Έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 97 ετών ο μεγάλος Γερμανός φιλόσοφος και διανοητής. Υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους σύγχρονους Ευρωπαίους στοχαστές και εκπρόσωπος της δεύτερης γενιάς της Frankfurt School.
Ασχολήθηκε με τη φιλοσοφία, την κοινωνιολογία και την πολιτική θεωρία. Επηρεασμένος από την εμπειρία του ναζισμού, ανέδειξε ως κεντρική ιδέα της σκέψης του την ελεύθερη επικοινωνία και τον δημοκρατικό διάλογο. Στη θεωρία της επικοινωνιακής δράσης υποστήριξε ότι οι κοινωνίες μπορούν να προοδεύουν μέσω ελεύθερης, λογικής συζήτησης μεταξύ πολιτών.
Η επικοινωνιακή συνάντηση μπορει να γίνει στη δημόσια σφαίρα, δηλαδή στο χώρο των μέσων ενημέρωσης, στα πανεπιστήμια και τον δημόσιο διάλογο όπου οι πολίτες διαμορφώνουν γνώμη και ελέγχουν την εξουσία.
Υπήρξε ένθερμος υπερασπιστής της δημοκρατίας, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της ευρωπαϊκής ενοποίησης.
Μεταξύ των σημαντικότερων έργων του είναι:
· The Structural Transformation of the Public Sphere (Ο Δομικός Μετασχηματισμός της Δημόσιας Σφαίρας)
· Knowledge and Human Interests (Γνώση και Ανθρώπινα Ενδιαφέροντα)
· The Theory of Communicative Action (Η Θεωρία της Επικοινωνιακής Δράσης)
· Between Facts and Norms (Μεταξύ Γεγονότων και Κανόνων)
Η φιλοσοφία του επιδίωξε να απαντήσει σε ένα βασικό ερώτημα: Πώς μπορεί μια σύγχρονη κοινωνία να παραμείνει ελεύθερη και δημοκρατική; Η απάντηση ήταν: μέσω ελεύθερου, λογικού και δημόσιου διαλόγου μεταξύ πολιτών.
Στη φιλοσοφική σκηνή διαφώνησε έντονα με τον Michel Foucault και τον Jacques Derrida σχετικά με τη φύση της αλήθειας και τον ρόλο της εξουσίας. Ο Χάμπερμας υποστήριζε ότι χωρίς ορθολογική επικοινωνία δεν μπορεί να υπάρξει ούτε δημοκρατία ούτε κριτική της εξουσίας. Αντίθετα αυτοί σαν σύγχρονοι σοφιστές νοθεύουν τον ελεύθερο και δημοκρατικό διάλογο με την θολούρα της σχετικότητας.
Ο φιλόσοφος παιδί του μεσοπολέμου εντάχθηκε υποχρεωτικά στην Χιτλερική νεολαία-όπως ο υποφαινόμενος τότε στην νεολαία της ΕΟΝ – και βγήκε από τον πόλεμο με τις ίδιες τραυματικές εμπειρίες που βγήκαμε όλα τα παιδιά της εποχής εκείνης. Πάντα ήταν με το λαό, ενάντια στην εξουσιαστική βία και στον πόλεμο και υπέρ της ειρήνης.
Αιωνία του η μνήμη. Στα Ηλύσια πεδία τώρα ταξιδεύει.
(15/3/26)
Αμφικτύων – Υποστράτηγος ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας, Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών
Τί μας ενδιαφέρει το τί έχει πει κάθε βάρβαρος διανοητής; Τα πάντα τα έχουν εκφράσει και καταγράψει οι Αρχαίοι ημών πρόγονοι!
ΑπάντησηΔιαγραφήΜελετώνται;;; Διδάσκονται;;; Εφαρμόζονται;;;
ΔΕΝ νομίζω!!!
Δημοσθένης ο Μακεδών