ

Χρήσιμες οδηγίες για τις αναρτήσεις μας.

1. Στις αναρτήσεις μας μπαίνει ΠΑΝΤΑ η πηγή σε οποιαδήποτε ανάρτηση ή μερος αναρτησης που προέρχεται απο άλλο ιστολόγιο. Αν δεν προέρχεται από κάποιο άλλο ιστολόγιο και προέρχεται από φίλο αναγνώστη ή επώνυμο ή άνωνυμο συγγραφέα, υπάρχει ΠΑΝΤΑ σε εμφανες σημείο το ονομά του ή αναφέρεται ότι προέρχεται από ανώνυμο αναγνώστη μας.

2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.

3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.

Σημείωση: Να σημειώσουμε ότι εκτός των αναρτήσεων που υπογράφει ο διαχειριστής μας, όλες οι άλλες απόψεις που αναφέρονται σε αυτές ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες των άρθρων. Τέλος άλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.