Τελευταίες αναρτήσεις

6 Οκτωβρίου 2019

06-10-1912. Η απελευθέρωση της Ελασσόνας και η Μάχη της Δεσκάτης. (όταν ο Ελληνας πρεσβευτής στην Πόλη επέδιδε τελεσίγραφα κήρυξης πολέμου στην Τουρκία!!!)

Η απελευθέρωση της Ελασσόνας

Ημερομηνία – «ορόσημο» αποτελεί, αναμφίβολα, η 6η Οκτωβρίου του 1912, ημέρα που απελευθερώθηκε από τον Τούρκικο ζυγό η πρώτη ελληνική πόλη, η Ελασσόνα, η απελευθέρωση που άνοιξε για τα καλά το δρόμο για να απελευθερωθούν και άλλες πόλεις και περιοχές.

Του Γιάννη Μουκίδη

Βέβαια, αυτό δεν σημαίνει πως η προέλαση των Ελληνικών στρατευμάτων ήταν εύκολη και χωρίς βαρύτατο τίμημα σε απώλειες, κατά τις συνεχείς συγκρούσεις και μάχες που ακολούθησαν, μετά τη νικηφόρα μάχη της Ελασσόνας.

Ας θυμίσουμε, πως το 1878 στο συνέδριο του Βερολίνου, είχε δοθεί στην κυριαρχία της Ελλάδος ολόκληρη η Θεσσαλία, εκτός από την περιοχή της Ελασσόνας και του Ολύμπου, που ήταν υπό τον έλεγχο Τουρκικών δυνάμεων.

Η απελευθέρωση των Ελληνικών πόλεων ξεκίνησε στις 6 Οκτωβρίου του 1912 και ολοκληρώθηκε τον Ιούλιο του 1913, σηματοδοτώντας ουσιαστικά τον διπλασιασμό της εδαφικής έκτασης της Ελλάδας, αλλά και τον υπερδιπλασιασμό του πληθυσμού της χώρας μας. Σύμφωνα με ιστορικές πηγές, ενδεικτικά αναφέρεται πως μετά το τέλος των Βαλκανικών πολέμων η έκταση της Ελλάδος ανερχόταν σε 120.000 τετραγωνικά μέτρα, ενώ ο πληθυσμός έφθανε τα 5 εκατομμύρια ανθρώπων!

Στις 5 Οκτωβρίου ο Έλληνας πρεσβευτής στην Κωνσταντινούπολη απέδωσε ανακοίνωση στην Τουρκία για διακοπή των σχέσεων των δύο κρατών και την κήρυξη του πολέμου. Έτσι η Ελλάδα από τις 5 Οκτωβρίου βρισκόταν πια σε εμπόλεμη κατάσταση με την Τουρκία. Στις 2 Οκτωβρίου ετοιμοπόλεμος στρατός από 85.000 περίπου άνδρες είχε καταλάβει τις προδιαγεγραμμένες θέσεις του στη Θεσσαλία κοντά στα σύνορα, κάτω από τη Μελούνα, και περίμενε οδηγίες για την επίθεση κατά των Τούρκων.

Ο διάδοχος Κωνσταντίνος ήταν επικεφαλής και αρχηγός του Γενικού Επιτελείου ο αντιστράτηγος Γ. Δαγκλής. Την 6η Οκτωβρίου η 1η και 2η Μεραρχία κινήθηκαν για να καταλάβουν την Ελασσόνα, στην οποία θα προέβαλλαν αντίσταση μικρές Τουρκικές δυνάμεις, δηλαδή 3 τάγματα πεζικού, 2 πυροβολαρχίες και μία ίλη ιππικού, οι οποίες ήταν πρόχειρα οχυρωμένες στα υψώματα. Οι Ελληνικές δυνάμεις ακολούθησαν κυκλωτική πορεία, κατευθυνόμενη η πρώτη από ανατολικά και η δεύτερη από δυτικά, και υποχρέωσαν τις Τούρκικες να υποχωρήσουν στις 2 τα ξημερώματα μετά από τρίωρη μάχη, αφού προηγήθηκε και μονομαχία πυροβολικού.

