3 Φεβρουαρίου 2026

Στη δίνη του ελεύθερου εμπορίου

Του Νίκου Ιγγλέση
 
Μετά τη Mercosur, η ΕΕ υπέγραψε συμφωνία ελεύθερου εμπορίου με την πολυπληθέστερη χώρα του κόσμου, την Ινδία. Είναι φανερό ότι και οι δύο αυτές συμφωνίες, που συζητούντο για περισσότερα από 20 χρόνια, υπογράφονται τώρα ως άμεση απάντηση στην πολιτική προστατευτισμού που εφαρμόζουν οι ΗΠΑ, υπό τη Διοίκηση Τραμπ. 
 
Η ΕΕ αγωνίζεται, «με νύχια και με δόντια», να διατηρήσει ζώσα την παγκοσμιοποίηση όπως αυτή διαμορφώθηκε, από τις αρχές της δεκαετίας του ’90 μέχρι σήμερα και παράλληλα να αναγκάσει τις ΗΠΑ σε αναδίπλωση, με άρση των δασμών. 
 
Η παγκοσμιοποίηση στηρίζεται σε τρεις βασικούς πυλώνες: Την ελεύθερη διακίνηση κεφαλαίων, αγαθών-υπηρεσιών και ανθρώπων (μετανάστευση). Η ΕΕ, μετά τη Συνθήκη του Μάαστριχτ το 1992, εξελίχθηκε ως η πιο προωθημένη μορφή υλοποίησης της παγκοσμιοποίησης: 
 
Πρώτον, ολοκληρώθηκε η κατάργηση των δασμών μεταξύ των κρατών-μελών για να δημιουργηθεί η ενιαία ευρωπαϊκή αγορά. 
Δεύτερον, άρχισε η μεταφορά αρμοδιοτήτων από τις εθνικές κυβερνήσεις προς τη γραφειοκρατία και την υπερκυβέρνηση (Κομισιόν) των Βρυξελλών. 
Τρίτον, τα κράτη-μέλη παραχώρησαν τη νομισματική ανεξαρτησία τους στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ).. 
Τέταρτον, διευκολύνθηκαν περαιτέρω οι μεταναστευτικές ροές με στόχο την αποδυνάμωση της κοινωνικής συνοχής και άρα τη μείωση των αντιστάσεων για την υπεράσπιση των επιμέρους εθνικών συμφερόντων. 
 
Η υπογραφή συμφωνιών ελευθέρου εμπορίου, με διάφορες περιοχές του πλανήτη, είναι το λογικό επακόλουθο για την επιβίωση ενός συστήματος, που δεν ενδιαφέρεται για την οικονομική ευημερία των κοινωνιών σε κάθε χώρα, αλλά, για τα κέρδη των μεγάλων πολυεθνικών εταιρειών που λειτουργούν (επενδύουν, παράγουν, εμπορεύονται) σε παγκόσμια κλίμακα. 
 
Η παγκοσμιοποίηση οδήγησε στην αποβιομηχανοποίηση όλων των ανεπτυγμένων οικονομιών στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική, γιατί τα εργοστάσια μεταφέρθηκαν σε χώρες χαμηλού κόστους, με πρώτη την Κίνα. Η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται πλέον σε απόλυτη εξάρτηση από τις εφοδιαστικές αλυσίδες και αυτό έγινε ιδιαίτερα εμφανές την περίοδο της Covid-19. 
 
Η Συμφωνία Mercosur με τις: Βραζιλία, Αργεντινή, Ουρουγουάη, Παραγουάη ανεστάλη προσώρας μετά την απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (με μικρή πλειοψηφία 10 ψήφων) να αποσταλεί στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για να κρίνει αν είναι συμβατή με τις Συνθήκες της ΕΕ, βλέπε σχετικό άρθρο «Mercosur και Ουκρανία, το τέλος της ελληνικής γεωργίας ». Ελπίζουμε το ίδιο να γίνει και με τη Συμφωνία Ελεύθερων Συναλλαγών (ΣΕΣ) με την Ινδία. 
 
