27 Μαρτίου 2026

Το Ιράν μετά τον Λαριτζανί…

Γράφει η ΣΤΕΛΛΟΥ ΒΑΝΑ  
 
Η δολοφονία από το Ισραήλ του πραγματιστή και ιδιαίτερα επιδραστικού επικεφαλής Εθνικής Ασφάλειας κλείνει τον δρόμο για αποκλιμάκωση. 
 
Η διαπίστωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι οι ΗΠΑ θέλουν να μιλήσουν με το Ιράν, αλλά δεν υπάρχει κανείς με τον οποίο να μιλήσουν. «Όλοι οι ηγέτες τους έχουν φύγει», δεν αποτελεί απλώς… τραμπική δήλωση. Επιβεβαιώνει μια βαθιά πραγματικότητα: η αποδόμηση της ιρανικής ηγεσίας, με αποκορύφωμα τη δολοφονία του Άλι Λαριτζανί, έχει δημιουργήσει ένα σύστημα χωρίς κεντρικό συνομιλητή, και ενδεχομένως χωρίς δυνατότητα εξόδου από τον πόλεμο.
 
Το βράδυ της 17ης Μαρτίου 2026, το Ισραήλ ανακοίνωσε ότι σκότωσε τον Άλι Λαριτζανί, γραμματέα του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν (SNSC), σε αεροπορική επιδρομή στην Τεχεράνη, μαζί με τον διοικητή των Μπασίτ, Γκολαμρεζά Σολεϊμανί. Η Τεχεράνη επιβεβαίωσε αργότερα και τις δύο δολοφονίες.
 
Πρόκειται για εξέλιξη με σοβαρές επιπτώσεις στην πορεία του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν και που περιπλέκει τις προοπτικές διαλόγου και διπλωματίας. Παρά τα σκληρά χαρακτηριστικά του, ο Λαριτζανί διέθετε ορθολογικά αντανακλαστικά: μπορούσε να υπολογίζει το κόστος, να ρυθμίζει τις παραχωρήσεις και να εγκρίνει συμβιβασμούς, χωρίς ποτέ να φαίνεται ότι προδίδει την επανάσταση. 
 
Η ισραηλινή εφημερίδα Maariv, ήδη από την έναρξη του πολέμου (28 Φεβρουαρίου), τον είχε περιγράψει ως «συντηρητικό αλλά ιδιαίτερα μορφωμένο, με πρακτική σκέψη» και ως «τον μοναδικό άνθρωπο τον οποίο ο Ανώτατος Ηγέτης συμβουλευόταν τόσο για τον πόλεμο όσο και για τη διαδοχή». Το κύρος του ήταν τόσο μεγάλο, ώστε κάποιοι τον θεωρούσαν ακόμη και de facto ηγέτη του Ιράν.
 
Το εντυπωσιακό βιογραφικό του Λαριτζανί 
 
Κάτοχος διδακτορικού στη φιλοσοφία με ειδίκευση στην καντιανή θεωρία της γνώσης, ο Λαριτζανί διετέλεσε πρόεδρος της Ισλαμικής Συμβουλευτικής Συνέλευσης για 12 χρόνια, πριν αναλάβει τη θέση του γραμματέα του SNSC. Είχε επίσης εποπτικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία για τα πυρηνικά του 2015 (JCPOA) και λειτουργούσε ως βασικός δίαυλος παρασκηνιακής επικοινωνίας με το Κατάρ και το Ομάν, καθώς και ως σύνδεσμος με τον διεθνή επιχειρηματικό κόσμο. 
 
Δεν έχει ακόμη οριστεί διάδοχος, αν και το όνομα του υπουργού Εξωτερικών Άμπας Αραγτσί συγκαταλέγεται μεταξύ των πιθανών. Ωστόσο, δεν διαθέτει ούτε την επιρροή στο SNSC ούτε την προσωπική εμπιστοσύνη του Ανώτατου Ηγέτη, που απολάμβανε ο Λαριτζανί. Από την πλευρά του, ο νέος Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, έχει υιοθετήσει σαφώς πιο σκληρή και αδιάλλακτη στάση στις δημόσιες δηλώσεις του, μετά τη δολοφονία του πατέρα του από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ και την έναρξη πολέμου κατά της χώρας.
 
Το δόγμα της Μωσαϊκής Άμυνας 
 
Η δολοφονία του Λαριτζανί, δεδομένης της ικανότητάς του για ορθολογική σκέψη και της πολύπλευρης επιρροής του, σημαίνει ότι το Ιράν έχασε τον μοναδικό αξιωματούχο που μπορούσε να οδηγήσει τη χώρα σε μια διπλωματική έξοδο από την κρίση. Η απώλεια αυτή ενισχύεται από τον μηχανισμό λειτουργίας του στρατιωτικού δόγματος των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC). Το δόγμα Μωσαϊκής Άμυνας σχεδιάστηκε ακριβώς για το σενάριο που εκτυλίσσεται σήμερα: την εξουδετέρωση της κεντρικής ηγεσίας.
 