Η Ελασσόνα ελευθερώθηκε, αλλά η καταδίωξη των Ελληνικών στρατευμάτων και η υποχώρηση του Τουρκικού στρατού συνεχίστηκαν μέχρι τις 2 το μεσημέρι. Μέχρι το βράδυ της ίδιας ημέρας οι μεραρχίες δεν βρήκαν πουθενά εχθρική αντίσταση, ούτε ήρθαν σε επαφή με τον εχθρό, παρά μόνο στα βορειο-ανατολικά της Σκόμπας και ανατολικά του Δομενίκου ανταλλάχθηκαν τουφεκιοβολισμοί με ανιχνευτικές ομάδες του Τούρκικου ιππικού.

Οι Ελληνικές δυνάμεις έκαναν εισβολή από τρία σημεία: από τον Προφήτη Ηλία και το Μπουγάζι Τυρνάβου με κατεύθυνση το Δαμάσι και την Γκόλα, από το Ρεβένι και τη Γέφυρα Κουτσοχείρου με κατεύθυνση τη Μελόγουστα(σημερινή ονομασία Μεσοχώρι) και από το στενό της Μελούνας προς Τσαριτσάνη. Το ίδιο βράδυ οι δυνάμεις στρατοπέδευσαν ως εξής: η 1η Μεραρχία στα βόρεια της Τσαριτσάνης, η 2η στη Σκόμπα, η 3η στο Δομένικο και η 4η στο Μεγάλο Ελευθεροχώρι.

Τα χαράματα της 6ης Οκτωβρίου ο υποστράτηγος Μανουσογιαννάκης κατηύθυνε τις δυνάμεις της 1ης Μεραρχίας από την αμαξιτή οδό της Μελούνας προς την πεδιάδα της Ελασσόνας με κατεύθυνση δεξιά. Ο υποστράτηγος Καλλάρης κατηύθυνε τη 2η Μεραρχία αριστερά των υψωμάτων της Ελασσόνας και το 4ο τάγμα ευζώνων προήλασε πίσω από την Τσαριτσάνη, για να αποκόψει την υποχώρηση του Tουρκικού στρατού, κατά μέτωπο του οποίου θα έκαναν επίθεση οι δύο μεραρχίες. Τα σχέδια του Tουρκικού στρατού έμειναν απραγματοποίητα, καθώς ο Ελληνικός στρατός προχώρησε ακάθεκτα προς την πεδιάδα της Ελασσόνας, προβάλλοντας ταυτόχρονα στον κάμπο τμήματα του 2ου Συντάγματος πεζικού, της 1ης Μεραρχίας και του 4ου πεζικού της 2ης Μεραρχίας.

Οι συνολικές απώλειες του Ελληνικού στρατού την πρώτη ημέρα των επιχειρήσεων ήταν 46 νεκροί, μεταξύ των οποίων δύο ανθυπολοχαγοί, ο Ιωάννης Μαυροδήμος από βλήμα πυροβόλου, ο οποίος ετάφη στην Ελασσόνα και ο ανθυπολοχαγός Μπούκης, ο οποίος ετάφη στην Τσαριτσάνη.

Την κατάληψη της Ελασσόνας ο αρχηγός του Επιτελείου Γ. Δαγκλής γνωστοποίησε στην Κυβέρνηση με το παρακάτω τηλεγράφημα, που απέστειλε στις 5 το απόγευμα, από την Τσαριτσάνη: 
«Μετά τετράωρο αγώνα, η 1η μεραρχία βοηθουμένη υπό της 2ας εξεδίωξε τον εχθρόν εκ των παρά την Ελασσόνα οχυρωματικών αυτού θέσεων και κατέλαβαν ταύτην.
Η ΑΒΥ ο Διάδοχος διηύθυνεν αυτοπροσώπως τον αγώνα. Ο Επίδοξος έλαβεν το βάπτισμα του πυρός. Ο Στρατός έδειξεν ορμήν και γενναιότητα απαράμιλλον.
Περί των απωλειών, ελλίπουσιν ακόμη ακριβείς πληροφορίαι. Πάντως δεν είναι μεγάλαι
». 


Αξίζει να τονιστεί η συμμετοχή του στρατηγού Κ. Καλλάρη στην μάχη της Ελασσόνας και σ΄ αυτή του Σαρανταπόρου. Το πλούσιο αρχείο του Κ. Καλλάρη …βγάζει θησαυρούς για τους ερευνητές και ιστορικούς, και βέβαια η αποθησαύριση του συνεχίζεται.

Ο Κ. Καλλάρης ήταν μια γοητευτική προσωπικότητα κύρους. Τον ενδιέφερε η έννοια του κράτους και όχι οι πολιτικές αντιπαραθέσεις που αποσταθεροποιούσαν την ανάγκη να αποκτήσει η χώρα μια κρατική δομή, ικανή να λειτουργεί υπέρ του πολίτη και ανεξάρτητα από τα πολιτικά γεγονότα. Ίσως και προχωρημένες απόψεις ακόμη και για τη σημερινή εποχή. Δεν μετακινήθηκε ποτέ από αυτές τις αρχές. Δυσαρεστούσε συχνά την εξουσία της εποχής, έπεφτε σε δυσμένεια αλλά επανερχόταν από τις ίδιες τις εξουσίες σε περιόδους κρίσεων. Κάθε του μετάλλιο και επιτελική θέση ήταν αποτέλεσμα των γνώσεων, της εμπειρίας του και γενικότερα του κύρους του, ως αδιάβλητη προσωπικότητα. 

Τουρκικό ιππικό
«Εν κατακλείδι», ίσως καλό είναι να θυμίσουμε πως η νικηφόρα μάχη της Ελασσόνας και γενικότερα οι Βαλκανικοί πόλεμοι ανέδειξαν τη δύναμη και το μεγαλείο της Ελληνικής ψυχής και διδάσκουν πως οι Έλληνες ενωμένοι και μονιασμένοι μπορούν να επιτύχουν θαύματα. 

Οι ιστορικοί κάνουν λόγο για μια περίοδο ανδρείας, αυτοθυσίας και αγωνιστικότητας του Ελληνικού έθνους, για τον μεγαλύτερο Ελληνικό στρατιωτικό άθλο μετά το 1821! Οι χρονιές του 1912 και του 1913 θεωρούνται ιδιαίτερης εθνικής και ιστορικής σημασίας για τον απανταχού Ελληνισμό, αφού με ξεκίνημα από την Ελασσόνα, απελευθερώθηκαν στη συνέχεια η Μακεδονία, η Ήπειρος, τα Νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και έγινε η ενσωμάτωση της Κρήτης στον κεντρικό κορμό του Ελληνικού κράτους. 

Πηγή: eleftheria.gr 

Η μάχη της Δεσκάτης. Ο θρίαμβος των Ευζώνων

Η μάχη της Δεσκάτης ήταν μια μονομαχία πεζικού, μονομαχία μεταξύ των οχυρωμένων Τούρκων και των ακατάβλητων Ευζώνων. 

Οι Εύζωνες επικράτησαν και έτρεψαν σε άτακτη φυγή τους Τούρκους, καταδιώκοντάς τους σε απόσταση 8 χλμ. από τις αρχικές τους θέσεις. Λίγο νωρίτερα άνδρες του αποσπάσματος είχαν εισέλθει στη Δεσκάτη υπό τις επευφημίες των κατοίκων. Οι απώλειες του αποσπάσματος έφτασαν τους 19 νεκρούς και τραυματίες.  

Η Δεσκάτη απελευθερώθηκε από τον Τουρκικό ζυγό τον Οκτώβρη του 1912, τις παραμονές του Α’ Βαλκανικού Πολέμου. Μέχρι τότε το σύνορο της ελεύθερης Ελλάδας βρισκόταν στο όρος Τρέτιμος. Εκεί έπεσε μαχόμενος ο λοχαγός Μανουσάκης (προτομή του οποίου υπάρχει στην κεντρική πλατεία της Δεσκάτης) στις 7/10/1912.  

Η Δεσκάτη και τα Γρεβενά απελευθερώνονται ταυτόχρονα από το ανεξάρτητο απόσπασμα Ευζώνων με Διοικητή τον Συνταγματάρχη μηχανικού Στέφανο Γεννάδη, με Επιτελείο του τον Αντισυνταγματάρχη μηχανικού Ιωάννη Γεωργιάδη καιν Υπολοχαγό μηχανικού Γεώργιο Αφθονίδη.

