24 Ιουλίου 2026

Ημερολογιακά τραγικός Ιούλιος και Αύγουστος 1974

Το δίδυμο Τζέιμς Κάλαχαν και Μπουλέντ Ετζεβίτ. Αρχ. Μακάριος.
 
Μέρος Α΄
 
Φεβρουάριος 1974 – Η τουρκική κυβέρνηση απαιτεί συνταγματικά «ομόσπονδο σύστημα» για να μη θεωρηθεί ποτέ ξανά η τουρκική κοινότητα ως μειονότητα (σύμφωνα με το σχέδιο Δρος Νιχάτ Ερίμ, Νοέμβριος 1956).
 
2 Ιουλίου – Ο Αρχ. Μακάριος στέλνει την περίφημη επιστολή/τελεσίγραφο στον Πρόεδρο της Ελλάδας, Φαίδωνα Γκιζίκη, αγνοώντας τις έντονες προτροπές να μην το κάνει από τον πνευματικό του πατέρα, ηγούμενο Κύκκου Χρυσόστομο (και αργότερα Μακαριότατο Αρχιεπίσκοπο Κύπρου Χρυσόστομο Α’) και τον επιχειρηματία Γιώργο Χαραλάμπους (πεθερό του πολιτικού Γιαννάκη Μάτση)*.
 
10 Ιουλίου – Υπόμνημα προς Φόρεϊν Όφις από την κυπριακή Κυβέρνηση «Ανεφάρμοστη η ομοσπονδία».
 
Μια εβδομάδα πριν από το πραξικόπημα, ο Αρχ. Μακάριος, που γνώριζε ότι θα γινόταν πραξικόπημα, έστειλε τον Γεώργιο Τομπάζο (προϊστάμενο της ΚΥΠ και στενό του συνεργάτη) στην Τσεχοσλοβακία και έφερε όπλα για να το ανατρέψει…
 
15 Ιουλίου – Πραξικόπημα εναντίον Αρχ. Μακαρίου.
 
16 Ιουλίου – Οι βρετανικές στρατιωτικές υπηρεσίες ενημερώνουν το Φόρεϊν Όφις για προετοιμασίες, αυτές υπογραμμίζουν τη συμπαιγνία με την Τουρκία. Ταυτόχρονα, οι Τούρκοι ζητούν συνάντηση με τη βρετανική Κυβέρνηση, η οποία αποδέχεται, και ενημερώνουν για τις προθέσεις τους για εισβολή. Την ίδια μέρα ο Μακάριος ζητά από τους Βρετανούς προστασία, μεταφέρεται στο Ακρωτήρι με τη συνοδεία του και αμέσως στη Μάλτα για Λονδίνο, βάσει άκρως μυστικού σχεδίου, που είχαν προνοητικά ετοιμάσει οι Βρετανοί από νωρίς…
 
17 Ιουλίου – Ο Μακάριος φθάνει στην Αγγλία. Βλέπει τον Πρωθυπουργό Χάρολντ Γουίλσον στο 10 Ντάουνινγκ Στριτ, στις 2.30 μ.μ. Διακατέχεται από επικίνδυνες ψευδαισθήσεις. Βασίζεται πάνω στις Βρετανία, Τουρκία και ΗΠΑ για να πείσουν την Ελλάδα να αποσύρει τους Έλληνες αξιωματικούς από την Κύπρο. Ο Γουίλσον εισηγείται ότι τα γεγονότα είχαν χαρακτηριστικά εισβολής. Ο Μακάριος συμφωνεί και υπόσχεται πως έτσι θα μιλήσει στα Ηνωμένα Έθνη: ότι η Ελλάδα έκανε εισβολή… Στις 5.45 μ.μ. βλέπει τον Υπ. Εξωτερικών Τζέιμς Κάλαχαν στο Φόρεϊν Όφις και εξηγεί ότι «δεν ήθελε να έχει στρατό. Οι Έλληνες είχαν πει ότι χρειαζόταν στρατός από φόβο τουρκικής εισβολής. Ήταν ξεκάθαρο ότι υπήρχε μεγαλύτερος κίνδυνος από την Ελλάδα». Ο Κάλαχαν ρωτάει «κατά πόσον θα υπήρχε κατανόηση στην Κύπρο να δουλέψουμε (Βρετανοί) στενά με τους Τούρκους στην τρέχουσα κατάσταση». «Μπορούσαμε να πούμε ότι αυτό γίνεται με τη δική μου συναίνεση», η απάντηση Μακαρίου.
 
17 Ιουλίου – Η Μόσχα κατηγορεί «κάποιους κύκλους του ΝΑΤΟ» για το πραξικόπημα και ζητά αποχώρηση όλων των Ελλήνων στρατιωτικών, όπως ο Μακάριος, η Τουρκία και η Βρετανία… (διαφωνεί ο Κίσινγκερ).
 
