Με αφορμή τον διάλογο για το "Πάτερ ημών" και το "επί της γης", γεννιέται ένα βαθύτερο ερώτημα: Ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη του "επί της γης"; Και για να απαντήσουμε σε αυτό ας δούμε την ιστορική εμπειρία. Αντιγράφω από τον καθηγητή Γ. Κοντογιώργη, «Ιστορία του Ελληνικού Κόσμου».
Ο Πελοποννησιακός πόλεμος υπήρξε ένας κοσμοσυτημικός πόλεμος που μετάβαλε σε στρατιωτική αντιπαράθεση τον οικονομικό, πολιτικό και ιδεολογικό ανταγωνισμό που σοβούσε ανάμεσα στους δύο μεγάλους συντελεστές του κρατοκεντρικού διπολισμού ολιγαρχίας και δημοκρατίας με εκπροσώπους την Αθήνα και την Σπάρτη.
Με το τέλος του Πελοπονησιακού πολέμου και την ήττα των Αθηνών 404 πΧ πολλοί Έλληνες φιλόσοφοι, (Γοργίας, Λυσίας, Αριστοτέλης και ιδίως ο Ισοκράτης, βλέποντας την διάλυση των ελληνικών πόλεων-κρατών δίδαξαν την ανάγκη της ομόνοιας των Ελλήνων. Ο Ξενοφών, που είχε συμπολεμήσει με τους Σπαρτιάτες στην Μικρά Ασία εναντίον των Περσών, ασχολήθηκε με το πρόβλημα και κατέληξε στην ιδέα: του "Ευεργέτη Μονάρχη".
Δεν εννοούσε δεσπότη. Εννοούσε ηγέτη που:
- Ενώνει χωρίς να ισοπεδώνει. Αφήνει τις πόλεις ισότιμες, αλλά τις βάζει κάτω από ένα κοινό όραμα.
- Κυβερνά ως υπηρέτης, όχι ως αφέντης. Η εξουσία του νομιμοποιείται από την ευεργεσία προς όλους, όχι από την καταγωγή ή την βία.
- Υπερβαίνει τις φατρίες. Βλέπει πάνω από τις αντιπαλότητες Αθηναίων-Σπαρτιατών και υπηρετεί το Ελληνικό.
Γιατί το θυμόμαστε σήμερα; Διότι η σημερινή μας κατάσταση θυμίζει επικίνδυνα εκείνη. Αντί για πόλεις-κράτη έχουμε κόμματα-φυλές. Αντί για δημαγωγούς έχουμε επικοινωνιολόγους. Και το αποτέλεσμα είναι το ίδιο: διάλυση του "εμείς".
Έτσι γεννιέται αυθόρμητα μέσα μας η νοσταλγία για έναν "Ευεργέτη". Για κάποιον που θα πει: "Αφήστε τις κομματικές ιδεολογίες στην άκρη. Υπάρχει Εθνική ιδεολογία. Υπάρχει το καλό του Έθνους."
Εδώ είναι ο προβληματισμός και ο κίνδυνος:
Ο κίνδυνος είναι να ζητήσουμε "σωτήρα" και να βρούμε δεσπότη. Η ιστορία μας έχει διδάξει. Όμως υπό τις παρούσες συνθήκες η ελπίδα είναι να ζητήσουμε, Αρχή και όχι μόνο Πρόσωπο.
Ο πραγματικός "Ευεργέτης" σήμερα δεν μπορεί να είναι ένα πρόσωπο. Πρέπει να είναι μία Αρχή που θα ενσαρκωθεί από πρόσωπα. Και αυτή η Αρχή είναι ήδη μέσα στο "Πάτερ ημών": "Γενηθήτω το θέλημά σου ως εν ουρανώ και επί της γης". Υπό την ελληνική εκδοχή της Ορθοδοξίας δίδοντας έμφαση στην εκκλησία του ‘κοινού’ σε έναν ‘τρόπο βίου’ και όχι στην Εκκλησία ως σύστημα κοσμικής αναφοράς με πρόσημο τη θρησκεία. Γ. Κοντογιώργης, «Το Ιερατείο».
Με την έννοια αυτή θεωρούμε το θέλημα του Θεού σαν πολιτισμική παράμετρο του παρόντος εν γένει βίου που απαιτεί:
- Δικαιοσύνη επί της γης - όχι κράτος κομματικό
- Ελευθερία επί της γης - όχι πολίτες-προσκύρωμα
- Ευδαιμονία επί της γης - όχι μόνο για τους ημέτερους και όχι ως δεσποτική παράμετρο της άλλης ζωής.
Ο Ξενοφών μας θυμίζει ότι όταν οι θεσμοί αποτυγχάνουν, η πολιτική γίνεται υπόθεση αρετής. Και η αρετή είναι προσωπική ευθύνη.
Το ερώτημα λοιπόν δεν είναι "πού είναι ο Ευεργέτης Μονάρχης;"
Το ερώτημα είναι: Ποιοι από εμάς θα τολμήσουμε να γίνουμε "ευεργέτες" ο καθένας στο μετερίζι του; Ποιος πολιτικός θα τολμήσει να πει "δεν είμαι δεξιός ή αριστερός, είμαι Έλληνας"; Ποιος ιεράρχης θα τολμήσει να μιλήσει για το "επί της γης"; Ποιος πολίτης θα πάψει να είναι Ατομιστής όπως δίδαξαν οι Κυνικοί και Κυρηναϊκοί φιλόσοφοι και θα ξαναγίνει "πολιτικό ων" όπως δίδαξε ο Αριστοτέλης ;
Ο Θεός μας έδωσε νου και χέρια. "Συν Αθηνά και χείρα κίνει".
Η ένωση και σωτηρία των Ελλήνων δεν θα έρθει από τον ουρανό. Θα έρθει όταν εμείς αποφασίσουμε ότι το Έθνος είναι πάνω από το κόμμα.
Με εκτίμηση
Ηλίας Σταμπολιάδης
Μηχανικός Μεταλλείων-Μεταλλουργός,
τ. Καθηγητής Πολυτεχνείου Κρήτης
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Παρακαλούμε τα σχολιά σας να ειναι σχετικά με το θέμα, περιεκτικά και ευπρεπή. Για την καλύτερη επικοινωνία δώστε κάποιο όνομα ή ψευδώνυμο. Διαφημιστικά σχόλια δεν δημοσιεύονται.
Επειδή δεν υπάρχει η δυνατότητα διόρθωσης του σχολίου σας παρακαλούμε μετά την τελική σύνταξή του να ελέγχεται. Προτιμάτε την ελληνική γραφή κι όχι την λατινική (κοινώς greeklish).
Πολύ σημαντικό είναι να κρατάτε προσωρινό αντίγραφο του σχολίου σας ειδικά όταν είναι εκτενές διότι ενδέχεται να μην γίνει δεκτό από την Google (λόγω μεγέθους) και θα παραστεί η ανάγκη να το σπάσετε σε δύο ή περισσότερα.
Το σχόλιό σας θα δημοσιευθεί, το αργότερο, μέσα σε λίγες ώρες, μετά από έγκριση του διαχειριστή του ιστολογίου, ο οποίος είναι υποχρεωμένος να δημοσιεύει όλα τα σχόλια που δεν παραβαίνουν τους όρους που έχουμε θέσει στις παρούσες οδηγίες.
Υβριστικά, μη ευπρεπή και προπαγανδιστικά σχόλια θα διαγράφονται ή δεν θα δημοσιεύονται.