28 Μαρτίου 2026
Ένα (ελληνικό) ψηφιδωτό με επιγραφή «Ας σκάσουν οι ζηλόφθονοι» βρέθηκε στην (κατεχόμενη) αρχαία Κιλικία
Το ψηφιδωτό φέρει μια επιγραφή στα αρχαία ελληνικά που σημαίνει «Ας σκάσουν οι φθονεροί από ζήλια», όπως σημειώνεται.
Στην αρχαία πόλη Σύεδρα της Κιλικίας στη Μικρά Ασία, ένα ψηφιδωτό δαπέδου με την επιγραφή «Ας σκάσουν οι φθονεροί από ζήλια» βρέθηκε στην είσοδο μιας πλούσιας κατοικίας περίπου 1.500 ετών, γράφει τουρκικό δημοσίευμα.
Κατά τη διάρκεια ανασκαφών στην αρχαία πόλη Σύεδρα στην Αλάνια της Αττάλειας, ένα ψηφιδωτό δαπέδου που φέρει μια αρχαία ελληνική επιγραφή που σημαίνει «Ας σκάσουν οι ζηλόφθονοι από ζήλια» αποκαλύφθηκε στην είσοδο μιας αρχαίας κατοικίας.
Κατά τη διάρκεια ανασκαφών στην αρχαία πόλη Σύεδρα, η οποία βρίσκεται περίπου 20 χιλιόμετρα ανατολικά της Αλάνιας, σε μια απότομη πλαγιά με θέα τη Μεσόγειο Θάλασσα, αποκαλύφθηκε ένα καλοδιατηρημένο ψηφιδωτό δαπέδου, έκτασης περίπου 15 τετραγωνικών μέτρων, με γεωμετρικά και φυτικά μοτίβα, σε μια από τις μεγαλύτερες κατοικίες της πόλης. Το ψηφιδωτό εκτιμάται ότι χρονολογείται μεταξύ 4ου και 6ου αιώνα μ.Χ.
Αυτό που κάνει το ψηφιδωτό ξεχωριστό είναι η παρουσία δύο ξεχωριστών επιγραφών. Το κεντρικό τμήμα περιέχει μια έκφραση που σημαίνει «απόλαυσέ το» ή «χρησιμοποιήστε το με καλή τύχη».
Ωστόσο, η πιο εντυπωσιακή επιγραφή βρίσκεται μέσα σε ένα κυκλικό περίγραμμα στην είσοδο του δωματίου: η πρώτη λέξη σημαίνει «ζήλια» ή «ο ζηλιάρης» και η δεύτερη λέξη σημαίνει «εκρήγνυται, εκρήγνυται». Ο διευθυντής της ανασκαφής, Αναπληρωτής Καθηγητής Δρ. Ερτούγ Εργκιούρερ / Ertuğ Ergürer, σημειώνει ότι αυτή η έκφραση αντιστοιχεί στο ιδίωμα «είθε να εκραγεί ο ζηλιάρης», το οποίο χρησιμοποιείται ευρέως μέχρι σήμερα.
Παράδοση Προστασίας από το Κακό Μάτι
Η παράδοση της τοποθέτησης επιγραφών που προστάτευαν από το «κακό μάτι» στις εισόδους των σπιτιών ήταν αρκετά συνηθισμένη στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου κατά την αρχαιότητα.
Τέτοιες επιγραφές, που περιέχουν την ελληνική λέξη «φθόνος» (ζήλια/κακό μάτι), εμφανίζονται σε ψηφιδωτά δαπέδου σε πολλούς ρωμαϊκούς και ύστερους αρχαιολογικούς οικισμούς, όπως η Αντιόχεια, το Ζεύγμα και τη Κύπρο.
Αυτές οι επιγραφές είχαν μια λειτουργία αποτροπής του κακού.
Η επιγραφή που ήταν σκαλισμένη στο κατώφλι του σπιτιού χρησίμευε ως προειδοποίηση και προστασία ορατή σε όποιον έμπαινε μέσα. Το ψηφιδωτό στη Σύεδρα είναι ένα σημαντικό παράδειγμα που τεκμηριώνει απτά την ύπαρξη αυτής της παράδοσης στην ορεινή περιοχή της Κιλικίας.