Ο Μπουλέντ Ετζεβίτ φθάνει στο Λονδίνο με την κουστωδία του και παίρνει το πράσινο φως να εισβάλει, φτάνει να μην ενοχλήσει τις Βρετανικές Βάσεις. Και οι Βρετανοί δέχονται να εμποδίσουν την Ελλάδα να στείλει βοήθεια στην Κύπρο, για να μπορέσει να εκτελεστεί το τουρκικό έγκλημα, ενώ ο Ετζεβίτ τούς ενημερώνει μέχρι πού θα τραβήξει τη γραμμή Αττίλα…
 
(Δύο χρόνια αργότερα ο Κάλαχαν ομολόγησε τη συμπαιγνία, συμφώνησαν με την τουρκική θέση, η συνταγματική τάξη είχε καταρρεύσει το 1964 και έπρεπε ν’ αντικατασταθεί. Και έκτοτε προσπαθούν να επιβάλουν τα δύο κράτη που απαιτούν οι Τούρκοι μέσω δικοινοτικής, διζωνικής ομοσπονδίας)**.
 
18 Ιουλίου – Ο Μακάριος αναχωρεί για Νέα Υόρκη, 11.00 π.μ. Φθάνει στο Λονδίνο ο απεσταλμένος του Αμερικανού ΥΠΕΞ, Χ. Κίσινγκερ, Τζόζεφ Σίσκο και έχει δύο συναντήσεις με τον Ετζεβίτ, ο οποίος ζητά δύο αυτόνομες προσωρινές Κυβερνήσεις… Ο Σίσκο βρίσκει τις απαιτήσεις μαξιμαλιστικές, διχοτομικές. Ο Κίσινγκερ διαφωνεί με τη απόφαση των Βρετανών (να αφήσουν να προχωρήσει η εισβολή), δεν υποστηρίζει την αποχώρηση των Ελλήνων αξιωματικών εκείνη τη στιγμή, γιατί θα δημιουργείτο επικίνδυνη αλλαγή στο ισοζύγιο δυνάμεων (εις βάρος των Ελλήνων), θεωρεί τον Μακάριο ανδρείκελο των Τούρκων (προφανώς έχοντας ενημερωθεί για τη «συναίνεσή» του προς Κάλαχαν) και προειδοποιεί τους Βρετανούς ότι ίσως να δεσμεύονταν πέραν του δέοντος, χωρίς να υπολογίζουν τις μακροπρόθεσμες συνέπειες της πολιτικής τους (την οποία, δυστυχώς, όμως, ακολούθησε εφόσον το Κυπριακό ήταν βρετανικό ζήτημα και όχι αμερικανικό και λόγω ειδικής σχέσεις ΗΠΑ/ΗΒ…). 
 
18-19 Ιουλίου – Ο Μακάριος είδε την τουρκική αντιπροσωπία (το επεδίωξε η τελευταία κατ’ εντολήν Ετζεβίτ για να προλάβουν τον Μακάριο να μην καταφερθεί εναντίον της Τουρκίας). «Ο Μακάριος είχε πέσει στη θάλασσα και αναζητούσε σανίδα σωτηρίας. Έβλεπε την Τουρκία σαν δύναμη σωτηρίας. Έπρεπε λοιπόν να εκμεταλλευτούμε την αδυναμία του, πράγμα που έγινε», έγραψε στα απομνημονεύματά του ο Φαρούκ Αχμέτ Μπαρουτσιού, υπεύθυνος για την Κύπρο στο τουρκικό ΥΠΕΞ. «Ο Μακάριος ξεγελάστηκε. Χάρηκε πάρα πολύ από την πρωτοβουλία και παρακάλεσε την τουρκική αντιπροσωπία να διαβιβάσει στην τουρκική κυβέρνηση τα αισθήματα ευγνωμοσύνης και υποχρέωσής του» («Σημερινή», 12.7.1993, σελ. 5).
 
19 Ιουλίου – Το Φόρεϊν Όφις υπολογίζει ότι εντός 48 ωρών η τουρκική εισβολή θα εξασφαλίσει σημαντικά τους στόχους της. Την ίδια μέρα που ο Μακάριος μιλά στα Ηνωμένα Έθνη και κατηγορεί την Ελλάδα 7 φορές για εισβολή, κι ότι ο κίνδυνος από την Ελλάδα είναι μεγαλύτερος από αυτόν από την Τουρκία, δίνει και το λανθασμένο μήνυμα ότι τάχα κινδυνεύουν και οι Τουρκοκύπριοι, όχι μόνο οι Ελληνοκύπριοι… (Πράγμα που διαψεύδεται από τους ίδιους τους Τουρκοκύπριους μέσω του Βρετανού Υπ. Αρμοστή στη Λευκωσία από τις 18 Ιουλίου).
 
(Ολόκληρη η ομιλία στα Ελληνικά, στο βιβλίο «7 Προεδρικά Πορτραίτα», Κώστα Ν. Χατζηκωστή).
 
20 Ιουλίου – Ξεκινά η πρώτη τουρκική βάρβαρη εισβολή. Την ίδια μέρα υψηλόβαθμoς του Φόρεϊν Όφις ενημερώνει την Υπ. Αρμοστεία της Αυστραλίας ότι η Βρετανία μυστικά δεν θα είχε αντίρρηση αν τουρκικές στρατιωτικές δυνάμεις κατελάμβαναν περίπου το 1/3 του νησιού πριν συμφωνήσουν σε κατάπαυση του πυρός…
 
Την ίδια μέρα, πρώτη μέρα της 1ης εισβολής, «Chicago Tribune» και «New York Times» έγραψαν ότι οι Τούρκοι βομβάρδισαν με «Φάντομ» Φ-4 το Ψυχιατρείο Αθαλάσσας δολοφονώντας ασθενείς***…
 
Καταπάτησαν τη γη μας, βίασαν 800 και πλέον αδελφές μας, έκαψαν, έσφαξαν, λεηλάτησαν και ξερίζωσαν τον μισό πληθυσμό του νησιού μας. Στις 15 Αυγούστου (δεύτερη εισβολή) βομβάρδισαν ξανά το Ψυχιατρείο Αθαλάσσας…
 
Αλήθεια, Μακαριότατε, ο κίνδυνος από την Ελλάδα ήταν μεγαλύτερος από αυτόν από την Τουρκία;..
 
(Πηγές: Βρετανικό Εθνικό Αρχείο, βιβλίο «Διζωνική vs Δημοκρατία 1955-2019»).
 
*«Μόνον ένας τρελός…», 23.12.2018
 
1974 – Ευθύνες Μακαρίου, Χένρι Κίσινγκερ, πλαστά έγγραφα και οι μισές αλήθειες, 26.7.2020
 
 
**Οι πραγματικές προθέσεις του Λονδίνου, 10.9.2015
 
***Αθαλάσσα: 43 χρόνια ντροπής, 20.7.2017
 
Αθαλάσσα: 48 χρόνια ντροπής, 8.8.2022
 
 
*Ερευνήτρια/δημοσιογράφος
 
*Την επόμενη Κυριακή το Β’ Μέρος
 
Βρετανική “Evening Standard”, 20.7.1974, «Η Τουρκία εισβάλλει».
 
Το έγγραφο της Αυστραλίας, που φανέρωσε τη βρετανο-τουρκική συμπαιγνία να αρπάξει η Τουρκία το 1/3 του νησιού!
 
Όταν οι Τούρκοι βομβάρδισαν το Ψυχιατρείο Αθαλάσσας - Σουηδικό ντοκουμέντο, 17.9.2025.
 



Share

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Λίγες οδηγίες πριν επισκεφθείτε το ιστολόγιό μας (Για νέους επισκέπτες)

1. Στην στήλη αριστερά βλέπετε τις αναρτήσεις του ιστολογίου μας τις οποίες μπορείτε ελεύθερα να σχολιάσετε επωνύμως, ανωνύμως ή με ψευδώνυμο, πατώντας απλά την λέξη κάτω από την ανάρτηση που γραφει "σχόλια" ή "δημοσίευση σχολίου" (σας προτείνω να διαβάσετε με προσοχή τις οδηγίες που θα βρείτε πάνω από την φόρμα που θα ανοίξει ώστε να γραψετε το σχόλιό σας). Επίσης μπορείτε να στείλετε σε φίλους σας την συγκεκριμένη ανάρτηση που θέλετε απλά πατώντας τον φάκελλο που βλέπετε στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Θα ανοίξει μια φόρμα στην οποία μπορείτε να γράψετε το email του φίλου σας, ενώ αν έχετε προφίλ στο Facebook ή στο Twitter μπορείτε με τα εικονίδια που θα βρείτε στο τέλος της ανάρτησης να την μοιραστείτε με τους φίλους σας.

2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.

3. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.

4. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.

5. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).

6. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.

7. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.

Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ

Χρήσιμες οδηγίες για τις αναρτήσεις μας.

1. Στις αναρτήσεις μας μπαίνει ΠΑΝΤΑ η πηγή σε οποιαδήποτε ανάρτηση ή μερος αναρτησης που προέρχεται απο άλλο ιστολόγιο. Αν δεν προέρχεται από κάποιο άλλο ιστολόγιο και προέρχεται από φίλο αναγνώστη ή επώνυμο ή άνωνυμο συγγραφέα, υπάρχει ΠΑΝΤΑ σε εμφανες σημείο το ονομά του ή αναφέρεται ότι προέρχεται από ανώνυμο αναγνώστη μας.

2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.

3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.

Σημείωση: Να σημειώσουμε ότι εκτός των αναρτήσεων που υπογράφει ο διαχειριστής μας, όλες οι άλλες απόψεις που αναφέρονται σε αυτές ανήκουν αποκλειστικά στους συντάκτες των άρθρων. Τέλος άλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.