Η αρχιτεκτονική του βασίζεται σε 31 αυτόνομες επαρχιακές διοικήσεις, καθεμία από τις οποίες μπορεί να διεξάγει επιχειρήσεις πλήρως ανεξάρτητα από την Τεχεράνη. 
 
Βαθιές επιπτώσεις χωρίς διαφαινόμενη έξοδο 
 
Οι συνέπειες είναι βαθιές. Ακόμη και αν ένας ορθολογικός παράγοντας εντός του ιρανικού κράτους επιθυμούσε να σταματήσει τις επιχειρήσεις στα Στενά του Ορμούζ ή να διατάξει παύση των μονάδων των Φρουρών της Επανάστασης σε όλη την περιοχή, δεν υπάρχει ένας και μόνο αξιωματούχος που θα μπορούσε να το επιβάλει. 
 
Οι διοικητές στο πεδίο όχι μόνο επιτρέπεται να ενεργούν χωρίς έγκριση από την κεντρική εξουσία, αλλά και δεσμεύονται δογματικά να το κάνουν. Ο μηχανισμός σχεδιάστηκε για να λειτουργεί χωρίς οδηγό και, μέχρι στιγμής, φαίνεται να λειτουργεί ακριβώς έτσι. Όμως, χωρίς μια κορυφαία αρχή, δεν υπάρχει κανείς που να μπορεί να διαπραγματευτεί το τέλος αυτού του πολέμου. 
 
Φαίνεται πως η τρέχουσα δυναμική δείχνει προς μία μόνο κατεύθυνση: συνεχιζόμενη κλιμάκωση χωρίς ορατή έξοδο. Ο πόλεμος έχει εισέλθει σε φάση όπου καμία πλευρά δεν μπορεί να ανακηρύξει νίκη και να αποχωρήσει με αποδεκτούς όρους, ενώ όλα δείχνουν ότι θα συνεχιστεί.
 



Share
Posted by ΘΑΝΟΣ ΚΟΥΚ at 7:00 μ.μ.
Κατηγορία Θέματος , , , , ,

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Εγγραφή σε: Σχόλια ανάρτησης (Atom)

Λίγες οδηγίες πριν επισκεφθείτε το ιστολόγιό μας (Για νέους επισκέπτες)

1. Στην στήλη αριστερά βλέπετε τις αναρτήσεις του ιστολογίου μας τις οποίες μπορείτε ελεύθερα να σχολιάσετε επωνύμως, ανωνύμως ή με ψευδώνυμο, πατώντας απλά την λέξη κάτω από την ανάρτηση που γραφει "σχόλια" ή "δημοσίευση σχολίου" (σας προτείνω να διαβάσετε με προσοχή τις οδηγίες που θα βρείτε πάνω από την φόρμα που θα ανοίξει ώστε να γραψετε το σχόλιό σας). Επίσης μπορείτε να στείλετε σε φίλους σας την συγκεκριμένη ανάρτηση που θέλετε απλά πατώντας τον φάκελλο που βλέπετε στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Θα ανοίξει μια φόρμα στην οποία μπορείτε να γράψετε το email του φίλου σας, ενώ αν έχετε προφίλ στο Facebook ή στο Twitter μπορείτε με τα εικονίδια που θα βρείτε στο τέλος της ανάρτησης να την μοιραστείτε με τους φίλους σας.

2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.

3. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.

4. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.

5. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).

6. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.

7. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.

Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ

Χρήσιμες οδηγίες για τις αναρτήσεις μας.

1. Στις αναρτήσεις μας μπαίνει ΠΑΝΤΑ η πηγή σε οποιαδήποτε ανάρτηση ή μερος αναρτησης που προέρχεται απο άλλο ιστολόγιο. Αν δεν προέρχεται από κάποιο άλλο ιστολόγιο και προέρχεται από φίλο αναγνώστη ή επώνυμο ή άνωνυμο συγγραφέα, υπάρχει ΠΑΝΤΑ σε εμφανες σημείο το ονομά του ή αναφέρεται ότι προέρχεται από ανώνυμο αναγνώστη μας.

2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.

3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.

Σημείωση: Να σημειώσουμε ότι εκτός των αναρτήσεων που υπογράφει ο διαχειριστής μας, όλες οι άλλες απόψεις που αναφέρονται σε αυτές ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες των άρθρων. Τέλος άλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.