Ο Εργκιούρερ λέει ότι η ανακάλυψη μιας τέτοιας επιγραφής στην είσοδο ενός σπιτιού που χτίστηκε πριν από περίπου 1.500 χρόνια ήταν μια μεγάλη έκπληξη για την ομάδα.
Μια οικία που κατοικείται εδώ και αιώνες
Το κτίριο όπου βρέθηκε το ψηφιδωτό θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες κατοικίες στη Σύεδρα.
Το τριώροφο κτίριο διαθέτει πολυάριθμα δωμάτια διατεταγμένα γύρω από μια κεντρική αυλή και χρησιμοποιήθηκε συνεχώς από τον 2ο έως τον 7ο αιώνα μ.Χ. (περίπου πέντε αιώνες).
Κατά τη διάρκεια αυτής της μακράς περιόδου, άλλαξαν ιδιοκτήτες, προστέθηκαν νέοι χώροι, κατασκευάστηκαν όροφοι και ορισμένα τμήματα έκλεισαν.
Το γεγονός ότι το ψηφιδωτό είναι τόσο καλά διατηρημένο σχετίζεται άμεσα με τους μετασχηματισμούς που έχει υποστεί η κατασκευή.
Σε μεταγενέστερες περιόδους, η περιοχή της εισόδου και το ψηφιδωτό καλύφθηκαν. Αυτό επέτρεψε στο ψηφιδωτό να επιβιώσει σχεδόν άθικτο μέχρι σήμερα, προστατευμένο από τη φυσική διάβρωση, τους λεηλάτες και την καταστροφή.
Η Σελμά Γιαγτζί/Selma Yağcı, συντηρήτρια-αναστηλώτρια της ομάδας ανασκαφής, δηλώνει ότι το ψηφιδωτό βρίσκεται σε καλή γενική κατάσταση, ότι η εφαρμογή των ορίων και η πλήρωση των αρμών έγιναν σε τμήματα που απαιτούσαν επείγουσα παρέμβαση και ότι η διαδικασία ολοκληρώθηκε με την εφαρμογή μιας προστατευτικής επιφανειακής επίστρωσης.
Κέντρο Παραγωγής Ελαιολάδου Σύεδρας
Εκτός από τα ψηφιδωτά και τις επιγραφές της, η Σύεδρα ξεχωρίζει για ένα ακόμη χαρακτηριστικό της: ήταν κέντρο παραγωγής ελαιολάδου σε ολόκληρη την πόλη κατά την αρχαιότητα.
Μέχρι στιγμής, μέσω ανασκαφών έχουν ανακαλυφθεί σχεδόν 20 εργαστήρια ελαιολάδου. Πάνω από 100 εργαστήρια έχουν εντοπιστεί σε όλη την αρχαία πόλη.
Αυτή η πυκνότητα υποδηλώνει ότι η Συέδρα δεν ήταν μόνο περιφερειακός παραγωγός κατά την ελληνιστική και ρωμαϊκή περίοδο, αλλά διέθετε και μια ισχυρή οικονομία που εξήγαγε την παραγωγή της σε ξένες αγορές.
Σύμφωνα με τον Εργκιούρερ, ενώ η παραγωγή ελαιολάδου αναμένεται να λαμβάνει χώρα εκτός των τειχών της πόλης, σε ξεχωριστές περιοχές από τον οικισμό, στις περισσότερες αρχαίες πόλεις η εικόνα είναι πολύ διαφορετική στη Συέδρα.
Σχεδόν κάθε κτίριο διαθέτει εργαστήρια και χώρους εργασίας για ελαιόλαδο ή άλλη παραγωγή από κάτω.
Διώροφα ή τριώροφα σπίτια υψώνονται πάνω από αυτά τα εργαστήρια. Οι κάτω όροφοι των σπιτιών που βλέπουν στον δρόμο περιέχουν καταστήματα που ασχολούνται με την παραγωγή, ενώ οι επάνω όροφοι στεγάζουν χώρους διαβίωσης.