Η ΣΕΣ προβλέπει μηδενισμό ή μεγάλες μειώσεις των υπαρχόντων σήμερα δασμών στο εμπόριο μεταξύ των δύο πλευρών. Οι δασμοί για τις ευρωπαϊκές εξαγωγές προς την Ινδία μειώνονται για τα αυτοκίνητα από 110% σε 10% (ποσόστωση 250.000 οχημάτων το χρόνο), ενώ για τα μηχανήματα και τον ηλεκτρικό εξοπλισμό (44%), για τα αεροσκάφη (11%), για το σίδηρο-χάλυβα (22%), για τα χημικά (22%), για τα πλαστικά (16,5%) μηδενίζονται (δασμός 0%). Παράλληλα μειώνονται ή μηδενίζονται οι δασμοί σε ορισμένα αγροτικά προϊόντα. Στα κρασιά από 150% σε 30%, στα αποστάγματα από 150% σε 40%, στη μπύρα και στα παρασκευάσματα κρέατος από 110% σε 50%, στα ακτινίδια και τα αχλάδια από 33% σε 10% (ποσόστωση), ενώ στο ελαιόλαδο και τα φυτικά έλαια (45%), τους χυμούς φρούτων (55%), τα επεξεργασμένα τρόφιμα (50%) οι δασμοί μηδενίζονται. 
 
Η Ινδία, από την πλευρά της, θα μπορεί να εξάγει στην ΕΕ αδασμολόγητα 1,6 εκατομμύρια τόνους χάλυβα το χρόνο. Παράλληλα θα μπορεί να εξάγει προϊόντα εντάσεως εργασίας, όπως κλωστοϋφαντουργικά, ενδύματα, υποδήματα, προϊόντα δέρματος και μηχανολογικά είδη. Τέλος η Ινδία, βάσει πρωτοκόλλου που υπεγράφη μαζί με τη ΣΕΣ, θα «εξάγει» στην ΕΕ ειδικευμένους, αλλά και εποχικούς ανειδίκευτους εργάτες σε τομείς εντάσεως εργασίας (αγροτικός, οικοδομή κλπ). Να σημειώσουμε ότι η Ινδία έχει περίπου τριπλάσιο πληθυσμό από αυτόν όλης της ΕΕ. 
 
Ορισμένοι ενθουσιάζονται από την κατάργηση των δασμών. Ισχυρίζονται ότι οι χώρες της ΕΕ, μαζί με την Ελλάδα, θα μπορούν να εξάγουν περισσότερα προϊόντα και οι καταναλωτές να αγοράζουν φτηνότερα (ξένα) αγαθά. Μόνο που η πραγματικότητα, διαχρονικά, εξελίσσεται διαφορετικά. Αυτό το αντιλήφθηκαν πρόσφατα οι Αμερικανοί. Οι φτηνές εισαγωγές καταστρέφουν τις παραγωγικές δυνατότητες κάθε χώρας κλείνοντας αγροτικές εκμεταλλεύσεις και βιομηχανικές επιχειρήσεις. Το ελεύθερο εμπόριο είναι άδικο εμπόριο γιατί το κόστος παραγωγής (εργατικό, ενεργειακό, φορολογικό, προστασίας του περιβάλλοντος κ.α.) είναι τελείως διαφορετικό σε κάθε χώρα. 
 
Αν παρατηρήσει κανείς τις λίγες μεγάλες βιομηχανικές επιχειρήσεις που επιβιώνουν σήμερα στην Ελλάδα θα διαπιστώσει ότι όλες σχεδόν δημιουργήθηκαν πριν την ένταξη, το 1981, στην τότε ΕΟΚ. Παράλληλα, δεκάδες άλλες μεσαίες και μεγάλες βιομηχανικές μονάδες έκλεισαν, μετά το 1981, μη μπορώντας να αντέξουν τον ξένο ανταγωνισμό χωρίς δασμολογική προστασία. 
 
Οι ισχυρές καπιταλιστικές χώρες της Ευρώπης (Αγγλία, Γερμανία, Γαλλία, Ιταλία κ.α.), οι ΗΠΑ, η Ιαπωνία, η Ν. Κορέα κλπ ανέπτυξαν την παραγωγική βάση τους και δημιούργησαν μεγάλες ανταγωνιστικές επιχειρήσεις (εθνικούς πρωταθλητές) υπό καθεστώς δασμολογικής προστασίας. Μόνο, αφού έγιναν αρκετά ισχυροί άρχισαν να προβάλλουν τα οφέλη του ελεύθερου εμπορίου, ώστε να μπορούν να εκμεταλλευτούν όλους τους άλλους. 
 
Η Ελλάδα, μια μικρή χώρα με πολύ αδύναμη παραγωγική βάση, μ’ ένα τεράστιο συναλλαγματικό χρέος, χωρίς εθνικό νόμισμα για να χρηματοδοτήσει τις αναγκαίες επενδύσεις συνθλίβεται από το ελεύθερο εμπόριο. Τα ελληνικά προϊόντα, της πρωτογενούς και δευτερογενούς παραγωγής πρέπει να ανταγωνίζονται αυτά της Ευρώπης και τώρα αυτά των χωρών της Mercosur και της Ινδίας. 
 
Είναι να απορεί κανείς με διάφορους πολιτικούς, αναλυτές, οικονομολόγους και δημοσιογράφους που μιλούν, γράφουν, κάνουν ημερίδες και συνέδρια για την ανάγκη κατάρτισης εθνικού σχεδίου ανάπτυξης του πρωτογενούς τομέα ή γενικότερα παραγωγικής ανασυγκρότησης, χωρίς να αμφισβητούν ή να αναφέρονται ούτε στους κανόνες της ΕΕ, ούτε στο ευρώ, ούτε στα ανοιχτά σύνορα. Πρόκειται για αφέλεια, άγνοια ή σκοπιμότητα; 
 



Share
Posted by ΘΑΝΟΣ ΚΟΥΚ at 2:00 μ.μ.
Κατηγορία Θέματος , , , ,

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Εγγραφή σε: Σχόλια ανάρτησης (Atom)

Λίγες οδηγίες πριν επισκεφθείτε το ιστολόγιό μας (Για νέους επισκέπτες)

1. Στην στήλη αριστερά βλέπετε τις αναρτήσεις του ιστολογίου μας τις οποίες μπορείτε ελεύθερα να σχολιάσετε επωνύμως, ανωνύμως ή με ψευδώνυμο, πατώντας απλά την λέξη κάτω από την ανάρτηση που γραφει "σχόλια" ή "δημοσίευση σχολίου" (σας προτείνω να διαβάσετε με προσοχή τις οδηγίες που θα βρείτε πάνω από την φόρμα που θα ανοίξει ώστε να γραψετε το σχόλιό σας). Επίσης μπορείτε να στείλετε σε φίλους σας την συγκεκριμένη ανάρτηση που θέλετε απλά πατώντας τον φάκελλο που βλέπετε στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Θα ανοίξει μια φόρμα στην οποία μπορείτε να γράψετε το email του φίλου σας, ενώ αν έχετε προφίλ στο Facebook ή στο Twitter μπορείτε με τα εικονίδια που θα βρείτε στο τέλος της ανάρτησης να την μοιραστείτε με τους φίλους σας.

2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.

3. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.

4. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.

5. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).

6. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.

7. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.

Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ

Χρήσιμες οδηγίες για τις αναρτήσεις μας.

1. Στις αναρτήσεις μας μπαίνει ΠΑΝΤΑ η πηγή σε οποιαδήποτε ανάρτηση ή μερος αναρτησης που προέρχεται απο άλλο ιστολόγιο. Αν δεν προέρχεται από κάποιο άλλο ιστολόγιο και προέρχεται από φίλο αναγνώστη ή επώνυμο ή άνωνυμο συγγραφέα, υπάρχει ΠΑΝΤΑ σε εμφανες σημείο το ονομά του ή αναφέρεται ότι προέρχεται από ανώνυμο αναγνώστη μας.

2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.

3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.

Σημείωση: Να σημειώσουμε ότι εκτός των αναρτήσεων που υπογράφει ο διαχειριστής μας, όλες οι άλλες απόψεις που αναφέρονται σε αυτές ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες των άρθρων. Τέλος άλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.