Το απόσπασμα αυτό αποτελούταν από το 1ο Τάγμα Ευζώνων με Διοικητή τον Αντισυνταγματάρχη πεζικού, Ιωάννη Καμπούρη, το 4ο τάγμα Ευζώνων με Διοικητή τον Ταγματάρχη πεζικού Βασίλειο Βέλλο, μια Διμοιρία Πολυβόλων και ομάδα Ιππικού (10 ιππείς) με επικεφαλή Υπαξιωματικό.

Κινήθηκαν από την πλευρά της Καλαμπάκας και αφού πέρασαν το χωριό Τσούκα (Φωτεινό) κινήθηκαν προς την κατάληψη της Δεσκάτης.

Τουρκικό πεζικό
Η μάχη κράτησε πολλές ώρες. Ο Αρχηγός του Μηχανικούς Ταγματάρχης Γεννάδης, διέταξε έφοδο. Οι Τούρκοι εκδιώχθηκαν. Η πόλη καταλήφθηκε. Το ιππικό με διοικητή τον Σούτσο εμπόδισε τους Τούρκους να προχωρήσουν. Τα ευζωνικά τάγματα τους περικύκλωσαν. Ο εχθρός καταδιώχθηκε προς τα Σέρβια.

Στις επιχειρήσεις κατάληψης της Δεσκάτης σκοτώθηκε ο Λοχαγός Μανουσάκης, ένας δεκανέας, 14 εν συνόλω οπλίτες, ενώ υπήρξαν και δύο οπλίτες τραυματίες. Στις 7 και 8 Οκτωβρίου παρέμειναν στη Δεσκάτη αναμένοντας διαταγές για τις επόμενες κινήσεις τους.

balkanwars.gr



Share

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Λίγες οδηγίες πριν επισκεφθείτε το ιστολόγιό μας (Για νέους επισκέπτες)

1. Στην στήλη αριστερά βλέπετε τις αναρτήσεις του ιστολογίου μας τις οποίες μπορείτε ελεύθερα να σχολιάσετε επωνύμως, ανωνύμως ή με ψευδώνυμο, πατώντας απλά την λέξη κάτω από την ανάρτηση που γραφει "σχόλια" ή "δημοσίευση σχολίου" (σας προτείνω να διαβάσετε με προσοχή τις οδηγίες που θα βρείτε πάνω από την φόρμα που θα ανοίξει ώστε να γραψετε το σχόλιό σας). Επίσης μπορείτε να στείλετε σε φίλους σας την συγκεκριμένη ανάρτηση που θέλετε απλά πατώντας τον φάκελλο που βλέπετε στο κάτω μέρος της ανάρτησης. Θα ανοίξει μια φόρμα στην οποία μπορείτε να γράψετε το email του φίλου σας, ενώ αν έχετε προφίλ στο Facebook, στο Twitter ή στο Google+ μπορείτε με τα εικονίδια που θα βρείτε στο τέλος της ανάρτησης να την μοιραστείτε με τους φίλους σας.

2. Στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας μπορείτε να βρείτε το πλαίσιο στο οποίο βάζοντας το email σας και πατώντας την λέξη Submit θα ενημερώνεστε αυτόματα για τις τελευταίες αναρτήσεις του ιστολογίου μας.

3. Επίσης μπορείτε να χρησιμοποιήσετε τις δυνατότητες του Google Friend Connect (θα βρείτε δεξιά το ανάλογο gadget) να γίνετε φίλος του ιστολογίου μας και να λαμβάνετε με την εγγραφή σας στο αμέσως παρακάτω gadget πατώντας την λέξη "Εγγραφή" ενημερώσεις του ιστολογίου μας.

4. Αν έχετε λογαριασμό στο Twitter σας δινεται η δυνατότητα να μας κάνετε follow και να παρακολουθείτε το ιστολόγιό μας από εκεί. Θα βρείτε το σχετικό εικονίδιο του Twitter κάτω από τα πλαίσια του Google Friend Connect, στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας.