Η παραγωγή φαίνεται να μην πραγματοποιείται έξω από την πόλη, αλλά ακριβώς στο κέντρο της καθημερινής ζωής και με εξαιρετικά εντατικό τρόπο.
Οι ανασκαφές, οι οποίες διεξάγονται από το Πανεπιστήμιο Alaaddin Keykubat από το 2019 στο πλαίσιο του προγράμματος «Κληρονομιά για το Μέλλον» του τουρκικού Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού, συνεχίζονται.
(Arkeofili)
ΣΧΟΛΙΟ
Οπως πάντα οι Τούρκοι προσπαθούν με νύχια και με δόντια να εξαφανίσουν την λέξη ελληνικό από το λεξιλόγιο τους....
Οτι βρίσκουν το αποκαλούν ρωμαϊκό ή το πολύ ελληνιστικό...
Η μικρασιατική γη όμως βγάζει συνεχώς στο φως την πικρή γι' αυτούς αλήθεια....
Οτι είναι μια κατεχόμενη ελληνική γη αιώνων....
Κατηγορία Θέματος
Θέματα Παιδείας,
Ιστορικά θεματα,
Μικρά Ασία,
Τέχνη και Πολιτισμός,
ΤΟΥΡΚΙΑ
Εγγραφή σε:
Σχόλια ανάρτησης (Atom)
Λίγες οδηγίες πριν επισκεφθείτε το ιστολόγιό μας (Για νέους επισκέπτες)
1. Στην στήλη αριστερά βλέπετε τις αναρτήσεις του ιστολογίου μας τις οποίες μπορείτε ελεύθερα να σχολιάσετε επωνύμως, ανωνύμως ή με ψευδώνυμο, πατώντας απλά την λέξη κάτω από την ανάρτηση που γραφει "σχόλια" ή "δημοσίευση σχολίου" (σας προτείνω να διαβάσετε με προσοχή τις οδηγίες που θα βρείτε πάνω από την φόρμα που θα ανοίξει ώστε να γραψετε το σχόλιό σας). Επίσης μπορείτε να στείλετε σε φίλους σας την συγκεκριμένη ανάρτηση που θέλετε απλά πατώντας τον φάκελλο που βλέπετε στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Θα ανοίξει μια φόρμα στην οποία μπορείτε να γράψετε το email του φίλου σας, ενώ αν έχετε προφίλ στο Facebook ή στο Twitter μπορείτε με τα εικονίδια που θα βρείτε στο τέλος της ανάρτησης να την μοιραστείτε με τους φίλους σας.
2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.
3. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.
4. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.
5. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).
6. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.
7. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.
Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.
ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ
2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.
3. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.
4. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.
5. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).
6. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.
7. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.
Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.
ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ
Χρήσιμες οδηγίες για τις αναρτήσεις μας.
1. Στις αναρτήσεις μας μπαίνει ΠΑΝΤΑ η πηγή σε οποιαδήποτε ανάρτηση ή μερος αναρτησης που προέρχεται απο άλλο ιστολόγιο. Αν δεν προέρχεται από κάποιο άλλο ιστολόγιο και προέρχεται από φίλο αναγνώστη ή επώνυμο ή άνωνυμο συγγραφέα, υπάρχει ΠΑΝΤΑ σε εμφανες σημείο το ονομά του ή αναφέρεται ότι προέρχεται από ανώνυμο αναγνώστη μας.
2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.
3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.
Σημείωση: Να σημειώσουμε ότι εκτός των αναρτήσεων που υπογράφει ο διαχειριστής μας, όλες οι άλλες απόψεις που αναφέρονται σε αυτές ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες των άρθρων. Τέλος άλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.
2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.
3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.
Σημείωση: Να σημειώσουμε ότι εκτός των αναρτήσεων που υπογράφει ο διαχειριστής μας, όλες οι άλλες απόψεις που αναφέρονται σε αυτές ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες των άρθρων. Τέλος άλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.









Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου