Γράφει ο Πέτρος Χασάπης
Το εθνικό κράτος είναι δημιούργημα της βιομηχανικής εποχής. Η
ανάγκη ύπαρξης ενιαίας αγοράς, επέβαλε την ιδέα ενός ενιαίου έθνους που
ομογενοποίησε τις διάφορες λαϊκές αποχρώσεις σε μια ενιαία λαϊκή μάζα.
Το κράτος έγινε νομικό πρόσωπο και η ενιαία κρατική εξουσία οργανώθηκε με βάση το συγκεντρωτικό
πολίτευμα της αντιπροσωπευτικής κοινοβουλευτικής δημοκρατίας στην οποία
η κατάληψη και η άσκηση της κρατικής εξουσίας
γίνεται από οργανωμένα ιδιωτικά clubs (πολιτικά κόμματα). Οργανώθηκε
εθνική οικονομία (η οποία απέκτησε και υπουργείο εθνικής οικονομίας),
αντιμετωπίζοντας το λαό ενιαία ως στατιστικά νούμερα.
Εντός αυτού
άνθισαν οι ολιγάρχες εθνικοί καπιταλιστές, ενώ από την άλλη υπήρχαν οι
μεγάλες λαϊκές μάζες, χωρισμένες σε μεσαία και κατώτερα οικονομικά
στρώματα. Τα κόμματα, στον αγώνα τους για την κατάληψη της εξουσίας,
διακήρυτταν ιδεολογίες με βασικούς στόχους την ελευθερία ή τον έλεγχο
της εθνικής αγοράς και τον τρόπο κατανομής του εθνικού πλούτου.
Όμως η βιομηχανική εποχή που κράτησε περίπου 300 χρόνια,
αποτελεί ήδη παρελθόν. Βρισκόμαστε σήμερα σε ένα μεταβατικό στάδιο προς
μια νέα μεταβιομηχανική εποχή. Κάτω από τη νέα πραγματικότητα, το
δημιούργημα της βιομηχανικής εποχής, το Έθνος – Κράτος καταρρέει.
Συγκεκριμένα, δέχεται πιέσεις τόσο από έξω όσο όμως και από μέσα.
Η Παγκοσμιοποίηση διαπερνά το εθνικό κράτος από έξω και
αναγκάζει τις εθνικές κυβερνήσεις να ευθυγραμμίζονται με τις επιταγές
των διεθνών συμφερόντων που την ελέγχουν.
Αυτή η κατάλυση της εθνικής κυριαρχίας του εθνικού κράτους
από υπέρτερες του ίδιου δυνάμεις, η ποδηγέτηση των εθνικών κυβερνήσεων,
μαζί με την ταυτόχρονη αδυναμία εσωτερικών μαζικών κινημάτων να
διασφαλίσουν τα συμφέροντα των μελών τους, η επικράτηση της σύγχρονης
ψηφιακής τεχνολογίας που απαγκιστρώνει τα άτομα από τα ΜΜΕ της
βιομηχανικής εποχής, αλλά και η υπόλοιπη τεχνολογία που αυξάνει τις
ατομικές δυνατότητες και ατομικές ιδιαιτερότητες, όλα αυτά οδηγούν σε
μια επιταχυνόμενη απομαζικοποίηση των εθνικών κοινωνιών. Έτσι το εθνικό
κράτος δέχεται πιέσεις και από μέσα, από την κατάρρευση της μαζικής
κοινωνίας, που ήταν το βασικό στήριγμά του.
Καθώς η μαζική κοινωνία της βιομηχανικής εποχής
αποσυντίθεται, περιφερειακές, τοπικές, εθνικές, κοινωνικές, πολιτικές
και θρησκευτικές ομάδες χάνουν την ενότητά τους.
Ακόμα και τα ίδια τα
άτομα ανακαλύπτουν διαφορές μεταξύ τους και υπάρχει πλέον μια
γενικευμένη σύγχυση, ασυνεννοησία και μη αποδοχή της άλλης άποψης.
Οι εθνικές κυβερνήσεις, ενώ δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν την
επίθεση της Παγκοσμιοποίησης από τα έξω, ταυτόχρονα, παγιδευμένες μέσα
σε πολιτικούς θεσμούς και γραφειοκρατικές δομές, που σχεδιάστηκαν για
μαζικές κοινωνίες, δεν μπορούν στο εσωτερικό να εφαρμόσουν ενιαίες
πολιτικές μέσα σε μια απομαζικοποιημένη κοινωνία με ποικίλες
διαφοροποιημένες ανάγκες και πολύπλοκα εξειδικευμένα προβλήματα. Έχουμε
δηλαδή κυβερνήσεις που λειτουργούν μέσα σε θεσμούς μιας άλλης
πραγματικότητας, όταν αυτή έχει ήδη αλλάξει.
Το πλήγωμα της εθνικής υπερηφάνειας που γεννά η κατάρρευση
του εθνικού κράτους από εξωτερικές δυνάμεις αλλά και η εσωτερική
δυσαρέσκεια από την αδυναμία των εθνικών κυβερνήσεων να αντιμετωπίσουν
τα απομαζικοποιημένα ατομικά προβλήματα και ανάγκες, φουντώνουν τις
φλόγες της αγανάκτησης. Άρχισαν να κάνουν την εμφάνισή τους, τόσο
εθνικιστικές δυνάμεις (ανεξάρτητα από τον πλούτο ή τη φτώχεια των
κρατών) που στοχεύουν στην διατήρηση του παραδοσιακού εθνικού κράτους,
όσο και διεθνιστικές, τοπικιστικές, αυτονομιστικές ή φυγόκεντρες
δυνάμεις.
Όλη αυτή η κατάσταση, αναγκαστικά και νομοτελειακά θα μας
οδηγήσει σε σύγκρουση και σε αλλαγή των θεσμών και των γραφειοκρατικών
δομών, όσο και αν αντιστέκονται σήμερα οι βολεμένοι του συστήματος. Προς
ποια κατεύθυνση; Αυτό πρέπει να αρχίσουμε να ψάχνουμε. Πάντως θα πρέπει
οπωσδήποτε να απηχούν τη νέα πραγματικότητα.
Πέτρος Χασάπης
πηγή
ΣΧΟΛΙΟ
Είναι ενδιαφέρουσα ανάλυση και βλέπει αρκετά θέματα που έρχονται να μας προβληματίσουν πάνω στις διεθνείς εξελίξεις.
Σε ένα πράγμα όμως προσωπικά θα διαφωνήσω με τον αρθρογράφο...
Κατά την δική μου γνώμη ενώ πραγματικά δείχνουν τα κράτη έθνη να έχουν προβλήματα διακυβερνήσεως... εν τούτοις στέκοντα πολύ καλύτερα από τα πολυεθνικά κράτη... που διαλύονται ή οδεύουν προς διάλυση. Π.χ. Σοβιετική Ενωση, Γιουγκοσλαβία, Σκόπια, Βέλγιο και προσφάτως Ουκρανία...
Ταυτοχρόνως η εθνολογική διαίρεση που άρχισε με την βιομηχανική επανάσταση δείχνει να συνεχίζεται....
Στην Ευρώπη οι μεγάλες φεουδαρχικού τύπου αυτοκρατορίες διαλύθηκαν σε πολλά μικρά εθνικά κράτη και η διαίρεση αυτή σείχνει να συνεχίζεται και εντός των κρατών αυτών...
Ετσι βλέπουμε τάσεις απόσχισης και δημιουργίας ξεχωριστών κρατών των Φλαμανδών του Βελγίου, των Βάσκων και των Καταλανών της Ισπανίας, των Σκωτσέζων της Βρετανίας και των Βόρειων Ιταλών και Βενετών από την Ιταλία...
Συνεπώς θεωρώ ότι η εθνολογική διαίρεση των λαών και κρατών συνεχίζεται ακόμα...
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Παρακαλούμε τα σχολιά σας να ειναι σχετικά με το θέμα, περιεκτικά και ευπρεπή. Για την καλύτερη επικοινωνία δώστε κάποιο όνομα ή ψευδώνυμο. Διαφημιστικά σχόλια δεν δημοσιεύονται.
Επειδή δεν υπάρχει η δυνατότητα διόρθωσης του σχολίου σας παρακαλούμε μετά την τελική σύνταξή του να ελέγχεται. Προτιμάτε την ελληνική γραφή κι όχι την λατινική (κοινώς greeklish).
Πολύ σημαντικό είναι να κρατάτε προσωρινό αντίγραφο του σχολίου σας ειδικά όταν είναι εκτενές διότι ενδέχεται να μην γίνει δεκτό από την Google (λόγω μεγέθους) και θα παραστεί η ανάγκη να το σπάσετε σε δύο ή περισσότερα.
Το σχόλιό σας θα δημοσιευθεί, το αργότερο, μέσα σε λίγες ώρες, μετά από έγκριση του διαχειριστή του ιστολογίου, ο οποίος είναι υποχρεωμένος να δημοσιεύει όλα τα σχόλια που δεν παραβαίνουν τους όρους που έχουμε θέσει στις παρούσες οδηγίες.
Υβριστικά, μη ευπρεπή και προπαγανδιστικά σχόλια θα διαγράφονται ή δεν θα δημοσιεύονται.