29 Ιουνίου 2026

ΛΑΘΟΣ ΠΟΡΕΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΒΑΘΥΤΕΡΑ ΑΙΤΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΠΤΩΣΗΣ

ΛΑΘΟΣ ΠΟΡΕΙΑ


Γράφει ο Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης – Αμφικτύων

Ως τώρα είδαμε την επιστήμη να προοδεύει σε όλους τους τομείς, αλλά περισσότερο στον τεχνολογικό. Παρ’ όλα αυτά, αντί να βελτιωθεί το περιβάλλον, έχει χειροτερεύσει και τα αποτελέσματα είναι πλέον ορατά σε ολόκληρο τον πλανήτη.
 
Η ανθρωπιστική πορεία
 
Τούτο οφείλεται, κατά μία άποψη, στο γεγονός ότι η νεότερη επιστήμη, αντί να επιδοθεί στην έρευνα του ανθρώπου και να εμβαθύνει στη φύση του για να τον βελτιώσει, στράφηκε προς άλλη κατεύθυνση. 
 
Εγκατέλειψε την προσπάθεια εκείνων που, κατά τρόπο αξιοθαύμαστο, έθεσαν ως πρώτιστο μέλημα τα προβλήματα του ανθρώπου και της κοινωνίας. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται ο Θαλής, ο Αναξίμανδρος, ο Αναξαγόρας, ο Ηράκλειτος, ο Πυθαγόρας, ο Εμπεδοκλής, ο Σωκράτης, ο Πλάτων, ο Αριστοτέλης και άλλοι Έλληνες σοφοί. Κατά την άποψη αυτή, μετά την υποδούλωση του Ελληνισμού εγκαταλείφθηκε σταδιακά η ανθρωπιστική πορεία και ακολουθήθηκε η υλιστική. 
 
Η υλιστική πορεία 
 
Ο άνθρωπος αφέθηκε στη διάθεση των παθών του, τα οποία, εκ φύσεως και λόγω της ανθρώπινης ατέλειας, τον επηρεάζουν, τον κατευθύνουν, τον συγκλονίζουν και συχνά τον κυβερνούν. 
 
Ορισμένα κοσμοπολιτικά συστήματα θεώρησαν ότι μπορούν, διά της βίας, να αλλάξουν τον άνθρωπο και τις κοινωνίες. Αυτά, απέτυχαν παταγωδώς. 
 
Η νεότερη επιστήμη αδιαφόρησε για τον άνθρωπο, για την ψυχική, πνευματική και ηθική του τελειοποίηση. Αντίθετα, επιδόθηκε στην έρευνα των φυσικών φαινομένων και στην τεχνική εφαρμογή των γνώσεων που προέκυπταν από αυτά. Με τον τρόπο αυτό έθεσε πολλές ανακαλύψεις και κατακτήσεις στην υπηρεσία του ανθρώπου και παράλληλα προχώρησε στη διερεύνηση της ύλης, της ζωής και του Σύμπαντος. 
 
Τα σημερινά αδιέξοδα 
 
Αποτέλεσμα αυτής της πορείας ήταν, κατά την άποψη πολλών, η αιτία να οδηγηθεί ο κόσμος στα σημερινά αδιέξοδα, περιβαλλοντικά, οικονομικά, πολιτιστικά και ηθικά. 
 
Έτσι, δόθηκαν σε έναν ον ψυχικά, ηθικά και πνευματικά ατελές δυνάμεις που άλλοτε ανήκαν μόνο στη σφαίρα του Ηλιου. Κλήθηκε να τις χειριστεί στη γη χωρίς να έχει αποκτήσει πάντοτε την απαιτούμενη ωριμότητα. Συχνά εξακολουθεί να ενεργεί όχι με τη λογική, την ηθική και τη δύναμη του πνεύματος, αλλά υπό την επίδραση πρωτόγονων ενστίκτων και δογματικών αντιλήψεων. 
 
Επομένως, ήταν επόμενο να συμβούν σοβαρά και τραγικά λάθη στους μετέπειτα αιώνες — από τους θρησκευτικούς και πολιτικούς φανατισμούς έως τους αιματηρούς πολέμους, τις επαναστάσεις και τις μαζικές μεταναστεύσεις — και ιδίως κατά τον τελευταίο αιώνα των μεγάλων επιστημονικών ανακαλύψεων και της ταχύτατης μεταβολής του τρόπου ζωής. 
 
Για παράδειγμα, η πυρηνική τεχνογνωσία και τα πυρηνικά όπλα βρέθηκαν στα χέρια κρατών και ηγεσιών που τα χρησιμοποιούν ως μέσα απειλής κατά άλλων λαών. Σήμερα η ανθρωπότητα προχωρεί και σε ένα νέο εργαλείο, την Τεχνητή Νοημοσύνη, η οποία μπορεί να αξιοποιηθεί τόσο για ωφέλιμους όσο και για καταστροφικούς σκοπούς. 
 
Όπως ακριβώς ένα μαχαίρι μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να κόψει ψωμί ή για να αφαιρέσει μια ανθρώπινη ζωή, έτσι και κάθε μεγάλη ανακάλυψη εξαρτάται από τα χέρια και τις προθέσεις εκείνου που τη χρησιμοποιεί. Σε αυτό το σημείο έχουμε φθάσει σήμερα και πολλοί θεωρούν ότι ο κατήφορος δεν έχει τέλος. 
 
Η Πρώτη Αιτία 
 
Ωστόσο, ελάχιστοι ερευνούν την αιτία των πραγμάτων, την «Πρώτη Αιτία» για την οποία μίλησαν οι αρχαίοι φιλόσοφοι. Οι περισσότεροι αναλώνονται στην επιφανειακή αντιμετώπιση των συνεπειών του κακού. Όμως, από ένα κακό έπονται πολλά άλλα και έτσι ο κόσμος βυθίζεται ολοένα περισσότερο στο χάος και την παρακμή. 
 
Παράδειγμα αποτελεί ο φόνος του δεκαπεντάχρονου στην Καλλιθέα από δεκαεπτάχρονο δράστη. Πολλοί έσπευσαν να αναζητήσουν ευθύνες στους κρατικούς μηχανισμούς. Λιγότεροι αναφέρθηκαν στον ρόλο της οικογένειας, της παιδείας, της μικρής οθόνης και, κυρίως, του διαδικτύου, το οποίο συχνά μεταδίδει στα παιδιά πρότυπα βίας, εγκληματικότητας και αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς. 
 
Κατά την άποψη αυτή, εάν η σημερινή νεολαία ελάμβανε βαθύτερη ανθρωπιστική και ελληνική παιδεία, θα ήταν περισσότερο θωρακισμένη με την αρετή και λιγότερο ευάλωτη στις αρνητικές επιρροές του καιρού μας. 
(25/6/26)
 
ΤΑ ΒΑΘΥΤΕΡΑ ΑΙΤΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΠΤΩΣΗΣ
 
Οι άνθρωποι, επί χιλιάδες χρόνια, γαλουχήθηκαν με τα διδάγματα και την ηθική των αρχαίων Ελλήνων, τα οποία εξακολουθούν να επιβιώνουν στη συλλογική μνήμη της ανθρωπότητας. 
 
Η σημερινή κρίση δεν είναι ένα μεμονωμένο ιστορικό γεγονός. Είναι η συνέπεια μιας μακράς απομάκρυνσης από τις αρχές της ελληνικής φιλοσοφικής σκέψης. Από τα τέλη του 18ου αιώνα, οι θεωρητικές επιστήμες, που καλλιεργούν την πνευματική, ψυχική και ηθική συγκρότηση του ανθρώπου, υποχώρησαν απέναντι στις φυσικές επιστήμες, στην τεχνική πρόοδο και στις υλιστικές αντιλήψεις. 
 
Η σχεδόν απεριόριστη εμπιστοσύνη στο πείραμα και στην εργαστηριακή έρευνα δημιούργησε την πεποίθηση ότι ο άνθρωπος μπορεί να ερμηνεύσει πλήρως την ύπαρξη και να κυριαρχήσει στη Φύση. Όμως ο Ηράκλειτος είχε ήδη προειδοποιήσει: «Φύσις κρύπτεσθαι φιλεί». Η ανθρώπινη γνώση έχει όρια και η επιστημονική πρόοδος προϋποθέτει ταπεινοφροσύνη. 
 
Οι υλιστικές αντιλήψεις ενίσχυσαν τον ατομικισμό και τον εγωκεντρισμό, αποδυνάμωσαν τη συνοχή των κοινωνιών και όξυναν τους ιδεολογικούς και ταξικούς ανταγωνισμούς. Κατά τον 20ό αιώνα, διαφορετικά πολιτικά και οικονομικά συστήματα, παρά τις μεταξύ τους διαφορές, συχνά έθεσαν την ιδεολογία, την οικονομία ή την εξουσία πάνω από τον άνθρωπο. Όπου το άτομο υποτάχθηκε στο σύστημα, περιορίστηκε αναπόφευκτα η ελευθερία και η αξιοπρέπειά του. 
 
Η διαπίστωση αυτή δεν αναιρεί το διαχρονικό αίτημα της κοινωνικής δικαιοσύνης και της δικαιότερης κατανομής του εθνικού εισοδήματος. Άλλο είναι η κοινωνική αλληλεγγύη και άλλο η υποταγή του ανθρώπου σε οποιαδήποτε ιδεολογία. 
 
Ταυτόχρονα, ο κατακερματισμός της γνώσης περιόρισε τον συνθετικό ρόλο της φιλοσοφίας. Η εξειδίκευση, όσο αναγκαία και αν είναι, συχνά αποκόπτει τον επιστήμονα από τις κοινωνικές, οικολογικές και ηθικές συνέπειες του έργου του. Το θεμελιώδες ερώτημα παραμένει: υπηρετεί η πρόοδος τον άνθρωπο ή ο άνθρωπος την πρόοδο; 
 
Παράλληλα, η αδιάκοπη επιδίωξη του οικονομικού κέρδους οδήγησε τους κερδοσκόπους της Δύσεως σε πρωτοφανή συσσώρευση πλούτου και σε διεύρυνση των κοινωνικών ανισοτήτων. Έτσι, ενώ η τεχνολογία προόδευσε εντυπωσιακά, η κοινωνική συνοχή και η πνευματική ισορροπία εξασθένησαν. Ο άνθρωπος αντί να γίνει ευτυχέστερος σήμερα είναι δυστυχής, η νεολαία εξαχρειωμένη , η ανομία οργιάζει , το περιβάλλον μας τρομάζει και ουδείς γνωρίζει τι η επαύριο μας ετοιμάζει; 
 
Η σύγχρονη κρίση δεν είναι μόνο οικονομική ή πολιτική, αλλά κρίση συνολική . του συστήματος. Πρώτιστα όμως πνευματική, ηθική και ανθρωπολογική Όταν ο άνθρωπος απομακρύνθηκε από τις Ελληνικές Αξίες και τα διαχρονικά πολιτιστικά πρότυπα , η κοινωνική παρακμή καθίσταται αναπόφευκτη. Ώστε δεν υπάρχει ελπίδα; Υπάρχει σε βάθος χρόνου με την υιοθέτηση των διαχρονικών Ελληνικών Αξιών. 
(26/6/26)
 
Αμφικτύων – Υποστράτηγος ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας – Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών 
Amphiktyon Official Site: http://www.amphiktyon.org



Share

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Λίγες οδηγίες πριν επισκεφθείτε το ιστολόγιό μας (Για νέους επισκέπτες)

1. Στην στήλη αριστερά βλέπετε τις αναρτήσεις του ιστολογίου μας τις οποίες μπορείτε ελεύθερα να σχολιάσετε επωνύμως, ανωνύμως ή με ψευδώνυμο, πατώντας απλά την λέξη κάτω από την ανάρτηση που γραφει "σχόλια" ή "δημοσίευση σχολίου" (σας προτείνω να διαβάσετε με προσοχή τις οδηγίες που θα βρείτε πάνω από την φόρμα που θα ανοίξει ώστε να γραψετε το σχόλιό σας). Επίσης μπορείτε να στείλετε σε φίλους σας την συγκεκριμένη ανάρτηση που θέλετε απλά πατώντας τον φάκελλο που βλέπετε στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Θα ανοίξει μια φόρμα στην οποία μπορείτε να γράψετε το email του φίλου σας, ενώ αν έχετε προφίλ στο Facebook ή στο Twitter μπορείτε με τα εικονίδια που θα βρείτε στο τέλος της ανάρτησης να την μοιραστείτε με τους φίλους σας.

2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.

3. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.

4. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.

5. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).

6. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.

7. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.

Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ

Χρήσιμες οδηγίες για τις αναρτήσεις μας.

1. Στις αναρτήσεις μας μπαίνει ΠΑΝΤΑ η πηγή σε οποιαδήποτε ανάρτηση ή μερος αναρτησης που προέρχεται απο άλλο ιστολόγιο. Αν δεν προέρχεται από κάποιο άλλο ιστολόγιο και προέρχεται από φίλο αναγνώστη ή επώνυμο ή άνωνυμο συγγραφέα, υπάρχει ΠΑΝΤΑ σε εμφανες σημείο το ονομά του ή αναφέρεται ότι προέρχεται από ανώνυμο αναγνώστη μας.

2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.

3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.

Σημείωση: Να σημειώσουμε ότι εκτός των αναρτήσεων που υπογράφει ο διαχειριστής μας, όλες οι άλλες απόψεις που αναφέρονται σε αυτές ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες των άρθρων. Τέλος άλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.