5. Μπορείτε να ενημερωθείτε από την δεξιά στήλη του ιστολογίου μας με τα διάφορα gadgets για τον καιρό, να δείτε ανακοινώσεις, στατιστικά, ειδήσεις και λόγια ή κείμενα που δείχνουν τις αρχές και τα πιστεύω του ιστολογίου μας. Επίσης μπορείτε να κάνετε αναζήτηση βάζοντας μια λέξη στο πλαίσιο της Αναζήτησης (κάτω από τους αναγνώστες μας). Πατώντας την λέξη Αναζήτηση θα εμφανιστούν σχετικές αναρτήσεις μας πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων. Παράλληλα μπορείτε να δείτε τις αναρτήσεις του τρέχοντος μήνα αλλά και να επιλέξετε κάποια συγκεκριμένη κατηγορία αναρτήσεων από την σχετική στήλη δεξιά.

6. Μπορείτε ακόμα να αφήσετε το μήνυμά σας στο μικρό τσατάκι του blog μας στην δεξιά στήλη γράφοντας απλά το όνομά σας ή κάποιο ψευδώνυμο στην θέση "όνομα" (name) και το μήνυμά σας στην θέση "Μήνυμα" (Message).

7. Επίσης μπορείτε να μας στείλετε ηλεκτρονικό μήνυμα στην διεύθυνσή μας koukthanos@gmail.com με όποιο περιεχόμενο επιθυμείτε. Αν είναι σε προσωπικό επίπεδο θα λάβετε πολύ σύντομα απάντησή μας.

8. Στην μπάρα που περνάει κυλιόμενη πάνω από τον χώρο των αναρτήσεων μπορείτε να δείτε σε τίτλους τις 25 τελευταίες αναρτήσεις μας. Οι τίτλοι είναι σύνδεσμοι (λινκ) και πατώντας τους θα ανοίξει σε ένα ξεχωριστό παράθυρο η συγκεκριμένη ανάρτηση.

9. Τέλος μπορείτε να βρείτε στην δεξιά στήλη του ιστολογίου μας τα φιλικά μας ιστολόγια, τα ιστολόγια που παρακολουθούμε αλλά και πολλούς ενδιαφέροντες συνδέσμους.

Να σας υπενθυμίσουμε ότι παρακάτω μπορείτε να βρείτε χρήσιμες οδηγίες για την κατασκευή των αναρτήσεών μας αλλά και στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας ότι έχει σχέση με δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα.

ΣΑΣ ΕΥΧΟΜΑΣΤΕ ΚΑΛΗ ΠΕΡΙΗΓΗΣΗ

Χρήσιμες οδηγίες για τις αναρτήσεις μας.

1. Στις αναρτήσεις μας μπαίνει ΠΑΝΤΑ η πηγή σε οποιαδήποτε ανάρτηση ή μερος αναρτησης που προέρχεται απο άλλο ιστολόγιο. Αν δεν προέρχεται από κάποιο άλλο ιστολόγιο και προέρχεται από φίλο αναγνώστη ή επώνυμο ή άνωνυμο συγγραφέα, υπάρχει ΠΑΝΤΑ σε εμφανες σημείο το ονομά του ή αναφέρεται ότι προέρχεται από ανώνυμο αναγνώστη μας.

2. Για όλες τις υπόλοιπες αναρτήσεις που δεν έχουν υπογραφή ΙΣΧΥΕΙ η αυτόματη υπογραφή της ανάρτησης. Ετσι όταν δεν βλέπετε καμιά πηγή ή αναφορά σε ανωνυμο ή επώνυμο συντάκτη να θεωρείτε ΩΣ ΑΥΣΤΗΡΟ ΚΑΝΟΝΑ ότι ισχύει η αυτόματη υπογραφή του αναρτήσαντα.

3. Οταν βλέπετε ανάρτηση με πηγή ή και επώνυμο ή ανώνυμο συντάκτη αλλά στη συνέχεια υπάρχει και ΣΧΟΛΙΟ, τότε αυτό είναι ΚΑΙ ΠΑΛΙ του αναρτήσαντα δηλαδή είναι σχόλιο που προέρχεται από το ιστολόγιό μας.

Σημείωση: Αλλες πληροφορίες για δημοσιεύσεις και πνευματικά δικαιώματα μπορείτε να βρείτε στην κάτω μπάρα του ιστολογίου μας.